Сайидхоҷа Ализода

Сайидхоҷа Ализода (1 июли 1955, деҳаи Сағирдашт, ноҳияи Дарвоз — 17 декабри 2025, Душанбе) — шарқшинос, матншинос ва муҳаққиқи адабиёти тоҷик, номзади илмҳои филология. Корманди шоистаи Тоҷикистон (2025). Узви Иттифоқи журналистони Тоҷикистон.

 Зиндагинома 
Сайидхоҷа Ализода 1 июли соли 1955 дар деҳаи Сағирдашти ноҳияи Дарвоз дар оилаи муаллим ба дунё омадааст. Таҳсилоти миёнаро дар зодгоҳаш гирифта, соли 1975 факултаи таърих ва филологияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории шаҳри Душанберо хатм намудааст.

 Фаъолият 
Фаъолияти илмии ӯ аз соли 1980 дар Институти шарқшиносии Академияи илмҳои ҶШС Тоҷикистон оғоз шудааст. Ӯ дар шуъбаи дастнависҳои шарқӣ таҳти роҳбарии олими шинохта Амрияздони Алимардон мактаби матншиносиро омӯхтааст.

Солҳои 1983—1986 дар Ҷумҳурии Афғонистон ҳамчун мутарҷими забони дарӣ фаъолият намуда, ҳамзамон бо Академияи улуми Афғонистон ва Аршиви миллии он кишвар робитаҳои илмӣ барқарор кардааст.

Дар давоми фаъолият дар мансабҳои зерин кор кардааст:

 Мудири Маркази матншиносӣ, таҳия ва нашри осори хаттии Институти забон ва адабиёт (2015—2016).
 Мудири шуъбаи нусхашиносӣ, тавсиф ва таҳияи феҳристҳо дар Маркази мероси хаттии АМИТ.
 Ходими пешбари илмии Маркази шарқшиносӣ ва мероси хаттӣ.

Соли 2009 дар мавзуи «Фахрии Ҳиравӣ ва мақоми ӯ дар таърихи адабиёти тоҷикӣ-форсӣ» рисолаи номзадиро дифоъ намудааст.

 Осор ва таълифот 
Сайидхоҷа Ализода муаллифи беш аз 70 мақолаи илмӣ ва зиёда аз 500 мақолаи донишномаӣ дар «Энсиклопедияи миллии тоҷик» ва «Энсиклопедияи Бадахшон» мебошад.

Китобҳои алоҳида:

 «Девони ғазалиёт»-и Фахрии Ҳиравӣ (2020)
 «Сайре дар авроқи баёз ва радоиф-ул-ашъор» (2021)
 «Девони ғазалиёт»-и Иззатшоҳи Дарвозӣ (2021)

Мақолаҳои муҳим:

 «Тазкираи „Равзат-ус-салотин“-и Фахрӣ ва хусусиятҳои он» (1982)
 «Аҳаммияти „Латоифнома“ барои омӯхтани адабиёти асрҳои XV—XVI» (1983)
 «Бонувони суханвар дар тазкираи „Ҷавоҳир-ул-аҷоиб“-и Фахрии Ҳиравӣ» (2007)
 «Ғояи шоҳи одилу раиятпарвар дар „Ҳафт кишвар“-и Фахрии Ҳиравӣ» (2008)

 Ҷоизаҳо 
 Медали «Хизмати шоиста»
 Унвони фахрии «Корманди шоистаи Тоҷикистон»
 Нишони «Аълочии илм ва маориф»

 Даргузашт 
Сайидхоҷа Ализода 17 декабри соли 2025 дар синни 70-солагӣ даргузашт.