పాశమైలారం రసాయన కర్మాగారంలో పేలుడు

భారతదేశంలోని తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లా, పటాన్‌చెరు మండలం, పాశమైలారంలో 2025 జూన్ 30న సిగాచీ రసాయన పరిశ్రమలో రియాక్టర్ యూనిట్ ఉన్న భవనం పేలిపోవడంతో అగ్నిప్రమాదం సంభవించింది. ఈ ప్రమాదంలో 46 మంది మరణించగా, 33 మంది గాయపడ్డారు. ఈ ప్రమాదంతో ఆ కంపెనీ షెర్లు 14.8% తగ్గి రూ.47కి చేరుకున్నాయి. 

సంఘటన
ఈ సంఘటన భారతదేశంలోని తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లా, పటాన్‌చెరు మండలం, పాశమైలారంలో సిగాచి ఇండస్ట్రీస్ లిమిటెడ్ యాజమాన్యంలోని కర్మాగారంలో జరిగింది. ఈ కర్మాగారం ఔషధాల తయారీలో ఉపయోగించే బైండింగ్ సమ్మేళనం అయిన మైక్రోక్రిస్టలైన్ సెల్యులోజ్ (ఎంసీసీ) ను ఉత్పత్తి చేసింది, ఇది కంపెనీ తయారీ సామర్థ్యంలో నాలుగో వంతును సూచిస్తుంది.  

ముడి పదార్థాన్ని సన్నని పొడిగా మార్చడానికి ఉపయోగించే ఫ్యాక్టరీ స్ప్రే డ్రైయర్ యూనిట్ ఉదయం ఉదయం 8.15 - 9.35 గంటల ప్రాంతంలో పేలిపోయింది, దీని వలన భవనం పూర్తిగా కూలిపోయింది, సమీపంలోని నిర్మాణాలకు తీవ్ర నష్టం వాటిల్లింది. పని సమయంలో పేలుడు సంభవించింది, భవనంలో 140 మందికి పైగా ఉన్నారు, 46 మంది మరణించారు, మరో 33 మంది గాయపడ్డారు. జూలై 18 నాటికి ఎనిమిది మంది తప్పిపోయారు.  కాలిన గాయాల తీవ్రత కారణంగా, మృతులను గుర్తించడానికి డీఎన్ఏ పరీక్ష నిర్వహించారు. ఈ పేలుడును తెలంగాణ రాష్ట్రంలో అత్యంత దారుణమైన పారిశ్రామిక విపత్తుగా పరిగణించారు.
ఎక్స్‌గ్రేషియా
తెలంగాణలోని కెమికల్ ఫ్యాక్టరీ పేలుడులో మరణించిన కుటుంబాలకు ₹ 2 లక్షల చొప్పున, గాయపడిన వారికీ ₹ 50,000 చొప్పున ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోడీ ఎక్స్‌గ్రేషియా ప్రకటించి సంతాపం వ్యక్తం చేస్తూ, గాయపడిన వారు కోలుకోవాలని ఆకాంక్షించారు, ఈ సంఘటన గురించి తెలిసి తాను "బాధపడ్డాను" అని సోషల్ మీడియా వేదికగా ప్రధాన మంత్రి కార్యాలయం X లో పోస్ట్ చేసింది. ఒడిశా ముఖ్యమంత్రి మోహన్ చరణ్ మాఝి పేలుడులో మరణించిన ఒడిశాకు చెందిన ఎనిమిది మంది కార్మికుల కుటుంబాలకు ₹ 1,000,000 (US$12,000) చెల్లింపును ప్రకటించాడు. 

సిగాచి కెమికల్స్ ఫ్యాక్టరీలో జరిగిన విషాదకరమైన పేలుడు తరువాత బీహార్‌కు చెందిన అభిషేక్ కుమార్ అనే వ్యక్తితో సహా మరణించిన కార్మికుల కుటుంబాలకు బీహార్ ముఖ్యమంత్రి నితీష్ కుమార్ ఒక్కొక్కరికి రూ. 2 లక్షలు, గాయపడిన ప్రతి కార్మికుడికి రూ. 50,000 పరిహారం ప్రకటించాడు. సిగాచీ కంపెనీలో జరిగిన పేలుడులో మృతిచెందిన వారికి ఒక్కో కుటుంబానికి రూ. 1 కోటి (₹ 10,000,000 (US$120,000)) పరిహారం,  గాయపడిన వారికి వైద్య చికిత్సకు సైతం ఆర్థికసాయం అందిస్తామని సిగాచీ యాజమాన్యం జులై 2న ప్రకటించింది. ఈ ప్రమాదం కారణంగా 3 నెలల వరకు తమ ప్లాంట్‌లో కార్యకలాపాలు నిలిపివేస్తున్నామని సిగాచీ యాజమాన్యం ప్రకటించింది.  
దర్యాప్తు
సంగారెడ్డి జిల్లా పాశమైలారం పేలుడు ఘటనపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సీఎస్‌ఐఆర్‌ శాస్త్రవేత్త బి.వెంకటేశ్వరరావు అధ్యక్షతన నిపుణుల కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. ఈ కమిటీలో సభ్యులుగా చీఫ్‌ సైంటిస్ట్‌ టి. ప్రతాప్‌కుమార్‌, విశ్రాంత శాస్త్రవేత్త సూర్యనారాయణ, పుణెకి చెందిన భద్రతాధికారి సంతోష్‌ ఘుగే ఉన్నారు. ప్రమాదానికి గల కారణాలతో పాటు ఫ్యాక్టరీలో సేఫ్టీ నిబంధనలు పాటించారా అనే అంశాలను కమిటీ దర్యాప్తు చేసింది. 

ఈ సంఘటన రియాక్టర్ పేలుడు వల్ల జరిగిందనే విషయాన్ని కంపెనీ ఖండించింది, ఎందుకంటే ఈ పరిభాష రసాయన లేదా అణు విస్ఫోటనాన్ని సూచిస్తుంది. అయితే ఎంసీసీ రసాయనికంగా ప్రమాదకరం కానప్పటికీ, ఇది మండేది అందువల్ల, చక్కటి పొడి రూపంలో, పిండి, ధాన్యం & చక్కెర వంటి అనేక ఇతర రోజువారీ పదార్థాల మాదిరిగానే పెద్ద దుమ్ము పేలుడుకు కారణమవుతుంది (2008 జార్జియా ఇంపీరియల్ షుగర్ రిఫైనరీ పేలుడు చూడండి). జార్జియాలో వంటి ఫ్యాక్టరీ బహిరంగ ప్రదేశాలలో లేదా వెస్ట్ ఫార్మాస్యూటికల్ సర్వీసెస్ పేలుడులో వంటి డక్ట్‌వర్క్ వంటి దాచిన ప్రాంతాలలో చక్కటి పొడి పేరుకుపోవడానికి అనుమతించబడిన చోట దుమ్ము పేలుళ్లు సంభవించవచ్చు.

సిగాచి ఇండస్ట్రీస్ యాజమాన్యంపై కేసు నమోదు చేయబడింది, కంపెనీ క్షుణ్ణంగా సైట్ అంచనా వేస్తామని ప్రకటించింది. బాధితుడి కుటుంబ సభ్యుడు దాఖలు చేసిన ఫిర్యాదు ప్రకారం, పాత పరికరాల వాడకం గురించి కార్మికులు పదేపదే యాజమాన్యంతో ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు, కానీ వారి ఆందోళనలను విస్మరించారు. తెలంగాణ అగ్నిమాపక శాఖ ప్రకారం ప్లాంట్‌లో ఫైర్ అలారాలు, హీట్ సెన్సార్‌లతో సహా తగిన భద్రతా చర్యలు లేవు.
ఇవి కూడా చూడండి
 2025 హసన్ జిల్లా ట్రక్కు ప్రమాదం

మూలాలు

వర్గం:2025 ప్రమాదాలు
వర్గం:సంఘటనలు