జై రామ్ రెడ్డి

జై రామ్ రెడ్డి (12 మే 1937 – 29 ఆగస్టు 2022) ఒక ప్రముఖ ఇండో-ఫిజియన్ రాజకీయ నాయకుడు, న్యాయవాది , న్యాయమూర్తి. ఫిజీ ప్రభుత్వంలో శాసన, న్యాయ విభాగాలలో విశేష సేవలందించిన వ్యక్తిగా ఆయనకు ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉంది.  

1998లో ఆయన దేశానికి చేసిన సేవలకు గాను ఫిజీ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం అయిన కంపానియన్ ఆఫ్ ది ఆర్డర్ ఆఫ్ ఫిజీను అందుకున్నారు.

 ప్రారంభ జీవితం మరియు విద్య 
జై రామ్ రెడ్డి 12 మే 1937న ఫిజీలోని లౌటోకా ఆసుపత్రిలో ఒక తెలుగు కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి పేరు పేతి రెడ్డి, తల్లి వెంకటమ్మ. ఆయన ఐదుగురు సంతానంలో పెద్దవారు.  

ఆయన తాత బయ్యన్న రెడ్డి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ లోని కడప జిల్లా నుంచి ఫిజీకి వలస వెళ్లారు. ఆయన మాతామహుడు అయ్యప్ప రెడ్డి సామాజిక సేవకుడు  ఒక ప్రాథమిక పాఠశాల స్థాపకుడు.

జై రామ్ రెడ్డి ప్రాథమిక విద్యను నాడిలోని శ్రీ వివేకానంద హైస్కూల్‌లో, తదుపరి సువాలోని DAV కాలేజీలో పూర్తి చేశారు. అనంతరం న్యూజిలాండ్‌లోని వెల్లింగ్టన్ టెక్నికల్ కాలేజీలో ప్రవేశించి, అక్కడి నుంచి విక్టోరియా యూనివర్శిటీ ఆఫ్ వెల్లింగ్టన్లో న్యాయ విద్య పూర్తి చేశారు. 1960లో న్యాయవాదిగా అర్హత పొందారు.

 రాజకీయ జీవితం 
1972 లో ప్రతిపక్ష నాయకుడు సిద్దిక్ కోయా ఆహ్వానం మేరకు జై రామ్ రెడ్డి ఫిజీ సెనేట్ సభ్యుడిగా రాజకీయ రంగ ప్రవేశం చేశారు.

1977 నుంచి 1983 వరకు, అలాగే 1992 నుంచి 1999 వరకు ఫిజీ ప్రతిపక్ష నాయకుడిగా సేవలందించారు. నేషనల్ ఫెడరేషన్ పార్టీ నాయకుడిగా ఇండో-ఫిజియన్ల హక్కుల కోసం పోరాటం చేశారు.

1990 రాజ్యాంగంలో ఉన్న జాతి వివక్ష నిబంధనలను తొలగించేందుకు అప్పటి ప్రధాని సిటివేని రబుకాతో చర్చలు జరిపి, 1997 రాజ్యాంగ రూపకల్పనలో కీలక పాత్ర పోషించారు. ఇది ఆయన రాజకీయ జీవితంలో అత్యంత ముఖ్యమైన విజయంగా భావించబడుతుంది.

 న్యాయవృత్తి 
2000లో ఫిజీ అప్పీల్ కోర్టు అధ్యక్షుడిగా నియమితులయ్యారు. 2003లో రువాండా అంతర్జాతీయ క్రిమినల్ ట్రిబ్యునల్ న్యాయమూర్తిగా ఐక్యరాజ్యసమితి ద్వారా ఎంపికయ్యారు. అక్కడ 2008 వరకు సేవలందించారు.

 వ్యక్తిగత జీవితం 
1962లో ఆన్ అనే మహిళను వివాహం చేసుకుని ఇద్దరు సంతానం పొందారు. 1970లో విడిపోయారు. 1972లో చంద్రవతి సింగ్‌ను వివాహం చేసుకుని మరో ఇద్దరు పిల్లలకు తండ్రయ్యారు.

 మరణం 
29 ఆగస్టు 2022న న్యూజిలాండ్‌ లోని ఆక్లాండ్‌లో జై రామ్ రెడ్డి కన్నుమూశారు. ఆయనను ఫిజీ దేశానికి గొప్ప సేవలందించిన నాయకుడిగా గుర్తిస్తారు.

 మూలాలు