Дабири кулли Созмони Милали Муттаҳид

Дабири кулли Созмони Милали Муттаҳид — корманди масъули маъмурии Созмони Милали Муттаҳид аст.

Дабири куллро Ассамблеяи Генералии СММ бо тавсияи Шӯрои Амнияти СММ таъйин мекунад. Пеш аз қарори Шӯрои Амният одатан муҳокимаҳои ғайрирасмӣ ва як қатор овозҳои рейтингӣ гирифта мешаванд. Илова бар ин, яке аз панҷ узви доимии Шӯрои метавонад ҳангоми овоздиҳӣ қудрати веторо истифода барад. Тибқи амалияи аз ҷониби умум қабулшуда, Дабири кулли СММ аз байни намояндагони кишварҳое, ки ба истиснои аъзои доимии Шӯрои Амнияти СММ мебошанд, интихоб карда мешавад.

Дабири кулли СММ ба муҳлати панҷ сол ва бо интихоби эҳтимолӣ ба муҳлати нав интихоб мешавад. Гарчанде ки шумораи муҳлати панҷсола дар вазифаи дабири кулл маҳдудият надорад, аммо то ҳол касе ин вазифаро зиёда аз ду маротиба иҷро накардааст.

Қароргоҳи Дабири кулли СММ дар бинои марказии СММ -Тертл-Бей воқеъ астTeltsch, Kathleen. «Town House Offered to UN», The New York Times, 15 July 1972. Retrieved 27 December 2007..

 Масъулият 
Дабири кулли СММ иттилоотро ба диққати Шӯрои Амният дар бораи мушкилоте, ки ба ақидаи ӯ, ба ҳифзи сулҳ ва амнияти байналмилалӣ таҳдид мекунад, меорад. Котиби Генералӣ набояд аз ягон ҳукумат ё мақомоте дастур гирад. Вай танҳо дар назди Созмони Милали Муттаҳид масъул аст.

Дабири кулли СММ кормандони Котиботи СММ-ро тибқи қоидаҳои муқаррарнамудаи Ассамблеяи Генералии СММ таъйин мекунад.

 Мӯҳлати ваколат ва раванди интихобот 
Дабири кулл ба муҳлати 5 сол интихоб мешавад. Баррасии номзадҳо «пушти дарҳои баста» танҳо аз ҷониби аъзои Шӯрои Амният сурат мегирад. Аъзои доимии Шӯрои Амният ҳуқуқ доранд, ки ба ҳар як номзад вето гузоранд. Дар бораи мавҷудияти ба ном «Принсипи минтақавӣ» маълум аст. Қарори ниҳоӣ ба Ассамблеяи Генералии СММ тааллуқ дорад, ки дабири куллро ба тариқи аккламатсия қабул мегардад  .

 Принсипи тавозуни минтақавӣ 
Барои роҳ надодан ба ғасби ҳокимият, Дабири кулл аз байни шахсиятҳое, ки аз минтақаҳои гуногуни ҷаҳон мебошанд, таъйин карда мешавад. Вазифаи Дабири куллро, тибқи таҷрибаи қабулкардаи умум, набояд намояндаи кишваре ишғол кунад, ки узви доимии Шӯрои Амният аст. Ягона ҳуҷҷате, ки принсипи минтақавиро муайян мекунад, Қатъномаи Ассамблеяи Генералии соли 1997 мебошад. Мувофиқи хронологияи воқеаҳо хулоса баровардан мумкин аст, ки ҳамин принсип пурра риоя намешавад.

 Гурӯҳҳои минтақавии СММ 
Гурӯҳи минтақавии СММ Дабирони кулл муҳлати иҷро Аврупои Ғарбӣ ва дигар кишварҳо 4 4 Гурӯҳи Аврупои Шарқӣ 0 0 Гурӯҳи Амрикои Лотинӣ ва ҳавзаи баҳри Кариб 1 2 Гурӯҳи Осиё 2 3 Гурӯҳи Африқоӣ 2 3

 Дабирони кулли СММ 
Эзоҳ: Аз 25 апрел то 26 июни соли 1945 Конфронси Сан-Франсискоро Элҷер Ҳис раисӣ мекард, ки баъдан ба ҷосусӣ ба нафъи Иттиҳоди Шӯравӣ айбдор карда шуд.
 №  Фото  Имя  Страна Региональная группа ООН Годы полномочий — 100pxГлэдвин Ҷебб () (1900—1996) Аврупои Ғарбӣ24 октябри соли 1945 — 1 феврали соли 1946 1 100pxТрюгве ЛиООН: Трюгве Хальвдан Ли (Норвегия)() (1896—1968) Аврупои Ғарбӣ1 феврали соли 1946 — 10 ноябри соли 1952 2 100pxДаг ХаммаршёлдООН: Даг Хаммаршёльд (Швеция)Линнер С. (2007). Даг Хаммаршёльд и кризис в Конго, 1960-61 ''. Страница 28. Университет Уппсала. (2008-07-22).() (1905—1961)Аврупои Ғарбӣ10 апрели соли 1953 — 18 сентябри соли 1961 3 100pxУ ТанООН: У Тан (Мьянма)() (1909—1974)  Осиё30 ноябри соли 1961 — 31 декабри соли 1971 4 100pxКурт ВалдхаймООН: Курт Вальдхайм (Австрия)() (1918—2007) Аврупои Ғарбӣ1 январи соли 1972 — 31 декабри соли 1981 5 100pxХавӣер Перес де КуэлярООН: Хавьер Перес де Куэльяр (Перу)() (1920—2020) Амрикои Ҷанубӣ1 январи соли 1982 — 31 декабри соли 1991 6 100pxБутрос Бутрос-ҒолӣООН: Бутрос Бутрос-Гали (Египет)Сообщение о захвате Сребреницы — 15 ноября 1999 года.() (1922—2016)Африқо1 январи соли 1992 — 31 декабри соли 1996 7 100pxКофи АннанООН: Биография Кофи А. Аннана() (1938—2018)Африқо1 январи соли 1997 — 31 декабри соли 2006 8 100pxПан Ги МунПан Ги Мун принял присягу, как следующий Генеральный секретарь ООН.() (род. 1944) Осиё1 январи соли 2007 — 31 декабри соли 2016 9 100px Антониу Гутерриш <small>() (род. 1949) Аврупои Ғарбӣ 1 январи соли 2017 — амалкунанда

 Инчунин нигаред 
 Ислоҳоти СММ

 Эзоҳ 

 Пайвандҳо 
 Интихоби Дабири кулли СММ
 Русия интихоби худро на ба фоидаи Латвия кард (истиноди дастнорас)
 Форуми умумиҷаҳонии сиёсат — Дабири кулли СММ )
 Ҳисобот дар бораи раванди таъйини Дабири кулли нав

Гурӯҳ:Дабирони кулли СММ