రవిశంకర్ రావళ్

రవిశంకర్ రావళ్ (1892–1977) గుజరాత్ రాష్ట్రానికి చెందిన ప్రముఖ చిత్రకారుడు, కళా ఉపాధ్యాయుడు, కళా విమర్శకుడు, జర్నలిస్ట్  వ్యాసకర్త. 1921 వరకు విస్మీ సది పత్రికలో పనిచేశారు. ఆ తర్వాత సాంస్కృతిక పత్రిక అయిన కుమార్ ను స్థాపించారు.

జీవితం
రవిశంకర్ రావళ్ 1 ఆగస్టు 1892న భవన్ నగర్లో ఒక బ్రాహ్మణుల కుటుంబంలో జన్మించారు.  
ఆయన తండ్రి మహాశంకర్ రావళ్ బ్రిటిష్ కమ్యూనికేషన్ సర్వీసులో అధికారి. తండ్రి ఉద్యోగ బదిలీల కారణంగా బాల్యం అనేక పట్టణాల్లో గడిచింది. తన కళా ప్రవృత్తి తల్లినుంచి వచ్చిందని రావళ్ స్వయంగా పేర్కొన్నారు.

1909లో హైస్కూల్ పూర్తి చేశారు. స్థానిక ఆర్ట్స్ కాలేజీలో చదువుతున్న సమయంలో, కళాశాల నాటకోత్సవానికి వేదిక అలంకరణ చేయమని ప్రిన్సిపాల్ కోరారు. ఆయన ప్రతిభను మెచ్చిన పార్సీ ప్రొఫెసర్ సంజానా కళల రంగంలో చేరాలని సూచించారు. తండ్రి అంగీకారం లేకపోయినా సర్ జె. జె. స్కూల్ ఆ ఆర్ట్, ముంబై లో చేరారు. అక్కడ సిసిల్ బర్న్స్ శిష్యుడిగా శిక్షణ పొందారు.

వృత్తి జీవితం
1915లో ప్రముఖ జర్నలిస్ట్ హాజీ మొహమ్మద్ అలారఖియా పరిచయమై, ఆయన స్థాపించిన విస్మీ సది పత్రికలో చేరారు. 1919లో అహ్మదాబాద్‌లో కళాశాలను స్థాపించారు.

1924లో కుమార్ పత్రికను ప్రారంభించారు. ఇది గుజరాతీ కళా ప్రపంచంపై విశేష ప్రభావం చూపింది.  
1922లో మహాత్మా గాంధీ పై జరిగిన దేశద్రోహ కేసు విచారణ సమయంలో కోర్టులో కెమెరాలు నిషేధించబడినప్పటికీ, ఆ దృశ్యాన్ని చిత్రంగా అద్భుతంగా ఆవిష్కరించారు.

1936లో జపాన్‌కు, 1952లో సోవియట్ రష్యాకు కళా పర్యటనలు చేశారు.  
1941లో శాంతినికేతన్ సందర్శించారు.  
1948లో రష్యన్ కళాకారుడు నికోలస్  వద్ద అతిథిగా ఉన్నారు.

శైలి
భారతీయ సంప్రదాయ చిత్రకళ ఆధారంగా తనదైన శైలిని అభివృద్ధి చేశారు.  రాజా రవివర్మ ప్రభావం స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.  
గుజరాత్‌లో కళాభివృద్ధికి చేసిన కృషికి గాను గుజరాతీ రచయిత కాకా సాహెబ్ ఆయనకు కళాగురు బిరుదు ప్రసాదించారు.

గౌరవాలు
 మాయో గోల్డ్ మెడల్ – 1916  
 బాంబే ఆర్ట్ సొసైటీ గోల్డ్ మెడల్ – 1917  
 రంజితం సువర్ణ చౌక్ – 1930
 పద్మశ్రీ పురస్కారం – 1965  
 లలిత్ కళాకాడమీ ఫెలో – 1970

వ్యక్తిగత జీవితం
1909లో రమాబెన్‌ను వివాహం చేసుకున్నారు.  
మూడు కుమారులు  నరేంద్ర, గజేంద్ర, కనక్.  
కనక్ అమెరికా కు వలస వెళ్లి తండ్రి జీవిత చరిత్రను ఆంగ్లంలోకి అనువదించడంలో జీవితాంతం కృషి చేశారు.

మూలాలు

బయటి లింకులు


Category:భారతీయ పురుష చిత్రకారులు
Category:భారతీయ చిత్రవివరణకారులు
Category:1892 జననాలు
Category:1977 మరణాలు
Category:పద్మశ్రీ అవార్డు గ్రహీతలు
Category:గుజరాత్‌కు చెందిన చిత్రకారులు
Category:20వ శతాబ్దపు భారతీయ కళాకారులు