ไทยเอฟเอคัพ

ไทยเอฟเอคัพ () เป็นการแข่งขันฟุตบอลถ้วยระดับสูงในประเทศไทย จัดขึ้นโดยสมาคมฟุตบอลแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ เริ่มแข่งขันเป็นครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2517 และพักการแข่งขันไปตั้งแต่ปี พ.ศ. 2543 ต่อมาในปี พ.ศ. 2552 สมาคมฯ กลับมาจัดแข่งขันอีกครั้ง ปัจจุบัน (ตั้งแต่ฤดูกาล 2558) เปลี่ยนผู้สนับสนุนหลัก จากมูลนิธิไทยคม มาเป็นบริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ซึ่งเป็นเจ้าของเครื่องดื่มตราช้าง จึงมีชื่อเรียกว่า ช้าง เอฟเอคัพ รูปแบบการแข่งขันเป็นระบบแพ้คัดออก (Knock-out) โดยกำหนดสัดส่วนของสโมสรฟุตบอลที่เข้าแข่งขัน ตามระดับชั้นของลีกที่ลงแข่งขันในฤดูกาลนั้น ทั้งนี้สโมสรที่ชนะเลิศ จะได้สิทธิเข้าแข่งขัน รายการเอเอฟซีแชมเปียนส์ลีกอีลิท รอบเพลย์ออฟ

 ประวัติการแข่งขัน 
การแข่งขันฟุตบอลเอฟเอคัพของประเทศไทยเกิดขึ้นอย่างเป็นทางการครั้งแรกในปี พ.ศ. 2517 โดยเป็นดำริของ สุชาติ มุทุกันต์ อดีตนักฟุตบอลทีมชาติไทยและสภากรรมการของสมาคมฟุตบอลฯ (ในขณะนั้น)เอฟ เอ คัพ (ไทยแลนด์) - ฟุตบอลไทยในอดีต By TommyBar โดยนำตัวอย่างจากการแข่งขันฟุตบอลเอฟเอคัพของอังกฤษ โดยยุคก่อนที่จะมีฟุตบอลลีกของไทย ทางสมาคมฯ จะเปิดรับสมัครทีมฟุตบอลมาเข้าร่วมแข่งขันร่วมกับทีมฟุตบอลที่ลงทำการแข่งขันในฟุตบอลถ้วยพระราชทาน จนเมื่อมีการแข่งขันฟุตบอลไทยลีก (เริ่มแข่งขันในปี พ.ศ. 2539) และ ไทยลีกดิวิชั่น 1 (เริ่มแข่งขันในปี พ.ศ. 2540) ก็มีการจำกัดจำนวนทีม โดยนำทีมจากไทยลีก และ ดิวิชั่น 1 แข่งขันร่วมกับ 4 ทีมที่เข้ารอบรองชนะเลิศ ถ้วย ข. และ ถ้วย ค. และทีมชนะเลิศและรองชนะเลิศ ถ้วย ง. ลงทำการแข่งขัน จนเมื่อในปี พ.ศ. 2543 ก็ได้หยุดจัดการแข่งขันเนื่องจากขาดงบประมาณและกระแสความนิยมของฟุตบอลไทยในเวลานั้น

จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2552 ทางสมาคมฟุตบอลแห่งประเทศไทยฯ ก็ได้รื้อฟื้นการแข่งขันฟุตบอลเอฟเอ คัพ ของไทยขึ้นมาอีกครั้ง โดยมีมูลนิธิไทยคมเป็นผู้สนับสนุน ก่อนที่จะมีการเปลี่ยนผู้สนับสนุนในปี พ.ศ. 2558 เป็นไทยเบฟเวอเรจ ในนามเครื่องดื่มตราช้าง นับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

 การเข้าร่วมแข่งขันในรายการสำคัญ 

 ฟุตบอลในระดับสโมสรเอเชีย 
ในช่วงปี พ.ศ. 2537-2543 ทีมที่ชนะเลิศเอฟเอคัพ จะได้เข้าร่วมแข่งขันเอเชียนคัพวินเนอร์สคัพในฐานะตัวแทนประเทศไทย จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2552 ที่มีการรื้อฟื้นการแข่งขันเอฟเอคัพขึ้นใหม่ ทีมที่ชนะเลิศจะได้เข้าร่วมการแข่งขันเอเอฟซีคัพ จนถึงปี พ.ศ. 2554 และตั้งแต่ปี พ.ศ. 2555 ทีมที่ชนะเลิศรายการนี้ได้สิทธิเข้าแข่งขันเอเอฟซีแชมเปียนส์ลีกอีลิทในฤดูกาลถัดไป โดยจะต้องเข้าแข่งขันในรอบเพลย์ออฟก่อน 

 ไทยแลนด์ แชมเปียนส์ คัพ 
ทีมที่ชนะเลิศเอฟเอคัพจะผ่านเข้าไปเล่นในรายการไทยแลนด์แชมเปียนส์คัพในฤดูกาลถัดไป ซึ่งเป็นรายการฟุตบอลประเพณีก่อนเปิดฤดูกาล โดยจะทำการแข่งขันนัดเดียวกับทีมชนะเลิศการแข่งขันฟุตบอลไทยลีกในฤดูกาลที่ผ่านมา (หากในกรณีที่ทีมชนะเลิศไทยลีกและเอฟเอคัพเป็นทีมเดียวกัน ก็จะยกสิทธิ์การแข่งขันนี้ให้กับทีมรองชนะเลิศไทยลีกในฤดูกาลที่ผ่านมา)

 ผู้สนับสนุน 
ช่วงเวลาผู้สนับสนุนชื่อรายการพ.ศ. 2517–2527 เอฟ.เอ.คัพพ.ศ. 2536–2537ยูคอมยูคอม เอฟเอ คัพพ.ศ. 2539–2540สิงห์สิงห์ เอฟเอ คัพพ.ศ. 2541 เอฟเอ ซุปเปอร์ คัพพ.ศ. 2542ฮอนด้าฮอนด้า เอฟเอ คัพพ.ศ. 2552–2557ไทยคมมูลนิธิไทยคม เอฟเอ คัพพ.ศ. 2558–ปัจจุบันช้างช้าง เอฟเอ คัพ

 ผลการแข่งขันนัดชิงชนะเลิศ 
 ฤดูกาล ชนะเลิศ ผลการแข่งขัน รองชนะเลิศ สนามแข่งขัน 2517 ราชวิถี1–0ธนาคารกรุงเทพสนามศุภชลาศัย 2518ราชวิถี3–0ทหารอากาศสนามศุภชลาศัย 2519ราชประชา13–2 ราชวิถีสนามศุภชลาศัย2520ราชประชา12–1ทหารอากาศสนามศุภชลาศัย 2521–22 ไม่มีการแข่งขัน 2523 ธนาคารกรุงเทพ2–0ราชประชา1สนามศุภชลาศัย2524ธนาคารกรุงเทพ0–0ดอนมูล (ชนะเลิศร่วมกัน)สนามศุภชลาศัย 2525การท่าเรือฯ1–0ธนาคารกรุงเทพสนามศุภชลาศัย 2526 ไทยน้ำทิพย์1–0ชมรมประวัติศาสตร์ฟุตบอลสิงห์ท่าเรือทหารอากาศสนามกีฬากองทัพบก 2527 ราชประชา2–0ไทยน้ำทิพย์สนามศุภชลาศัย 2528–35 ไม่มีการแข่งขัน 2536 องค์การโทรศัพท์ฯ2–0โอสถสภาสนามกีฬาธูปะเตมีย์ 2537 ราชประชา2–1การท่าเรือฯสนามศุภชลาศัย 2538 ไม่มีการแข่งขัน 2539 ทหารอากาศ4–2ราชประชาสนามศุภชลาศัย 2540 สินธนา2–0ทหารอากาศสนามศุภชลาศัย 2541 ธนาคารกรุงเทพ2–1โอสถสภาสนามศุภชลาศัย 2542 ธนาคารกสิกรไทย1–0 ราชประชาสนามศุภชลาศัย 2543–51 ไม่มีการแข่งขัน 2552 การท่าเรือไทย1–1 หลังต่อเวลา  (5–4 จุดโทษ) บีอีซี เทโรศาสน สนามศุภชลาศัย 2553 ชลบุรี2–1 เมืองทอง ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2554 บุรีรัมย์ พีอีเอ1–0 เมืองทอง ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2555 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด2–1 อาร์มี่ ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2556 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด3–1 บางกอกกล๊าส สนามกีฬาธรรมศาสตร์ รังสิต 2557 บางกอกกล๊าส1–0 ชลบุรี สนามศุภชลาศัย 2558 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด3–1 เมืองทอง ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2559 ชลบุรี, ชัยนาท ฮอร์นบิล, ราชบุรี มิตรผล และสุโขทัย (ชนะเลิศร่วมกัน) 2560 เชียงราย ยูไนเต็ด4–2 แบงค็อก ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2561 เชียงราย ยูไนเต็ด3–2 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด สนามศุภชลาศัย 2562 การท่าเรือ1–0 ราชบุรี มิตรผล บีจี สเตเดียม 2563–64 สิงห์ เชียงราย ยูไนเต็ด1–1 หลังต่อเวลา  (4–3 จุดโทษ) ชลบุรี เอฟซี สนามกีฬาธรรมศาสตร์ รังสิต 2564–65 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด1–0 นครราชสีมา มาสด้า สนามกีฬาธรรมศาสตร์ รังสิต 2565–66 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด2–0 ทรูแบงค็อก ยูไนเต็ด สนามกีฬาธรรมศาสตร์ รังสิต2566–67 ทรู แบงค็อก ยูไนเต็ด1–1 หลังต่อเวลา  (4–1 จุดโทษ)ดราก้อน ปทุมวัน กาญจนบุรี ดราก้อน โซลาร์ พาร์ค สเตเดียม 2567–68 บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด3–2 เมืองทอง ยูไนเต็ด สนามกีฬาธรรมศาสตร์ รังสิต
1ส่งแข่งในนาม ทีมมูลนิธิพัฒนาเยาวชน

 สถิติของการแข่งขัน 
 ยิงประตูมากที่สุด:  1–22 วันที่ 27 ตุลาคม 2564 - รอบ 64 ทีมสุดท้าย เอ็มบีเอฟ อัมพวา พบกับ การท่าเรือ

ผลงานแบ่งตามสโมสร
+ผลงานในนัดชิงชนะเลิศแบ่งตามสโมสรสโมสรฤดูกาลที่ชนะเลิศฤดูกาลที่ได้รองชนะเลิศ บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด 7 1 2554, 2555, 2556, 2558, 2564–65, 2565–66, 2567–68 2561 ราชประชา 4 3 2519, 2520, 2527, 2537 2523, 2539, 2542 ธนาคารกรุงเทพ 3 2 2523, 2524, 2541 2517, 2525 การท่าเรือ 3 1 2525, 2552, 2562 2537 สิงห์ เชียงราย ยูไนเต็ด 3 0 2560, 2561, 2563–64  ชลบุรี 2 2 2553, 2559 2557, 2563–64 ราชวิถี 2 1 2517, 2518 2519 ทหารอากาศ 1 4 2539 2518, 2520, 2526, 2540 ทรูแบงค็อก ยูไนเต็ด 1 2 2566–67 2560, 2565–66 ไทยน้ำทิพย์ 1 1 2526 2527 บางกอกกล๊าส 1 1 2557 2556 ราชบุรี มิตรผล 1 1 2559 2562 ดอนมูล 1 0 2524  องค์การโทรศัพท์ฯ 1 0 2536  สินธนา 1 0 2540  ธนาคารกสิกรไทย 1 0 2542  ชัยนาท ฮอร์นบิล 1 0 2559  สุโขทัย 1 0 2559  เมืองทอง ยูไนเต็ด 0 4  2553, 2554, 2558, 2567–68 โอสถสภา 0 2  2536, 2541 บีอีซี เทโรศาสน 0 1  2552 อาร์มี่ ยูไนเต็ด 0 1  2555 นครราชสีมา มาสด้า 0 1  2564–65 ดราก้อน ปทุมวัน กาญจนบุรี 0 1  2566–67

 หมายเหตุ 

 ดูเพิ่ม 
 ไทยลีกคัพ
 ไทยแลนด์แชมเปียนส์คัพ

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ทำเนียบแชมป์ เอฟเอคัพ ในรอบ 43 ปี (สยามสปอร์ต) 
 ประวัติสโมสรทหารอากาศ 


หมวดหมู่:ฟุตบอลคัพแห่งชาติ
หมวดหมู่:การแข่งขันฟุตบอลถ้วยในประเทศไทย