కనికా బెనర్జీ

కనికా బెనర్జీ (అక్టోబర్ 12, 1924 - ఏప్రిల్ 5, 2000) బెంగాలీ రవీంద్ర సంగీత్ గాయని.

 జీవిత చరిత్ర 

 తొలినాళ్ళ జీవితం 
1924 అక్టోబర్ 12న బంకురా జిల్లాలోని సోనాముఖిలో జన్మించిన కనికా పశ్చిమ బెంగాల్లోని శాంతినికేతన్లోని విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయంలో చేరారు. శాంతినికేతన్ లోని సంగీత భావన (స్కూల్ ఆఫ్ మ్యూజిక్)లో శాస్త్రీయ, రవీంద్రసంగీతం రెండింటిలోనూ శిక్షణ పొందారు. శాంతినికేతన్ (అంటే శాంతి నిలయం అని అర్థం) ఒక ఆశ్రమం (విద్యా ఆశ్రమం) నమూనాలో నిర్మించబడింది. ఈ కారణంగా, కనికాను అప్పుడప్పుడు ఆశ్రమ కన్య లేదా 'ఆశ్రమ బాలిక' అని కూడా పిలుస్తారు. రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ వద్ద సంగీత పాఠాలు నేర్చుకునే అదృష్టం ఆమె సొంతం. ఠాగూర్ ఆమెకు కనికా (ఆమె అసలు పేరు అనిమా) అని పేరు పెట్టాడు, ఇది కవిత్వంపై తన పుస్తకాలలో ఒకదాని పేరు కూడా. ఆమె ఇతర గురువులు దినేంద్ర నాథ్ ఠాగూర్, శైలజరంజన్ మజుందార్, ఇందిరా దేవి చౌధురానీ, శాంతిదేవ్ ఘోష్. రవీంద్రనాథ్ దర్శకత్వం వహించిన నృత్య-నాటకాలలో పాల్గొని అతని సాంస్కృతిక బృందంలో సభ్యురాలిగా భారతదేశం అంతటా పర్యటించింది.

 కెరీర్ 
1943 నుండి, కనికా ఆల్ ఇండియా రేడియో కలకత్తా స్టేషనులో సాధారణ కళాకారిణిగా ఉంటూ, ఇతర స్టేషన్లు నిర్వహించే సంగీత కార్యక్రమాలలో గౌరవ కళాకారిణిగా జాతీయ స్థాయిలో ప్రదర్శనలు ఇచ్చింది. కవి (ఠాగూర్) జీవితకాలంలో కూడా ఆమె గ్రామఫోన్ రికార్డులు బయటకు వచ్చాయి, ఆమె ఘనతలో 300 కి పైగా గ్రామఫోన్ డిస్కులు ఉన్నాయి. ఆమె భజనలు, నజ్రుల్గీతి (ఖాజీ నజ్రుల్ ఇస్లాం పాటలు), అతుల్ప్రసాద్ పాటలకు గాయని. అయితే ఆమె రికార్డ్ చేసిన మొదటి పాట ఠాగూర్ పాట లేదా నజ్రుల్ గీతి కాదు, కానీ నిహార్బిందు సేన్ స్వరపరిచిన బెంగాలీ అధునిక్ పాట.

భారతదేశంలోనే కాకుండా యూరప్, అమెరికాలో కూడా కార్యక్రమాల నిర్వాహకులు కనికాను పాడటానికి ఆహ్వానించారు, రవీంద్రనాథ్ లిరికల్ కంపోజిషన్లలో వ్యక్తీకరించబడిన భావోద్వేగాల సూక్ష్మమైన సూక్ష్మ నైపుణ్యాలను ఆమె ప్రత్యేకంగా ప్రదర్శించినందుకు ప్రతిచోటా ప్రశంసలు అందుకున్నారు. ఈ శైలిపై ఆమె మూడు పుస్తకాలు రాసింది. ఆమె జీవితాన్ని ప్రముఖ చలనచిత్ర దర్శకులు చలనచిత్రంగా చక్కగా నమోదు చేశారు. ఆమె జీవితంలోని చివరి సంవత్సరాల్లో ఎల్మ్‌హిర్స్ట్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ కమ్యూనిటీ స్టడీస్‌తో అనుబంధం కలిగి ఉంది.

ఆమె విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం, దేశికోత్తమ నుండి అత్యున్నత పురస్కారాన్ని అందుకుంది.

 అవార్డులు, ప్రశంసలు 
రవీంద్ర సంగీతానికి ఆమె చేసిన విశేష కృషికి గుర్తింపుగా 1980లో గ్రామఫోన్ కంపెనీ ఆఫ్ ఇండియా గోల్డ్ డిస్క్ ను ప్రదానం చేసింది. ఆమె 1973 లో బెంగాల్ ఫిల్మ్ జర్నలిస్ట్స్ అసోసియేషన్ నుండి ఉత్తమ బెంగాలీ నేపథ్య గాయని పురస్కారాన్ని అందుకుంది. కనికా 1979 సంవత్సరానికి సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డును గెలుచుకుంది. 1986లో భారత ప్రభుత్వం నుండి పద్మశ్రీ పురస్కారం అందుకుంది. 1997 లో విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం ఆమెకు అత్యున్నత పురస్కారమైన దేశికోటను ప్రదానం చేసింది.

 మరణం 
ఊపిరితిత్తులు, గుండె సమస్యలతో దీర్ఘకాలిక అనారోగ్యంతో కలకత్తాలోని ఎస్ఎస్కెఎం ఆసుపత్రిలో కనికా 2000 ఏప్రిల్ 5 బుధవారం తన 76 వ యేట మరణించింది. రవీంద్రసంగీతం తన స్వంత శైలి వారసత్వాన్ని కలిగి ఉన్న అనేక మంది విద్యార్థులతో ఆమె ఒక సంగీత పాఠశాలను విడిచిపెట్టింది. ఆమె శిష్యులలో, బంగ్లాదేశ్ కు చెందిన గాయని రెజ్వానా చౌదరి బన్యా బహుశా కనికా గాన శైలితో ఆమె అద్భుతమైన సారూప్యత కారణంగా అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందింది. భారత ప్రధాన మంత్రి అటల్ బిహారీ వాజ్ పేయి సంతాప ఉపన్యాసం చేస్తూ కనికా "రవీంద్ర సంగీత్ ఉత్తమ ప్రతిపాదకులలో ఒకరు. తరతరాల సంగీత ప్రియులు ఆమె బంగారు గాత్రానికి మంత్రముగ్ధులయ్యారు.

 వ్యక్తిగత జీవితం 
విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం మాజీ డిప్యూటీ లైబ్రేరియన్, ప్రముఖ కవి బీరేంద్ర చంద్ర బందిపాధ్యాయను 1945లో కనికా వివాహం చేసుకున్నారు. ఆ దంపతులకు పిల్లలు లేరు. కానీ తరువాత ఆమె తన చెల్లెలి ఏకైక కుమారుడు ప్రియమ్ (తానాజీ, మోహర్ డి పెట్టిన పేరు) ను దత్తత తీసుకుంది. తన తరువాతి జీవితంలో, కనికా ఒంటరి జీవనశైలికి స్వస్తి చెప్పి శాంతినికేతన్ లోని ఒక ఆశ్రమవాదిగా సాధారణ జీవితాన్ని గడిపింది.

 బాహ్య లింకులు 

 కనికా బెనర్జీ (బంద్యోపాధ్యాయ) IMDb

 మూలాలు 

వర్గం:భారతీయ మహిళా నేపథ్య గాయకులు
వర్గం:2000 మరణాలు
వర్గం:1924 జననాలు