Омӯзиши рақамӣ

Омӯзиши рақамӣ () метавонад ҳамчун раванди омӯзиш таъриф шавад, ки тавассути технологияҳои рақамӣ миёнаравӣ мешавад ё дастгирӣ мегардад. Ин раванд шаклҳои гуногун дорад, аз ҷумла омӯзиши онлайн, омӯзиши мобилӣ, омӯзиши омехта (blended learning), ҳамчунин ҳар гуна нармафзори таълимӣ ва захираҳои дастрас, ки дар омӯзонидан ва омӯзиш истифода мешаванд. Ҳадафи асосии омӯзиши рақамӣ истифодаи технология барои баланд бардоштани дастрасӣ, чандирӣ ва инфиродисозии омӯзиш мебошад.

 Омӯзиши онлайн 
Омӯзиши онлайн омӯзиш тавассути интернетро дар бар мегирад. Одатан, хонандагон бо истифода аз низоми идоракунии омӯзиш (Learning Management System), ки захираҳои таълимиро ба таври онлайн пешниҳод мекунад, меомузанд. Як қатор ширкатҳо чунин низомҳоро барои муассисаҳои таълимӣ пешниҳод мекунанд, то хонандагон тавонанд онлайн таҳсил намоянд.

Омӯзиши рақамӣ аз замони кӯшишҳои аввалини омӯзиши бо компютер дастгиришаванда ба таври назаррас рушд кардааст ва то платформаҳои пешрафтаи онлайн ва барномаҳои мобилӣ расидааст.

 Саводи рақамӣ дар маориф 
Созмонҳое чун Uncast ва Ҷамъияти байналмилалии технология дар маориф (ISTE) чаҳорчӯбаҳои саводи рақамиро таблиғ мекунанд, то омӯзгорон ва хонандагонро дар рушди малакаҳо роҳнамоӣ кунанд. «Тафовути рақамӣ» (digital divide) аз ҷумлаи масъалаҳои нигаронкунанда аст, зеро сатҳи вазъи иҷтимоию иқтисодӣ, ҷуғрофия ва маъюбиятҳо ҳангоми дастрасӣ ба технология ва омӯзиши саводи рақамӣ таъсир мерасонанд. Дастрасии баробар ба интернет ва усулҳои нав ба интернети баландсуръат ва абзорҳои рақамӣ ниёз дорад, то ин ҳадаф ба даст ояд; инчунин тақсимоти баробари абзорҳои рақамӣ ва имкониятҳои онлайн муҳим аст.
 Паёмадҳои COVID-19 барои омӯзиши рақамӣ 
Ҳама‌гирии COVID-19 боиси афзоиши босуръату бесобиқаи омӯзиши рақамӣ дар саросари ҷаҳон гардид: ҳам ҷанбаҳои мусбати технологияҳои таълимро барҷаста кард ва ҳам нобаробариҳои дастрасӣ ба дастгоҳҳо ва интернет, инчунин саводи рақамиро нишон дод. Бархе бар онанд, ки COVID-19 ҳамчун катализатор барои дигаргунсозиҳои рақамӣ дар маориф хизмат кард. Истифодаи технологияҳои омӯзиш шояд ба коҳиши паҳншавии вирус мусоидат карда бошад. Берун аз таъсирҳои вобаста ба саломатӣ, омӯзиши электронӣ (e-learning) ба донишҷӯён имкон дод, ки ҳатто дар шароити бесобиқаи ҷаҳонӣ таҳсили худро идома диҳанд.

 Чаҳорчӯбаҳои педагогӣ ва ҳамгироии саводи рақамӣ 
Омӯзиши рақамӣ бештар барои ғанӣ гардондани таҷрибаи омӯзиш пешбинӣ шудааст, на барои комилан иваз кардани усулҳои анъанавӣ. Барои ворид кардани абзорҳои рақамӣ ба маориф, якчанд чаҳорчӯба (framework) истифода мешаванд:
 Модели SAMR: дастур барои ивазкунӣ, густариш, бозтарроҳӣ ва бозмақсадгузории фаъолияти омӯзишӣ бо истифода аз технология.
 Чаҳорчӯбаи PACK: ба ҳамоҳангии се унсури мустақил — дониши технологӣ, дониши педагогӣ ва дониши мундариҷа — аҳамияти баланд медиҳад, ки барои омӯзонидани муассир муҳим мегарданд.
 Чаҳорчӯбаи Triple E: таъкид мекунад, ки технология чӣ гуна хонандагонро ҷалб мекунад, ба рушди ҳадафҳои омӯзишӣ хизмат мерасонад ва омӯзишро берун аз муассисаҳои таълимӣ низ идома медиҳад.
Ин моделҳо ба омӯзгорон кумак мекунанд, то саводҳои рақамиро ҳамгиро намоянд ва технология танҳо ҷойгузини унсурҳо дар азхудкунии малакаҳои омӯзишӣ набошад.

 Ҳамчунин нигаред 
 Технологияи таълим
 Маориф ва технология
 Омӯзиши онлайн дар таҳсилоти олӣ
 Эътиборномаҳои онлайн барои омӯзиш
 Эътиборномаи рақамӣ
 Таҳсилоти фосилавӣ
 MOOC
 Манбаъҳои таълимии кушода
 Технологияи таълим дар Африқои Сахараи Кабир

 Манобеъ 

Адабиёт

Гурӯҳ:Омӯзиш
Гурӯҳ:Омӯзиши рақамӣ