కె. శివరామ కారంత్

కె. శివరామ కారంత్ 

 శివరామ కారంత్
| చిత్రం = K_Shivaram_Karanth.jpg
| చిత్రవివరణ = 1970లలో కారంత్
| జననం = అక్టోబర్ 10, 1902
| జన్మస్థలం = కోట గ్రామం, ఉడుపి సమీపంలో, కర్ణాటక
| మరణం = డిసెంబర్ 9, 1997
| మరణస్థలం = మణిపాల్, కర్ణాటక
| విద్య = బి.ఏ., సనాతన ధర్మ కాలేజీ, మద్రాస్; శాస్త్రీయ అధ్యయనాలు, చిత్రకళా శిక్షణ
| వృత్తి = రచయిత, నాటకకారుడు, పరిశోధకుడు, పర్యావరణవేత్త, సినిమా దర్శకుడు
| ప్రఖ్యాతి = జ్ఞానపీఠ అవార్డు (1977), ప్రముఖ కన్నడ సాహితీవేత్త
| భార్య = అమృతబాయి కారంత్
| పిల్లలు = శ్యామల, భరత్, బసవంతి
}}

కోట శివరామ కారంత్ (1902–1997) భారతదేశంలో కన్నడ భాషలో అగ్రగామి రచయిత, నాటకకారుడు, దర్శకుడు, పర్యావరణవేత్తగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆయన సాహిత్య, కళా, శాస్త్ర, సామాజిక, పర్యావరణ రంగాల్లో విస్తృతంగా రచనలు చేశారు. 20వ శతాబ్దపు అత్యంత ప్రతిభావంతులైన బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. అతని జీవితాన్ని పరిశీలిస్తే భారతీయ సాంస్కృతిక చరిత్రలో ఒక వహించిన యుగాన్ని మనం గ్రహించగలము. ఈ వ్యాసంలో ఆయన బాల్యం నుండి సాహిత్యం, నటన, పరిశోధనల వరకూ సమగ్రంగా పరిశీలిస్తాం.

 బాల్యం మరియు విద్య 
కారంత్ గారు 1902 అక్టోబర్ 10న కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని ఉడుపి సమీపంలోని కోట అనే గ్రామంలో జన్మించారు. చిన్నప్పటి నుంచే ఆయనలో తెలివితేటలు కనిపించేవి. ఆయన తండ్రి డాక్టర్ గోవిందరావు గ్రామంలో వైద్యుడిగా పేరు గాంచినవారు. తల్లి లక్ష్మిబాయి సాంప్రదాయ కుటుంబానికి చెందినవారు. బాల్యంలోనే ఆయన చురుకుగా ఉండేవారు. సాహిత్య పఠనం, ప్రకృతి, కళలపై అవగాహన ఆయనలో అభివృద్ధి చెందింది.

చిన్న వయస్సులోనే ఆయన స్థానిక గురుకులంలో సంస్కృతాన్ని అభ్యసించారు. తరువాత మద్రాస్‌లోని సనాతన ధర్మ కళాశాలలో బి.ఏ. చదివారు. విద్యార్థి దశ నుంచే ఇతనికి స్వాతంత్ర్య పోరాటంపై ఆసక్తి ఉండేది. ఆయన విద్యలో చరిత్ర, తాత్విక దృష్టి, శాస్త్రాలు, భాషలు ముఖ్యభూమిక వహించాయి. ఆంగ్ల భాషలో డికెన్స్, టాలిస్టాయ్, శేక్స్పియర్ వంటి రచయితల రచనలు చదివారు. ఈ ప్రభావం ఆయన రచనల్లో మానవీయత, సామాజిక స్పృహగా కనిపిస్తుంది.

కళలపై ఆయనకున్న మక్కువ చాలా ప్రగాఢమైనది. చిన్న వయస్సులోనే బొమ్మలు గీయడం, తోటల మధ్య సేదతీరడం ఆయనకు అలవాటు. శాస్త్రీయ సంగీతం, చిత్రకళ, ప్రకృతితో మమేకమయ్యే ధోరణి ఆయనలో అభివృద్ధి చెందింది.

 సాహిత్య ప్రస్థానం 
కారంత్ గారు తన రచనా ప్రస్థానాన్ని 1920లో ప్రారంభించారు. మొదటి రచన "బెలుకు" 1924లో వెలువడింది. దీని తరువాత 100కి పైగా రచనలు చేశారు. ముఖ్యంగా ఆయన నవలలు, కథలు, నాటకాలు కన్నడ సాహిత్యంలో ఆధునిక భావజాలాన్ని నాటుకున్నాయి.

ఆయన రచనలు సామాజిక అసమానతలు, గ్రామీణ జీవితం, మానవ సంబంధాలు వంటి అంశాలపై కేంద్రీకృతమయ్యాయి. 'ಮೂಕಜ್ಜಿಯ ಕನಸುಗಳು', 'ಚೋಮನ ದುಡಿ', 'ಬೂತಿ ನಾಯ', 'ಮರಳಿ ಮನೆಯಿಂದ' వంటి నవలలు ఎంతో ప్రభావం చూపాయి. ఆయన రచనల్లోని పాత్రలు సాధారణ ప్రజలు, వారి జీవితం, ఆశలు, బాధలు ఆధారంగా తయారవుతాయి.

ఈ రచనల్లో స్త్రీల పాత్రలు ప్రత్యేకమైనవి. వారు స్వయం నిర్ణయం తీసుకునే, చైతన్యవంతమైన పాత్రలుగా కనిపిస్తారు. కారంత్ రచనల ప్రత్యేకత ఏమిటంటే — అవి సామాజిక పరిమితులను ప్రశ్నిస్తూ, ప్రజల్లో విమర్శాత్మక దృక్పథాన్ని కలిగిస్తాయి.

 విజ్ఞానం, శాస్త్రం, పర్యావరణం 
కారంత్ గారు కేవలం సాహిత్య రచయిత మాత్రమే కాదు, ఒక పరిశోధకుడిగా కూడా ప్రజలకు ఎంతో ఇచ్చారు. ఆయన ప్రకృతిపై, పశుపక్షులపై విశేషమైన అధ్యయనాలు చేశారు. "ಭೂತಾಳದ ಕಥೆಗಳು" అనే పుస్తకంలో భూమి పరిణామం గురించి తెలియజేశారు. ఆయన పర్యావరణంపై ఇచ్చిన ఉపన్యాసాలు, వ్యాసాలు ప్రభుత్వాలను సైతం ప్రభావితం చేశాయి.

ఉడుపి జిల్లాలో పర్యావరణాన్ని పరిరక్షించేందుకు కృషి చేశారు. అడవుల నాశనంపై వ్యతిరేకంగా పోరాటాలు చేశారు. పశ్చిమ కనుమల వనసంపదను కాపాడేందుకు ఉద్యమాల్లో పాల్గొన్నారు. ఆయనకు పక్షులపైనా ప్రత్యేక ప్రేమ ఉండేది. ఆయన పెంచిన వివిధ రకాల పక్షులపై పరిశోధనలు చేశారు. పాఠశాల విద్యార్థుల కోసం సరళమైన భాషలో శాస్త్రీయ పుస్తకాలు రాశారు.

 నాటక రంగంలో విస్తృతి 
నాటకరంగం కారంత్ జీవితంలో ముఖ్యమైన భాగం. ఆయన "ಭರತ ನಾಟಕ ಶಾಲೆ" అనే నాటక సంస్థ స్థాపించారు. దీనిద్వారా వేలాది మంది విద్యార్థులు నాటక విద్యను అభ్యసించారు. ఆయన రాసిన 'ಅಗ್ನಿಶಿಖೆ', 'ಸಪ್ತಮಾತೃಕಾ', 'ನರಕಸುರ' వంటి నాటకాలు సామాజిక అంశాలను ముడిపెట్టి ప్రజల్లో చైతన్యాన్ని కలిగించాయి.

ఆయన నాటకాల్లో పురాణ కథనాలను ఆధునిక దృక్పథంతో మలిచారు. నాటక ప్రదర్శనలు ఊరూరా నిర్వహించి ప్రజల చైతన్యం పెంపొందించారు. ఆయన అభిమానం ఉన్న రంగస్థల నటనకు సాంకేతికతను జోడించి, దాన్ని నూతన దిశలో తీసుకెళ్లారు.

 సినిమాల రంగంలో కృషి 
కారంత్ గారు దర్శకత్వం వహించిన 'ಚೋಮನ ದುಡಿ' సినిమా 1975లో విడుదలై, జాతీయ స్థాయిలో ప్రశంసలు అందుకుంది. గ్రామీణ కార్మికుల జీవిత కష్టాలను ఈ చిత్రంలో చూపించారు. ఈ చిత్రం ఉత్తమ ప్రాంతీయ చిత్రం జాతీయ అవార్డును గెలుచుకుంది.

తర్వాత ఆయన నిర్మించిన 'ಭೂಮಿ ಗೆಲ್ತಿದೆ', 'ಮರಳಿ ಮನೆಯಿಂದ' వంటి చిత్రాలు సామాజిక అంశాలపై దృష్టిపెట్టాయి. ఈ చిత్రాల్లో వాణిజ్య ప్రయోజనం కంటే కళాత్మకతకు అధిక ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు. ఆయన సినిమాలు కన్నడ చలనచిత్రరంగానికి కళాత్మక స్థాయిని అందించాయి.

 బాలల సాహిత్యంలో దూకుడు 
బాలల కోసం ఆయన రచించిన కథలు, విజ్ఞాన రచనలు అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందినవి. ఆయన రాసిన 'ಚಿಪ್ಪು', 'ಪಿಲಿ ಪಟಂಗ', 'ಕಡಲ ತೀರದ ಕಥೆಗಳು' వంటి పుస్తకాలు బాలల ఊహాశక్తిని, విజ్ఞానాన్ని పెంపొందించాయి. ఆయా కథలలో జీవుల ప్రయాణాలు, చిన్న పాటి ఆవిష్కరణలు, విద్యాపరమైన అన్వేషణలు ఉన్నాయి.

ఆయన రచనలు చిన్నారులకు మాత్రమే కాక, ఉపాధ్యాయులకు కూడా బోధనా పద్ధతుల రూపంలో ఉపయోగపడతాయి. 'ಕಾಣದ ಪ್ರಪಂಚ', 'ಅವನೊಬ್ಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ' వంటి రచనలు శాస్త్రీయ ఆవిష్కరణలపై పిల్లల ఆసక్తిని పెంపొందించాయి.

 స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడిగా పాత్ర 
కారంత్ గారు స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్న మహనీయులు. ఆయన యువకుడిగా గాంధీజీ పిలుపుతో అహింసా మార్గంలో భారత స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడారు. ఆ సమయంలో బ్రిటిష్ పాలనను విమర్శిస్తూ వ్యాసాలు రాశారు. జాతీయోద్యమానికి మద్దతుగా ప్రసంగాలు ఇచ్చారు. 1930లలో ఉడుపి జిల్లాలో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ పత్రికలు ప్రారంభించారు.

 సాంస్కృతిక కేంద్రాల స్థాపన 
కారంత్ స్థాపించిన 'ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರ', 'ಭರತ ನಾಟಕ ಶಾಲೆ' వంటి కేంద్రాలు నేటికీ కార్యరతంగా ఉన్నాయి. ఈ కేంద్రాల్లో నాటక శిక్షణ, పాఠశాలల కోసం సాహిత్య ప్రచురణ, శాస్త్రీయ అధ్యయనాలు జరుగుతాయి.

 బహుమతులు మరియు గౌరవాలు 

జ్ఞానపీఠ అవార్డు (1977)

పద్మభూషణ్ (1968)

సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు

ಕರ್ನಾಟಕ రాష్ట్ర ఉత్తమ రచయిత బిరుదు

నాటకరంగంలో 'ಕಲಾರತ್ನ' బిరుదు

 మరణం మరియు వారసత్వం 
1997 డిసెంబర్ 9న ఆయన మణిపాల్ లో కన్నుమూశారు. ఆయన సేవలకు గౌరవంగా ప్రభుత్వ, ప్రజా సంస్థలు ప్రతి సంవత్సరం జయంతి, వర్థంతి కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తాయి.

 ఇతర సమాచారం 

English Wikipedia Article

Karnataka Govt

Sahitya Akademi Bio

వర్గం:కన్నడ రచయితలు
వర్గం:జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:భారతీయ సినీ దర్శకులు
వర్గం:పర్యావరణ కార్యకర్తలు
వర్గం:1902 జననాలు
వర్గం:1997 మరణాలు