సంజ్ఞా పరిచ్ఛేదము

ఈ పరిచ్ఛేదములో భాష యొక్క ప్రధాన లక్షణాలు చెప్పటం.భాషలో మార్పులు చెప్పటం కన్పిస్తుంది.తెలుగు అక్షరాల సంఖ్య మరియు అక్షరమాలలో అక్షరాల స్వభావం వివరించడం.తెలుగుకి సంస్కృతానికి,పాకృతానికి సంబంధం తెలపటం.సున్న,అరసున్న ప్రాధాన్యం,తెలుగు భాషలోనికి ఎరువు వచ్చిన పదాలు,తెలుగులో పదాలు తయారవ్వటానికి కారణాలు,అచ్చతెలుగు పదాల విశిష్టత గురించి ఈ పరిచ్ఛేదం వివరిస్తుంది.

ఈ పరిచ్ఛేదములో 23 సూత్రాలు కలవు.అవి

1. సంస్కృతమునకు వర్ణము లేఁబది.

2. ప్రాకృతమునకు వర్ణములు నలువది.

3. తెనుఁగునకు వర్ణములు ముప్పది యాఱు.

4. ఋ ౠ ఌ ౡ విసర్గ ఖ ఛ ఠ థ ఫ ఝ ఢ ధ భ ఙ ఞ శ లు సంస్కృత సమంబులను గూడి తెలుఁగున వ్యవహరింపబడు.

5. క చ ట త ప లు పరుషంబులని గ జ డ ద బ లు సరళంబులని చెప్పంబడు.

6. ఇతరములగు హల్లులు స్థిరములు.

7. దంత్యతాలవ్యంబులయిన చ జ లు సవర్ణంబులు.

8. ఇ ఈ ఎ ఏ లం గూడిన చ జ లు తాలవ్యంబులు.

9. అ ఆ ఉ ఊ ఒ ఓ ఔ లం గూడిన చ జ లు దంత్యంబులు.

10. సంస్కృత సమంబులం దికారాంతములయిన శబ్దముల యుపధా చ జ లు బహువచనంబు పరంబగునపుడు దంత్యము లగును.

11. నకారంబు ద్రుతంబు.

12. ద్రుతాంతములయిన పదములు ద్రుత ప్రకృతికములు.

13. ద్రుతప్రకృతులు గాని శబ్దంబులు కళలనంబడు.

14. హ్రస్వముమీఁది ఖండబిందువునకుఁ పూర్ణబిందువు వైకల్పికముగ నగును.

15. దీర్ఘముమీద సాధ్యపూర్ణము లేదు.

16. సంస్కృత సమేతరము లయిన తెలుఁగు శబ్దములయందుఁ బరుష సరళంబులకు ముందే బిందువు కానంబడుచున్నది.

17. యకారంబును వు వూ వొ వో లును దెలుఁగు మాటలకు మొదట లేవు.

18. య ర ల వ లు లఘువులని యలఘువులని ద్వివిధంబు లగు.

19. సంస్కృత ప్రాకృత తుల్యంబగు భాష తత్సమంబు.

20. సంస్కృత ప్రాకృత భవంబగు భాష తత్భవంబు.

21. త్రిలింగదేశ వ్యవహార సిద్ధంబగు భాష.

22. లక్షణ విరుద్ధంబగు భాష గ్రామ్యంబు.

23. ఆర్య వ్యవహారంబుల దృష్టంబు గ్రామ్యంబు.

ఇది సంజ్ఞా పరిచ్ఛేదములో సూత్రాలు.

 మూలాలు 
1.బాల వ్యాకరణము - వికీసోర్స్

​
వర్గం:తెలుగు వ్యాకరణం
వర్గం:బాలవ్యాకరణం