ఆత్యా కప్లే

ఆత్యా కప్లే ఒక ప్రముఖ భారతీయ జీవశాస్త్రవేత్త. ఆమె ముఖ్యంగా మానవ జన్యుశాస్త్రం, వైరాలజీ , జీవకణ శాస్త్ర రంగాలలో గణనీయమైన పరిశోధనలు చేశారు. ఆమె భారత వైద్య పరిశోధనా మండలి లోని జీనోమిక్స్ , సెల్ బయాలజీ విభాగానికి దర్శకత్వం వహించారు. ఆమె చేసిన కృషి మానవ జీవక్రియ, దీర్ఘకాలిక వ్యాధులు , జాతివారసత్వ లక్షణాలపై ప్రభావం చూపించింది.

 బాల్యం , విద్య 

ఆత్యా కప్లే మహారాష్ట్ర రాష్ట్రంలో జన్మించారు. చిన్ననాటి నుంచే ఆమెకు జీవశాస్త్రం మీద ఆసక్తి ఉండేది. ఆమె ప్రాథమిక విద్యను పుణేలోని ప్రభుత్వ పాఠశాలలో పూర్తి చేసి, తరువాత సవిత్రిబాయి ఫులే పుణే విశ్వవిద్యాలయం నుంచి జీవశాస్త్రంలో పట్టభద్రురాలిగా ఎంపికయ్యారు. ఆమె మాస్టర్స్‌ను కూడా అదే విశ్వవిద్యాలయంలో పూర్తి చేసి, తన పరిశోధనా జీవితం ప్రారంభించారు.

ఆమె డాక్టరేట్‌ను భారత వైద్య పరిశోధనా మండలి ఆధ్వర్యంలోని నేషనల్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ వైరాలజీ నుండి పొందారు. ఆమె విద్యాభ్యాసం క్రమంగా పరిశోధన వైపు మళ్లింది. ఆమె పరిశోధనలకు అద్భుతమైన స్థితిని అందించిన గురువులు, పరిశోధనా పర్యావరణం, , కుటుంబ సహకారం ఆమె విజయంలో కీలకంగా నిలిచాయి.

 పరిశోధనలు , సాంకేతిక సేవలు 

ఆత్యా కప్లే ప్రధానంగా మానవ వైరాలజీ , జన్యు వైద్యశాస్త్రం రంగాలలో పనిచేశారు. ఆమె డెంగ్యూ వైరస్, హెపటైటిస్ వైరస్, హెచ్‌ఐవి వంటి వైరలజికల్ ఇన్ఫెక్షన్లపై జరిపిన పరిశోధనలు అత్యంత విలువైనవి. ఆమె మానవ శరీరంలో వైరస్‌లు ఎలా వ్యాపిస్తాయో, వాటిపై జీనోమిక్ స్థాయిలో ఎలా స్పందన ఏర్పడుతుందో వివరంగా అధ్యయనం చేశారు.

ఆమె పరిశోధనలు అధునాతన బయోమార్కర్లను అభివృద్ధి చేయడంలో సహాయపడ్డాయి. దీర్ఘకాలిక వ్యాధులపైనా ఆమె గణనీయమైన పరిశోధనలు చేశారు, ముఖ్యంగా మధుమేహం, గుండె సంబంధిత వ్యాధులు, , వంశపారంపర్యంగా వచ్చే వ్యాధులపై. ఆమె అభివృద్ధి చేసిన డయాగ్నస్టిక్ పద్ధతులు చాలామంది వైద్యులు ఉపయోగించే స్థాయికి చేరుకున్నాయి.

 శాస్త్ర సంబంధిత బాధ్యతలు 

ఆమె భారత వైద్య పరిశోధనా మండలిలో ప్రముఖ స్థానాల్లో పనిచేశారు. జీనోమిక్స్ , సెల్ బయాలజీ విభాగానికి డైరెక్టరుగా ఉన్నప్పుడు ఆమె అనేక పథకాలను ప్రారంభించారు. ఆమె ఆధ్వర్యంలో అనేకమంది యువ శాస్త్రవేత్తలు శిక్షణ పొందారు. దేశవ్యాప్తంగా 200కి పైగా ప్రాజెక్టులు ఆమె పర్యవేక్షణలో జరిగాయి.

ఆమె అనేక అంతర్జాతీయ గౌరవ సంఘాలలో సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. ఆమె పరిశోధన పత్రాలు దేశీయ, అంతర్జాతీయ జర్నళ్లలో ప్రచురించబడ్డాయి. ఆమె మానవ జీవశాస్త్ర పరిశోధనను భారతదేశంలో విస్తృతంగా విస్తరించేందుకు నిరంతరం కృషి చేశారు.

 మహిళా శాస్త్రవేత్తగా ప్రేరణ 

ఆత్యా కప్లే జీవిత ప్రయాణం అనేక యువతులకు ప్రేరణగా మారింది. మహిళల శాస్త్రరంగ ప్రవేశానికి ఆమె ఒక జీవন্ত ఉదాహరణ. సాంప్రదాయ పరమైన ఆంక్షల్ని అధిగమించి, శాస్త్ర రంగంలో విజయాన్ని సాధించిన ఆమె, మహిళలు కూడా శాస్త్ర విజ్ఞానంలో నైపుణ్యాన్ని చాటగలరని నిరూపించారు.

ఆమె చేపట్టిన ప్రయోగాలు, రూపొందించిన అధ్యయన విధానాలు, యువతలో పరిశోధనాపై ఆసక్తిని పెంచాయి. ఆమె నిర్వహించిన శిక్షణా శిబిరాలు, వర్క్‌షాపులు, సెమినార్లు అనేకమంది యువ శాస్త్రవేత్తల మనోస్థైర్యాన్ని పెంచాయి.

 పురస్కారాలు , గౌరవాలు 

ఆత్యా కప్లే చేసిన విశిష్ట సేవలను గుర్తించి భారత ప్రభుత్వంతో పాటు అనేక స్వచ్ఛంద సంస్థలు గౌరవించాయి. ఆమెకు శాంతిశ్వరూప్ భట్‌నాగర్ శాస్త్ర అవార్డు, మహిళా శాస్త్రవేత్త అవార్డు, , లైఫ్ టైం అచీవ్‌మెంట్ అవార్డు లభించాయి. ఆమె పేరు భారత శాస్త్రరంగ చరిత్రలో నిలిచిపోయింది.

 వారసత్వం 

ఆత్యా కప్లే జీవితం, పరిశోధనల మౌలికత, సమాజంపై ప్రభావం తదుపరి తరాలకు దిశానిర్దేశకంగా నిలుస్తుంది. ఆమె స్థాపించిన పరిశోధన కేంద్రాలు ఇప్పటికీ యువ శాస్త్రవేత్తలకు ప్రేరణగా ఉన్నాయి. ఆమె నమ్మిన సిద్ధాంతం – "శాస్త్రం సేవకోసమే ఉండాలి" – నేటికీ ప్రజల మనస్సుల్లో మార్పు తీసుకొస్తుంది.

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు  
వర్గం:మహిళా శాస్త్రవేత్తలు  
వర్గం:జీవశాస్త్ర నిపుణులు  
వర్గం:1954 జననాలు