నేషనల్ హై స్పీడ్ రైల్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్

భారతదేశంలో హై-స్పీడ్ రైల్ కారిడార్లను నిర్వహించడానికి 2016 లో నేషనల్ హై స్పీడ్ రైల్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ (NHSRCL) ను స్థాపించారు. ఇది భారతీయ రైల్వేలు, రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖ, భారత ప్రభుత్వాల సంయుక్త యాజమాన్యంలోని అనుబంధ సంస్థ. 

NHSRCL, కంపెనీల చట్టం, 2013 ప్రకారం ఏర్పడింది. ఈ సంస్థ లక్ష్యం భారతదేశంలో హై-స్పీడ్ రైలు ప్రాజెక్టుల అభివృద్ధి, అమలు. ఈ సంస్థ, రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖ, భారత ప్రభుత్వం, గుజరాత్, మహారాష్ట్ర రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఈక్విటీ భాగస్వామ్యంతో ఉమ్మడి రంగంలో ఏర్పాటు చేసిన 'ప్రత్యేక ప్రయోజన వాహనం' (SPV). 

 ప్రధాన కార్యాలయం 
కంపెనీ ప్రధాన కార్యాలయం 2వ అంతస్తు, ఆసియా భవన్, రోడ్ నెం. 205, సెక్టార్ 9, ద్వారక, న్యూఢిల్లీ - 110077 లో ఉంది. ఇందులో సుమారు 4,500 మంది ఉద్యోగులు పనిచేస్తున్నారు.  

 ప్రాజెక్టులు 
NHSRCL ప్రస్తుతం పన్నెండు హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ల ప్రణాళిక, నిర్మాణం నిర్వహిస్తోంది.  ప్రస్తుతం నిర్మాణంలో ఒక ప్రతిపాదన ఉండగా, మొత్తం ఎనిమిది ప్రతిపాదనలు ఆమోదం పొందాయి. కారిడార్లు పూర్తయిన తర్వాత, NHSRCL భారతదేశంలో హై-స్పీడ్ రైలు కనెక్టివిటీ వ్యవస్థను రూపొందించడానికి ఈ మార్గాలను మరింత విస్తరిస్తుంది. దీనిని డైమండ్ చతుర్భుజి అని కూడా పిలుస్తారు.  

 ముంబై–అహ్మదాబాద్ HSR 
ఇది జపాన్ సాంకేతిక, ఆర్థిక సహాయంతో భారతదేశంలో అమలు చేసిన మొదటి హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్. ఇది మహారాష్ట్ర, గుజరాత్ రాష్ట్రాలు, దాద్రా నగర్ హవేలీ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం గుండా పోతుంది. ఈ మార్గంలో మొత్తం పన్నెండు స్టేషన్లు ఉన్నాయి.  హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ మొత్తం పొడవు 508.17 కి.మీ. ఇందులో 155.76 కి.మీ. మహారాష్ట్రలో ఉండగా (7.04 కి.మీ. సబర్బన్ ముంబైలో, 39.66 కి.మీ. థానే జిల్లాలో, 109.06 కి.మీ. పాల్ఘర్ జిల్లాలో), 4.3 కి,మీ.దాద్రా & నగర్ హవేలీలో, 348.04 కి.మీ. గుజరాత్ రాష్ట్రంలో ఉంది.

హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ ముంబై, థానే, విరార్, బోయిసర్ (మహారాష్ట్రలో), వాపి, బిలిమోరా, సూరత్, భరూచ్, వడోదర, ఆనంద్, అహ్మదాబాద్, సబర్మతి (గుజరాత్‌లో) లలో స్టేషన్లున్నాయి. పరిమిత-స్టాప్ (సూరత్ & వడోదరలో) స్టాప్‌లు గల హై-స్పీడ్ రైలు సర్వీసు ఈ దూరాన్ని 1 గం 58 నిమిషాలలో వెళ్తుంది. అన్ని స్టేషన్ల లోనూ ఆగే రైలు ఈ దూరం ప్రయాణానికి 2 గం 57 నిమిషాలు పడుతుంది.

 ఢిల్లీ-అహ్మదాబాద్ HSR 
ఢిల్లీ-అహ్మదాబాద్ హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ వివరణాత్మక ప్రాజెక్ట్ నివేదిక (DPR) సిద్ధమైంది. ఇది ప్రభుత్వ ఆమోదం కోసం వేచి ఉంది. భూసేకరణ ప్రారంభించాలి.

 ఢిల్లీ-లక్నో-వారణాసి HSR 
ముంబై-అహ్మదాబాద్ హైస్పీడ్ రైల్ కారిడార్ తర్వాత ఢిల్లీ-వారణాసి హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ భారతదేశపు రెండవ హై-స్పీడ్ రైలుమార్గ ప్రాజెక్టు. 865 కి.మీ.ల ఈ కారిడార్ 12 స్టేషన్ల గుండా వెళ్తుంది. 

 వారణాసి-హౌరా HSR 
వారణాసి-హౌరా హైస్పీడ్ రైల్ కారిడార్ వివరణాత్మక ప్రాజెక్ట్ నివేదిక (DPR) సిద్ధమవుతోంది.

 చెన్నై-బెంగళూరు-మైసూరు హెచ్‌ఎస్‌ఆర్ 
ఇది దక్షిణ భారతదేశంలో మొదటి హై-స్పీడ్ రైలు కారిడార్ అవుతుంది.

 ముంబై-నాగ్‌పూర్ HSR 
ముంబై-నాగ్‌పూర్ హైస్పీడ్ రైల్ కారిడార్‌కు సంబంధించిన డిటైల్డ్ ప్రాజెక్ట్ రిపోర్ట్ (డీపీఆర్) సిద్ధమవుతోంది.

 హైదరాబాదు - చెన్నై హైస్పీడ్ రైలు ప్రాజెక్టు 

హైదరాబాదు - చెన్నై హైస్పీడ్ రైలు మార్గానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆమోదం లభించింది. 744.57 కిలోమీటర్ల ఈ మార్గం తెలంగాణలో 236.48 కి.మీ. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 448.11 కి.మీ. తమిళనాడులో 59.98 కి.మీ. ఉంటుంది. తొలుత గుర్తించిన మార్గానికి తమిళనాడు ప్రభుత్వం కొన్ని మార్పులు చేయాలని సూచించింది. ఆ మేరకు కొత్త మార్గాన్ని గుర్తించి దక్షిణ మధ్య రైల్వే 2025 నవంబరులో తమిళనాడు ప్రభుత్వ ఆమోదం కోసం పంపింది.

 హైదరాబాదు - బెంగళూరు హైస్పీడ్ రైలు ప్రాజెక్టు 
హైదరాబాదు - బెంగళూరు హైస్పీడ్ రైలు మార్గాన్ని నిర్మించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆమోదించింది. డీపీయార్ తయారు చెయ్యల్సి ఉంది. 576.6 కిలోమీటర్ల ఈ మార్గం తెలంగాణలో 218.5 కి.మీ. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 263.3 కి.మీ. కర్ణాటకలో 94.8 కి.మీ. ఉంటుంది.

 ఇవి కూడా చూడండి 

 డెడికేటెడ్ ఫ్రైట్ కారిడార్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా
 నేషనల్ క్యాపిటల్ రీజియన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ కార్పొరేషన్
 భారతదేశంలో హై-స్పీడ్ రైలు
 భారతదేశంలో పట్టణ రైలు రవాణా

 మూలాలు 

వర్గం:భారతదేశంలో హైస్పీడ్ రైలు వ్యవస్థ