Сайиднуриддин Шаҳобуддинов

Сайиднуриддин Шаҳобуддинов (Шаҳобуддинов Сайиднуриддин Ҳоҷиевич, маъруф ба Шайх; 9 сентябри 1943, деҳаи Мағмуру­д, ноҳияи Ленин, ҶШС Тоҷикистон — 22 октябри 2021, Душанбе, Тоҷикистон) — шарқшинос, арабшинос,  ва донишманди улуми исломӣ.

 Зиндагинома 
Сайиднуриддин Шаҳобуддинов соли 1943 дар деҳаи Мағмурӯ­ди ҷамоати Роҳатии ноҳияи Ленин (ҳоло ноҳияи Рӯдакӣ) дар хонаводаи кишоварз ба дунё омадааст. Мактаби миёнаро дар зод­гоҳаш ба охир расонда, фаъолияти кориашро дар колхози «Победа»-и но­ҳияи Ленин шурӯъ кардаст. Мавсуф фориғуттаҳсили шуъ­баи арабии факултаи таъриху филологияи Дониш­гоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин мебошад (1962—1967).

Солҳои 1967—1969 аз тарафи Мин­трансстрой (Вазорати роҳсозӣ)-и ИҶШС ба сифати тарҷумони низомӣ ба Ҷумҳурии Арабии Сурия фиристода шуд. Пас аз бозгашт, ба шуъбаи аспиранту­раи Институти шарқ­ши­носӣ ва мероси хаттии АИ ҶТ дохил шуда, онро соли 1972 хатм кард. Аз соли 1972 то соли 1974 дар Ҷум­ҳурии Арабии Яман ба сифати тарҷумони забони арабӣ кор кардаст.

Донандаи хуби забонҳои арабӣ, русӣ, лотинӣ ва форсӣ-тоҷикӣ буда, то андозае забони англисиро низ медонист.

 Фаъолияти илмӣ 
мини|Кормандони Институти шарқшиносӣ ва мероси хаттӣ: Нурмуҳаммад Амиршоҳӣ (аз чап), Сайиднуриддин Шаҳобуддинов (аз рост) ва Файзулло Бобоев (дар миёна) ҳангоми таҳияи силсилаи осори исломӣ (соли 2010).|320x320пкс
Солҳои 1974—1986 ба сифати ходими хурди илмии Институти шарқшиносӣ фаъолият намуда, аз соли 1986 то соли 1988 ба сифати тарҷумони забони арабӣ дигарбора ба Ҷумҳурии Арабии Сурия фиристо­да шуд.

Аз соли 1989 то охири умр ходими калони илмии Шуъбаи тавсифи дастхатҳо, таҳияи феҳрист ва ахбори илмии Институти шарқшиносӣ ва мероси хаттии АМИТ буд.

 Осор 
Сайиднуриддин Шаҳобуддинов донандаи хуби за­бонҳои шарқӣ, фиқҳи исломӣ, адёни ҷаҳонӣ ва даст­нависҳои арабӣ мебошад. Ба қалами ӯ ҷилди чоруми феҳристи дастна­висҳои арабӣ дар тарҷумаи форсӣ, ки дар Ҷумҳурии Исломии Эрон ба нашр расидааст, тааллуқ дорад. Ма­қо­лаҳои зиёди илмӣ ҳам навиштаву интишор додааст.

Сайиднуриддин Шаҳобуддинов дар тӯли фаъоли­яти илмиаш ба миқдори зиёд асарҳои машҳури классикони форс-тоҷикро аз забони арабӣ ба тоҷикӣ тарҷумаву нашр кардааст. Муҳимтарини онҳо: тарҷумаи китоби «ал-Қонун»-и Ибни Сино дар шаш ҷилд бо пешгуфтор, тавзеҳот, шарҳи луғат ва охирсухан мебошад, ки дар солҳои 1991—2005 ба нашр расид; тарҷумаи «Рисолаи саргузашт»-и Ибни Сино аз забони арабӣ дар зимни «Осори мунтахаб»-и Ибни Сино (ҷил­ди 1, Душанбе, 1981).

Дар ҳоли ҳозир чанд китоби муътабари дигар бо кӯшиши ӯ ба дасти чоп расиданд, монанди «Илоҳиёт»-и Ибни Сино дар «Осо­р»-и Ибни Си­но (ҷилди 3); «Илоҳиёт»-и китоби «Шифо»-и Ибни Сино бо муқаддима, тавзеҳот ва луғат (дар ҳаҷми 30 ҷузъи чопӣ).

Ба ғайр аз китобҳои номбаршуда, мавсуф масруфи тарҷума, таҳия ва омӯзиши муқоисавии китоби маш­ҳури Муҳаммад Ғаззолӣ «Эҳёи улуми дин» мебошад.

Сайиднуриддин Шаҳобуддинов ҳамчунин яке аз муҳаррирони масъули китоби Қуръони карим (асл ва матни тарҷумаи тоҷикӣ; — Душанбе: «ЭР- граф», 2010. — 640 с.) мебошад.

 Ҷоизаҳо 
Сайиднуриддин Шаҳобуддинов дорандаи нишони «Корманди тандурустии Тоҷикистон» ва барандаи ҷо­и­заи таъсиснамудаи муштараки Институти шарқшино­сӣ ва мероси хаттии АМИТ ва Ройзании фарҳангии Ҷумҳурии Исломии Эрон дар Тоҷи­кистон ба номи «Аъ­лохон Афсаҳзод» дар соли 2005 барои тарҷума ва нашри осори шашҷилдаи китоби «Қонуни Тиб»-и Абӯалӣ ибни Сино мебошад.

 Даргузашт 
Сайиднуриддин Шаҳобуддинов 21 октябри соли 2021 дар шаҳри Душанбе дар 78-солагӣ бар асари беморӣ даргузашт.

 Эзоҳ 

 Пайвандҳо 


Гурӯҳ:Олимони Тоҷикистон