డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ మిలిటరీ ఇంటెలిజెన్స్ (ఇండియా)

డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ మిలిటరీ ఇంటెలిజెన్స్ (ఎం. ఐ.) భారత సైన్యానికి చెందిన గూఢచార  విభాగం. 
థ ప్రధాన లక్ష్యం -సైన్యానికి అవసరమయిన, సమాయనుకూలమయిన , ఖచ్చితమయిన,  ఉపయోగ కరమయిన, గూఢచార సమాచారాన్ని,  వ్యూహాత్మక, కార్యాచరణ, మైదాన  స్థాయిలో అందించడం. 

ఇది భారత సైన్యం లోకి చొరబడే, శత్రు గూఢచార కార్యకలాపాలను గుర్తించడం,నిరోధించడం, నిర్వీర్యం చేయడం వంటి  కౌంటర్-ఇంటెలిజెన్స్ కార్యకలాపాలను కూడా నిర్వహిస్తుంది.

 సంస్థా నిర్మాణం 
సుమారు 3,700 మంది సైనికులు గూఢచార విధుల్లో  పని చేస్తున్నారు. వీరికి పూణే లోని 'మిలిటరీ ఇంటెలిజన్స్ ట్రైనింగ్ స్కూల్ అండ్ డిపో (MINTSD)  లో శిక్షణ ఇస్తారు.

ఈ సంస్థ యొక్క కార్యాచరణ పరిధి దేశ  సరిహద్దు నుండి 50 కి. మీ. ల వరకు ఉంటుంది.  

 చరిత్ర. 
ఈ సంస్థను 1941 లో రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ   సమయంలోఅప్పటి బ్రిటిష్ ఇండియన్ ఆర్మీలో  భాగంగా ఈ ఏజెన్సీని ఏర్పాటు చేశారు. అప్పట్లో ఇది సైన్యానికి మైదాన స్థాయి సమాచారాన్ని అందించేది.  భారతదేశానికి స్వాతంత్య్రం  వచ్చిన తరువాత, మొదటగా ఈ సంస్థకు భారతదేశ సరిహద్దులో ఉన్న అన్ని పొరుగు దేశాలలో క్షేత్ర స్థాయి  గూఢచార  సమాచారాన్ని సేకరించే బాధ్యత మాత్రమే అప్పగించారు.

1978లో, ఈ సంస్థ  'సాంబా గూఢచారి కుంభకోణం' చిక్కుకుంది. ఇందులో ,  ముగ్గురు భారత ఆర్మీ అధికారులను,  పాకిస్తాన్ ,  గూఢచారులుగా తప్పుగా ఆరోపించినట్లు తరువాత తెలిసింది. .

 కార్యకలాపాలు 
1957 ప్రారంభంలో, ఇద్దరు ఇంటెలిజన్స్ . అధికారులు చైనా భూభాగంలోకి రహస్యంగా ప్రవేశించి, వారి కార్య కాలపాల పై ఒక కన్ను వేసి ఉంచారు.  ఈ ఆపరేషన్ వలన , అక్సాయ్ చిన్ లో  చైనా అక్రమంగా రహదారిని నిర్మించిందని భారత ప్రభుత్వానికి ప్రత్యక్ష ఆధారాలు లభించాయి. వారు  మారువేషంలో యాక్ పశువుల కాపరుల వేషం వేసుకును ఈ సమాచారం సేకరించారు. .

1990ల చివరలో,ఇంటెలిజన్స్ . అధికారులను తజికిస్తాన్,  తరువాత ఆఫ్ఘనిస్తాన్లో నియమించ బడ్డారు. ఇది   అహ్మద్ షా మసూద్ నేతృత్వంలోని ఉత్తర కూటమి కి మద్దతుగా జరిగింది.  2001లో సెప్టెంబర్ 11 దాడులు , అమెరికా నేతృత్వంలోని సంకీర్ణ దళాల సహాయంతో తాలిబాన్లను  తొలగించి ఆ కూటమి విజయం సాధించింది.

మి ఇ (మిలటరీ ఇంటెలిజన్స్ )  మయన్మార్ లో కూడా కార్యకలాపాలను నిర్వహించింది. అక్కడి ఉగ్రవాద గుంపులు భారత్ కు వ్యతిరేకంగా పనిచేస్తున్నాయి.  1998లో, ఒక మి ఇ  అధికారి  ఖలిస్తానీ ఉగ్రవాదిగా నటించి, ఆయుధాల ఆక్రమ రవాణ  చేసే ఒక ఉగ్రవాద  గుంపులో దూరేడు .  అతను వారిని అండమాన్ దీవులలో మరణ ఉచ్చులోకి లాక్కొచ్చి నిర్వీర్యం చేశాడు. . దీనిని  ఆపరేషన్ లీచ్ అని పిలుస్తారు. ఇది 1990లలో భారత సైన్యం,  బర్మా సైనిక పాలనతో సంబంధాలకు  నాంది పలికింది. అలాగే ,ఇది భారతదేశ  తూర్పు సరిహద్దులో చైనా ప్రభావాన్ని తగ్గించే  లక్ష్యంగా కూడా ఉంది.  

మి ఇ బంగ్లాదేశ్ కూడా కార్యకలాపాలు నిర్వహించింది. యునైటెడ్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్ ఆఫ్ అస్సాం (U LF A), యునైటెడ్ నేషనల్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్ అఫ్ మణిపూర్ (UNLF), కాంతపూర్ లిబరేషన్  ఆర్గనైజేషన్ వంటి ఉగ్రవాద  సమూహాలకు అక్కడ ఆశ్రయం లభించేది. .  2009లో హసీనా ప్రభుత్వం అధికారం లోకి వచ్చిన కొద్ది నెలల్లోనే, U.L.F.A. , .N.L.F. ల నేతలను   భారత అధికారులకు అప్పగించారు.

2012 జనవరిలో, బంగ్లాదేశ్ సైన్యం తిరుగుబాటు చేయ బోతోందని బంగ్లాదేశ్ ప్రధాన మంత్రి షేక్ హసీనా కు మి ఇ ముందుగా సూచన ఇచ్చింది.  ఆ కారణంగా తిరుగుబాటు చివరకు విఫలమైంది.

2005 తరువాత పాకిస్థాన్ సరిహద్దు దాటి , పాకిస్తాన్లోకి వందలాది సరిహద్దు ఉగ్రవాద నిరోధక దాడులలో కూడా మి ఇ పాల్గొంది. వాటిలో అత్యంత ముఖ్యమైనది 2016 సర్జికల్ స్ట్రైక్. 

 మిలిటరీ ఇంటెలిజెన్స్ ట్రైనింగ్ స్కూల్ & డిపో 
పూణేలోని మిలిటరీ ఇంటెలిజెన్స్ ట్రైనింగ్ స్కూల్ & డిపో (MINTSD) భారత సైన్యం, నావికాదళం, వైమానిక దళం, పారామిలిటరీ దళాలు, పౌర గూఢచార సంస్థలు ,ఇంకా  స్నేహపూర్వక  దేశాల గూఢచర్య  నిపుణులకు ఈ కళాశాల శిక్షణ ఇస్తుంది. ఈ సంస్థను  1941 జనవరి 20న కరాచీ  లో  ప్రారంభమైంది. ఇది 1947 జూలైలో ముర్రీ, ఆ తరువాత  భారతదేశ విభజన తో  1947 నవంబరులో మహోకు,చేరింది.  చివరకు 1952 సెప్టెంబరులో పూణేలో ఉన్న ప్రస్తుత ప్రదేశానికి మారింది.

 కోర్సులు 
ఈ స్కూల్  సావిత్రిబాయి ఫూలే పూణే విశ్వవిద్యాలయం సహాయంతో శిక్షణ పొందిన వారికి , కోర్సు సమయాన్ని, సిలబస్ ని బట్టి ఈ  క్రింద డిప్లొమాలు ప్రదానం చేస్తుంది. 

 కాంబాట్ ఇంటెలిజెన్స్ అండ్ సెక్యూరిటీ, డిప్లొమా  
 మేనేజ్మెంట్ ఆఫ్ ఇంటెలిజెన్స్ అండ్ సెక్యూరిటీ టీమ్స్,డిప్లొమా  
 మేనేజ్మెంట్ అఫ్ ఇంటెలిజెన్స్ అండ్ సెక్యూరిటీ టీమ్లు, డిప్లొమా 
 సెక్యూరిటీ, సెక్యూరిటీ అండ్ ఇంటెలిజెన్స్ ట్రేడ్ క్రాఫ్ట్ డిప్లొమా  
 పిజి డిప్లొమా ఇన్ కాంబాట్స్ ఇంటెలిజెన్స్  అనాలిసిస్ అండ్ మేనేజ్మెంట్,
 ఇంటెలిజెన్స్ ట్రేడ్ క్రాఫ్ట్ అండ్ ప్రాక్టీస్, పిజి డిప్లొమా
 శాటిలైట్ అండ్ ఏరియల్ ఇమేజరీ ఇంటర్ప్రిటేషన్ అండ్ సెక్యూరిటీ విత్ స్పెషలైజేషన్ ఇన్ కౌంటర్ ఇంటెలిసెన్స్పిజి డిప్లొమా

 ఇవి కూడా చూడండి 

 డిఫెన్స్ ఇంటెలిజెన్స్ ఏజెన్సీ
 డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ ఎయిర్ ఇంటెలిజెన్స్
 డైరెక్టరేట్ ఆఫ్ నావల్ ఇంటెలిజెన్స్
 సాంకేతిక మద్దతు విభాగం

 బాహ్య లింకులు 
ఇండియన్ ఆర్మీ 

ఆర్మీ లో అవకాశాలు  

 మూలాలు 

వర్గం:Articles with short description
వర్గం:మిలిటరీ ఇంటెలిజన్స్
{