เขตสวนหลวง

สวนหลวง เป็นหนึ่งในห้าสิบเขตของกรุงเทพมหานคร สภาพทั่วไปเป็นแหล่งที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย

 ที่ตั้งและอาณาเขต 

เขตสวนหลวงตั้งอยู่ทางตอนกลางค่อนไปทางใต้ของฝั่งพระนคร มีอาณาเขตติดต่อกับเขตต่าง ๆ เรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตห้วยขวาง เขตบางกะปิ และเขตสะพานสูง มีคลองแสนแสบ คลองกะจะ คลองหัวหมาก ลำรางแบ่งเขตสวนหลวงกับเขตบางกะปิ และคลองบึงบ้านม้าเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตประเวศ มีคลองบึงบ้านม้า ลำรางข้างหมู่บ้านเอื้อสุข คลองประเวศบุรีรมย์ และคลองหนองบอนเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศใต้ ติดต่อกับเขตประเวศและเขตพระโขนง มีคลองตาสาด (คลองคู้) คลองเคล็ด ซอยวชิรธรรมสาธิต 57 แยก 36 (ยาจิตร์) ซอยวชิรธรรมสาธิต 57 (สามพี่น้อง) ซอยวชิรธรรมสาธิต 57 แยก 41 (พัฒนพล) คลองบ้านหลาย ลำราง คลองสวนอ้อย คลองขวางบน และคลองบางนางจีนเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตวัฒนา มีคลองบางนางจีน คลองพระโขนง และคลองตันเป็นเส้นแบ่งเขต

 ประวัติ 
เขตสวนหลวงเดิมมีฐานะเป็น ตำบลสวนหลวง เป็นเขตการปกครองของอำเภอพระโขนง จังหวัดพระประแดง ต่อมาใน พ.ศ. 2470 พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้โอนอำเภอพระโขนงรวมทั้งตำบลสวนหลวงมาขึ้นกับจังหวัดพระนคร โดยตำบลสวนหลวงได้กลายเป็นเป็นท้องที่หนึ่งในเขตสุขาภิบาลประเวศที่ตั้งขึ้นใหม่ใน พ.ศ. 2506 จนกระทั่งได้รับการโอนไปเป็นท้องที่ของเทศบาลนครกรุงเทพตั้งแต่ พ.ศ. 2508

ใน พ.ศ. 2514 จังหวัดพระนครถูกรวมเข้ากับจังหวัดธนบุรี เปลี่ยนฐานะเป็นนครหลวงกรุงเทพธนบุรี และใน พ.ศ. 2515 จึงเปลี่ยนแปลงฐานะเป็นกรุงเทพมหานคร ซึ่งได้เปลี่ยนคำเรียกเขตการปกครองใหม่ด้วย ตำบลสวนหลวงได้รับการเปลี่ยนแปลงฐานะเป็น แขวงสวนหลวง เป็นพื้นที่การปกครองของสำนักงานเขตพระโขนง

ภายหลังท้องที่เขตพระโขนงมีความเจริญและมีประชากรหนาแน่นขึ้น พื้นที่บางแห่งอยู่ไกลจากสำนักงานเขตมาก ทำให้ไม่สะดวกต่อการบริการประชาชน ในวันที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2532 กรุงเทพมหานครจึงได้ตั้งสำนักงานเขตพระโขนง สาขา 3 (สวนหลวง) ดูแลพื้นที่แขวงสวนหลวงสำนักงานเขตสวนหลวง. "ประวัติความเป็นมา." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.239/subsite/index.php?strOrgID=001006&strSection=aboutus&intContentID=102 [ม.ป.ป.]. สืบค้น 7 มีนาคม 2555. และในวันที่ 9 พฤศจิกายน ปีเดียวกัน กระทรวงมหาดไทยได้แบ่งพื้นที่ทางทิศตะวันออกของเขตพระโขนงตั้งเป็นเขตประเวศ แบ่งออกเป็น 4 แขวงซึ่งรวมแขวงสวนหลวงไว้ด้วย เนื่องจากยังไม่เหมาะสมที่จะยกฐานะขึ้นเป็นเขตใหม่ จึงให้คงฐานะเป็นสำนักงานเขตสาขาไว้ก่อน สำนักงานเขตพระโขนง สาขา 3 จึงเปลี่ยนชื่อเป็นสำนักงานเขตประเวศ สาขาสวนหลวง

จนกระทั่งในวันที่ 8 ตุลาคม พ.ศ. 2536 กระทรวงมหาดไทยจึงประกาศเปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตการปกครองใหม่ โดยรวมพื้นที่แขวงสวนหลวง บางส่วนของแขวงประเวศ เขตประเวศ และบางส่วนของแขวงคลองตัน บางส่วนของแขวงพระโขนง เขตคลองเตย มาจัดตั้งเป็น เขตสวนหลวง เพื่อประโยชน์แก่การปกครอง การให้บริการของรัฐ และความสะดวกของประชาชน และในวันที่ 21 ตุลาคม ปีเดียวกัน กรุงเทพมหานครก็ได้ประกาศตั้งแขวงสวนหลวงเต็มพื้นที่เขต โดยประกาศทั้ง 2 ฉบับเริ่มมีผลบังคับใช้ในวันเดียวกันคือวันที่ 14 มกราคม พ.ศ. 2537

 การแบ่งเขตการปกครอง 
ในวันที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2560 กรุงเทพมหานครได้ประกาศจัดตั้งแขวงอ่อนนุชและแขวงพัฒนาการแยกจากพื้นที่แขวงสวนหลวง โดยมีผลบังคับใช้ในวันเดียวกัน ส่งผลให้เขตสวนหลวงในปัจจุบันแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 3 แขวง ได้แก่
หมายเลขอักษรไทยอักษรโรมันพื้นที่ (ตร.กม.)จำนวนประชากร (ธันวาคม 2566)ความหนาแน่นประชากร (ธันวาคม 2566)แผนที่สวนหลวงSuan Luang 9.25148,7195,266.35120px|แผนที่อ่อนนุชOn Nut 5.89443,5997,397.18พัฒนาการPhatthanakan 8.53330,6763,594.98 ทั้งหมด 23.678122,9945,194.44

 ประชากร 
 สถิติประชากรตามทะเบียนราษฎรเขตสวนหลวงสำนักบริหารการทะเบียน. กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "จำนวนประชากรและบ้าน." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.dopa.go.th/xstat/popyear.html 2556. สืบค้น 16 พฤศจิกายน 2559. ปี (พ.ศ.)  ประชากร  การเพิ่มและการลด 2535  106,088  ไม่ทราบ 2536  106,203  +115 2537  107,406  +1,203 2538  107,064  -342 2539  107,183  +119 2540  108,644  +1,461 2541  109,797  +1,153 2542  111,047  +1,250 2543  111,898  +851 2544  113,396  +1,498 2545  115,086  +1,690 2546  116,961  +1,875 2547  114,926  -2,035 2548  115,120  +194 2549  115,490  +370 2550  116,293  +803 2551  116,067  -226 2552  115,883  -184 2553  115,966  +83 2554  115,419  -547 2555  115,731  +312 2556  116,688  +957 2557  118,371  +1,683 2558  120,136  +1,765 2559  121,740  +1,604 2560  122,534  +794 2561  123,026  +492 2562  124,048  +1,022 2563  123,609  -439 2564  122,824  -785 2565  122,676  -148 2566  122,994  +318

 การคมนาคม 
รถไฟฟ้า
 รถไฟฟ้าเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ (สถานีรามคำแหง, สถานีหัวหมาก)
 รถไฟฟ้าสายสีเหลือง (สถานีหัวหมาก, สถานีกลันตัน, สถานีศรีนุช)

ทางสายหลัก
 ถนนมอเตอร์เวย์
 ถนนศรีนครินทร์
 ถนนพระราม 9
 ถนนพัฒนาการ
 ถนนรามคำแหง
 ถนนสุขุมวิท 71 (ปรีดี พนมยงค์)
 ถนนอ่อนนุช
 ทางพิเศษศรีรัช
 ทางพิเศษฉลองรัช

ทางสายรองและทางลัด

 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3701 (คู่ขนานมอเตอร์เวย์ด้านซ้าย)
 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3702 (คู่ขนานมอเตอร์เวย์ด้านขวา)
 ถนนกำแพงเพชร 7
 ซอยศรีนครินทร์ 20 / ซอยพัฒนาการ 54 (พลเทพ)
 ซอยศรีนครินทร์ 24 / ซอยอ่อนนุช 39 (อนามัย)
 ซอยพระราม 9 ซอย 62 (ศุภกิจ)
 ซอยพระราม 9 ซอย 41 (เสรี 2)
 ซอยพระราม 9 ซอย 43 (เสรี 4)
 ซอยพระราม 9 ซอย 57 (วิเศษสุข 3)

 ซอยพัฒนาการ 20 / ซอยอ่อนนุช 17 (สวนหลวง)
 ซอยพัฒนาการ 25 (เป็นสุข / รามคำแหง 24-พัฒนาการ)
 ซอยพัฒนาการ 28 (หมู่บ้านสวนแหลมทอง 2)
 ซอยพัฒนาการ 30 (หมู่บ้านปัญญา)
 ซอยพัฒนาการ 32 (มูซอ)
 ซอยอ่อนนุช 30 (วัดราษฎร์ศรัทธาธรรม)
 ซอยอ่อนนุช 44 (สามพี่น้อง)
 ซอยอ่อนนุช 46 (หมู่บ้านมิตรภาพ)
 ซอยอ่อนนุช 64 (สุขสมาน)

 สถานที่สำคัญ 
 โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ
 วัดมหาบุศย์
 ตลาดเอี่ยมสมบัติ
 วัดปากบ่อ
 วัดใต้
 วัดยาง
 วัดทองใน
 วัดต้นไทรย์
 วัดขจรศิริ (วัดขอม)
 ศูนย์กลางอิสลามแห่งประเทศไทย
 สถานีตำรวจนครบาลคลองตัน
 คริสตจักรสวนหลวง

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์สำนักงานเขตสวนหลวง  
 เว็บไซต์กรุงเทพมหานคร: แหล่งท่องเที่ยวในเขตสวนหลวง