శివ్ కె. కుమార్

శివ్ కె. కుమార్ (16 ఆగస్టు 1921, లాహోర్, బ్రిటిష్ ఇండియా – 1 మార్చి 2017, హైదరాబాద్, భారతదేశం)  
ఇంగ్లీష్ భాషలో రచనలు చేసిన ప్రముఖ భారతీయ కవి, నాటక రచయిత, నవలా రచయిత, మరియు చిన్న కథల రచయిత.  

ఆయన తాత తులసీదాస్ కుమార్ ఒక పాఠశాల ఉపాధ్యాయుడు కాగా, తండ్రి బిషన్ దాస్ కుమార్ ఒక రిటైర్డ్ ప్రధానోపాధ్యాయుడు. ఆయన పేరులోని “K” అక్షరం కృష్ణకు సంకేతం; పూర్తి పేరు శివ్ కృష్ణ కుమార్

 ప్రాథమిక జీవితం మరియు విద్య 

శివ్ కె. కుమార్ 1921లో బ్రిటిష్ ఇండియాలోని లాహోర్లో జన్మించారు. 1937లో దయానంద్ ఆంగ్లో వైదిక్ (D.A.V.) హై స్కూల్ నుండి మెట్రిక్యులేషన్ పూర్తి చేశారు.  

ఆయన తన బి.ఏ. విద్యను గవర్నమెంట్ కాలేజ్, లాహోర్లో, ఎం.ఏ.ను ఫోర్మన్ క్రిస్టియన్ కాలేజ్, లాహోర్‌లో (1943) పూర్తిచేశారు.  

తదుపరి కాలంలో ఆయన కేంబ్రిడ్జ్లో ఉన్న సమయంలో ప్రఖ్యాత బ్రిటిష్ విమర్శకుడు ఎఫ్. ఆర్. లీవిస్ వద్ద శిక్షణ పొందారు.

 వృత్తి జీవితం 

1943లో ఆయన డి.ఏ.వి. కాలేజ్, లాహోర్‌లో అధ్యాపకుడిగా చేరారు. కానీ భారత విభజన సమయంలో ఢిల్లీకి వలస వెళ్లారు. అక్కడ కొంతకాలం హంస్రాజ్ కాలేజ్, ఢిల్లీలో లెక్చరర్‌గా, అలాగే ఆల్ ఇండియా రేడియో, ఢిల్లీలో ప్రోగ్రామ్ ఆఫీసర్‌గా పనిచేశారు.  

1950లో ఆయన ఫిట్జ్‌విలియం కాలేజ్, కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయంలో చేరారు. 1956లో ఇంగ్లీష్ సాహిత్యంలో డాక్టరేట్ (PhD) పొందారు. ఆయన పరిశోధన అంశం –  
“బెర్గ్సన్ మరియు స్ట్రీమ్ ఆఫ్ కాన్షస్‌నెస్ నవల”  
ఈ పరిశోధనకు ఆయన మార్గదర్శకుడు ప్రొఫెసర్ డేవిడ్ డైచెస్.

తర్వాత కాలంలో ఆయన ఒస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం, హైదరాబాద్ మరియు హైదరాబాద్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఇంగ్లీష్ సాహిత్య అధ్యాపకుడిగా సేవలందించారు.  
1972–74 మధ్య కాలంలో ఆయన యూజీసీ జాతీయ లెక్చరర్‌గా పనిచేశారు.  

హైదరాబాద్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఇంగ్లీష్ విభాగాన్ని స్థాపించిన తొలి విభాగాధిపతిగా, మానవీయ శాస్త్రాల పాఠశాల తొలి డీన్‌గా కూడా వ్యవహరించారు. 1980లో అదే విశ్వవిద్యాలయానికి తాత్కాలిక ఉపకులపతిగా (Vice-Chancellor – I/c) పదవీ విరమణ చేశారు.

అమెరికాలోని ఒక్లాహోమా విశ్వవిద్యాలయం, నార్తర్న్ ఐవా విశ్వవిద్యాలయంల్లో ప్రముఖ అతిథి ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేశారు. అలాగే యేల్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఫుల్‌బ్రైట్ విజిటింగ్ ఫెలోగా సేవలందించారు.  
1981లో అమెరికాలో జరిగే న్యూస్టాడ్ట్ అంతర్జాతీయ సాహిత్య పురస్కారం జ్యూరీ సభ్యుడిగా నియమితులయ్యారు.

 సాహిత్య కృషి 

ఆయన కవితలు, కథలు బీబీసీ ద్వారా ప్రసారమయ్యాయి. భారతదేశం, బ్రిటన్, అమెరికా, కెనడా, ఆస్ట్రేలియా వంటి దేశాల పత్రికలు, జర్నళ్లలో ప్రచురితమయ్యాయి. అనేక భారతీయ, విదేశీ భాషలలోకి అనువదించబడ్డాయి.

1978లో ఆయన రాయల్ సొసైటీ ఆఫ్ లిటరేచర్, లండన్ ఫెలోగా ఎన్నికయ్యారు.  

1987లో Trapfalls in the Sky కవితా సంకలనానికి సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు లభించింది.  
2001లో భారత ప్రభుత్వం ఆయనను పద్మ భూషణ్ పురస్కారంతో సత్కరించింది.

 వ్యక్తిగత జీవితం 

శివ్ కె. కుమార్ హైదరాబాద్లో నివసించారు. ఆయన భార్య పేరు మధు. వారికి ఇద్దరు సంతానం.

 రచనలు 

 కవిగా 
 Articulate Silences (1970)
 Cobwebs in the Sun (1974)
 Subterfuges (1976)
 Trapfalls in the Sky (1986) – సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు
 Woolgathering (1995)
 Thus Spake the Buddha (2001)
 Voice of Buddha (2008)
 Which of My Selves Do You Wish to Speak to? (2011)

 నాటక రచయితగా 
 The Last Wedding Anniversary (1975)

 నవలా రచయితగా 
 The Bone’s Prayer
 Nude Before God
 Two Mirrors at the Ashram

 చిన్న కథల రచయితగా 
 Beyond Love & Other Stories
 To Nun with Love & Other Stories

 విమర్శకుడిగా 
 Bergson and the Stream of Consciousness Novel (1963)

 మూలాలు 

వర్గం:ఇరవయ్యవ శతాబ్దపు భారతీయ కవులు
వర్గం:ఇంగ్లీష్ భాషలో రచించిన భారతీయ కవులు
వర్గం:1921 జననాలు
వర్గం:2017 మరణాలు
వర్గం:ఒస్మానియా విశ్వవిద్యాలయ అధ్యాపకులు
వర్గం:రాయల్ సొసైటీ ఆఫ్ లిటరేచర్ ఫెలోస్
వర్గం:సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు (ఇంగ్లీష్)
వర్గం:పద్మ భూషణ్ గ్రహీతలు – సాహిత్యం
వర్గం:భారతీయ పురుష కవులు