శాంతిదేవ్ ఘోష్

శాంతిదేవ్ ఘోష్(శాంతినికేతన్, 7 మే 1910 - 1 డిసెంబర్ 1999) రవీంద్ర సంగీత విద్వాంసుడు, గాయకుడు, నటుడు, నృత్యకారుడు, విద్వాంసుడు.The Tribune (Chandigarh) (2 December 1999) Spotlight tribuneindia.com Retrieved 17 March 2008.

బెంగాలీ సాహిత్య పత్రిక దేశ్ యొక్క ప్రసిద్ధ సంపాదకుడు సాగర్మోయ్ ఘోష్ ఇతని తమ్ముడు. 

యుక్తవయసులో, ఘోష్ను రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ శాంతినికేతన్ ఉపాధ్యాయుడిగా ఎంపిక చేసి, ఆ ప్రయోజనం కోసం తన సంగీత విద్యను కొనసాగించడానికి భారతదేశం అంతటా, శ్రీలంక, జావా, బాలి కూడా పంపారు. కవి-ప్రావీణ్యం పొందిన వారి నృత్య నాటకాలలో నటించడానికి, నృత్యం చేయడానికి కూడా ఠాగూర్ ఘోష్ను ప్రోత్సహించారు, దీని కోసం ఘోష్ పాడటానికి, అలాగే నృత్యం, నటనలో అసాధారణ ప్రతిభను ప్రదర్శించారు. ఠాగూర్ రాసిన కొన్ని కవితలను ఆయన కొత్త కవితా-పాటల రూపాలుగా మార్చారు, ప్రతి చరణం తర్వాత మొదటి రెండు పంక్తులను పునరావృతం చేయకుండా నిరంతరం పాడాలి, ఉదాహరణకు "కృష్ణకాళి", మొదట ఘోష్ ప్రజలకు సమర్పించారు. శాంతినికేతన్ తన సుదీర్ఘమైన, ఉత్పాదకమైన జీవితంలో, ఘోష్ అనేక మంది విద్యార్థులకు బోధించాడు, వీరిలో చాలామంది తరువాత సుచిత్రా మిత్రా, ప్రమిత మల్లిక్ వంటి ప్రముఖ గాయకులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు.Calcutta Yellow Pages Retrieved on 17 March 2008. ఆసియా సంగీతం, ముఖ్యంగా రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్పై రచయితగా, అధికారంగా కూడా ఆయన కీర్తిని పొందారు. తన జీవితకాలంలో, అతను సంగీత అకాడమీలతో పాటు విశ్వవిద్యాలయాలు, భారత ప్రభుత్వం నుండి గుర్తించదగిన అవార్డులు, గుర్తింపును అందుకున్నాడు, భారత ప్రభుత్వంచే జాతీయ విద్వాంసుడిగా ప్రకటించబడ్డాడు. 2002లో, సంగీతానికి ఆయన చేసిన కృషికి గుర్తుగా భారతదేశం ఘోష్ పై తపాలా బిళ్ళను విడుదల చేసింది. ఘోష్ "యుగాల తరబడి సంగీతం యొక్క ప్రత్యేకమైన సృజనాత్మకతను ముందుకు తీసుకువెళ్ళిన సంగీతకారుల తరగతికి చెందినవాడు" అని కమ్యూనికేషన్, ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ మంత్రి పేర్కొన్నారు.Times of India. (1 December 2002) Stamp on Rabindra Sangeet maestro Santidev Ghosh released. indiatimes.com Retrieved 17 March 2008.

1976లో సంగీత నాటక అకాడమీ, భారత జాతీయ సంగీత, నృత్య, నాటక అకాడమీ ఇచ్చే అత్యున్నత పురస్కారం సంగీత నాటక అకాడమీ ఫెలోషిప్ అందుకున్నారు.

 జీవితచరిత్ర 
శాంతిదేవ్ ఘోష్ 24 బైసఖ్ 1317 (7 మే 1910) న చాంద్పూర్ సమీపంలోని బజప్తి గ్రామంలో జన్మించాడు. ఆ సమయంలో ఇది భారతదేశంలోని బ్రిటిష్ నియంత్రిత ప్రాంతాలు, తూర్పు బెంగాల్ ప్రావిన్సులో భాగంగా ఉండేది. నేడు బంగ్లాదేశ్ లో ఉంది.

అతని తండ్రి కాళీమోహన్ ఘోష్, శాంతిదేవ్ ఘోష్ జన్మించడానికి ముందు నుండి రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్తో కలిసి పనిచేశాడు, విశ్వభారతిలో గ్రామీణ పునర్నిర్మాణ విభాగాన్ని స్థాపించడంలో సన్నిహిత సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు. ఇతని తల్లి మోనోరామా దేవి. వాస్తవానికి, ఠాగూర్ కాళీమోహన్ను నేటి బంగ్లాదేశ్లోని సిలైదాలోని ఠాగూర్ ఎస్టేట్లలో గ్రామీణ పునర్నిర్మాణ కార్యక్రమాలలో పనిచేయడానికి తీసుకెళ్లారు. తరువాత, కాళీమోహన్ ను రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ శాంతినికేతన్ కు తీసుకువచ్చారు, శాంతినికేతన్ కు ఆనుకుని ఉన్న శ్రీనికేతన్ లో ఇదే విధమైన గ్రామీణ పునర్నిర్మాణ పథకంలో పనిచేయడానికి. కాళీమోహన్ తన ఆరు నెలల కుమారుడిని అప్పుడు శాంతిమోయ్ (అంటే శాంతియుత) ఘోష్ అని పిలుస్తారు, ఠాగూర్ వద్దకు తీసుకువచ్చాడు. ఠాగూర్ తన పేరు యొక్క మధ్య భాగాన్ని మార్చాడు, కాబట్టి అతని మొదటి పేరు శాంతిదేవ్ (అంటే శాంతి ప్రభువు అని అర్థం), ఇది ఘోష్ యొక్క సాధారణ మొదటి పేరుగా మారింది.

1901 లో ఠాగూర్ స్థాపించిన శాంతినికేతన్ ఆశ్రమ విద్యాలయంలో శాంతిదేవ్ తన పాఠశాల విద్యను అభ్యసించాడు. ఇక్కడే కవి, దీనేంద్రనాథ్ ప్రత్యక్ష మార్గదర్శకత్వంలో సంగీతం, నృత్యం, నటనలో ప్రావీణ్యం సంపాదించాడు. ఠాగూర్ దూతగా, అతను పొరుగు దేశాల సంగీతం, నృత్యం నేర్చుకోవడానికి నేటి ఇండోనేషియా శ్రీలంక, బర్మా, జావా, బాలి సందర్శించాడు.

శాంతిదేవ్ 1930 లో తన 20 సంవత్సరాల వయస్సులో విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయంలో అధ్యాపకుడిగా చేరాడు. అతను 1946 లో శ్రీమతి ఇలా ఘోష్ ను వివాహం చేసుకున్నాడు. తరువాత విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం సంగీత విభాగమైన సంగీత్ భావనలో రవీంద్ర సంగీత, నృత్య విభాగానికి ప్రొఫెసర్ గా, అధిపతిగా పనిచేశాడు. 1964 నుంచి 1968 వరకు, 1971 నుంచి 1973 వరకు ఈ సంస్థకు ప్రిన్సిపాల్ గా పనిచేశారు.

శాంతిదేవ్ 1948 లో కలకత్తాలోని ఆకాశ్వాణి (ఆలిండియా రేడియో) సలహా మండలి సభ్యుడిగా నియమితుడయ్యాడు, న్యూఢిల్లీలోని సంగీత-నాటక అకాడమీ ప్రచురణ కమిటీలో సభ్యుడిగా (1956-60) పనిచేశాడు. అతను ప్రబాసి బాంగో సాహిత్య సమ్మేళన్ (ప్రవాస బెంగాలీ సాంస్కృతిక సంస్థ), అస్సాం సాహిత్య సమ్మేళన్ (1964) యొక్క సంగీత విభాగానికి అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు. ఈ ప్రసిద్ధ గాయకుడు భారతదేశం, విదేశాలలో విస్తృతంగా పర్యటించాడు. అతను యునైటెడ్ కింగ్ డమ్, జపాన్, బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక, మాజీ సోవియట్ యూనియన్ లను సందర్శించి ఆ దేశాల సంస్కృతి, సంప్రదాయాలను తెలుసుకోవడానికి, రవీంద్రుని ఆదర్శాలను ప్రచారం చేయడానికి వెళ్ళాడు.

 అవార్డులు, గుర్తింపు 

 1977లో సంగీత నాటక అకాడమీలో సభ్యత్వం-ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ మ్యూజిక్, డాన్స్ అండ్ డ్రామా, న్యూఢిల్లీ
 1980లో సురేశ్చంద్ర మెమోరియల్ ఆనంద అవార్డు-సంస్కృతికి అత్యుత్తమ సహకారం అందించినందుకు ఆనంద పబ్లిషర్స్ గ్రూప్ ఇచ్చిన అవార్డు
 1984లో భారత కేంద్ర ప్రభుత్వం పద్మభూషణ్-పౌరుడికి మూడవ అత్యున్నత జాతీయ పురస్కారం.
 1984లో విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం ప్రదానం చేసిన అత్యున్నత పురస్కారం దేశికోట్టమ, మాదిరిగానే ఉంది.
 బుర్ద్వాన్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి
 1991లో రవీంద్ర భారతి విశ్వవిద్యాలయాలు
 కోల్కతాలోని ఠాగూర్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్లో రవీంద్ర తత్వచార్య.

 ప్రచురణలు 

 రవీంద్ర సంగీతం (టాగోర్ సంగీతం) 
 జావా ఓ బలిర్ నృత్యగీత్ (జావా, బాలి సంగీతం, నృత్యం) 
 రూపకర్ నందలాల్ (కళాకారుడు నందలాల్) 
 భారతీయ గ్రామీణ సంస్కృతి (భారత జానపద సంస్కృతి) 
 రవీంద్రనాథ్ శిక్షాదర్ష సంగీత ఓ నృత్య (రవీంద్రనాథ్ విద్యా తత్వశాస్త్రంలో సంగీతం, నృత్యం) 
 గురుదేవ్ రవీంద్రనాథ్ ఓ అధునిక్ భారతీయ నృత్య (రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ అండ్ డ్యాన్స్ ఆఫ్ మోడరన్ ఇండియా) 
 రవీంద్ర సంగీత-విచిత్ర (రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ సంగీతం వివిధ రకాలు) 
 నృత్యకళ ఓ రవీంద్రనాథ్ (రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ దృష్టిలో నృత్య కళ) 
 జిబోనర్ ధ్రుబత (ది పోల్స్టార్ ఆఫ్ లైఫ్) -అతని ఆత్మకథ.
 శాంతిదేవ్ " (పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వం నిర్మించిన షమీక్ సిద్ధార్థ పూర్తి నిడివి డాక్యుమెంటరీ చిత్రం) 

 గమనికలు 

 మూలాలు 

 విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం అధికారిక సైట్లో గ్రేట్ మాస్టర్స్ విభాగం
 శాంతిదేవ్ ఘోష్కు నివాళి
 సాగర్మాయ్ గోష్ః ది లెజెండ్ ఆఫ్ ఎ మ్యాన్

వర్గం:1999 మరణాలు
వర్గం:1910 జననాలు
వర్గం:రచయితలు