ముంబై (పశ్చిమ) రైల్వే డివిజను

ముంబాయి రైల్వే డివిజను (పశ్చిమ రైల్వే) భారతీయ రైల్వే ల పశ్చిమ రైల్వే జోన్ లోని ఆరు రైల్వే డివిజన్లలో ఇది ఒకటి. ఈ రైల్వే డివిజను నవంబరు 5, 1951 న స్థాపించబడింది.  దీని ప్రధాన కేంద్రం భారతదేశం లోని మహారాష్ట్ర రాష్ట్రంలోని ముంబై సెంట్రల్ వద్ద ఉంది.  ప్రస్తుతం పశ్చిమ రైల్వే జోన్ పరిధిలో 6 రైల్వే డివిజన్లు ఉన్నాయి.

 మధ్య రైల్వే డివిజన్లు 
ఈ జోను ఐదు విభాగాలు (డివిజన్లు)గా విభజించారు.
 , 



 , . 
నెట్వర్క్ డివిజన్ వివరాలు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.
ముంబైలో రెండు ప్రధాన రైల్వే డివిజన్లు ఉన్నాయి:ముంబై సిఎస్‌ఎంటి ప్రధాన కార్యాలయం కలిగిన ముంబై మధ్య (సెంట్రల్ రైల్వే), ముంబై సెంట్రల్ ప్రధాన కార్యాలయం కలిగిన ముంబై పశ్చిమ (వెస్ట్రన్ రైల్వే).
ముంబై రైల్వే డివిజను
ఇక్కడ మరింత వివరణాత్మక విచ్ఛిన్నం ఉంది:
1. ముంబై మధ్య(సెంట్రల్ రైల్వే) డివిజను:
ప్రధాన కార్యాలయం: ముంబై సిఎస్‌ఎంటి (ఛత్రపతి శివాజీ మహారాజ్ టెర్మినస్). 
జోన్: సెంట్రల్ రైల్వే (మధ్య రైల్వే ). 
మధ్య రైల్వే కింద ఉన్న ఇతర విభాగాలు: భూసావల్, నాగపూర్, పూణే, షోలాపూర్. 
చారిత్రక ప్రాముఖ్యత:మధ్య రైల్వే భారతదేశంలో మొట్టమొదటి ప్రయాణీకుల రైల్వే మార్గాన్ని నడుపుతోంది, ఇది ఏప్రిల్ 16, 1853 సం.న ముంబై నుండి థానే వరకు ప్రారంభించబడింది.

2. ముంబై పశ్చిమ (పశ్చిమ రైల్వే) డివిజను:
ప్రధాన కార్యాలయం: ముంబై సెంట్రల్. 
జోన్: వెస్ట్రన్ రైల్వే (పశ్చిమ రైల్వే). 
పశ్చిమ రైల్వే పరిధిలోని ఇతర విభాగాలు: వడోదర, అహ్మదాబాద్, భావ్‌నగర్, రాజ్‌కోట్, రత్లాం. 
అత్యంత రద్దీగా ఉండే జంక్షన్: వడోదర రైల్వే స్టేషను పశ్చిమ రైల్వేలలో అత్యంత రద్దీగా ఉండే జంక్షన్ పాయింట్, ఇది అహ్మదాబాద్-ముంబై, ముంబై-రత్లం మార్గాలకు సేవలు అందిస్తుంది. 
అత్యంత రద్దీగా ఉండే నాన్-జంక్షన్ స్టేషన్: సూరత్ రైల్వే స్టేషను పశ్చిమ రైల్వేలోని నాన్-జంక్షన్ విభాగంలో అత్యంత రద్దీగా ఉండే రైల్వే స్టేషన్లలో ఒకటి.
స్టేషన్లు
సెంట్రల్ రైల్వే జోన్‌లో భాగమైన ముంబై రైల్వే డివిజన్‌లో హార్బర్, ట్రాన్స్-హార్బర్, సెంట్రల్ లైన్లలోని స్టేషన్లు ఉన్నాయి.  అనేక ఇతర స్టేషన్లతో పాటు, వీటిలో సిఎస్‌ఎంటి, దాదర్, కుర్లా, థానే, కళ్యాణ్, పన్వెల్, ముంబై మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతంలోని స్టేషన్లు, ప్రధానంగా ఉన్నాయి.
సెంట్రల్ స్టేషన్లు
భారతదేశంలో మొత్తం 5 సెంట్రల్ స్టేషన్లు ఉన్నాయి.  అవి, త్రివేండ్రం సెంట్రల్, కాన్పూర్ సెంట్రల్, మంగుళూరు సెంట్రల్, ముంబై సెంట్రల్, చెన్నై సెంట్రల్.
పెద్ద రైల్వే స్టేషను
భారతదేశంలో మూడవ అతిపెద్ద రైల్వే స్టేషను: ఛత్రపతి శివాజీ టెర్మినస్. ఛత్రపతి శివాజీ టెర్మినస్ భారతదేశంలోని మూడవ అతిపెద్ద రైల్వే స్టేషను అలాగే భారతదేశంలోని ముంబైలో ఉన్న యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశంగా కూడా ఉంది. ఈ టెర్మినల్‌ను మొదట విక్టోరియా టెర్మినస్ అని పిలిచేవారు,  తరువాత మరాఠా సామ్రాజ్య స్థాపకుడు శివాజీ పేరు మీద దీనిని మార్చారు.

మార్గములు
ముంబై డివిజను
 ముంబై సిఎస్‌ఎంటి-దాదర్-కుర్లా-థానే, ముంబై సిఎస్‌ఎంటి-వడాలా రోడ్-కుర్లా (హార్బర్ లైన్), వడాలా రోడ్-బాంద్రా-గోరేగావ్ (కలిసి).  
 థానే-దివా జంక్షన్-కల్యాణ్, దివా జంక్షన్-పన్వెల్-రోహా, పన్వెల్-జసాయి-ఉరాన్.  
 కళ్యాణ్ జంక్షన్-కాసర-ఇగత్‌పురి (కలిసి).
 కళ్యాణ్ జంక్షన్-కర్జత్ జంక్షన్-లోనావాలా (కలిపి), నెరల్ జెఎన్-మాథెరన్ (ఇరుకైన-గేజ్), కర్జత్ జంక్షన్-పన్వెల్.
హార్బర్ లైన్
 సిఎస్‌ఎంటి(ఛత్రపతి శివాజీ మహారాజ్ టెర్మినస్) - దాదర్ - కుర్లా
 వాడాలా రోడ్ - కుర్లా
 కుర్లా - వాషి - నెరుల్ - పన్వేల్
 ట్రోంబే : (వస్తువులు) 
ట్రాన్స్-హార్బర్ లైన్
 థానే - వాషి - పన్వేల్, థానే - తుర్భే - వాషి, థానే - తుర్భే - నెరుల్.
పేరు మార్చబడిన ముంబై స్టేషన్లు
ఏడు స్టేషన్ల పేరు మార్పు ఈ క్రింది విధంగా ఉంది:
 కర్రీ రోడ్ స్టేషన్‌ను లాల్‌బాగ్‌గా, శాండ్‌హర్స్ట్ రోడ్‌ను డోంగ్రీగా, మెరైన్ లైన్స్‌ను ముంబాదేవిగా, చార్ని రోడ్‌ను గిర్గావ్‌గా, కాటన్ గ్రీన్‌ను కలచౌకీగా, డాక్‌యార్డ్ రోడ్‌ను మజ్‌గావ్‌గా, కింగ్స్ సర్కిల్‌ను తీర్థంకర్ పార్శ్వనాథ్‌గా మార్చారు. నివేదికల ప్రకారం, శాండ్‌హర్స్ట్ రోడ్ పేరు మార్పు ముంబైలోని సెంట్రల్ లైన్ హార్బర్ లైన్ రెండింటిలోనూ అమలులోకి వచ్చేస్తుంది.https://www.clubmahindra.com/blog/travel-news/mumbais-seven-local-train-stations-to-be-renamed-check-out-details#:~:text=The%20renaming%20of%20the%20seven,as%20Mazgaon%2C%20King's%20Circle%20will
 ఇంతకుముందు ముంబైలో, విక్టోరియా టెర్మినస్ (VT) వంటి ఐకానిక్ స్టేషన్‌ను ఛత్రపతి శివాజీ మహారాజ్ టెర్మినస్ (CSMT)గా అలాగే ఎల్ఫిన్‌స్టోన్ రోడ్‌ను ప్రభాదేవిగా మార్చారు.
రైల్వే స్టేషన్లు, పట్టణాల జాబితా
ఈ జాబితాలో ముంబాయి (పశ్చిమ రైల్వే) రైల్వే డివిజన్లో ఉన్న స్టేషన్లు, వారి స్టేషను వర్గం వారీగా ఉన్నాయి.

 స్టేషను వర్గం స్టేషన్లు మొత్తం  స్టేషన్లు పేర్లుఎ-1 వర్గం 3 ముంబాయి సెంట్రల్, , సూరత్ఎ వర్గం 4 నవ్సారి, ఉధాన జంక్షన్} వాపి, వల్సద్ బి వర్గం - - సి వర్గం(సబర్బన్ స్టేషను) 36 - డి వర్గం - - ఈ వర్గం - - ఎఫ్ వర్గంహాల్ట్ స్టేషను - - మొత్తం 116 -
ప్రయాణీకులకు స్టేషన్లు మూతబడ్డాయి --

మూలాలు

మూసలు , వర్గాలు


Category:భారతీయ రైల్వేలు డివిజన్లు
Category:1951 స్థాపితాలు
*
వర్గం:భారతీయ రైల్వే మండలాలు
వర్గం:భారతదేశంలో రైలు రవాణా
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు రవాణా
వర్గం:మహారాష్ట్ర రైలు రవాణా
వర్గం:ముంబై రైలు రవాణా
వర్గం:ముంబై రవాణా