సుబ్బన్న అయ్యప్పన్

సుబ్బన్న అయ్యప్పన్ (1955 డిసెంబరు 10 - 2025 మే 10) కర్ణాటక రాష్ట్రానికి చెందిన ఆక్వాకల్చర్ శాస్త్రవేత్త. వ్యవసాయ శాస్త్రానికి సంబంధించిన వివిధ ప్రభుత్వ సంస్థలలో అనేక కీలక పదవులను నిర్వహించాడు. 2010 జనవరి నుండి 2016 ఫిబ్రవరి వరకు భారత వ్యవసాయ పరిశోధన మండలి (ICAR) డైరెక్టర్ జనరలుగా, వ్యవసాయ పరిశోధన, విద్యా శాఖ (DARE) ప్రభుత్వ కార్యదర్శిగా ఉన్నాడు. మణిపూర్‌లోని కేంద్ర వ్యవసాయ విశ్వవిద్యాలయానికి ఛాన్సలర్‌గా కూడా పనిచేసాడు. భారతదేశంలో నీలి విప్లవాన్ని తీసుకురావడంలో ఆయన కీలక పాత్ర పోషించాడు. ఆయన ICARకి నాయకత్వం వహించిన మొదటి పంటయేతర శాస్త్రవేత్త.

అయ్యప్పన్ మంగళూరులోని కాలేజ్ ఆఫ్ ఫిషరీస్ నుండి పిహెచ్.డి. డిగ్రీ, చేపల ఉత్పత్తి, నిర్వహణలో మాస్టర్స్ డిగ్రీ పొందాడు. ఇది అప్పట్లో బెంగళూరులోని వ్యవసాయ శాస్త్రాల విశ్వవిద్యాలయంలో భాగంగా ఉండేది. ఆయన మత్స్య, లిమ్నాలజీ, జల సూక్ష్మజీవశాస్త్రం రంగాలలో అనేక పరిశోధనా పత్రాలను ప్రచురించాడు.

అయ్యప్పన్ 1978లో బరాక్‌పూర్‌లోని సెంట్రల్ ఇన్‌ల్యాండ్ ఫిషరీస్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌లో శాస్త్రవేత్తగా ICARలో కెరీర్‌ ప్రారంభించాడు. 1996లో భువనేశ్వర్‌లోని CIFA డైరెక్టర్‌గా నియమితుడై, అక్కడ దాదాపు ఐదు సంవత్సరాలు పనిచేశాడు. ఆ తరువాత ముంబై (డీమ్డ్ యూనివర్సిటీ)లో CIFE డైరెక్టర్ పదవిని చేపట్టాడు.  2002లో డిప్యూటీ డైరెక్టర్ జనరల్ (ఫిషరీస్)గా ICAR ప్రధాన కార్యాలయానికి వచ్చి దాదాపు ఎనిమిది సంవత్సరాలు ఆ హోదాలో పనిచేశాడు. తరువాత, DARE కార్యదర్శి, ICAR డైరెక్టర్ జనరల్‌గా ముఖ్యమైన పదవిని చేపట్టాడు. ఆయన నేషనల్ ఫిషరీస్ డెవలప్‌మెంట్ బోర్డు, DAHD&I, హైదరాబాద్ (2006–2008) వ్యవస్థాపక చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్. అయ్యప్పన్ నేషనల్ అక్రిడిటేషన్ బోర్డ్ ఫర్ టెస్టింగ్ అండ్ కాలిబ్రేషన్ లాబొరేటరీస్ (NABL)కి కూడా ఛైర్మన్‌గా పనిచేసాడు.

 మరణం 
అయ్యప్పన్ 2025 మే 7 న కనిపించకుండా పోయినట్లు వార్తలు వచ్చాయి. మే 10న, కర్ణాటక, శ్రీరంగపట్నంలోని సాయి ఆశ్రమం సమీపంలోని కావేరి నదిలో ఆయన మృతదేహం కనబడింది. ఆయన ఇష్టంగా ధ్యానం చేసుకునే ప్రదేశం అది. ఆయన వయస్సు 69. దర్యాప్తులో ఆయన ఆత్మహత్య చేసుకున్నట్లు తేలింది.

 గుర్తింపు 

 పద్మశ్రీ 
2022లో, భారత ప్రభుత్వం, సైన్స్, ఇంజనీరింగ్ రంగంలో సుబ్బన్న అయ్యప్పన్ చేసిన విశిష్ట సేవకు గాను అతన్ని పద్మశ్రీ పురస్కారంతో గౌరవించింది. "భారతదేశపు నీలి విప్లవాన్ని శక్తివంతం చేయడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్న గౌరవనీయమైన ఆక్వాకల్చర్ శాస్త్రవేత్త"గా ఆయన చేసిన సేవకు గుర్తింపుగా ఈ అవార్డు ఇచ్చింది.

 ఇతర గుర్తింపులు 
ఆక్వాకల్చర్‌కూ, సంబంధిత రంగాలకూ అయన కృషికి కృషికి గాను, సుబ్బన్న అయ్యప్పన్ అనేక గుర్తింపులు పురస్కారాలూ పొందాడు. వీటిలో కొన్ని:"Dr. S. Ayyappan takes over as Secretary, DARE & Director General, ICAR". Sarson News. 14 (1). Retrieved 12 February 2022.

 సొసైటీ ఆఫ్ బయోసైన్సెస్ ఇన్ ఇండియా వారు ప్రదానం చేసిన జహూర్ ఖాసిం బంగారు పతకం (1996–1997)
 ప్రత్యేక ICAR అవార్డు (1997)
 మత్స్య సంపదలో గణనీయమైన కృషికి టీమ్ లీడర్‌గా టీమ్ రీసెర్చ్‌కు ICAR అవార్డు (1997–1998)
 డాక్టర్ వి.జి. ఝింగ్రాన్ బంగారు పతకం (2002)
 ఫిషరీస్ రీసెర్చ్ అండ్ డెవలప్‌మెంట్‌లో ఎక్సలెన్స్ కోసం ప్రొఫెసర్ హెచ్‌పిసి శెట్టి అవార్డు, ఆసియన్ ఫిషరీస్ సొసైటీ, భారత శాఖ (2002)
 ఆసియా శాస్త్రవేత్త 100, ఏషియన్ సైంటిస్ట్ (2023)

 మూలాలు 

వర్గం:2025 మరణాలు
వర్గం:1955 జననాలు
వర్గం:ఆత్మహత్య చేసుకున్న వ్యక్తులు