ప్రిట్జ్కర్ ఆర్కిటెక్చర్ బహుమతి

ప్రిట్జ్‌కర్ ఆర్కిటెక్చర్ ప్రైజ్ అనేది "జీవించి ఉన్న ఆర్కిటెక్ట్ లేదా ఆర్కిటెక్ట్‌లను గౌరవించడానికి ప్రతి సంవత్సరం అందించే అంతర్జాతీయ అవార్డు, దీని నిర్మాణ పని ప్రతిభ, దృష్టి, నిబద్ధతతో కూడిన లక్షణాల కలయికను ప్రదర్శిస్తుంది, ఇది మానవాళికి, నిర్మాణాత్మక పర్యావరణానికి వాస్తుశిల్ప కళ ద్వారా స్థిరమైన, గణనీయమైన సహకారాన్ని అందించింది." 1979లో జే ఎ. ప్రిట్జ్‌కర్, అతని భార్య సిండీ స్థాపించిన ఈ అవార్డును ప్రిట్జ్‌కర్ కుటుంబం నిధులు సమకూరుస్తుంది, హయత్ ఫౌండేషన్ స్పాన్సర్ చేస్తుంది. ఇది ప్రపంచంలోని ప్రధాన ఆర్కిటెక్చర్ బహుమతులలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది, దీనిని తరచుగా ఆర్కిటెక్చర్ నోబెల్ బహుమతిగా సూచిస్తారు.

 ప్రమాణాలు, చర్యలు 
ప్రిట్జ్‌కర్ ఆర్కిటెక్చర్ ప్రైజ్ జ్యూరీ దీనిని "జాతీయత, జాతి, మతం లేదా భావజాలంతో సంబంధం లేకుండా" ప్రదానం చేస్తుందని పేర్కొంది. గ్రహీతలకు US$100,000, ప్రశంసా పత్రం, 1987 నుండి కాంస్య పతకం లభిస్తాయి. పతకంపై ఉన్న డిజైన్‌లు ఆర్కిటెక్ట్ లూయిస్ సుల్లివన్ రచనల నుండి ప్రేరణ పొందాయి, అయితే పతకం వెనుక భాగంలో ఉన్న లాటిన్ ప్రేరేపిత శాసనం - ఫిర్మిటాస్, యుటిలిటాస్, వెనుస్టాస్ (ఇంగ్లీష్: దృఢత్వం, వస్తువు, ఆనందం) - పురాతన రోమన్ వాస్తుశిల్పి విట్రువియస్ నుండి వచ్చింది. 1987 కి ముందు, పరిమిత ఎడిషన్ హెన్రీ మూర్ శిల్పం ద్రవ్య బహుమతితో పాటు వచ్చింది.

ఈ బహుమతిని ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్, మాన్యులా లూకా-డాజియో, గత గ్రహీతలు, విద్యావేత్తలు, విమర్శకులు, "ఆర్కిటెక్చర్ రంగంలో నైపుణ్యం, ఆసక్తి ఉన్నవారు" వంటి అనేక మంది వ్యక్తుల నుండి నామినేషన్లను ఆహ్వానిస్తారు. లైసెన్స్ పొందిన ఏ ఆర్కిటెక్ట్ అయినా ప్రతి సంవత్సరం నవంబర్ 1 లోపు బహుమతి కోసం వ్యక్తిగత దరఖాస్తును కూడా చేసుకోవచ్చు. (1988లో గోర్డాన్ బన్‌షాఫ్ట్ తనను తాను అవార్డుకు నామినేట్ చేసుకుని చివరికి దానిని గెలుచుకున్నాడు.) ఐదు నుండి తొమ్మిది మంది "నిపుణులు... ఆర్కిటెక్చర్, వ్యాపారం, విద్య, ప్రచురణ, సంస్కృతి వారి స్వంత రంగాలలో గుర్తింపు పొందిన నిపుణులు"తో కూడిన జ్యూరీ, చర్చించి, తరువాతి సంవత్సరం ప్రారంభంలో విజేతను ప్రకటిస్తుంది. బహుమతి అధ్యక్షత వహించినది 2016 ప్రిట్జ్‌కర్ గ్రహీత అలెజాండ్రో అరవేనా; మునుపటి అధ్యక్షులు జె. కార్టర్ బ్రౌన్ (1979–2002), లార్డ్ రోత్స్‌చైల్డ్ (2003–2004), లార్డ్ పలుంబో (2005–2015), గ్లెన్ ముర్కట్ (2016–2018), స్టీఫెన్ బ్రేయర్ (2019–2020).

 బహుమతి గ్రహీతలు 
ప్రారంభ విజేత ఫిలిప్ జాన్సన్ "50 సంవత్సరాల ఊహ, శక్తి కోసం అనేక మ్యూజియంలు, థియేటర్లు, గ్రంథాలయాలు, ఇళ్ళు, తోటలు, కార్పొరేట్ నిర్మాణాలలో పొందుపరచబడింది"అని పేర్కొన్నారు. 2004 విజేత జాహా హదీద్ మొదటి మహిళా బహుమతి విజేత. ర్యూ నిషిజావా 2010లో 44 ఏళ్ల వయసులో అతి పిన్న వయస్కుడిగా నిలిచాడు. నిర్మాణంలో భాగస్వాములు (2001 లో), జాక్వెస్ హెర్జోగ్, పియరీ డి మెయూరాన్, 2010 లో, కజుయో సెజిమా, ర్యూ నిషిజావా, 2020 లో, ఇవొన్నే ఫారెల్, షెల్లీ మెక్ నమారా,, 2021 లో, అన్నే లాకాటన్, జీన్-ఫిలిప్ వాసల్) అవార్డును పంచుకున్నారు. 1988 లో, గోర్డాన్ బన్షాఫ్ట్, ఆస్కార్ నీమేయర్ ఈ అవార్డుతో ఇద్దరూ విడివిడిగా సత్కరించబడ్డారు. 2017 విజేతలు, వాస్తుశిల్పులు Rafael Aranda [కా], కార్మే పిగెమ్,, Ramón Vilalta [ఎస్; పిటి] ఈ అవార్డును పంచుకున్న ముగ్గురు మొదటి బృందం.
+Pritzker Architecture Prize winnersYearLaureate(s)NationalityPhotoExample work (year completed)Award ceremony locationRef.1979Philip JohnsonUnited States134x134px100x100pxGlass House (1949)Dumbarton Oaks, Washington DC1980Luis BarragánMexico133x133px100x100pxCuadra San Cristóbal (1968)Dumbarton Oaks, Washington DC1981James StirlingUnited Kingdom134x134px100x100pxSeeley Historical Library (1968)National Building Museum, Washington DC1982Kevin RocheIrelandUnited States134x134px150x150pxFord Foundation Building (1967)Art Institute of Chicago 1983I. M. PeiUnited States134x134px100x100pxNational Gallery of Art, East Building (1978)Metropolitan Museum of Art, New York City 1984Richard MeierUnited States143x143px100x100pxHigh Museum of Art (1983)National Gallery of Art, Washington DC1985Hans HolleinAustria134x134px|Hans Hollein, Architect, Designer.jpg100x100pxAbteiberg Museum (1982)The Huntington Library, San Marino, California1986Gottfried BöhmGermany(West Germany)119x119px100x100pxChurch of the Pilgrimage (1968)Worshipful Company of Goldsmiths, London1987Kenzō TangeJapan134x134px100x100pxSt. Mary's Cathedral, Tokyo (1964)Kimbell Art Museum, Fort Worth, Texas1988Gordon Bunshaft  (shared prize)United States100x100pxBeinecke Rare Book and Manuscript Library (1963)Art Institute of ChicagoOscar Niemeyer  (shared prize)Brazil133x133px133x133pxCathedral of Brasília (1958)1989FrankGehryCanadaUnited States135x135px100x100pxGehry Residence (1978)Tōdai-ji, Nara, Japan 1990Aldo RossiItaly141x141px100x100pxSan Cataldo Cemetery (1978)Palazzo Grassi, Venice1991Robert VenturiUnited States143x143px100x100pxNational Gallery, Sainsbury Wing (1991)Palace of Iturbide, Mexico City1992Álvaro Siza VieiraPortugal133x133px100x100pxLeça Swimming Pools (1966)Harold Washington Library, Chicago1993Fumihiko MakiJapan133x133px100x100pxTokyo Metropolitan Gymnasium (1991)Prague Castle1994Christian de PortzamparcFrance100x100pxCity of Music (1995)The Commons, Columbus, Indiana1995Tadao AndoJapan134x134px133x133pxChurch of the Light (1989)Petit Trianon, Versailles1996Rafael MoneoSpain133x133px155x155pxNational Museum of Roman Art (1986)Getty Center, Los Angeles1997Sverre FehnNorway100x100pxNorwegian Glacier Museum (1991)Guggenheim Museum Bilbao1998Renzo PianoItaly133x133px100x100pxKansai International Airport (1994)White House, Washington DC1999Norman FosterUnited Kingdom132x132px123x123pxHSBC Building (1985)Altes Museum, Berlin2000Rem KoolhaasNetherlands133x133px100x100pxKunsthal (1992)Jerusalem Archaeological Park2001Jacques Herzog &amp; Pierre de MeuronSwitzerland134x134px100x100pxTate Modern (2000)Monticello, Charlottesville, Virginia2002Glenn MurcuttAustralia136x136px100x100pxBerowra Waters Inn (1983)Campidoglio, Rome2003Jørn UtzonDenmark100x100pxSydney Opera House (1973)Royal Academy of Fine Arts of San Fernando, Madrid2004Zaha HadidIraqUnited Kingdom144x144px100x100pxBergisel Ski Jump (2003)Hermitage Museum, Saint Petersburg 2005Thom MayneUnited States134x134px100x100pxCaltrans District 7 Headquarters (2004)Pritzker Pavilion, Chicago2006Paulo Mendes da RochaBrazil147x147px100x100pxSaint Peter Chapel, Campos do Jordão, São Paulo (1987)Dolmabahçe Palace, Istanbul2007Richard RogersItalyUnited Kingdom133x133px137x137pxLloyd's building (1986)Banqueting House, Whitehall, London 2008Jean NouvelFrance133x133px100x100pxTorre Agbar (2005)Library of Congress, Washington DC2009Peter ZumthorSwitzerland133x133px133x133pxTherme Vals (1996)Legislative Palace of the City Council, Buenos Aires2010Kazuyo Sejima and Ryue NishizawaJapan133x133px100x100px21st Century Museum of Contemporary Art, Kanazawa (2003)Ellis Island, New York City2011Eduardo Souto de MouraPortugal146x146px100x100pxEstádio Municipal de Braga (2004)Andrew W. Mellon Auditorium, Washington DC2012Wang ShuChina126x126px100x100pxNingbo Museum (2008)Great Hall of the People, Beijing2013Toyo ItoJapan133x133px149x149pxSendai Mediatheque (2001)John F. Kennedy Presidential Library and Museum, Boston2014Shigeru BanJapan133x133px100x100pxCentre Pompidou-Metz (2010)Rijksmuseum, Amsterdam2015Frei OttoGermany100x100pxOlympic Stadium, Munich (1972)New World Center, Miami  [†]2016Alejandro AravenaChile133x133px150x150pxSiamese Towers, Pontifical Catholic University of Chile (2005)United Nations Headquarters, New York City2017Rafael Aranda, Carme Pigem, and Ramon VilaltaSpain126x126pxSant Antoni Library, Barcelona (2008)Akasaka Palace, Tokyo2018B. V. DoshiIndia133x133px100x100pxIndian Institute of Management Bangalore (1977–1992, multiple phases)Aga Khan Museum, Toronto2019Arata IsozakiJapan132x132px155x155pxArt Tower Mito (1990)Palace of Versailles2020Farrell and Shelley McNamaraIreland132x132px132x132px100x100pxThe Grafton Building of Bocconi University (2007)Online 2021Anne Lacaton and Jean-Philippe VassalFrance100x100px100x100pxNational School of Architecture, Nantes (2009)Online 2022Diébédo Francis KéréBurkina FasoGermany136x136px100x100pxCentre for Earth Architecture, Mopti, Mali (2010)London School of Economics and Political Science (LSE) Marshall Building, London 2023David ChipperfieldUnited Kingdom133x133px100x100pxNeues Museum, Berlin (1997–2009)Ancient Agora of Athens2024Riken YamamotoJapan132x132px100x100pxYokosuka Museum of Art, Kanagawa, Japan (2007)Art Institute of Chicago 2025Liu JiakunChina100x100pxWest Village, Chengdu, China (2015)Louvre Abu Dhabi

 పట్టిక గమనికలు 

 A.  రోష్ ఐర్లాండ్ లో జన్మించాడు.
 B.  పీ చైనాలో జన్మించారు.
 C.  గెహ్రీ కెనడాలో జన్మించాడు.
 D.  హదీద్ ఇరాక్ లో జన్మించాడు.
 E.  రోజర్స్ ఇటలీలో ఆంగ్లో-ఇటాలియన్ కుటుంబంలో జన్మించాడు.
 F.   మరణానంతరం పురస్కారం.
 G.  ఆన్లైన్ ద్వారా నిర్వహించిన వేడుక కోవిడ్-19 మహమ్మారి.
 H.  కరే బుర్కినా ఫాసోలో జన్మించాడు.
 I.  యమమోటో చైనాలో జపనీస్ తల్లిదండ్రులకు జన్మించాడు. జపనీయుల ఆక్రమణ.

 విమర్శలు 
2013లో, హార్వర్డ్ గ్రాడ్యుయేట్ స్కూల్ ఆఫ్ డిజైన్‌లోని "ఉమెన్ ఇన్ డిజైన్" అనే విద్యార్థి సంస్థ డెనిస్ స్కాట్ బ్రౌన్ 1991లో అవార్డు గెలుచుకున్న తన భాగస్వామి రాబర్ట్ వెంచురితో కలిసి ఉమ్మడి గుర్తింపు పొందాలని వాదిస్తూ ఒక పిటిషన్‌ను ప్రారంభించింది. ది న్యూయార్క్ టైమ్స్ ప్రకారం, ఈ పిటిషన్ "జహా హదీద్ గెలిచిన 2004 వరకు అత్యంత ప్రతిష్టాత్మకమైన అవార్డును ఒక మహిళకు ఇవ్వని రంగంలో మహిళలకు అర్హత ఉన్న స్థానం నిరంతరం నిరాకరించబడిందా అనే దానిపై నిర్మాణ ప్రపంచంలో చాలా కాలంగా కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలను రేకెత్తించింది". స్కాట్ బ్రౌన్ CNNతో మాట్లాడుతూ, "ఒక మహిళగా, తన కెరీర్ అంతటా ఆర్కిటెక్చర్ ఉన్నత వర్గాలచే ఆమె మినహాయించబడినట్లు భావించాను" అని, "ప్రిట్జ్‌కర్ బహుమతి అనేది గొప్ప ఆర్కిటెక్చర్ అనేది సహకార పని ఖర్చుతో 'సింగల్ లోన్ మేల్ జీనియస్' పని అనే తప్పుడు అభిప్రాయం ఆధారంగా రూపొందించబడింది" అని అన్నారు. పిటిషన్‌కు ప్రతిస్పందిస్తూ, 2013 బహుమతి జ్యూరీ స్కాట్ బ్రౌన్ విషయంలో లేదా 2012లో ఆమె భర్త వాంగ్ షు గెలిచిన లు వెన్యు విషయంలో గత జ్యూరీల నిర్ణయాలను పునఃపరిశీలించలేమని పేర్కొంది. 2020 ప్రిట్జ్‌కర్ జ్యూరీ వైవోన్ ఫారెల్, షెల్లీ మెక్‌నమారాకు బహుమతిని ప్రదానం చేస్తూ తన ప్రశంసా పత్రంలో పేర్కొంది - వారు బహుమతిని పొందిన నాల్గవ, ఐదవ మహిళలు - వారు "సాంప్రదాయకంగా పురుషాధిక్య వృత్తిగా ఉన్న, ఇప్పటికీ ఉన్న రంగంలో మార్గదర్శకులు, వారు తమ ఆదర్శప్రాయమైన వృత్తి మార్గాన్ని ఏర్పరుచుకునేటప్పుడు ఇతరులకు దారిచూపారు" అని అన్నారు.

 ఇవి కూడా చూడండి 

 డ్రీహౌస్ ఆర్కిటెక్చర్ బహుమతి
 నిర్మాణ పురస్కారాల జాబితా
 ఒక రంగంలో నోబెల్ లేదా ఒక రంగంలో అత్యున్నత గౌరవాలు అని పిలువబడే బహుమతుల జాబితా

సాధారణ



 మూలాలు 

 బాహ్య లింకులు