గోవింద్ బెహారీ లాల్

గోవింద్ బెహారీ లాల్ భారతీయ-అమెరికన్ జర్నలిస్ట్, స్వాతంత్ర్య కార్యకర్త. ఆయన హర్ దయాళ్ బంధువు. సన్నిహిత సహచరుడు. ఆయన గదార్ పార్టీ చేరి భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం పాల్గొన్నాడు. బర్కిలీలోని కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకోవడానికి  స్కాలర్‌షిప్‌పై యునైటెడ్ స్టేట్స్ వచ్చాడు. ఆయన ఆ తరువాత హర్స్ట్ వార్తాపత్రికల్లో సైన్స్ ఎడిటర్‌గా పని చేశాడు. ఆయన 1937లో పులిట్జర్ బహుమతి గెలుచుకున్న మొదటి భారతీయ, ఆసియా వ్యక్తి అయ్యాడు.

 ప్రారంభ జీవితం 
గోవింద్ బిహారీ లాల్ బికనీర్ సంస్థాన గవర్నర్ బిషన్ లాల్ కు జన్మించాడు. ఆయన తల్లి పేరు జగ్గే దేవి. ఆయన బి. ఎస్సి పట్టా పొందాడు. లాహోర్ లోని పంజాబ్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎం. ఎ. డిగ్రీలు పొందారు. 1909 నుండి 1912 వరకు విశ్వవిద్యాలయంలో అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్‌గా పని చేశాడు. 

లాల్ భారత జాతీయవాది లాలా హర్ దయాల్ భార్య బంధువు, భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం పాల్గొన్నాడు. భారతీయ విద్యార్థులను శాస్త్రీయ విద్యను అభ్యసించేలా ప్రోత్సహించడానికి హర్ దయాల్ గురు గోవింద్ సింగ్ సాహిబ్ ఎడ్యుకేషనల్ స్కాలర్‌షిప్‌ను ఏర్పాటు చేశారు. లాల్ ఈ స్కాలర్‌షిప్‌పై 1912లో బర్కిలీలోని కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయానికి హాజరు కావడం ప్రారంభించాడు. అక్కడే ఆయన పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేశాడు.

 కెరీర్ 
లాల్ 1925 నుండి 1930 వరకు ది శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో ఎగ్జామినర్ కు సైన్స్ ఎడిటర్ గా పనిచేశాడు. ఆయన తన బైలైన్ "సైన్స్ రైటర్" అనే పదాన్ని ఉపయోగించిన మొదటి పాత్రికేయుడు. అతను శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో, న్యూయార్క్, లాస్ ఏంజిల్స్ ఇతర హర్స్ట్ వార్తాపత్రిక సంస్థలకు పనిచేశాడు. లాల్ వివిధ అంశాలపై రాశాడు, ఆల్బర్ట్ ఐన్స్టీన్, మోహన్దాస్ కె. గాంధీ, హెచ్ఎల్ మెన్కెన్, ఎడ్నా సెయింట్ విన్సెంట్ మిల్లె, ఎన్రికో ఫెర్మి, మాక్స్ ప్లాంక్ సహా అనేక మంది ప్రముఖ వ్యక్తులను ఇంటర్వ్యూ చేశాడు.

జాన్ జె. ఓ 'నీల్, విలియం ఎల్. లారెన్స్, హోవార్డ్ డబ్ల్యూ. బ్లేక్స్లీ & డేవిడ్ డైట్జ్ కలిసి 1937 పులిట్జర్ బహుమతిని పంచుకున్నారు. ఈ బృందం హార్వర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం పదహారవ వార్షికోత్సవంలో విజ్ఞాన శాస్త్రాన్ని కవర్ చేసినందుకు ఈ అవార్డును గెలుచుకుంది.

నేషనల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ సైన్స్ రైటర్స్ వ్యవస్థాపక సభ్యులలో లాల్ ఒకరు, 1940లో అసోసియేషన్ అధ్యక్షుడిగా పని చేశాడు.

లాల్ తన చివరి వ్యాసం రాసిన కొన్ని వారాల తర్వాత 1982లో 92 సంవత్సరాల వయసులో క్యాన్సర్ మరణించాడు.

 అవార్డులు, గుర్తింపులు 

 పులిట్జర్ బహుమతి (1937)
 పద్మభూషణ్ (1969)
 భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్నందుకు భారత ప్రభుత్వంచే తమ్రా పాత్రా (1973)

యుసి బర్కిలీ సెంటర్ ఫర్ సౌత్ ఆసియా స్టడీస్ ప్రదానం చేసిన సైన్స్ జర్నలిజంలో గోవింద్ బిహారీ లాల్ స్కాలర్షిప్ ఆయన పేరు పెట్టారు.

 మూలాలు 

వర్గం:1889 జననాలు
వర్గం:1982 మరణాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు