జోయోతి బసు

జోయోతి బసు (జననం 17 డిసెంబరు 1957) భారతీయ జీవరసాయన శాస్త్రవేత్త, సెల్ బయాలజిస్ట్, బోస్ ఇన్స్టిట్యూట్లో సీనియర్ ప్రొఫెసర్. ఎర్ర రక్త కణాల పొర నిర్మాణంపై తన అధ్యయనాలకు ప్రసిద్ధి చెందిన బసు మూడు ప్రధాన భారతీయ సైన్స్ అకాడమీలకు ఎన్నికైన ఫెలో, అవి నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్, ఇండియా, ఇండియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్, ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ, అలాగే ఇండియన్ సొసైటీ ఫర్ కెమికల్ బయాలజీ. భారత ప్రభుత్వ బయోటెక్నాలజీ విభాగం 2002 లో బయోసైన్సెస్కు ఆమె చేసిన కృషికి గాను అత్యున్నత భారతీయ సైన్స్ పురస్కారాలలో ఒకటైన కెరీర్ డెవలప్మెంట్ కోసం నేషనల్ బయోసైన్స్ అవార్డును ప్రదానం చేసింది.

 జీవితచరిత్ర 
1957 డిసెంబరు 17 న భారత రాష్ట్రమైన పశ్చిమ బెంగాల్లో జన్మించిన జోయోతి బసు కోల్కతాలోని ప్రెసిడెన్సీ కళాశాలలో అండర్ గ్రాడ్యుయేట్ విద్యను అభ్యసించారు, రసాయనశాస్త్రంలో బిఎస్సి ఆనర్స్ పూర్తి చేసిన తరువాత, ఆమె కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎమ్మెస్సీ పొందారు. పరుల్ చక్రవర్తి మార్గదర్శకత్వంలో కోల్కతాలోని బోస్ ఇన్స్టిట్యూట్లో [4][5] ఆమె డాక్టోరల్ పరిశోధన జరిగింది, ఇది ఆమెకు కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం నుండి పిహెచ్డిని సంపాదించింది. మైకోబాక్టీరియల్ సెల్ డివిజన్, మైకోబాక్టీరియల్ పెప్టిడోగ్లైకాన్-బయోసింథసిస్ ఎంజైమ్లపై పనిచేస్తూ లీజ్ విశ్వవిద్యాలయంలోని జీన్-మేరీ ఘుయ్సెన్ ప్రయోగశాలలో ఆమె పోస్ట్-డాక్టోరల్ పని చేసింది. ఆమె 1991 లో బోస్ ఇన్స్టిట్యూట్లో కెమిస్ట్రీ విభాగంలో అధ్యాపకురాలిగా చేరారు, జూన్, 2018 లో పదవీ విరమణ చేశారు. బసు కోల్ కతాలోని మాదాబ్ ఛటర్జీ స్ట్రీట్ లో నివసిస్తున్నారు.

 వివాదం 
బసు శాస్త్రీయ దుష్ప్రవర్తన విస్తృతంగా గుర్తించబడింది, మీడియాలో కూడా కవర్ చేయబడింది. రెండు పేపర్లను వెనక్కి తీసుకోవడం, మరో రెండింటిని దిద్దుబాటు చేయడం, పబ్పీర్లో పలు దుష్ప్రవర్తనకు పాల్పడినట్లు ఆమెపై ఆరోపణలు ఉన్నాయి. బసు తన కొన్ని పత్రాలను ఉపసంహరించుకున్నారు. ది జర్నల్ ఆఫ్ ఇమ్యునాలజీలో ప్రచురితమైన ఒక వ్యాసం ఇందులో ఉంది..

 వారసత్వం 
బసు పరిశోధన మైకోబాక్టీరియా సెల్యులార్, మాలిక్యులర్ బయాలజీపై దృష్టి సారించింది.ఆమె కెరీర్ ప్రారంభ దశలలో, ఆమె ఎర్ర రక్త కణాల పొర నిర్మాణంపై పనిచేసింది, ఆమె పరిశోధన న్యూక్లియేటెడ్ క్షీరద కణాల అపోప్టోసిస్, కణ కేంద్రకం లేని ఎర్ర కణం శరీరధర్మశాస్త్రం అవగాహనను విస్తరించడంలో సహాయపడిందని నివేదించబడింది. ఆమె డాక్టోరల్ పరిశోధన రోజులలో ఆమె గురువు పారుల్ చక్రవర్తితో ఆమె అనుబంధం, కణ గోడ నిర్మాణం, పెన్సిలిన్-బైండింగ్ ప్రోటీన్ల విధులకు సంబంధించి కొవ్వు ఆమ్లాల బయోసింథటిక్ మార్గాల అధ్యయనాలను వేగవంతం చేసింది. రక్తప్రసరణ వ్యవస్థ నుండి వృద్ధ లేదా ఆక్సీకరణ ఒత్తిడికి గురైన ఎర్ర రక్త కణాలను తొలగించడం సెల్యులార్ మరణానికి కారణమవుతుందని ప్రతిపాదించిన మొదటి శాస్త్రవేత్తగా ఆమె ప్రసిద్ది చెందింది. తరువాత ఆమె క్షయవ్యాధికి కారణమయ్యే వ్యాధికారక బ్యాక్టీరియా అయిన మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్ క్యులోసిస్ జీవ అధ్యయనానికి వెళ్ళింది, దాని హోస్ట్-పాథోజెన్ పరస్పర చర్యకు సంబంధించి, ఆమె అధ్యయనాలు మాక్రోఫేజ్ అపోప్ యంత్రాంగాలను వెల్లడించాయి

2007 లో, బసు నేతృత్వంలోని బృందం, ప్రెసిడెన్సీ కళాశాలకు చెందిన మణికుంట్ల కుందూ నేతృత్వంలోని బృందం మైకోబాక్టీరియం క్షయవ్యాధిలోని ప్రోటీన్ను గుర్తించడంలో విజయవంతమైంది, ఇది హోస్ట్ రోగనిరోధక వ్యవస్థ బలహీనపడటానికి కారణమైంది. హోస్ట్ టోల్-లాంటి రిసెప్టర్ 2 పై బంధించబడిన ఎర్లీ స్రవించిన యాంటిజెన్ 6 అనే ప్రోటీన్, సైటోకిన్ల ఉత్పత్తికి ఆటంకం కలిగిస్తుందని వారు కనుగొన్నారు, ఇది క్షయ బ్యాక్టీరియాతో పోరాడటానికి రోగనిరోధక వ్యవస్థకు సహాయపడింది. రుమటాయిడ్ ఆర్థరైటిస్ వంటి వ్యాధుల చికిత్సలో కూడా ఈ ఆవిష్కరణ ప్రాముఖ్యతను నివేదించింది. ఈ విజయం తరువాత ఒక వ్యాసంగా ప్రచురించబడింది, మైకోబాక్టీరియం క్షయవ్యాధి ప్రారంభ స్రవించిన యాంటిజెన్ ఇసాట్ -6, టిఎల్ఆర్ 2 మధ్య ప్రత్యక్ష బాహ్య కణ పరస్పర చర్య 2007 లో నేచర్ ఇమ్యునాలజీ జర్నల్లో మాక్రోఫేజ్లలో టిఎల్ఆర్ సిగ్నలింగ్ను నిరోధిస్తుంది.ఆమె అధ్యయనాలు అనేక వ్యాసాల ద్వారా డాక్యుమెంట్ చేయబడ్డాయి, శాస్త్రీయ వ్యాసాల ఆన్లైన్ భాండాగారమైన రీసెర్చ్గేట్ వాటిలో 77 జాబితాలను జాబితా చేసింది.

బసు ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ సెల్ బయాలజీ కార్యనిర్వాహక కమిటీలో సభ్యురాలు, సొసైటీ మాజీ కోశాధికారి. బోస్ ఇన్స్టిట్యూట్లో సిస్టమ్స్ బయాలజీపై ఒక ప్రోగ్రామ్ స్థాపనకు దోహదపడిన ఘనత ఆమెది. ఆమె జర్నల్ ఆఫ్ ఇమ్యునాలజీ మాజీ అసోసియేట్ ఎడిటర్, పిఎల్ఓఎస్ వన్ అకడమిక్ ఎడిటర్.

 అవార్డులు, సన్మానాలు 
బసు 1989 లో ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ యంగ్ సైంటిస్ట్ మెడల్ అందుకున్నారు. భారత ప్రభుత్వ బయోటెక్నాలజీ విభాగం ఆమెకు 2002 లో అత్యున్నత భారతీయ సైన్స్ పురస్కారాలలో ఒకటైన నేషనల్ బయోసైన్స్ అవార్డు ఫర్ కెరీర్ డెవలప్మెంట్ను ప్రదానం చేసింది. అదే సంవత్సరం భారతదేశంలోని నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ ఆమెను ఫెలోగా ఎన్నుకుంది. ఆమె వరుసగా 2006, 2009 లో ఇండియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్, ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ నుండి ఎన్నికైన ఫెలోషిప్లను పొందింది. ఆమె 2017 లో జెసి బోస్ నేషనల్ ఫెలోషిప్ గ్రహీత.

 మూలాలు 

వర్గం:1957 జననాలు