తిరువంచికులం ఆలయం

తిరువంచికുളം శివ ఆలయం (మధ్యయుగంలో తిరువంచైక్కలం ఆలయంగా కూడా పిలుస్తారు)Narayanan, M. G. S. Perumāḷs of Kerala: Brahmin Oligarchy and Ritual Monarchy: Political and Social Conditions of Kerala Under the Cēra Perumāḷs of Makōtai (c. AD 800 – AD 1124). Thrissur (Kerala): CosmoBooks, 2013. 49. భారతదేశంలోని కేరళ రాష్ట్రం, త్రిస్సూర్ జిల్లాలోని కొడుంగల్లూర్ పట్టణంలో ఉన్న ప్రముఖ హిందూ ఆలయం. ఈ ఆలయం కేరళ శైలిలో నిర్మించబడింది. ఇది చేరుల కాలంలో నిర్మించబడిందని నమ్మకం. ఇక్కడ శివుడిని మహాదేవుడిగా, ఆయన సహచరిణి పార్వతి దేవిని ఉమాదేవిగా పూజిస్తారు. ఈ ఆలయంలో మొత్తం 33 ఉపదేవతలు ఉండటం ప్రత్యేక విశేషం. కేరళలో ఇంత ఎక్కువ ఉపదేవతలు ఉన్న ఆలయం ఇదే. ప్రధాన దేవతను 7వ శతాబ్దపు తమిళ శైవ గ్రంథమైన తేవారంలో, నాయనారులైన తమిళ భక్త కవులు కీర్తించారు. అందువల్ల ఈ ఆలయం పాడల్ పెట్ర స్థలంగా వర్గీకరించబడింది. ఇది శైవ సంప్రదాయంలో ప్రస్తావింపబడిన 276 ఆలయాలలో ఒకటి.  

ఈ జాబితాలో కేరళలో ఉన్న ఏకైక ఆలయం ఇదే. పెరియపురాణం ప్రకారం, తమిళ శైవ సంప్రదాయంలోని నాలుగు మహాసంతులలో ఒకరైన సుందరమూర్తి నాయనార్ ఈ స్థలం నుండి స్వర్గారోహణ చేశారని చెప్పబడింది. కేరళకు చెందిన పురాణ ప్రసిద్ధ రాజు చేరమాన్ పెరుమాళ్ కూడా తన సహచరి సుందరమూర్తి నాయనార్‌తో కలిసి ఈ ఆలయం నుండి ‘కైలాసం’కు వెళ్లాడని విశ్వసిస్తారు. ఆలయం ప్రతిరోజూ ఉదయం 4 నుండి మధ్యాహ్నం 12 వరకు, అలాగే సాయంత్రం 4 నుండి రాత్రి 8:30 వరకు తెరిచి ఉంటుంది. పండుగ రోజుల్లో మాత్రం పూర్తి రోజంతా తెరిచి ఉంటుంది. ఆలయంలో రోజుకు నాలుగు పూజలు, సంవత్సరానికి మూడు ప్రధాన పండుగలు నిర్వహిస్తారు. వీటిలో మలయాళ నెల కుంభం (ఫిబ్రవరి–మార్చి)లో జరిగే ఎనిమిది రోజుల మహాశివరాత్రి ఉత్సవం అత్యంత ముఖ్యమైనది. ఈ ఆలయం కోచిన్ దేవస్వం బోర్డు ఆధీనంలోని తిరువంచికുളം దేవస్వం ద్వారా నిర్వహించబడుతోంది.

 చరిత్ర 
227x227px|thumb|left|ఆలయ దృశ్యం

ఈ ఆలయం కేరళలో ఉన్న ఏకైక తేవారం పాడల్ పెట్ర శైవ స్థలం. చేర సామ్రాజ్యం పతనానంతరం అధికారంలోకి వచ్చిన కోచిన్ రాజ కుటుంబం (పెరుంబడపు స్వరూపం)కి శివుడు కులదైవంగా పూజింపబడుతున్నాడు. ఈ ఆలయంలో అద్భుతమైన గోడచిత్రాలు (మ్యూరల్స్) ఉన్నాయి. ఇది భారత పురావస్తు శాఖ ఆధీనంలో రక్షిత స్మారక చిహ్నంగా ఉంది. మాజీ ట్రావన్‌కోర్ రాజ్య గీతమైన వంచి భూమిలో కూడా ఈ ఆలయ దేవత ప్రస్తావన ఉంటుంది. ఇది చేర సామ్రాజ్యానికి అధికారిక దేవతగా భావించబడింది. ఈ ఆలయానికి సంబంధించిన అత్యంత పురాతన ప్రస్తావన తేవారం కీర్తనల్లో కనిపిస్తుంది. అవి నాలుగు శైవ ఆచార్యుల్లో ఒకరైన సుందరమూర్తి నాయనార్ (తమిళంలో సుందరర్) పాడిన భజనలు. ఆలయ ప్రాంగణంలో సుందరమూర్తి నాయనార్, చేరమాన్ పెరుమాళ్ నాయనార్ విగ్రహాలు కూడా ఉన్నాయి. ఇది దక్షిణ భారతదేశంలోని అత్యంత పురాతన శివాలయాలలో ఒకటిగా భావించబడుతుంది. శివుడు తన కుటుంబంతో సహా ఇక్కడ నివసిస్తాడని విశ్వసిస్తారు.

ఆది స్వాతి రోజున (జూలై/ఆగస్టు) శివుడు పంపిన తెల్ల ఏనుగు మీద కూర్చుని సుందరమూర్తి నాయనార్ కైలాసానికి వెళ్లాడని కథనం. అతని వెంట గుర్రంపై చేరమాన్ పెరుమాళ్ నాయనార్ వెళ్లాడని చెబుతారు. కైలాస యాత్రలో సుందరమూర్తి ఒక పధిగాన్ని పాడి, తన అభ్యర్థన మేరకు తిరువంచికുളానికి తిరిగి పంపాడని పురాణం. ఈ ఆలయం తమిళనాడులోని చిదంబరం ఆలయంతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉందని చెప్పబడుతుంది.

కులశేఖరుల రాజధాని అయిన మహోదయపురం ఈ ఆలయం చుట్టూ నిర్మించబడింది. దీనికి అన్ని వైపులా బలమైన కోట గోడలు, విస్తృతమైన దారులు, రాజభవనాలూ ఉన్నాయి. టీపు సుల్తాన్ కేరళపై చేసిన దండయాత్ర సమయంలో ఈ ఆలయం దాడికి గురై నష్టపోయింది. తామ్ర పైకప్పు, బంగారం, ఆభరణాలు లూటీ చేయబడ్డాయి. అయితే దళవా కేశవదాస్ పిళ్ళై నేతృత్వంలోని ట్రావన్‌కోర్ సైన్యం రాకతో టిపు సుల్తాన్ సైనికులు ఆలయాన్ని వదిలి పారిపోయారు. ఆలయాన్ని తరువాత పాలియత్ అచ్చన్ నేతృత్వంలోని పాలియం స్వరూపం ద్వారా పునర్నిర్మించారు.
 వాస్తుశిల్పం 
ఈ ఆలయం కేరళ శైలిలో నిర్మించబడింది. ఆలయానికి నాలుగు వైపులా ప్రవేశ ద్వార గోపురాలు ఉన్నాయి. గర్భగృహం ఆలయ మధ్యభాగంలో ఉండి బలమైన ప్రాకారాలతో రక్షించబడింది. గర్భగృహానికి చేరుకోవడానికి ధ్వజస్తంభం ద్వారా వెళ్తారు. ఈ ధ్వజస్తంభం ప్రవేశ గోపురం, గర్భగృహానికి సమాంతరంగా ఉంటుంది. ధ్వజస్తంభంపై అష్టవిద్యేశ్వరుని రూపాలు చెక్కబడి ఉన్నాయి. ప్రధాన దేవుడు లింగం రూపంలో ప్రతిష్ఠించబడి ఉన్నాడు. ఆలయ విమానంపై నరసింహుడు శిల్పం ఉంది. సుందరర్, చేరమాన్ పెరుమాళ్ విగ్రహాలు భగవతి ఆలయంలో నిల్వ ఉంచబడి, జూలై–ఆగస్టు మధ్య జరిగే స్వాతి ఉత్సవ సమయంలో ప్రధాన ఆలయానికి తీసుకురాబడతాయి. ఈ ఆలయంలో రెండవ ప్రాకారంలో రెండు ఆలయ తీర్థకుంటలు ఉన్నాయి.

 ధార్మిక ప్రాధాన్యత, పండుగలు 
250px|thumb|ప్రవేశ ద్వారం దృశ్యం

ఈ ఆలయం, పరశురాముడు అనే విష్ణువు అవతారం, తన తల్లి రేణుకను హత్య చేసిన పాపాన్ని నివారించేందుకు శివుడిని ఆరాధించిన స్థలం అని విశ్వసిస్తారు. 7వ శతాబ్దపు తమిళ శైవ కవి సుందరర్ తేవారంలో మహాదేవుని గురించి పది పద్యాలలో కీర్తించాడు. అవి ఏడవ తిరుమురైగా సంకలించబడ్డాయి. ఈ ఆలయం తేవారంలో ప్రస్తావించబడినందున ఇది పాడల్ పెట్ర స్థలంగా గుర్తించబడింది. ఇది శైవ సంప్రదాయంలో ప్రస్తావింపబడిన 276 ఆలయాలలో ఒకటి. ఇది సుందరర్, చేరమాన్ రాజు చివరి రోజులు గడిపిన స్థలం అని, వారు తెల్ల ఏనుగు మీద కైలాసంకు ఆరోహణ చేసినారని నమ్మకం.

ఆలయ పూజారులు పండుగల సమయంలోను, రోజూ కూడా పూజ నిర్వహిస్తారు. ఆలయంలో రోజుకు మూడు ప్రధాన పూజా క్రమాలు నిర్వహిస్తారు:  
 కలశాంతి – ఉదయం 8:00 గంటలకు  
 ఉచ్చికాలం – మధ్యాహ్నం 12:00 గంటలకు  
 సాయరక్షై – సాయంత్రం 6:00 గంటలకు  

వారంలో జరిగే ప్రత్యేక పూజలు:  
 సోమవారం  
 శుక్రవారం  

పక్షవార పూజలు:  
 ప్రదోషం  

నెలవారీ ఉత్సవాలు:  
 అమావాస్య  
 కృత్తికై  
 పౌర్ణమి  
 సతుర్థి  

మలయాళ నెల ఎడవం (మే–జూన్)లో జరిగే బ్రహ్మోత్సవం ఈ ఆలయంలో అత్యంత ముఖ్యమైన ఉత్సవంగా పరిగణించబడుతుంది.

 సూచనలు 

 చిత్ర గ్యాలరీ 

Category:త్రిస్సూర్ చరిత్ర
వర్గం:పాడల్ పేట్ర క్షేత్రాలు
Category:కేరళలో పురావస్తు ప్రదేశాలు
వర్గం:త్రిస్సూర్ జిల్లా హిందూ దేవాలయాలు
Category:108 శివ ఆలయాలు
Category:భారత ఉపఖండంలో ముస్లిం కాలంలో దాడికి గురైన హిందూ ఆలయాలు
వర్గం:కేరళ పర్యాటక ప్రదేశాలు