విష్ణు నికోలో ముద్ర

విష్ణు నికోలో ముద్ర అనేది గాంధార ప్రాంతంలో దొరికిన "చక్కగా చెక్కబడిన" ఓవల్ అగేట్ ముద్ర. దీని పరిమాణం 1.4 అంగుళాలు పొడవు, 1.05 అంగుళాలు వడల్పు. ఇది సా.శ. 4వ శతాబ్దం నాటిది. 1892 నుండి ఇది బ్రిటిష్ మ్యూజియంలో ఉంది.  నికోలో అనేది ఒనికోలో అనే ఇటాలియన్ పదానికి సంక్షిప్తీకరణ. దీని అర్థం "చిన్న గోమేధికం" అని. ఇది ఒక రకమైన మణి. వివిధ రకాల నీలి రంగు షేడ్స్‌లో పొరలుపొరలుగా తయారు చేయబడుతుంది. దీనిని ఇంటాగ్లి (మణులపై బొమ్మలు చెక్కడం) కోసం ఉపయోగిస్తారు. 

ఈ ముద్ర నాలుగు చేతుల దేవతను - బహుశా విష్ణువు లేదా వాసుదేవుడు అయి ఉండవచ్చు - వర్ణిస్తోంది."A much better known «syncretistic» image is the one depicted on a well-known «nicolo» seal (....) Ghirshman thought of a composite deity (Mihira-Visnu-Siva, Ibidem: 55-58), although an identification with the god Vasudeva is perhaps more likely (Mitterwallner 1986: 10)"  ఇందులో ఒక రాజ భక్తుడు ప్రార్థిస్తున్నాడు. ఈ దేవతలో గద, చక్రాయుధం, చక్రం, కమలం - ఈ విష్ణువు లక్షణాలు ఉన్నాయి. ఆరాధకుడి పాదాల దగ్గర రెండు పంక్తుల శాసనం, ఒక మోనోగ్రామ్ ఉన్నాయి.British Museum page

బ్రిటిష్ మ్యూజియం ఆ శాసనాన్ని " బాక్ట్రియన్ " అని వర్ణించి, దానిని ఇలా లిప్యంతరీకరిస్తుంది: "(1) సాసో రియో ఇయాస్టూ (2) అల్గో ", దీనిని "సాస్-రె(డబ్ల్యు) ది లీడర్ ఆఫ్ ది వర్షిప్ (?)" అని అనువదిస్తుంది. 

ఇది అప్పట్లో బ్రిటిష్ భారతదేసం లోని వాయవ్య సరిహద్దు ప్రావిన్స్‌లో కనుగొన్నారు. ఇప్పుడు ప్రాంతం పాకిస్తాన్‌లోని ఖైబర్ పఖ్తుంఖ్వాలో ఉంది.

 వివరణలు 
ఈ ముద్రను మొదట అలెగ్జాండర్ కన్నింగ్‌హామ్ 1893 నాటి ది న్యూమిస్మాటిక్ క్రానికల్‌లో నివేదించాడు. కన్నింగ్‌హామ్, శిరస్త్రాణపు సారూప్యత ఆధారంగా, భక్తుడిలో సా.పూ. 140-180 లో పాలించిన కుషాణ చక్రవర్తి హువిష్క అయి ఉండవచ్చని భావించాడు. 

ఇటీవల రోమన్ ఘిర్ష్మాన్, ఈ ముద్రపై ఉన్న వచనం కుషాన్ లిపిలో ఉందనీ, ఇది ముగ్గురు ప్రధానమైన హిందూ దేవుళ్ళను ప్రస్తావిస్తోందనీ ప్రతిపాదించాడు:

ఇటీవలి వివరణ ప్రకారం, ఆ దైవరూపం వాసుదేవుడు, ఒక ప్రారంభ దేవత, అతని లక్షణాలను ఆ తరువాత విష్ణువు ప్రతిమా శాస్త్రంలో ఒక ఆరియోల్ జోడించడంతో తిరిగి ఉపయోగించారు.For English summary, see page 80 

ఈ ఇటీవలి పరిశోధన భక్తుడిని హువిష్కగా కాకుండా హూణ రాజుగా గుర్తించింది. అతడు కుషానో-సాసానియన్ గానీ, కిడారైట్ యువరాజు గానీ కావచ్చు. 

ఈ ముద్ర సూర్యుడు (మిహిరుడికి మరొక పేరు, అంటే "సూర్యుడు"), విష్ణువు, శివుడు అనే ముగ్గురు దేవతల మిశ్రమ ఆరాధన భారతదేశంలో సుమారు సా.శ. 500 నుండి ఉందని సూచిస్తుంది.  అయితే, 2019లో బ్రిటిష్ మ్యూజియం, ఈ శాసనానికి భిన్నమైన పఠనాన్ని ఇచ్చింది.
+బ్రిటిష్ మ్యూజియం ప్రకారం విష్ణు నికోలో ముద్ర లోని శాసనం లైన్ అసలు ( గ్రీకో-బాక్టీరియన్ లిపి ) లిప్యంతరీకరణ ఆంగ్ల అనువాదం 1. 1.  సెసో రియో ఇయాస్టూ "సాస్-రే పూజా అధిదేవతా(?)" 2  అల్గో

 మూలాలు 

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:పురాతత్వ వస్తువులు