భారతదేశంలో స్వయంప్రతిపత్త పరిపాలనా విభాగాలు

భారత రాజ్యాంగంలోని ఆరవ షెడ్యూల్ స్వయంప్రతిపత్త పరిపాలనా విభాగాల ఏర్పాటుకు వీలు కల్పిస్తుంది, వీటికి ఆయా రాష్ట్రాలలో స్వయంప్రతిపత్తి ఇవ్వబడింది.  ఈ స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన జిల్లా మండళ్ళలో లడఖ్‌లో రెండు, పశ్చిమ బెంగాల్‌లో ఒకటి తప్ప మిగతావన్నీ ఈశాన్య భారతదేశంలో ఉన్నాయి. ప్రస్తుతం, అస్సాం, మేఘాలయ, మిజోరం, త్రిపురలలో ఆరవ షెడ్యూల్  ప్రకారం 10 స్వయంప్రతిపత్త మండళ్ళు ఏర్పడగా, మిగిలినవి ఇతర చట్టాల ద్వారా ఏర్పడ్డాయి.

 అధికారాలు, సామర్థ్యాలు 

 కార్యనిర్వాహక, శాసన అధికారాలు 
భారత రాజ్యాంగంలోని ఆరవ షెడ్యూల్‌లోని నిబంధనల ప్రకారం, స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన జిల్లా మండళ్ళు కింది అంశాలకు సంబంధించి చట్టాలు, నియమాలు, నిబంధనలను రూపొందించవచ్చు:"Sixth Schedule of The Constitution of India" (PDF). Archived (PDF) from the original on 27 October 2019. Retrieved 27 October 2019.

 భూమి నిర్వహణ
 అటవీ నిర్వహణ
 నీటి వనరులు
 వ్యవసాయం, సాగు
 గ్రామ సభల ఏర్పాటు
 ప్రజారోగ్యం
 పారిశుధ్యం
 గ్రామ, పట్టణ స్థాయి పోలీసింగ్
 సాంప్రదాయికంగా వచ్చే పెద్దలు, అధిపతుల నియామకం
 ఆస్తి వారసత్వం
 వివాహం, విడాకులు
 సామాజిక ఆచారాలు
 డబ్బు ఋణాలు, వ్యాపారం
 మైనింగు, ఖనిజాలు

 న్యాయాధికారాలు 
5 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ జైలు శిక్ష విధించే కేసులు, అది కూడా ఇరు పక్షాలూ  షెడ్యూల్డ్ తెగల సభ్యులైతే ఆ కేసులను విచారించడానికి న్యాయస్థానాలను ఏర్పాటు చేసే అధికారాలు స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండళ్ళకు ఉన్నాయి."Sixth Schedule of The Constitution of India" (PDF). Archived (PDF) from the original on 27 October 2019. Retrieved 27 October 2019.

 పన్ను, రాబడి 
పాఠశాలలు, రహదారుల నిర్వహణ వగైరాల కోసం భవనాలు, భూమి, జంతువులు, వాహనాలు, పడవలు, ఆ ప్రాంతంలోకి వస్తువుల ప్రవేశం, రోడ్లు, పడవలు, వంతెనలు, ఉపాధి, ఆదాయంపై పన్ను, సాధారణ పన్నులు, రుసుములు, సుంకాలు విధించే అధికారాలు స్వయం ప్రతిపత్త జిల్లా మండళ్ళకు ఉన్నాయి: "Sixth Schedule of The Constitution of India" (PDF). Archived (PDF) from the original on 27 October 2019. Retrieved 27 October 2019.

 స్వయంప్రతిపత్త పరిపాలనా విభాగాల జాబితా 
భారత రాజ్యాంగంలోని ఆరవ షెడ్యూల్‌కు అనుగుణంగా ఉన్న స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండళ్ళను బొద్దుగా చూపించాం
క్ర.సంరాష్ట్రంస్వయంప్రతిపత్త మండలిముఖ్య కార్యాలయంఏర్పాటు
!గత ఎన్నికలు
!ముఖ్య కార్యనిర్వాహక సభ్యులు
!ముఖ్య కార్యనిర్వాహక సభ్యుని పార్టీ
!ప్రస్తుత పార్టీల 
స్థితి1అస్సాంబోడోలాండ్ ప్రాదేశిక మండలికోక్రఝార్2003|2020
|Pramod Boro
|UPPL(NEDA)
|Total-40
Govt:- UPPL-15 BJP-12 GSP-1 

Opp:- BPF-12 2నార్త్ కచార్ హిల్స్ స్వయంప్రతిపత్త మండలిహాఫ్లాంగ్1951|2019
|Debolal Gorlosa
|BJP
(NEDA)
|Total-28
Govt:- BJP-25

Opp:- IND-3 NOM-23కార్బి ఆంగ్లాంగ్ స్వయంప్రతిపత్త మండలిదిఫు1952|2022
|Tuliram Ronghang
|BJP
(NEDA)
|Total-26
Govt:- BJP-26

Opp:- 0 4తివా స్వయంప్రతిపత్త మండలిమోరిగావ్1995|2020
|Jiban Chandra Konwar
|BJP
(NEDA)
|Total-36
Govt:- BJP-33 AGP-2

Opp:-  INC-1 5మిసింగ్ స్వయంప్రతిపత్త మండలిధేమాజి1995|2019
|Ranoj Pegu
|SGS
|Total-35
Govt:- SGS-29 BJP-5

Opp:- IND-1 6రభా హసోంగ్ స్వయంప్రతిపత్త మండలిదుధ్‌నోల్1995|2019
|Tankeswar Rabha
|BJP
(NEDA)
|Total-36
Govt:- BJP+RHJMC-34

Opp:- INC-1 AGP-1 7సోనొవాల్ కచారి స్వయంప్రతిపత్త మండలిదిబ్రూగఢ్2005|2019
|Dipu ranjan Markari
|BJP
(NEDA)
|Total-26
Govt:- BJP-20 

Opp:-  INC-5 IND-1 8తెంగల్ కచారి స్వయంప్రతిపత్త మండలిటిటాబర్2005|2022
|Kumud Ch Kachari
|BJP
(NEDA)
|Total-22 
Govt:- BJP-14 AGP-3 

Opp:- INC-4 IND-1 9దేవ్‌రీ స్వయంప్రతిపత్త మండలినారాయణ్‌పూర్2005|2022
|Madhav Deori
|BJP
(NEDA)
|Total-22 
Govt:- BJP-11 AGP-1

Opp:- IND-8 INC-2 10మొరాన్ స్వయంప్రతిపత్త మండలితిన్‌సుకియా2020|–
|Dipon Moran
|
|11Matak స్వయంప్రతిపత్త మండలిChring Gaon2020|–
|
|
|12బోడో కచారి సంక్షేమ స్వయంప్రతిపత్త మండలిసిమెన్ చపోరి2020|–
|Mihiniswar Basumatary
|
|13కమ్‌తాపూర్ స్వయంప్రతిపత్త మండలిఅభయపురి2020|–
|Gokul Barman
|
|14లడఖ్లడఖ్ అటానమస్ హిల్ డెవలప్‌మెంట్ కౌన్సిల్, కార్గిల్కార్గిల్2003|2023
|Mohammad Jaffer Akhone
|Jammu & Kashmir National Conference
|Total-30 
Govt:- Jammu & Kashmir National Conference-10 Indian National Congress-8

Opp:-  IND-5 BJP-3 15లడఖ్ అటానమస్ హిల్ డెవలప్‌మెంట్ కౌన్సిల్, లేహ్లేహ్1995|2020
|Tashi Gyalson
|Bhartiya Janata Party
|Total-30 
Govt:- Bhartiya Janata Party-16 

Opp:- INC-9 IND-1 16మణిపూర్చందేల్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిచందేల్1971|2015
|Ksh. Siddharth, MCS
|
|17చురచంద్‌పూర్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిచురచంద్‌పూర్1971|2015
|Lalthazam, MCS
|
|18సదర్ హిల్స్ కాంగ్‌పోక్‌పి1971|2015
|James Doujapao Haokip, MCS
|
|19ఉత్తర మణిపూర్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిసేనాపతి1971|2015
|H L Jain, MCS
|
|20తమెంగ్‌లాంగ్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలితమెంగ్‌లాంగ్1971|2015
|Ningreingam Leisan
|
|21ఉఖ్రుల్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిఉఖ్రుల్1971|2015
|David Kashungnao, MCS
|
|22మేఘాలయగారో హిల్స్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలితురా1973|2021
|Benedick R Marak
|NPP 
(NEDA)
|Total-29
Govt:- National People's Party (India)-11 BJP-2 Garo National Council-1 IND-3

Opp:- AITC-12 23జైంతియా హిల్స్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిజోవై1973|2019
|T Shiwat
|National People's Party (India) 
(NEDA)
|Total-29
Govt:- NPP-12 UDP-10

Opp:-  INC-4 AITC-3 24ఖాసీ హిల్స్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిషిల్లాంగ్1973|2019
|Titosstarwell Chyne
|National People's Party (India)(NEDA)
|Total-29
Govt:- NPP-7 UDP-6 HSPDP-2 PDF-1 

Opp:- INC-10
Oth:- AITC-3 25మిజోరంచక్మా స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలికమలానగర్1972|2023
|Rasik Mohan Chakma
|MNF
|Total-20
Govt:- MNF-12

Opp:- INC-6 BJP-1 26లాయ్ స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిలాంగ్‌త్లాయ్1972|2020
|V. Zirsanga
|MNF
|Total-25
Govt:- MNF-20 

Opp:-  IND-3 BJP-1 INC-1 27మారా స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిసియాహా1972|2022
|M Laikaw
|BJP
|Total-25
Govt: BJP -16 
Opp:- 
INC - 4 
MNF - 5  28త్రిపురత్రిపుర గిరిజన ప్రాంతాల స్వయంప్రతిపత్త జిల్లా మండలిఖుముల్‌వింగ్1982|2021
|Purna Chandra Jamatia
|TIPRA
|Total-30
Govt:- TIPRA-18 IND-1

Opp:- BJP-9 29పశ్చిమ బెంగాల్గోర్ఖాలాండ్ ప్రాదేశిక పరిపాలన డార్జిలింగ్2012|2022
|Anit Thapa
|BGPM
|Govt:- BGPM-27 AITC-5 IND-3

Opp:- HP-8 IND-2 
స్పార్టీఇసిఐ గుర్తింపు ఎకెఆర్ఎస్యూ (K) ఆల్ కోచ్-రాజబంశీ స్టూడెంట్స్ యూనియన్ఎన్/ఎఏఐటీసీఅఖిల భారత తృణమూల్ కాంగ్రెస్రాష్ట్ర పార్టీఏజీపీఅసోమ్ గణ పరిషత్రాష్ట్ర పార్టీబీజేపీభారతీయ జనతా పార్టీజాతీయ పార్టీబిపిఎఫ్బోడోలాండ్ పీపుల్స్ ఫ్రంట్రాష్ట్ర పార్టీజీఎన్సీగారో నేషనల్ కౌన్సిల్నమోదైన గుర్తింపు లేని పార్టీజీఎస్పీగణ సురక్ష పార్టీనమోదైన గుర్తింపు లేని పార్టీహెచ్ఎస్పీడీపీహిల్ స్టేట్ పీపుల్స్ డెమోక్రటిక్ పార్టీరాష్ట్ర పార్టీఐఎన్సిభారత జాతీయ కాంగ్రెస్జాతీయ పార్టీజేకేఎన్సీజమ్మూ కాశ్మీర్ నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్రాష్ట్ర పార్టీకేఏడీఎఫ్కర్బి ఆంగ్లాంగ్ డెమోక్రటిక్ ఫోరంఎన్/ఎఎంఎన్ఎఫ్మిజో నేషనల్ ఫ్రంట్రాష్ట్ర పార్టీఎన్పీపీనేషనల్ పీపుల్స్ పార్టీజాతీయ పార్టీపిడిఎఫ్పీపుల్స్ డెమోక్రటిక్ ఫ్రంట్రాష్ట్ర పార్టీఆర్హెచ్జెఎంసిరాభా హసోంగ్ జాయింట్ మూవ్మెంట్ కమిటీఎన్/ఎఎస్జీఎస్సమ్మిలితా గణ శక్తినమోదైన గుర్తింపు లేని పార్టీటిప్రిస్వదేశీ ప్రగతిశీల ప్రాంతీయ కూటమిరాష్ట్ర పార్టీయుడిపియునైటెడ్ డెమోక్రటిక్ పార్టీ (మేఘాలయ) రాష్ట్ర పార్టీయుపిపిఎల్యునైటెడ్ పీపుల్స్ పార్టీ లిబరల్రాష్ట్ర పార్టీ

 వాస్తవ స్వయం ప్రతిపత్తి గల ప్రాంతాలు 

 ఉత్తర సెంటినెల్ ద్వీపం 
నార్త్ సెంటినెల్ ద్వీపం కేంద్రపాలిత ప్రాంతమైన అండమాన్, నికోబార్ దీవుల ద్వీపాల్లో ఉంది. ఇది సెంటినెలీస్ ప్రజలకు నిలయం. వీరు మిగతా ప్రపంచంతో ఇంకా పరిచయమే కాని ప్రజలు. వారు ఇతర వ్యక్తులతో ఎలాంటి సంబంధాలు పెట్టుకోరు. ఆధునిక నాగరికత పొడ తాకని జాతి అది. 

సెంటినెలీస్ జీవనశైలి లేదా ఆవాసాలతో జోక్యం చేసుకునే ఉద్దేశం తమకు లేదని అండమాన్, నికోబార్ ప్రభుత్వం చెప్పింది.The Sentineli . 2004 డిసెంబరు సునామీ ప్రభావంతో ద్వీపం తీవ్రంగా నష్టపోయే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, ఈ సంఘటన జరిగిన కొన్ని రోజుల తర్వాత, భారత ప్రభుత్వ హెలికాప్టరు వారిలో చాలా మందిని గమనించి, వారు జీవించే ఉన్నట్లు నిర్ధారించింది. సెంటినెలీస్ ప్రజలు గాలిస్తున్న హెలికాప్టరుపై బాణాలు వేసారు.

అధికారికంగా ఎలాంటి ఒప్పందమూ లేనప్పటికీ, వారి సమాజంతో ఏమాత్రం జోక్యం చేసుకోని అధికారిక విధానం కారణంగా ఈ ద్వీపానికి స్వయంప్రతిపత్తి వచ్చినట్లైంది.

 ఇవి కూడా చూడండి 

 భారతదేశ పరిపాలనా విభాగాలు
 భారతదేశం లోని రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు

 మూలాలు 

వర్గం:భారతదేశ పరిపాలనా విభాగాలు
వర్గం:ఈశాన్య భారతదేశం
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్
వర్గం:అసోం
వర్గం:మణిపూర్
వర్గం:త్రిపుర
వర్గం:మిజోరం
వర్గం:మేఘాలయ
వర్గం:లడఖ్