అరకేశ్వర ఆలయం, హళేయడతోర్

హళేయెడతోర్ అనే గ్రామం కర్ణాటక రాష్ట్రం, మైసూర్ జిల్లా, కృష్ణరాజ నగర తాలూకాలో కొత్తగా నిర్మించిన కృష్ణరాజనగర పట్టణానికి ఉత్తరాన నాలుగు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. ఇది మైసూర్ నగరానికి వాయవ్యంగా దాదాపు 44 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.  యెడతోరే అనే పేరు రెండు కన్నడ భాషా పదాల నుండి వచ్చింది, యెడ ("ఎడమ"), టోర్ ("నది") - ఆ ప్రదేశంలో నది "ఎడమ వైపుకు వంపు" తిరుగుతుంది. దీన్ని హిందువులు పవిత్రంగా భావిస్తారు. దాన్నుండీ ఈ పేరు ఉద్భవించింది. ఆలయం నుండి నది స్నాన ప్రాంతాలకు ("ఘాట్లు") దారితీసే మెట్లు ఉన్నాయి. Rice B.L. (1887), p316, Mysore: A Gazetteer Compiled for Government - vol 2, Asian Educational Services,  1920 లలో కావేరి నది వరద నీటి కారణంగా యెడతోరే గ్రామం తీవ్రంగా దెబ్బతింది, దీనితో మైసూరు పాలకుడు ఎత్తైన భూమిపై కొంచెం దక్షిణంగా కృష్ణరాజనగర్ అనే కొత్త పట్టణాన్ని నిర్మించాడు.

అరకేశ్వర ఆలయం హళేయడతోర్‌లోని ఒక హిందూ ఆలయం. ప్రస్తుత ఆలయ సముదాయం కనీసం 19వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో మైసూరు రాజ్యం కాలం నాటిది. ఇది విలక్షణమైన ద్రావిడ శైలిలో నిర్మించబడింది. బ్రిటిష్ పాలనా కాలపు చరిత్రకారుడు, శిలాశాసన శాస్త్రవేత్త బి. లూయిస్ రైస్ ప్రకారం, ఈ ఆలయాన్ని బ్రిటిషు వారు భారతదేశంపై పాలన చేస్తున్నప్పుడు మైసూర్ రాజవంశ పాలకుడు మహారాజా కృష్ణరాజ వడయార్ III దానం చేశాడు. అయితే, అసలు ఆలయం చాలా పాతది, ఇది కులోత్తుంగ చోళ I కాలం నాటిది.  అరకేశ్వర ఆలయం భారత పురావస్తు సర్వే, కర్ణాటక రాష్ట్ర విభాగం కింద రక్షిత స్మారక చిహ్నం.

మైసూర్ జిల్లాలోని కృష్ణరాజనగర్‌లోని యడతోర్, శ్రీ యోగాండేశ్వర సరస్వతి సమస్థానం కూడా పశ్చిమాన అరకేశ్వర ఆలయానికి ఎదురుగా కావేరి ఒడ్డున ఉంది. శ్రీ శంకరుల అద్వైత సంప్రదాయాన్ని అనుసరించే అనేక సంస్థలలో యాదతోరే శ్రీ మఠం ఒకటి. 700 సంవత్సరాలకు పైగా చరిత్ర కలిగిన ఈ పీఠాన్ని చాలా మంది ఉన్నత విద్యావంతులైన సన్యాసులు అలంకరించారు. వారిలో హమావతి నది ఒడ్డున హోలేనరసిపుర వద్ద శ్రీ చతుర్భుజ పట్టాభిరామ, శ్రీ నీలకంఠేశ్వరుల అరుదైన విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించిన శ్రీరామ బ్రహ్మాండుడు ప్రఖ్యాతి గాంచాడు.

 చిత్రమాలిక 

 మూలాలు 

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:కర్ణాటక దేవాలయాలు