పోపటి హిరానందాని

పోపటి హిరానందాని (17 సెప్టెంబర్ 1924-16 డిసెంబర్ 2005) సింధీ భాష అరవైకి పైగా పుస్తకాలను రచించిన భారతీయ రచయిత్రి. ఆమె వ్యాసకర్త, కాల్పనిక రచయిత్రి, కవి, విద్యావేత్త, స్త్రీవాది,  సామాజిక కార్యకర్త. భారతదేశ విభజనకు ముందు,  తరువాత సింధీ సాహిత్యానికి ఆమె గణనీయమైన కృషి చేశారు. ఆమె సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు (1982), ఉమెన్ ఆఫ్ ది ఇయర్ అవార్డు (1988), గౌరవ్ పురస్కార్ (1990) తో సహా అనేక అవార్డులను గెలుచుకుంది.

 జీవితచరిత్ర 
ఆమె 1924 సెప్టెంబర్ 17 న సింధ్ లోని హైదరాబాద్ లోని ఒక హిందూ అమిల్ కుటుంబంలో జన్మించింది. ఆమె తండ్రి రామ్‌చంద్ హిరానందిని అటవీ అధికారి. ఆమె ఏడుగురు పిల్లలలో రెండవ పెద్దది,,  పదేళ్ల వయసులో తండ్రిని కోల్పోయింది. ఆమె కుందన్ మాల్ హై స్కూల్,  మిరాన్ కాలేజీ హైదరాబాద్‌లో చదువుకుంది. తన కుటుంబాన్ని పోషించుకోవడానికి, ఆమె కుందన్ మాల్ హై స్కూల్,  పిగిట్ గర్ల్స్ స్కూల్ హైదరాబాద్‌లో సంగీత ఉపాధ్యాయురాలిగా చేరింది, అదే సమయంలో తన చదువును కొనసాగించింది. 1943లో బనారస్ హిందూ విశ్వవిద్యాలయం నుండి సంస్కృతంలో డిస్టెన్స్ తో పట్టా పొందిన తరువాత, ఆమె భాషలు,  సాహిత్యాన్ని బోధించడం ప్రారంభించింది. ఆమె బొంబాయి (ప్రస్తుతం ముంబయి )లోని కిషించంద్ చెల్లారం కళాశాల సింధీ విభాగానికి చైర్‌పర్సన్‌గా పదవీ విరమణ చేశారు.Asha, Dayal Dr.; لاثاني اديب پروفيسر پوپٽي ھيراننداڻي, Weekly Hinvasi, 23 June 2019, pp. 02. ఈ కళాశాలలో తన చివరి సంవత్సరాల సేవలో, ఆమె బొంబాయి విశ్వవిద్యాలయంలోని పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ విద్యార్థులకు బోధించి, పర్యవేక్షించింది.

1970లో, ఆమె బొంబాయిలోని ఆల్ ఇండియా రేడియో ఆడిషన్ కమిటీ సలహాదారుల ప్యానెల్ సభ్యురాలిగా నామినేట్ చేయబడింది.   అదే సంవత్సరంలో, ఆమె భారత ప్రభుత్వ విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ, సింధీ సలహా మండలి సభ్యురాలిగా నామినేట్ చేయబడింది. 1972లో, ఆమె సింధీకి సాహిత్య అకాడమీ సలహా మండలిలో సభ్యురాలిగా ఎంపికైంది. 1974లో ఆమె అఖిల భారత సింధీ భాష,  సాహిత్య సంఘానికి కార్యదర్శిగా పనిచేశారు. 1977లో, ఆమె డిక్షనరీ ఆఫ్ సైంటిఫిక్ అండ్ టెక్నికల్ టెర్మినాలజీ ఎంపిక కమిటీలో సభ్యురాలిగా,  1979లో యూనియన్ పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్ ఎంపిక కమిటీలో సభ్యుడిగా ఉన్నారు. 1988లో ఆమె సాహిత్య అకాడమీ సలహా మండలికి కన్వీనర్గా ఉన్నారు.

 పుస్తకాలు 
ఆమె చిన్న కథలు, నవలలు, కవితలు, విమర్శలు, వ్యాసాలు, ఆత్మకథ,  అనువాదాలతో సహా 60 కి పైగా పుస్తకాలను రచించింది. వాటిలో ఇవి ఉన్నాయిః Meet the Author: Popati Hiranandani, Sahitya Academy, 17 September 1991.

 అజీజ్ షక్సు ఐన్ అలీమ్, 1980, విమర్శ
 ఒక భూమికి చెందినది, 1991, కవితలు
 భాషా శాస్త్రం, 1962, ఫిలోలాజీ
 భారత్ జీ ఇస్త్రీ, 1963
 బోలి ముహింజీ మౌ, 1977, వ్యాసాలు
 చురాన్ చిమ్కాన్ చిట్ మెన్, 1971, ఎస్సేస్
 హస్రతున్ జీ తుర్బత్, 1961, నవల
 హికు పుష్ప్ పుంధ్రం పంఖ్రియున్, 1962, ఎస్సేస్
 స్వాతంత్య్రానంతర చరిత్ర సింధీ సాహిత్యం, 1984
 హట్ తౌహీన్ హిట్ అసీన్, 1988, చిన్న కథలు
 జియా మెన్ ఝోరి, టాన్ మెన్ తాత్, 1968, చిన్న కథలు
 కబీర్, 1989, అనువాదం
 కాళి గులాబ్ జీ సాగర్ శరబ్ జో, 1967, చిన్న కథలు
 ఖిజాన్ జో దౌర్ పూరొ థియో, 1976, చిన్న కథలు
 1984లో 10 రోజుల్లో సింధీ నేర్చుకోండి
 మాన్ ఛా అహియాన్, 1965
 మాన్ సింధిన్, 1988, కవితలు
 మాణిక్ మోతీ లాల్, 1993, బయోగ్రఫీ
 మంజు, 1950, నవల
 ముహింజయ్ హయతియా జా సోనా రూపా వర్క్, 1980, ఆత్మకథ
 పద్మిని, 1984
 పుకార్, 1953, చిన్న కథలు
 రగీన్ జమానయ్ జూన్ ఘమ్ఘీన్ కహానియోం, 1953, చిన్న కథలు
 రుహా సంధి రాంజ్, 1975, కవితలు
 షహనాజ్, 1983, చిన్న కథలు
 సైలాబ్ జింగియా జో, 1980, నవల
 షా సింధీ తహ్జీబ్ జో రూహ్, 1983, లతీఫియట్
 శ్రీమద్ భగ్వాద్, 1980, అనువాదం
 సింధీ బోలీ, 1981, ఫిలాలజీ
 సింధీ ముస్లిం కవియున్ జీ హిందీ కవితా, 1982
 సింధీ సాహిత్య జీ ఝలక్, 1967
 సింధీ షాదీ, 1988
 సింధీస్ ది స్కాటర్డ్ ట్రెజరర్, 1980
 తన్ఖీదీ మజ్మూన్, 1985, విమర్శ
 వివేకానంద జీవని, 1963, అనువాదం
 జిందాహ్ సా కౌమ్ రహాండి, ఎస్సేస్, 1976
 జిందాగియా జీ ఫోట్రీ (1933)
 జిందగీ నా కవితా నా కహానీ, 1984, చిన్న కథలు

 పోపాటి హిరనందాని గురించి పుస్తకాలు 
పోప్తి హిరానందాని జీవితం,  సాహిత్య రచనలపై ఈ క్రింది రెండు పుస్తకాలు వ్రాయబడ్డాయిః

 పోపటి హిరానందాని శాఖ్సియత్ ఇన్ సన్మాన్ పార్కో, కూంజ్ పబ్లికేషన్స్, బొంబాయి, 1975
 పౌన్ ఫుట్టి పోపటి, వీణా పబ్లికేషన్స్, ఉల్హాస్ నగర్, 1988

 అవార్డులు, గౌరవాలు 

 ఆమె ఆత్మకథ ముహింజీ హయాతి-ఎ-జా సోనా-రోపా వార్క్‌పై సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు (1982)
 ఉమెన్ ఆఫ్ ది ఇయర్ అవార్డు (1988)
 మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వంచే గౌరవ్ పురస్కార్ అవార్డు (1990).
 అసీన్ సింధీ అవార్డు (1990), దుబాయ్
 సింధీ అకాడమీ అవార్డు (1993)
 అంతర్జాతీయ లతీఫ్ అవార్డు (1990), దుబాయ్
 ముంబైలోని సింధీ కల్చరల్ అసోసియేషన్ ద్వారా సింధీ నవరతన్ బిరుదు (1993).
 అఖిల్ భారత్ సింధీ బోలి ఐన్ సాహిత్ సభ అవార్డు (1998)

 మరణం 
పోపాటి హీరానందాయ్ 16 డిసెంబర్ 2005న ముంబైలో మరణించారు.

 మూలాలు 

వర్గం:20వ శతాబ్దపు భారతీయ రచయిత్రులు
వర్గం:2005 మరణాలు
వర్గం:1924 జననాలు