షీలా భాటియా(కవయిత్రి)

షీలా భాటియా (1916-2008) భారతీయ కవయిత్రి, నాటక రచయిత్రి, రంగస్థల వ్యక్తిత్వం , భారతీయ కళారూపాల ప్రచారం కోసం ఢిల్లీలో ఉన్న ఢిల్లీ ఆర్ట్ థియేటర్ అనే వేదిక స్థాపకురాలు. ఒపెరా కదలికలను కలుపుకొని భారతీయ నృత్య నాటక రూపం పంజాబీ ఒపెరాను ప్రారంభించిన ఘనత ఆమెకే దక్కుతుంది. ఆమెను 1971లో భారత ప్రభుత్వం నాల్గవ అత్యున్నత భారతీయ పౌర పురస్కారమైన పద్మశ్రీతో సత్కరించింది. ఒక దశాబ్దం తరువాత, ఆమె 1982 లో నాటక దర్శకత్వానికి సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డును అందుకుంది  ఆ తరువాత 1997 లో కాళిదాస్ సమ్మాన్ అవార్డును అందుకుంది 

 జీవిత చరిత్ర 
షీలా భాటియా 1 మార్చి 1916న  ప్రస్తుత పాకిస్తాన్‌లోని బ్రిటిష్ ఇండియాలోని సియాల్‌కోట్‌లో జన్మించారు. బి.ఎ. డిగ్రీ పొందిన తర్వాత, ఆమె విద్య (బి.టి.)లో పట్టభద్రురాలైంది, లాహోర్‌లో గణిత ఉపాధ్యాయురాలిగా పనిచేయడం ప్రారంభించింది, భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో తనను తాను నిమగ్నం చేసుకుంది. తరువాత ఆమె ఢిల్లీకి వెళ్లి అక్కడ ఢిల్లీ ఆర్ట్ థియేటర్‌ను స్థాపించింది. ఆమె నేషనల్ స్కూల్ ఆఫ్ డ్రామాలో నటన విభాగ అధిపతిగా కూడా పనిచేసింది.

భాటియా తొలి నిర్మాణం కాల్ ఆఫ్ ది వ్యాలీ, ఒక సంగీత నాటకం. ఆ తర్వాత 60కి పైగా నిర్మాణాలు, హీర్ రంఝా (1957), దర్ద్ ఆయేగా దాబే పాన్ (1979), సుల్గడ దర్యా (1982), ఒమర్ ఖయ్యామ్ (1990), నసీబ్ (1997), చన్ బద్లా దా, లోహా కుట్, పుతా ఘాలిస్, పుతా ఘాలిబ్ కౌన్ ఔరత్ కా (1972), హవా సే హిప్పీ తక్ (1972),, ఉర్దూలో యే ఇష్క్ నహిన్ అసన్ (1980). ఫైజ్ అహ్మద్ ఫైజ్ అనుచరురాలు, భాటియాకు 10 ప్రచురణలు కూడా ఉన్నాయి, వాటిలో పార్లో దా ఝక్కర్ (1950) అనే కవితా సంకలనం కూడా ఉంది.

 అవార్డులు 
1971లో భారత ప్రభుత్వం ఆమెకు పద్మశ్రీ పౌర గౌరవాన్ని ప్రదానం చేసింది. ఆమె 1982లో ఉత్తమ దర్శకురాలిగా సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డును అందుకుంది. మరుసటి సంవత్సరం, ఆమెకు గాలిబ్ అవార్డు (1983), ఆ తరువాత పంజాబీ ఆర్ట్స్ కౌన్సిల్ అవార్డు లభించింది. ఆమె 1986లో ఢిల్లీ అడ్మినిస్ట్రేషన్ నుండి ఉత్తమ దర్శకురాలిగా అవార్డును, 1997లో కాళిదాస్ సమ్మాన్‌ను అందుకుంది. ఆమె ఉర్దూ అకాడమీ అవార్డు , పంజాబీ అకాడమీ (2000) ద్వారా పరమ సాహిత్ సర్కార్ సన్మాన్ అవార్డులను కూడా గెలుచుకుంది.

 మరణం 
షీలా భాటియా ఫిబ్రవరి 17, 2008న 91 సంవత్సరాల వయసులో మరణించారు.

 మరింత చదవడానికి 
సూసీ జె. తరు, కే లలిత (1993). ఉమెన్ రైటింగ్ ఇన్ ఇండియా: ది ట్వంటీ సెంచరీ . ఫెమినిస్ట్ ప్రెస్. పేజీ 688. ISBN 9781558610293.

ఆనంద లాల్, సం. (2004). ది ఆక్స్‌ఫర్డ్ కంపానియన్ టు ఇండియన్ థియేటర్ . ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్. ISBN 9780195644463.

 మూలాలు 

వర్గం:20వ శతాబ్దపు భారతీయ రచయిత్రులు
వర్గం:కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:2008 మరణాలు
వర్గం:1916 జననాలు