మెహమూదా అలీ షా

మిస్ మెహమూదా అని కూడా పిలువబడే మెహమూదా అహ్మద్ అలీ షా (1920–2014) ఒక భారతీయ విద్యావేత్త, సామాజిక కార్యకర్త, శ్రీనగర్‌లోని ఎంఎ రోడ్‌లోని ప్రభుత్వ మహిళా కళాశాల ప్రిన్సిపాల్ .  ఆమె ఇందిరా గాంధీకి సన్నిహిత స్నేహితురాలు, కాశ్మీర్ మహిళల్లో విద్య యొక్క ప్రాముఖ్యత, వారి సామాజిక సాధికారత గురించి అవగాహన కల్పించడానికి కృషి చేసినట్లు నివేదించబడింది.  భారతీయ విద్యకు ఆమె చేసిన కృషికి భారత ప్రభుత్వం 2006లో ఆమెకు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర గౌరవం పద్మశ్రీని ప్రదానం చేసింది.

 జీవితచరిత్ర 
మెహమూదా అలీ షా 1920లో బ్రిటిష్ ఇండియాలోని కాశ్మీర్ రాచరిక రాష్ట్రంలోని శ్రీనగర్‌లో దుల్హాన్ బేగం, సయ్యద్ అహ్మద్ అలీ షా దంపతులకు జన్మించారు, స్థానిక మిషనరీ గర్ల్స్ స్కూల్ (నేటి మాలిన్సన్ గర్ల్స్ స్కూల్ )లో పాఠశాల విద్యను అభ్యసించారు, అక్కడ నుండి 10వ తరగతి పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించిన మొదటి అమ్మాయి ఆమె.  ఆమె అలీ షా దంపతుల ఏకైక ఆడపిల్ల, ఆమె ముగ్గురు సోదరులు తరువాత ఉన్నత స్థాయి అధికారులు అయ్యారు; వైద్య విద్యావేత్త, వైద్య కళాశాల ప్రిన్సిపాల్ అయిన నసీర్ అహ్మద్, డిప్యూటీ ఇన్‌స్పెక్టర్ జనరల్ ఆఫ్ పోలీస్ అయిన సయ్యద్ అహ్మద్ షా, మూడవది, జమీర్ అహ్మద్, సెషన్స్ జడ్జి.  ఉన్నత చదువుల కోసం లాహోర్‌కు వెళ్లి, లాహోర్‌లోని పంజాబ్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఆర్ట్స్ (బిఎ) పట్టభద్రురాలైంది, విద్యలో గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీ (బిఇడి), పొలిటికల్ సైన్స్‌లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీ (ఎంఎ) పొందేందుకు అక్కడే కొనసాగింది. ఆమె లాహోర్‌లోని పంజాబ్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి మొదటి మహిళా పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్‌గా ప్రసిద్ధి చెందింది .  ఆమె యుకెలోని లీడ్స్‌లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిప్లొమా కూడా పొందింది.

కవి, రాజకీయ ఆలోచనాపరుడు ముహమ్మద్ ఇక్బాల్ సలహా మేరకు, మెహమూద శ్రీ నగర్‌కు తిరిగి వచ్చి మైసుమాలోని స్థానిక పాఠశాలలో ఉపాధ్యాయురాలిగా చేరారు.  తరువాత, అప్పటి మహారాజు బారాముల్లాలో కొత్త పాఠశాల ప్రారంభించినప్పుడు, ఆమెను ప్రధానోపాధ్యాయురాలిగా నియమించారు. 1954లో శ్రీనగర్‌లోని ఎంఏ రోడ్‌లోని ప్రభుత్వ మహిళా కళాశాల ప్రిన్సిపాల్‌గా నియమించబడే వరకు ఆమె అక్కడ చాలా సంవత్సరాలు పనిచేశారు.  ప్రధానోపాధ్యాయురాలిగా, తరువాత ప్రిన్సిపాల్‌గా ఆమె పదవీకాలంలో, స్థానిక మహిళలను విద్యను అభ్యసించడానికి ఒప్పించడానికి  , శ్రీనగర్‌లో రెండవ మహిళా కళాశాల స్థాపన కోసం ఆమె కృషి చేసినట్లు తెలిసింది . కళాశాలలో కళలు, క్రీడా కార్యకలాపాలను ప్రోత్సహించడంలో కూడా ఆమె కృషి జరిగిందని నివేదించబడింది. 1975లో, ఆమె కళాశాలకు రాజీనామా చేసి, ఇందిరా గాంధీ తన అనుబంధాన్ని ప్రభావితం చేసి, భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ కార్యకలాపాలలో పాల్గొనడానికి ఢిల్లీకి వెళ్లారు. ఆమె అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ (ఏఐసీసీ) కార్యదర్శిగా పనిచేశారు, కానీ 1984లో ఇందిరా గాంధీ మరణించిన తరువాత శ్రీనగర్కు తిరిగి వచ్చారు, అయితే ఆమె ఏఐసీసీ సభ్యురాలిగా కొనసాగారు. ఆమె 1987 నుండి 1990 వరకు జమ్మూ కాశ్మీర్ శాసనసభ సభ్యురాలిగా కూడా పనిచేశారు.

భారత ప్రభుత్వం 2006లో ఆమెకు పద్మశ్రీ పౌర పురస్కారాన్ని ప్రదానం చేసింది. 2012లో, ఆమె అల్మా మేటర్, మల్లిన్సన్ గర్ల్స్ స్కూల్, ఆమెను "శతాబ్దపు అత్యుత్తమ విద్యార్థి" గా సత్కరించింది. మెహమూదా, తన జీవితాంతం ఎంపిక ద్వారా ఒక స్పిన్స్టర్, 11 మార్చి 2014 న, 94 సంవత్సరాల వయస్సులో, శ్రీనగర్లోని తన నివాసంలో మరణించారు. ఆమె మాల్టెంగ్లోని స్థానిక శ్మశానవాటికలో ఖననం చేయబడింది.

 మూలాలు 

వర్గం:2014 మరణాలు
వర్గం:1920 జననాలు