కాంతా సరూప్ కృష్ణెన్

కాంతా సరూప్ కృష్ణెన్ (నీ భగవాన్; 7 ఫిబ్రవరి 1929 – 30 నవంబర్ 2024) భారతీయ సామాజిక సేవకురాలు. ఆమె చండీగఢ్లోని బ్లడ్ బ్యాంక్ సొసైటీ మరియు ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ రక్త మార్పిడి అండ్ ఇమ్యునోహీమటాలజీ వ్యవస్థాపకుల్లో ఒకరు. భారతదేశంలో స్వచ్ఛంద భారతదేశంలో రక్తదానం సందేశాన్ని విస్తరించడంలో ఆమె చేసిన కృషికి ఆమె ప్రసిద్ధి చెందారు. భారత ప్రభుత్వము 1972 సంవత్సరానికి ఆమెకు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారమైన పద్మశ్రీని ప్రదానం చేసింది.

 జీవిత చరిత్ర 
కాంతా భగవాన్ 7 ఫిబ్రవరి 1929న,Profile of Kanta Saroop Krishen అప్పటి పంజాబ్ ప్రావిన్స్, బ్రిటిష్ ఇండియాలో (ప్రస్తుతం పాకిస్తాన్‌లో) జన్మించారు. ఆమె తండ్రి ఆర్. బి. విశన్ భగవాన్, ఒకప్పుడు యూనియన్ పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్ ఛైర్మన్‌గా పనిచేశారు. చదువుల్లో ప్రతిభావంతురాలైన ఆమె, స్కాలర్‌షిప్‌తో మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షను ఉత్తీర్ణత సాధించారు. ఆమె 16 ఏళ్ల వయస్సులో సరూప్ కృష్ణెన్‌ను వివాహం చేసుకున్నారు; ఆయన తరువాత హర్యానా రాష్ట్ర తొలి ప్రధాన కార్యదర్శిగా పనిచేశారు.

చండీగఢ్‌లో ఆమె జే. జి. జాలీని కలిశారు. ఆయన పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ ఎడ్యుకేషన్ అండ్ రీసెర్చ్లో రక్త మార్పిడి వైద్య విభాగాధిపతిగా పనిచేశారు. అసురక్షిత వాణిజ్య రక్తదానాన్ని నిర్మూలించేందుకు ఆయన చేసిన ప్రయత్నాల్లో కాంతా కృష్ణెన్ కీలక పాత్ర పోషించారు. ఆమె సహకారంతో బ్లడ్ బ్యాంక్ సొసైటీ, చండీగఢ్ (BBS) మరియు ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ బ్లడ్ ట్రాన్స్‌ఫ్యూజన్ అండ్ ఇమ్యునోహీమటాలజీ (ISBTI) స్థాపించబడ్డాయి. ISBTIకి ఆమె 45 సంవత్సరాల పాటు స్థాపక ప్రధాన కార్యదర్శిగా పనిచేశారు.

ఆమె ఇండియన్ రెడ్ క్రాస్ సొసైటీ, మహిళా రక్షణ మండలి, భారత్ స్కౌట్స్ అండ్ గైడ్స్, మరియు బాలల సంక్షేమ మండలితో (CWC) కూడా అనుబంధంగా ఉన్నారు.

కాంతా కృష్ణెన్, హెచ్. డి. శౌరీతో కలిసి వాణిజ్య రక్తదానంపై భారత సుప్రీం కోర్టులో దాఖలైన పిటిషన్‌కు అవసరమైన సమాచార సేకరణలో సహకరించారు. ఆ తీర్పుతో వాణిజ్య రక్తదానం నిషేధించబడింది. ఆమె దేశ విదేశాలలో అనేక సమావేశాల్లో పత్రాలు సమర్పించారు. సంత్ నిరంకారి మిషన్ కార్యకలాపాలలో కూడా పాల్గొన్నారు. భారత ప్రభుత్వం రూపొందించిన జాతీయ రక్తదాన విధానానికి ఆమె కృషి పునాది వేసిందని భావిస్తారు.

ఆమె భర్త సరూప్ కృష్ణెన్ 2006లో మరణించారు. వారికి ఒక కుమారుడు సంజీవ్ కృష్ణెన్, ఇద్దరు కుమార్తెలు నీతి సరిన్ మరియు అనూ గంజు ఉన్నారు. 1972లో ఆమెకు పద్మశ్రీ పురస్కారం లభించింది. అలాగే ఆమె రెడ్ క్రాస్ గోల్డ్ మెడల్, హెచ్. డి. శౌరీ అవార్డు, మదర్ తెరీసా అవార్డు మరియు రాజీవ్ గాంధీ అవార్డులు కూడా పొందారు.

కాంతా కృష్ణెన్ 30 నవంబర్ 2024న, 95 ఏళ్ల వయస్సులో మరణించారు.Blood donation pioneer Kanta Krishen passes away at 95 Indian Express

 సూచనలు 

Category:1929 జననాలు
Category:2024 మరణాలు
Category:సామాజిక సేవలో పద్మశ్రీ గ్రహీతలు
Category:రక్తదానం
Category:చండీగఢ్‌కు చెందిన సామాజిక సేవకులు
Category:చండీగఢ్‌కు చెందిన మహిళా విద్యావేత్తలు
Category:చండీగఢ్‌కు చెందిన విద్యావేత్తలు
Category:20వ శతాబ్దపు భారతీయ విద్యా సిద్ధాంతవేత్తలు
Category:20వ శతాబ్దపు భారతీయ మహిళా శాస్త్రవేత్తలు
Category:20వ శతాబ్దపు భారతీయ మహిళా విద్యావేత్తలు