XXI కార్ప్స్ (ఇండియా)

XXI కార్ప్స్, లేదా సుదర్శన్ చక్ర కార్ప్స్, భారత సైన్యం స్ట్రైక్ కార్ప్స్ & దీని ప్రధాన కార్యాలయం భోపాల్‌లో ఉంది.

మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం
XXI ఇండియన్ కార్ప్స్‌ను మొదటిసారిగా మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో ప్రత్యేకంగా మధ్యప్రాచ్య ప్రాంతంలో జర్మన్-ఒట్టోమన్ కూటమికి వ్యతిరేకంగా కార్యకలాపాల కోసం 1917 ఆగస్టు 12న ఏర్పాటు చేశారు. ఈ కార్ప్స్ అలెన్‌బై నేతృత్వంలోని ఈజిప్షియన్ ఎక్స్‌పెడిషనరీ ఫోర్స్‌లో భాగంగా ఉండేది, 1917 అక్టోబర్ నుండి డిసెంబర్ వరకు గాజా, జెరూసలేంలను స్వాధీనం చేసుకోవడంలో, 1918లో టర్కిష్ ఏడవ & ఎనిమిది సైన్యాలకు వ్యతిరేకంగా చురుకుగా పాల్గొంది. యుద్ధం ముగింపులో 1918లో ఈ కార్ప్స్ రద్దు చేయబడింది.
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో భారత సైన్యం ఏర్పాటుగా 1942 జూన్ 6న పర్షియాలో ఈ కార్ప్స్‌ను తిరిగి ఏర్పాటు చేశారు. ఈ కార్ప్స్ ఉనికిలో ఉన్నంత కాలం లెఫ్టినెంట్ జనరల్ మోస్లీ మేనే నేతృత్వంలో ఉంది, పదవ సైన్యంలో భాగంగా ఉండేది. 8వ ఇండియన్ ఇన్‌ఫాంట్రీ డివిజన్ (మేజర్-జనరల్ డడ్లీ రస్సెల్), బ్రిటిష్ 56వ ఇన్‌ఫాంట్రీ డివిజన్ (మేజర్-జనరల్ ఎరిక్ మైల్స్ )లతో కూడిన ఈ కార్ప్స్, కాకసస్‌పై జర్మన్ దండయాత్రను నిరోధించడానికి పర్షియా, ఇరాక్ కమాండ్‌ను రూపొందించడానికి పర్షియా & ఇరాక్‌లలో మిత్రరాజ్యాల దళాల నిర్మాణంలో భాగంగా సృష్టించబడింది. దాడి ఎప్పుడూ జరగలేదు & కార్ప్స్ 24 ఆగస్టు 1943న రద్దు చేయబడింది.
ప్రస్తుతం
శ్రీలంక భారతదేశం జోక్యం చేసుకున్న తరువాత భారత దండయాత్ర దళాన్ని నియంత్రించే తాత్కాలిక ప్రధాన కార్యాలయం, హెచ్క్యూ ఇండియన్ పీస్ కీపింగ్ ఫోర్స్, ఏప్రిల్ 1990లో చండీమందిర్ లో హెచ్క్యూ XXI కార్ప్స్ మారింది. భోపాల్లో  కార్ప్స్ శాశ్వతంగా నిలుపుకునే అధికారం 1990 అక్టోబర్ 29న ఇవ్వబడింది. భారత సైన్యం పూణే ఆధారిత సదరన్ కమాండ్లో ఇది ఏకైక స్ట్రైక్ కార్ప్స్, మిగిలిన మూడు-I కార్ప్స్ (కార్ప్స్), II కార్ప్స్, XVII కార్ప్స్. XXI కార్ప్స్ స్ట్రైక్ కార్ప్స్ రెండింటిగా పనిచేస్తుంది, భారతదేశం విదేశాలలో మరో పెద్ద జోక్యం చేసుకుంటే ఉపయోగించబడుతుంది.

ప్రస్తుతం ఇది క్రింది విధంగా ఉంది: 

 31 ఆర్మర్డ్ డివిజన్  (వైట్ టైగర్ డివిజన్)  ప్రధాన కార్యాలయం మధ్య భారతదేశంలోని ఉత్తర ప్రదేశ్ ఝాన్సీ-బాబినా ఉంది.
 94 ఆర్మర్డ్ బ్రిగేడ్ 
 36 ఇండియన్ ఇన్ఫాంట్రీ బ్రిగేడ్ (RAPID) (షాహ్బాజ్ డివిజన్) సాగర్ వద్ద డివిజన్ ఆర్టిలరీ బ్రిగేడ్ తల్బెహత్ వద్ద (2001) 18 ఆర్మర్డ్ బ్రిగేడ్ గ్వాలియర్ వద్ద (2001] 72 పదాతిదళం బ్రిగేడ్ గ్వాలియర్లో 115 పదాతిదళా బ్రిగేడ్ ధనా వద్ద ఉంది.[4][5]
 తాల్బెహత్ వద్ద డివిజన్ ఆర్టిలరీ బ్రిగేడ్ (2001)
 గ్వాలియర్ 18 ఆర్మర్డ్ బ్రిగేడ్ (2001) See also http://www.kv3gwalior.org/index.php?qs=cont_show&pageid=2 
 గ్వాలియర్ 72 పదాతిదళ బ్రిగేడ్
 115 ఇండియన్ ఇన్ఫాంట్రీ బ్రిగేడ్ ధనా వద్ద ఉంది.Mandeep Bajwa and Ravi Rikhye, Indian Army RAPID Divisions , 11 February 2001
 54 ఇండియన్ ఇన్ఫాంట్రీ బ్రిగేడ్  (బైసన్ డివిజన్)  ప్రధాన కార్యాలయం సికింద్రాబాద్ ఉంది. ఇందులో తిరువనంతపురంలో 91  ఇండియన్ ఇన్ఫాంట్రీ బ్రిగేడ్ (అంఫిబియస్ 47 హైదరాబాద్ వద్ద ఇన్ఫాంట్రీ బ్రిగేడ్ 76 సికింద్రాబాద్ వద్ద ఉన్నాయి.[7][8]
 తిరువనంతపురం 91 పదాతిదళ బ్రిగేడ్ (ఉభయచరాలు) Kerala to be headquarters for country's first amphibious brigade , 5 October 2008
 హైదరాబాద్ లో 47 పదాతిదళ బ్రిగేడ్
 సికింద్రాబాద్ లో 76 పదాతిదళ బ్రిగేడ్
 41 ఆర్టిలరీ డివిజన్  (అగ్నిబాజ్ డివిజన్)  ప్రధాన కార్యాలయం పూణే ఉంది. 
 కార్ప్స్ ఆర్టిలరీ బ్రిగేడ్
 కార్ప్స్ ఎయిర్ డిఫెన్స్ బ్రిగేడ్ (మొదటిది స్ట్రైక్ బ్రిగేడ్) 
 475 ఇంజనీరింగ్ బ్రిగేడ్

 కమాండర్ల జాబితా 
ర్యాంక్పేరునుండి వరకుకమిషన్ యూనిట్మూలెఫ్టినెంట్ జనరల్జిఎల్ బక్షిఏప్రిల్ 1990జనవరి 1992కుమావున్ రెజిమెంట్ఆర్.కె. గులాటిజనవరి 1992అక్టోబర్ 19929వ దక్కన్ హార్స్కృష్ణ మోహన్ సేథ్అక్టోబర్ 1992అక్టోబర్ 1994ఆర్టిలరీ రెజిమెంట్చంద్ర శేఖర్అక్టోబర్ 199419964వ గూర్ఖా రైఫిల్స్నిర్మల్ చందర్ విజ్19961997డోగ్రా రెజిమెంట్బి.ఎం. కపూర్1997ఆర్మర్డ్ కార్ప్స్సతీష్ సత్పుటే30 ఆగస్టు 2002మరాఠా లైట్ పదాతిదళంపిపిఎస్ భండారి31 ఆగస్టు 200231 డిసెంబర్ 20044వ గుర్రం (హాడ్సన్ గుర్రం)ఆదిత్య సింగ్1 జనవరి 2004జనవరి 20059వ దక్కన్ హార్స్హర్చరన్‌జిత్ సింగ్ పనాగ్జనవరి 2005డిసెంబర్ 2006సిక్కు రెజిమెంట్ప్రదీప్ ఖన్నాజనవరి 2007మే 200820 లాన్సర్లుఅరవిందర్ సింగ్ లాంబా26 మే 2008మే 2009ఆర్టిలరీ రెజిమెంట్రాజిందర్ సింగ్మే 20092010యాంత్రిక పదాతిదళ రెజిమెంట్సయ్యద్ అతా హస్నైన్2010డిసెంబర్ 2010గర్హ్వాల్ రైఫిల్స్సంజీవ్ లాంగర్డిసెంబర్ 2010జనవరి 2012ఆర్మర్డ్ కార్ప్స్SH కులకర్ణిజనవరి 2012జనవరి 2013ఆర్మర్డ్ కార్ప్స్అమిత్ శర్మజనవరి 2013ఫిబ్రవరి 201445 అశ్విక దళంరాజీవ్ వసంత్ కనిత్కర్ఫిబ్రవరి 2014201517వ గుర్రం (పూనా గుర్రం)ప్రదీప్ సింగ్ మెహతా201531 జూన్, 20161వ గుర్రం (స్కిన్నర్స్ హార్స్)చెరిష్ మాథ్సన్1 జూలై 201630 జూన్, 2017గర్హ్వాల్ రైఫిల్స్ఇక్రూప్ సింగ్ ఘుమాన్1 జూలై 201731 జూన్, 2018గార్డ్స్ బ్రిగేడ్రవీంద్ర పాల్ సింగ్1 జూలై 2018జూలై 2019యాంత్రిక పదాతిదళ రెజిమెంట్యోగేంద్ర దిమ్రిజూలై 201925 జూలై 2020బాంబే సాపర్స్అతుల్య సోలంకీ26 జూలై 202030 జూలై, 202111వ గూర్ఖా రైఫిల్స్ధీరజ్ సేథ్31 జూలై, 202131 జూలై, 20222వ లాన్సర్స్ (గార్డనర్స్ హార్స్)విపుల్ షింఘాల్3 ఆగస్టు 202231 డిసెంబర్ 202351 ఆర్మర్డ్ రెజిమెంట్ప్రిత్ పాల్ సింగ్1 జనవరి 202431 జూలై 202562 అశ్విక దళంఅరవింద్ చౌహాన్01 ఆగస్టు 2025పదవిలో ఉన్న వ్యక్తి1 గూర్ఖా రైఫిల్స్

ఇవి కూడా చూడండి
 సైన్యంలో మహిళలు
 ఇండియన్ ఆర్మీ క్యాప్ బ్యాడ్జ్‌లు
 XII కార్ప్స్ (ఇండియా)
 X కార్ప్స్ (ఇండియా)
 XVI కార్ప్స్ (ఇండియా)
 XXXIII కార్ప్స్ (ఇండియా)
 భారతదేశం బహుమతిగా ఇచ్చిన యుద్ధనౌకల జాబితా
మూలాలు

వర్గం:భారత సైన్యం
వర్గం:భారత రక్షణ వ్యవస్థ