พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร (27 มิถุนายน พ.ศ. 2464 - 5 ธันวาคม พ.ศ. 2552) เป็นพระธิดาในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน กับพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประภาวสิตนฤมล และเป็นพระราชนัดดาในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

 พระประวัติ 
 พระประวัติช่วงต้น 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร มีพระนามลำลองว่า องค์หญิงตุ๊สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี พระผู้ทรงเป็น "เพชรรัตน" แห่งพระบรมราชจักรีวงศ์ เป็นพระธิดาในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน กับพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประภาวสิตนฤมล ประสูติเมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2464

พระองค์เจ้าวิมลฉัตรมีพระโสทรเชษฐาและพระโสทรเชษฐภคินีรวม 3 พระองค์ ได้แก่

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามยุรฉัตร (7 มีนาคม พ.ศ. 2449 - 11 สิงหาคม พ.ศ. 2513)
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าหญิง (11 ตุลาคม พ.ศ. 2453 – 6 เมษายน พ.ศ. 2454)
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเปรมบุรฉัตร (12 สิงหาคม พ.ศ. 2458 - 24 กรกฎาคม พ.ศ. 2524)

นอกจากนี้ พระองค์เจ้าวิมลฉัตรยังมีพระภคินีและพระอนุชาต่างมารดาอีก 8 องค์ ได้แก่ ท่านผู้หญิงฉัตรสุดา วงศ์ทองศรี, หม่อมเจ้ากาญจนฉัตร สุขสวัสดิ์, หม่อมเจ้าภัทรลดา ดิศกุล, หม่อมเจ้าสุรฉัตร ฉัตรชัย, เฟื่องฉัตร ดิศกุล, หิรัญฉัตร เอ็ดเวิร์ดส, หม่อมเจ้าทิพยฉัตร ฉัตรชัย และหม่อมเจ้าพิบูลฉัตร ฉัตรชัย

 เสกสมรส 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตรเสกสมรสกับ นาวาโท หม่อมเจ้าอุทัยเฉลิมลาภ วุฒิชัย พระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงสิงหวิกรมเกรียงไกร และหม่อมเจ้าพร้อมเพราพรรณ วุฒิชัย เมื่อวัน 1 พฤษภาคม 2482 มีพระโอรสธิดาสองคน ได้แก่

หม่อมราชวงศ์เฉลิมฉัตร วุฒิชัย สมรสกับเอมอร วุฒิชัย ณ อยุธยา (สกุลเดิม บุษบงก์) มีบุตรธิดาสองคน ได้แก่
หม่อมหลวงอภิชิต วุฒิชัย
หม่อมหลวงอาทิตรา วุฒิชัย
หม่อมราชวงศ์พร้อมฉัตร สวัสดิวัตน์ สมรสกับหม่อมราชวงศ์ชิษณุสรร สวัสดิวัตน์ มีธิดาสองคน ได้แก่
หม่อมหลวงศศิภา สวัสดิวัตน์
หม่อมหลวงจันทราภา สวัสดิวัตน์

 สิ้นพระชนม์ 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร ทรงเข้ารักษาพระอาการประชวรที่โรงพยาบาลพระราม 9 ตั้งแต่วันที่ 3 ธันวาคม พ.ศ. 2552 ก่อนสิ้นพระชนม์ด้วยภาวะติดเชื้อในกระแสพระโลหิตขั้นรุนแรง และพระวักกะวายเฉียบพลัน ในช่วงเช้าของวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2552 สิริพระชันษา 88 ปีสิ้น'เจ้าวิมลฉัตร'พระอาการไตวาย

พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พระราชทานน้ำหลวงสรงพระศพ ณ ศาลาภาณุรังษี วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร โดยทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ไปสรงพระศพเมื่อวันที่ 6 ธันวาคม พ.ศ. 2552 และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระโกศราชวงศ์ ทรงรับพระศพไว้ในพระบรมราชานุเคราะห์โดยตลอด พร้อมพระพิธีธรรมสวดพระอภิธรรม 7 คืน

ในวันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2552 พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีรัศมิ์ พระวรชายาฯ (ปัจจุบันคือท่านผู้หญิงศรีรัศมิ์ สุวะดี) เสด็จไปทรงสดับพระพิธีธรรมสวดพระอภิธรรมพระศพ ณ ศาลาภาณุรังษี วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร ในวันต่อมา (9 ธันวาคม) พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ เสด็จไปทรงสดับพระพิธีธรรมสวดพระอภิธรรมพระศพ

ต่อมาในวันที่ 6 พฤศจิกายน พ.ศ. 2553 พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีรัศมิ์ พระวรชายาฯ (พระอิสริยยศในขณะนั้น) เสด็จไปทรงบำเพ็ญพระกุศลประทานในการออกพระเมรุพระศพ ณ ศาลาภาณุรังษี วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร และในวันที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2553 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ไปในการพระราชทานเพลิงพระศพ ณ เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร โดยมี พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ โดยเสด็จด้วย

พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร เป็นพระอนุวงศ์ที่ดำรงพระอิสริยยศ "พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้า" ที่มีพระชนม์ชีพเป็นพระองค์สุดท้ายในรัชกาลที่ 9 เพราะหลังจากพระองค์สิ้นพระชนม์ ก็มิได้มีพระอนุวงศ์ที่ดำรงพระอิสริยยศนี้อีกเป็นระยะเวลา 15 ปี จนกระทั่งมีการสถาปนา พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าเฉลิมศึกยุคล ขึ้นในรัชกาลที่ 10 เมื่อปี พ.ศ. 2567

 การทรงงาน 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตรทรงปฏิบัติพระกรณียกิจในด้านต่าง ๆ ตลอดระยะเวลาหลายปี ดังนี้

พ.ศ. 2490 - 2491: เป็นครูสอนวิชาภาษาอังกฤษที่โรงเรียนมาแตร์เดอีวิทยาลัย
พ.ศ. 2496 - 2500: ทรงดำรงตำแหน่งผู้ตรวจพิสูจน์อักษร หนังสือพิมพ์สแตนดาร์ด
พ.ศ. 2501 – 2502: เป็นโฆษกแผนกภาษาไทย สถานีวิทยุบีบีซี กรุงลอนดอน (ครั้งที่ 1)
พ.ศ. 2503 – 2504: ทรงดำรงตำแหน่งเจ้าหน้าที่อ่านข่าวภาษาอังกฤษของกรมประชาสัมพันธ์ กรุงเทพมหานคร
พ.ศ. 2504 - 2510: ทรงกลับไปเป็นโฆษกแผนกภาษาไทย สถานีวิทยุบีบีซี กรุงลอนดอน (ครั้งที่ 2)
พ.ศ. 2511 - 2512: ทรงทำงานที่สำนักงานแถลงข่าวอังกฤษ สถานเอกอัครราชทูตสหราชอาณาจักรประจำประเทศไทย
พ.ศ. 2513 – 2525: ทรงดำรงตำแหน่งรองกงสุลแผนกวีซ่า สถานเอกอัครราชทูตสหราชอาณาจักรประจำประเทศไทย
พ.ศ. 2526 - 2527: เป็นอาจารย์สอนภาษาอังกฤษที่คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
พ.ศ. 2528 - 2530: เป็นอาจารย์สอนพิเศษภาษาอังกฤษสำหรับนักเรียนที่เตรียมศึกษาต่อต่างประเทศ

พระกรณียกิจ
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร ทรงดำรงตำแหน่งสำคัญในองค์การและมูลนิธิต่าง ๆ ที่มุ่งพัฒนาสังคมและช่วยเหลือผู้ยากไร้ เป็นองค์ประธานและกรรมการที่ปรึกษาในหลายมูลนิธิและองค์การ โดยทรงปฏิบัติพระกรณียกิจอย่างต่อเนื่องเพื่อประโยชน์สุขของส่วนรวม ดังนี้

องค์ประธานมูลนิธิสวนหลวง ร.9 ในพระบรมราชูปถัมภ์
องค์ประธานกรรมการอำนวยการมูลนิธิร่วมจิตต์น้อมเกล้าฯ เพื่อเยาวชน ในพระบรมราชินูปถัมภ์
องค์นายกมูลนิธิช่วยนักเรียนขาดแคลน ในพระบรมราชินูปถัมภ์
องค์ประธานกรรมการจัดทุน สมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ
องค์ประธานกิตติมศักดิ์มูลนิธิพระราชนิเวศน์มฤคทายวัน
องค์ประธานกิตติมศักดิ์มูลนิธิอนุสรณ์หม่อมงามจิตต์ บุรฉัตร ณ อยุธยา
องค์ประธานที่ปรึกษามูลนิธิศูนย์กลางประสานงานพัฒนาชนบท
องค์ประธานมูลนิธิคึกฤทธิ์ 80
องค์ประธานที่ปรึกษามูลนิธิเพชรภาษา
อดีตองค์ประธานรางวัลซีไรต์
องค์อุปถัมภ์ชมรมหัวใจไร้สาร และสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด

พระเกียรติยศ

 พระอิสริยยศ 
 27 มิถุนายน พ.ศ. 2464 - 5 ธันวาคม พ.ศ. 2552 : พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิมลฉัตร

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 

 พระเกียรติคุณที่ได้รับ 
พ.ศ. 2536 ปริญญาบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาศิลปกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล
พ.ศ. 2540 ปริญญาศิลปศาสตร์ดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ มหาวิทยาลัยสยาม
พ.ศ. 2541 โล่รางวัล “มหิดลวรานุสรณ์” 
พ.ศ. 2542 ปริญญาศิลปศาสตร์ดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สถาบันราชภัฏสวนสุนันทา

พงศาวลี

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:พระวรวงศ์เธอ
หมวดหมู่:ราชสกุลฉัตรชัย
หมวดหมู่:ราชสกุลวุฒิชัย
หมวดหมู่:ราชวงศ์จักรี
หมวดหมู่:พระองค์เจ้ายก
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าหญิง
หมวดหมู่:อาจารย์คณะอักษรศาสตร์ - ศิลปศาสตร์ - มนุษยศาสตร์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยสยาม
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนราชินี
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากภาวะไตล้มเหลว
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายใน)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ภ.ป.ร.2