เขตบางกอกน้อย

บางกอกน้อย เป็นหนึ่งในห้าสิบเขตของกรุงเทพมหานคร ถือเป็นเขตอนุรักษ์เมืองเก่า แหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และศิลปวัฒนธรรมทางฝั่งธนบุรี โดยมีคำขวัญประจำเขตว่า "สมเด็จโตวัดระฆัง วังหลังตั้งอยู่ อู่เรือพระราชพิธี สถานีรถไฟ คลองใหญ่มีชื่อ เลื่องลือเครื่องลงหิน นามระบิลช่างหล่อ งามลออวัดวา"

 ที่ตั้งและอาณาเขต 

เขตบางกอกน้อยตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา มีอาณาเขตติดต่อกับเขตต่าง ๆ เรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตบางพลัด มีถนนบรมราชชนนีและถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้าเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตพระนคร มีแนวกึ่งกลางแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศใต้ ติดต่อกับเขตบางกอกใหญ่ มีคลองมอญเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตตลิ่งชัน มีคลองบางขุนศรี คลองชักพระ และคลองบางกอกน้อยเป็นเส้นแบ่งเขต

 ประวัติศาสตร์ 
เขตบางกอกน้อยเดิมมีชื่อเรียกว่า อำเภออมรินทร์ เป็นอำเภอที่ 21 ใน 25 อำเภอชั้นในของพระนครตามประกาศกระทรวงนครบาลใน พ.ศ. 2458

จากนั้นใน พ.ศ. 2459 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้เปลี่ยนชื่ออำเภออมรินทร์เป็น อำเภอบางกอกน้อย (พร้อมกับเปลี่ยนชื่ออำเภอหงสารามเป็นอำเภอบางกอกใหญ่ เปลี่ยนชื่ออำเภอราชคฤห์เป็นอำเภอบางยี่เรือ และเปลี่ยนชื่ออำเภอบุปผารามเป็นอำเภอคลองสาน) เนื่องจากชื่อเดิมยังไม่เหมาะสมกับตำบลที่ตั้งอันเป็นหลักฐานโบราณ ในขณะนั้นอำเภอบางกอกน้อยมีเขตปกครอง 8 ตำบล คือ ตำบลบางอ้อ ตำบลบางพลัด ตำบลบางบำหรุ ตำบลบางยี่ขัน ตำบลบางขุนนนท์ ตำบลบางขุนศรี ตำบลศิริราช และตำบลบ้านช่างหล่อ

ต่อมามีประกาศคณะปฏิวัติให้รวมจังหวัดธนบุรีกับจังหวัดพระนครเข้าด้วยกันเป็นนครหลวงกรุงเทพธนบุรีใน พ.ศ. 2514 และเปลี่ยนรูปแบบเป็นกรุงเทพมหานครใน พ.ศ. 2515 ซึ่งได้เปลี่ยนคำว่าอำเภอเป็น "เขต" และตำบลเป็น "แขวง" ดังนั้น อำเภอบางกอกน้อยจึงได้รับการเปลี่ยนแปลงฐานะเป็น เขตบางกอกน้อย

ใน พ.ศ. 2532 กระทรวงมหาดไทยได้ประกาศเปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตบางกอกน้อย โดยแบ่งพื้นที่แขวงบางพลัด แขวงบางอ้อ แขวงบางยี่ขัน และแขวงบางบำหรุ ไปจัดตั้งเป็นเขตบางพลัด เพื่อให้หน่วยงานราชการดูแลปกครองพื้นที่ได้สะดวกขึ้น

ใน พ.ศ. 2534 ได้มีประกาศกระทรวงมหาดไทยโอนพื้นที่เขตบางพลัดเฉพาะฝั่งใต้ของถนนบรมราชชนนีและถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้ากลับมาเป็นพื้นที่ของเขตบางกอกน้อย โดยพื้นที่ดังกล่าวได้รับการจัดตั้งเป็นแขวงอรุณอมรินทร์

 การแบ่งเขตการปกครอง 
เขตบางกอกน้อยแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 5 แขวง ได้แก่
หมายเลขอักษรไทยอักษรโรมันพื้นที่ (ตร.กม.)จำนวนประชากร (ธันวาคม 2566)ความหนาแน่น (ธันวาคม 2566)แผนที่ศิริราช Siri Rat 1.25812,1629,667.73150px|แผนที่บ้านช่างหล่อBan Chang Lo2.07626,83012,923.89บางขุนนนท์Bang Khun Non1.49210,3406,930.30บางขุนศรีBang Khun Si4.36030,1496,914.91อรุณอมรินทร์Arun Ammarin2.75818,5476,724.80 ทั้งหมด 11.94498,0288,207.30

 ประชากร 
 สถิติประชากรตามทะเบียนราษฎรเขตบางกอกน้อยสำนักบริหารการทะเบียน. กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "จำนวนประชากรและบ้าน." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.dopa.go.th/xstat/popyear.html 2556. สืบค้น 16 พฤศจิกายน 2559. ปี (พ.ศ.)  ประชากร  การเพิ่มและการลด 2535  196,198  ไม่ทราบ 2536  177,387  -18,811 2537  173,523  -3,864 2538  171,012  -2,511 2539  170,494  -518 2540  169,378  -1,116 2541  167,171  -2,207 2542  162,502  -4,669 2543  160,035  -2,467 2544  157,170  -2,865 2545  155,251  -1,919 2546  152,867  -2,384 2547  135,799  -17,068 2548  133,669  -2,130 2549  132,394  -1,275 2550  130,540  -1,854 2551  129,401  -1,139 2552  126,823  -2,578 2553  124,352  -2,471 2554  120,032  -4,320 2555  117,950  -2,082 2556  117,503  -447 2557  116,653  -850 2558  115,202  -1,451 2559  112,581  -2,621 2560  112,046  -535 2561  110,417  -1,629 2562  107,732  -2,685 2563  103,791  -3,941 2564  101,511  -2,280 2565  99,729  -1,782 2566  98,028  -1,701

 การคมนาคม 
ถนนสายหลักในพื้นที่เขตบางกอกน้อย ได้แก่
 ถนนบรมราชชนนี
 ถนนจรัญสนิทวงศ์
 ถนนพรานนก 
 ถนนวังหลัง
 ถนนอิสรภาพ
 ถนนอรุณอมรินทร์
 ถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้า
 ถนนบางขุนนนท์
 ถนนพรานนก – พุทธมณฑล สาย 4

ส่วนทางสายรองและทางลัด ได้แก่ 
 ถนนสุทธาวาส
 ถนนรถไฟ
 ถนนเลียบทางรถไฟสายใต้
 ถนนรุ่งประชา
 ซอยจรัญสนิทวงศ์ 22 (ราษฎร์ศรัทธา) และซอยอิสรภาพ 37
 ซอยจรัญสนิทวงศ์ 28 / ซอยอิสรภาพ 39 (วัดดงมูลเหล็ก)
 ซอยจรัญสนิทวงศ์ 35 (วัดมะลิ)
 ซอยอิสรภาพ 44 (แสงศึกษา)
 สะพาน 
 สะพานสมเด็จพระปิ่นเกล้า เชื่อมระหว่างเขตบางกอกน้อยกับเขตพระนคร

 ทางน้ำ 
 แม่น้ำเจ้าพระยา
 คลองบางกอกน้อย
 คลองชักพระ
 คลองมอญ

 ทางราง 
 รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล (สถานีไฟฉาย สถานีบางขุนนนท์)

 สถานที่สำคัญ 
250px|right|thumb|โรงพยาบาลศิริราช
250px|right|thumb|วัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร
 ศาสนสถาน 
 สถาบันวิมุตตยาลัย
 วัดระฆังโฆสิตาราม
 วัดอมรินทราราม
 วัดสุวรรณารามราชวรวิหาร
 วัดชิโนรสารามวรวิหาร
 สถานศึกษา 
ประถมศึกษา
 โรงเรียนโฆสิตสโมสร
 โรงเรียนวัดดุสิตาราม
 โรงเรียนวัดสุวรรณคีรี
 โรงเรียนวัดปฐมบุตรอิศราราม
 โรงเรียนวัดเจ้าอาม
 โรงเรียนวัดบางขุนนนท์
 โรงเรียนวัดศรีสุดาราม
 โรงเรียนวัดสุวรรณาราม
 โรงเรียนวัดอมรินทราราม
 โรงเรียนวัดวิเศษการ
มัธยมศึกษา
 โรงเรียนชิโนรสวิทยาลัย
 โรงเรียนสตรีวัดระฆัง
 โรงเรียนสุวรรณารามวิทยาคม
 โรงเรียนสวนอนันต์    
 โรงเรียนมัธยมวัดดุสิตาราม
 โรงเรียนมัธยมวัดนายโรง

อาชีวศึกษา
 วิทยาลัยเทคโนโลยีจรัลสนิทวงศ์

อุดมศึกษา
 มหาวิทยาลัยมหิดล (บางกอกน้อย)
 คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
 โรงเรียนกายอุปกรณ์สิรินธร คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
 คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
 คณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยมหิดล
 วิทยาลัยอินเตอร์เทคลำปาง (ศูนย์กรุงเทพฯ)

 สถานพยาบาล 
 โรงพยาบาลศิริราช
 โรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์
 โรงพยาบาลธนบุรี
 โรงพยาบาลเจ้าพระยา
 สถานที่สำคัญอื่น ๆ 
 พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เรือพระราชพิธี
 ท่าช้างวังหลัง (ท่าน้ำศิริราช)
 สามแยกไฟฉาย
 สี่แยกศิริราช
 สะพานอรุณอมรินทร์
 สถานีรถไฟธนบุรี
 ตลาดพรานนก
 ตลาดศาลาน้ำร้อน
 ตลาดศาลาน้ำเย็น
 ตลาดบางขุนศรี
 ฐานทัพเรือกรุงเทพ
 วังนันทอุทยาน
 กรมอู่ทหารเรือ
 กองดุริยางค์ทหารเรือ
 สโมสรทหารเรือ
 ภัทราวดีเธียเตอร์
 ชุมชนบ้านช่างหล่อ

 เหตุการณ์สำคัญ 
 เหตุการณ์โป๊ะล่มที่ท่าพรานนก (14 มิถุนายน พ.ศ. 2538)

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์สำนักงานเขตบางกอกน้อย 
 แผนที่เขตบางกอกน้อย