Ноҳияи Косонсой

Ноҳияи Косонсой () (Тоҷики Косон яни ки Қадими Эморати Кушон) — ноҳия, воҳиди маъмурӣ дар ҳайати вилояти Намангони Ҷумҳурии Ӯзбекистон. Номи Косонсой аз номи Кушон гирифта шудаст. Сой яни ки аз забони суғди-Тоҷики дарёи калта аст. Маркази маъмурӣ — шаҳри Косонсой.

 Таърих 
Таърихи Косонсой аз 2000 сол ҳам қадимтарин аст. Дар замони эморати Кушонион як қасри пойтахт буд. Аз Кишвари Кушон то ҳол ин замин тараққий ёфт. Дар замони рус ҳо яни соли 1926 таъсис  ёфтааст. Соли 1938 ба вилояти Фарғона дохил шуд ва с. 1941 ба ҳайати вилояти Намангон гузашт. Дар соли 1963 барҳам дода шуд. Соли 1973 ноҳия азнав барқарор шудааст. Ҳоло воҳиди маъмурӣ дар ҳайати вилояти Намангони  Ҷумҳурии Ӯзбекистон мебошад.
Уламоҳо: Аҳмад Косонӣ, олим/олим/шоири барҷастаи мусалмонон дар Косонсой ба дунё омада, кӯчаи Маҳдуми Аъзамро ба номи ӯ гузоштаанд ва дар наздикии соҳили дарёи Косонсой муҷассамаи Махдуми Аъзам мавҷуд аст, ки моҳи сентябри соли 2007 ба итмом расид. Маҳдуми Аъзам Косонӣ дин буд. устоди (пир) Захириддин Мухаммад Бобур. Маҳдуми Аъзам Косонӣ дар бораи ҳуқуқи ислом китобҳо навиштааст. Ӯ яке аз се Аъзам дар ҷаҳони ислом буд. Авлоди Афоқӣ Хоҷа дар Кошғар (Хитой) машҳур буд. Боборахими Машрабро (Шох Машраб) Оффокхоча дарс медод ва муаллими дини Машраб буд. Машраб шогирди у буд (мурид). Всемирный исторический проект.

 Тақсимоти маъмурӣ 
Аз рӯи тақсимоти маъмурӣ (2011), тобеи ноҳия 10 шаҳрак ва 7 ҷамоати деҳот мебошанд..
 Ҷуғрофия 
Масоҳат — 510 км²
 Аҳолӣ 
Аҳолӣ — Косонсой дар соли 2023 аз 270 000 ҳазор бисёртар аҳоли дорад ва аксар аҳоли тоҷикон мебошанд!

 Эзоҳ 

Гурӯҳ:Ноҳияҳои вилояти Нмангон