นางแย้ม

นางแย้ม () เป็นไม้พุ่มเนื้ออ่อน ในประเทศไทยพบกระจายห่าง ๆ ทางภาคเหนือ และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ อินเดีย พม่า จีนตอนใต้

 ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ 
นางแย้มเป็นไม้พุ่มเนื้ออ่อน สูงได้ถึง 2 เมตร ใบเดี่ยว กว้างทรงรี ขึ้นสลับตามข้อของลำต้น ขอบใบมีหยัก เมื่อขยี้จะมีกลิ่นเหม็น ดอกสีขาวอมชมพู ออกเป็นช่อแน่นที่ปลายกิ่ง เส้นผ่านศูนย์กลาง 6–10 เซนติเมตร บานไม่พร้อมกัน ส่วนบนจะบานก่อน มีกลิ่นหอมทั้งวัน ผลเนื้ออ่อนมีเปลือกหุ้ม เมื่อแก่จัดจะแตกเป็น 4 กลีบ มีเมล็ดหลายเมล็ด 

นางแย้ม: กลีบดอกซ้อน หลอดกลีบดอก เกสรเพศผู้ และเกสรเพศเมียสั้น และ var. simplex กลีบดอกไม่ซ้อน หลอดกลีบ เกสรเพศผู้ และเกสรเพศเมียยาวกว่า
กลุ่มงานพฤกษศาสตร์ป่าไม้
สำนักวิจัยการอนุรักษ์ป่าไม้และพันธุ์พืช

 การขยายพันธุ์ 
นางแย้มขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ด

 ประโยชน์ 
นางแย้มเป็นไม้ประดับ และมีสรรพคุณทางสมุนไพร ใบใช้ตำพอกแก้โรคผิวหนัง รากใช้ต้มดื่มแก้ปวดข้อ ริดสีดวงทวาร แก้หลอดลมอักเสบ ต้นใช้ต้มดื่มแก้กระดูกสันหลังอักเสบเรื้อรัง ปวดข้อ ขับปัสสาวะ แก้ไตพิการ

 ปรากฏในวรรณคดี 

ชมดวงพวงนางแย้ม บานแสล้มแย้มเกสร
คิดความยามบังอร แย้มโอษฐ์ยิ้มพริ้มพรายงาม

 เกร็ด 
 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงพระราชนิพนธ์เพลง เพื่อบรรเลงกับวงดนตรีส่วนพระองค์ ชื่อเพลง นางแย้ม

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ไม้ดอกไม้ประดับ
หมวดหมู่:พรรณไม้ในวรรณคดี
หมวดหมู่:สมุนไพร
หมวดหมู่:วงศ์ผกากรอง