Зардчӯба (сарда)

Зардчӯба, зарчӯба, ҷадвор, задвор () — ҷинси гиёҳҳои бисёрсола, мансуби занҷабилиҳо.

Баландиаш 0,5-3 м. Решааш ғафси лӯндашакл. Баргаш нештаршакл ё дарозрӯя. Гулаш дуҷинса, гуногунранг, сеузва, дар нӯги хӯшагул ҷойгир аст. Самараш — ғӯза. Ҳамаи узвҳои зарчӯба равғани эфир доранд.

 Гунаҳо 
Беш аз 45 гунаи зарчӯба дар ҷануб ва ҷанубу шарқи Осиё паҳн шудааст. Дар кишварҳои тропикӣ зарчӯбаи хонагӣ ё турмерик (C. longa, C. domestica)-ро чун гиёҳи хушбуй, доруӣ ва рангдор парвариш мекунанд.

 Корбурди пизишкӣ 
Ба ақидаи табибони мардумӣ, зардчӯба (C. longa)-ро каме бирён карда, нимгарм бихоянд, дарди дандонро таскин медиҳад. Аз решаи зарчӯба ранги зард (куркумин) мегиранд, ки барои рангубор кардани абрешим, мӯина, пахта, инчунин маҳсулоти қаннодӣ, равған, панир ва ғ. истифода мешавад. Хокаи C. zedoaria-ро барои зардранг шудан ба палов меандозанд. Аз C. angustifolia нашоста ба даст меоранд, C. caesia дар атриёт низ истифода мешавад. Дар тибби мардумии тоҷик пеш бисёр истифода мешуд. Ҳоло камтар шудааст.

 Эзоҳ 

 Адабиёт