రాణి రష్మోని

లోకమాత రాణి రష్మోనిగా ప్రసిద్ధి చెందిన రష్మోని దాస్, (సెప్టెంబర్ 28, 1793 - ఫిబ్రవరి 19, 1861) ఒక భారతీయ వ్యాపారవేత్త, పారిశ్రామికవేత్త, జమీందారు, దాత, కోల్ కతాలోని దక్షిణేశ్వర్ కాళీ ఆలయ స్థాపకురాలు. దక్షిణేశ్వర్ ఆలయ పూజారిగా శ్రీ రామకృష్ణ పరమహంసను నియమించిన తరువాత ఆమె ఆయనతో సన్నిహితంగా మెలిగారు. పంతొమ్మిదవ శతాబ్దం ప్రారంభంలో బెంగాల్ లో తొలి సంఘ సంస్కర్తలలో ఒకరైన ఆమె బెంగాల్ పునరుజ్జీవనోద్యమానికి నాంది పలికింది. అంతేకాక, ఆక్రమణకు గురైన బ్రిటిష్ పరిపాలనకు వ్యతిరేకంగా అనేక ప్రతిఘటనలకు, బెంగాల్ ప్రావిన్సులోని వలస సమాజంలోని అన్ని వర్గాలలో వారి ఉనికికి ఆమె నాయకత్వం వహించింది. యాత్రికుల కోసం సుబర్నరేఖ నది నుండి పూరీకి రహదారి నిర్మాణం, బాబూఘాట్ (బాబు రాజ్చంద్ర దాస్ ఘాట్ అని కూడా పిలుస్తారు), అహిరిటోలా ఘాట్, గంగానది వద్ద రోజువారీ స్నానాల కోసం నిమ్తాలా ఘాట్ నిర్మించడం ఆమె ఇతర నిర్మాణ పనులలో ఉన్నాయి. ఆమె ఇంపీరియల్ లైబ్రరీకి (ఇప్పుడు) గణనీయమైన దాతృత్వాన్ని కూడా అందించింది.NGO's working with Environment Department  Environment Department, Government of West Bengal.

ప్రస్తుతం లోక్మాత రాణి రష్మోని మిషన్ భారతదేశంలోని పశ్చిమ బెంగాల్, 743338, దక్షిణ 24 పరగణాలలోని నింపిత్ వద్ద ఉంది. Rashmoni Devi Dakshineswar Kali Temple website.

 జీవితచరిత్ర 
రష్మోని 1793 సెప్టెంబరు 28 న కంచన్ పల్లి (ప్రస్తుత ఉత్తర 24 పరగణాలు, నదియా సరిహద్దు ప్రాంతం) లోని 'కోన' గ్రామంలో నివసించే హరేకృష్ణ దాస్ అనే రైతు కుటుంబంలో జన్మించింది. ఆమె తల్లి రాంప్రియాదేవికి ఏడేళ్ల వయసులోనే మరణించింది. ఆమెకు పదకొండేళ్ల వయసులో ధనిక మహిష్య జమీందారు కుటుంబానికి చెందిన కోల్ కతాలోని జాన్ బజార్ కు చెందిన బాబు రాజచంద్ర దాస్ (మార్హ్)తో వివాహం జరిగింది. వీరికి నలుగురు కుమార్తెలు.

1836లో తన భర్త మరణానంతరం రష్మోని జమీందారీ, ఆర్థిక వ్యవహారాల బాధ్యతలను స్వీకరించింది.

తన భర్త నుండి ఆస్తిని వారసత్వంగా పొందిన తరువాత, ఆమె ఎస్టేట్ తన నిర్వహణ నైపుణ్యాలు, నగరంలో తన అనేక స్వచ్ఛంద కార్యక్రమాల ద్వారా ప్రజలను ఆకట్టుకోగలిగింది. ఆమె ప్రజలచే బాగా ప్రేమించబడింది, గౌరవించబడింది, "రాణి" అనే బిరుదుకు తాను అర్హురాలినని నిరూపించుకుంది. 

రాణికి భారతదేశంలో బ్రిటిష్ వారితో ఘర్షణలు జరిగాయి. గంగానదిలో ఒక భాగంలో షిప్పింగ్ వ్యాపారాన్ని నిరోధించడం ద్వారా ఆమె నదిలో చేపలు పట్టడంపై విధించిన పన్నును రద్దు చేయమని బ్రిటిష్ వారిని బలవంతం చేసింది, ఇది మత్స్యకారుల జీవనోపాధికి ముప్పు కలిగించింది. పూజ ఊరేగింపులు శాంతికి విఘాతం కలిగిస్తాయనే ఆరోపణపై బ్రిటీష్ వారు ఆపినప్పుడు, ఆమె ఆదేశాలను ధిక్కరించింది. బ్రిటీష్ వారు ఆమెకు విధించిన జరిమానాను ఉపసంహరించుకున్నారు.

వితంతు పునర్వివాహం కోసం సామాజిక కార్యకర్త/పండితుడు ఈశ్వర్ చంద్ర విద్యాసాగర్ చేపట్టిన ఉద్యమానికి ఆమె పరోక్షంగా మద్దతు పలికారు. ఆ రోజుల్లో పరిపాలనను నిర్వహించిన ఈస్టిండియా కంపెనీకి బహుభార్యత్వానికి వ్యతిరేకంగా ఒక ముసాయిదా బిల్లును కూడా ఆమె సమర్పించారు.

ఈడెన్ గార్డెన్స్ (అప్పటి మార్హ్ బగాన్) కూడా వారి జమీందారీ ప్రాంతంలో భాగంగా ఉండేది, తరువాత వారు అప్పటి భారత గవర్నర్ జనరల్ లార్డ్ ఆక్లాండ్ ఈడెన్ సోదరీమణులకు బహుమతిగా ఇచ్చారు, ఎందుకంటే వారు బాబు 3 వ కుమార్తె ప్రాణాలను ప్రాణాంతక వ్యాధి నుండి రక్షించడంలో సహాయపడ్డారు.

కాళీమాత ఆలయాన్ని నిర్మించాలనే కలతో తీవ్రంగా ప్రభావితమైన రాణి దఖినేశ్వర్ గ్రామంలో 30,000 ఎకరాల స్థలాన్ని వెతికి కొనుగోలు చేసింది. ఈ పెద్ద ఆలయ సముదాయాన్ని 1847, 1855 మధ్య నిర్మించారు. 20 ఎకరాల (81,000 చదరపు మీటర్లు) స్థలాన్ని జేక్ హస్తీ అనే ఆంగ్లేయుడి నుండి కొనుగోలు చేశారు, అప్పుడు సాహెబన్ బాగిచాగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఈ నిర్మాణం పూర్తి కావడానికి ఎనిమిది సంవత్సరాల తొమ్మిది లక్షల రూపాయలు పట్టింది. రామ్ కుమార్ ఛటోపాధ్యాయ ప్రధాన అర్చకునిగా గతంలో శ్రీ శ్రీ జగదీశ్వరి కాళీ అని పిలువబడే ఆలయంలో ఉత్సవాల మధ్య 1855 మే 31 న స్నాన యాత్ర రోజున కాళీమాత విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించారు. త్వరలోనే అతని తమ్ముడు గదై లేదా గదాధర్ (తరువాత రామకృష్ణ అని పిలువబడ్డాడు) అక్కడికి వచ్చాడు, అతని మేనల్లుడు హృదయ్ కూడా అతనికి సహాయం చేశాడు.

జాన్ బజార్ లోని రాణి రష్మోని హౌస్ ప్రతి శరదృతువులో సంప్రదాయ దుర్గా పూజ వేడుకలకు వేదికైంది. ఇందులో ఆమెతో గొడవ పడ్డ ఆంగ్లేయులకు వినోదం కంటే రాత్రంతా జాతరలు (జానపద నాటకం) సహా సంప్రదాయ ఆర్భాటాలు ఉండేవి. 1861 లో ఆమె మరణానంతరం, ఆమె అల్లుళ్ళు వారి వారి ఆవరణలో దుర్గా పూజను జరుపుకున్నారు. 

 మూలాలు 

వర్గం:1861 మరణాలు