Тешиктош

Тешиктош, Ғори Тешиктош, бошишгоҳи аҳди мусте дар дараи кӯҳии Заутолушсойи ноҳияи Бойсуни вилояти Сурхондарёи Ӯзбекистон. 

 Тавсифи умумӣ 
Ғори Тешиктош аз ҷониби бостоншинос А. П. Ок­ладников таҳқиқ гардида (1938–39), панҷ қабати мас­ку­нӣ дорад. Қабатҳои мас­кунии Ғори Тешиктош ба ҳазораҳои 50–40 то м. мансубанд. Ма­со­ҳати умумии ҳафриёти Ғори Тешиктош 147 м2. Зимни ҳафриёти Ғори Тешиктош 2859 ашё бозёфт гардид, ки аз ин теъдод 339-то олати кории чахмоқсангӣ ва боқимонда ус­тухони ҳай­во­нот (архар, гавазн, хирс, бабр, аспи ёбоӣ ва ғ.) буданд. Кордҳои белчамонанди Ғори Тешиктош аз сангпо­ра­ҳои нисбатан калон ва кордҳои тарошанда аз сангҳои нисбатан хурд тайёр шудаанд. Истифодаи сангпораҳои те­ғадор ҳамчун корд дар Ғори Тешиктош маъмул буд. 

 Хусусиятҳои бостоншиносӣ 
Ба ақидаи А. П. Ок­лад­ников, усули коркарди олати сангии Ғори Тешиктош ба на­мунаҳои олати сангии ёдго­риҳои аҳди мустеи соҳил­ҳои шарқии баҳри Миёназамин шабоҳат дошт. Сайди асосии бошандагони Ғори Тешиктош архар буд, ки дар ноҳияҳои кӯҳистонӣ бисёр ду­чор меомад. Аз қа­бати якуми маскунии Ғори Тешиктош боқи­мон­да­ҳои ҷасади писар­бачаи 9-со­лаи неандерталии аҳди мусте ёфт шуд, ки барои омӯ­зиши пайдоиши инсоният дар Осиёи Марказӣ аҳам­мия­ти ҷаҳонӣ дошт. 

 Таҳқиқи антропологӣ 
По­раҳои бо­қимондаи косахонаи сари писарбачаи неан­дер­та­лӣ аз ҷониби антрополог М. М. Ге­расимов бар­қарор карда шуд. Омӯзиши хусусият­ҳои антропологии ко­сахонаи са­ри ҷасади Ғори Тешиктош нишон дод, ки неандер­тал­ҳои аҳди мус­теи Осиёи Марказӣ як гу­рӯ­ҳи вижаи одамони неандерталиро ташкил дода, зоҳи­ран бо бошандагони ғорҳои Амуд ва Шонидори Шарқи Наз­дик шабоҳат доштанд. Дар атрофи ҷасади писарбачаи не­андерталӣ шохҳои нах­чир ба шакли ҳалқа гузошта шуда буданд, ки аз пайдоиши маросими дафн ва боварҳои қа­ди­мӣ дар Осиёи Марказӣ шаҳодат медиҳад.

 Эзоҳ