ఆమ్లా రుయా

ఆమ్లా అశోక్ రుయా వాటర్ హార్వెస్టింగ్‌లో ఆమె చేసిన కృషికి ప్రసిద్ధి చెందిన భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త.

 కెరీర్ 
1999/2000, 2003లలో రాజస్థాన్ గ్రామాలలో నీటి సేకరణను మెరుగుపరచడానికి ఆమ్లా రుయా తీవ్ర కరువుల నుండి ప్రేరణ పొందింది. నీటి భద్రతను అందించే చెక్ డ్యామ్‌లను నిర్మించడానికి గ్రామాలతో భాగస్వామిగా ఉండటానికి ఆమె ఆకర్ ఛారిటబుల్ ట్రస్ట్ (ACT)ని స్థాపించింది.

ఆమె మొదటి చెక్ డ్యామ్ ప్రాజెక్ట్ రాజస్థాన్‌లోని మండవార్ గ్రామంలో విజయవంతమైంది. ఆకార్ చారిటబుల్ ట్రస్ట్ నిర్మించిన రెండు చెక్ డ్యామ్‌ల ద్వారా రైతులు సంవత్సరానికి 120 మిలియన్ రూపాయల వరకు సంపాదించగలిగారు. 2017 చివరి నాటికి, ఆకార్ చారిటబుల్ ట్రస్ట్ రాజస్థాన్‌లోని 115 కంటే ఎక్కువ గ్రామాలలో 200 కంటే ఎక్కువ చెక్ డ్యామ్‌లను నిర్మించింది, దాదాపు 200 ఇతర గ్రామాలకు ప్రవాహ ప్రభావం ఉంది. ట్రస్ట్ ప్రతి చెక్ డ్యామ్‌ను నిర్మించడానికి అవసరమైన వనరులలో 60-70% అందిస్తుంది, అయితే ఆనకట్ట ఉన్న గ్రామం 30-40% వనరులను అందిస్తుంది, దాని నిర్మాణంలో పాల్గొంటుంది, దాని నిర్వహణకు బాధ్యత వహిస్తుంది. చెక్ డ్యామ్‌లు వర్షాకాలంలో జలాశయాలను తిరిగి నింపబడతాయి, తద్వారా బోరు బావులు, చేతి పంపులు రీఛార్జ్ చేయబడతాయి. దీంతో, గ్రామస్తులు సంవత్సరానికి మూడు పంటలు పండించగలిగారు. అలాగే, పశువులను పోషించుకోగలిగారు. ఫలితంగా పెరిగిన ఆదాయం చెక్ డ్యామ్‌లలో పెట్టుబడిపై 750% రాబడిని ఇస్తుందని రుయా అంచనా వేసింది. బాలికలు పాఠశాలలకు హాజరు కాగలిగారు, కారణం వారు తమ తల్లులకు తోడుగా దూరం నుండి నీటిని తీసుకురావడంలో సహాయం చేయనవసరం లేదు. ఇక ఆమె పానీ మాత ("నీటి తల్లి") అని గుర్తింపు తెచ్చుకుంది.

రుయా, ఆమె బృందం మధ్యప్రదేశ్, మహారాష్ట్ర, ఒడిశా, ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని దంతెవాడ జిల్లా వంటి ఇతర ప్రాంతాలలో తమ సేవలను విస్తరించింది. బీహార్, హర్యానా, ఉత్తరాంచల్, ఉత్తరప్రదేశ్‌ వంటి రాష్ట్రాలలో విస్తరించేందుకు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేసింది.

2011లో, ఆమ్లా రుయాకు కమ్యూనిటీ సర్వీస్ అండ్ సోషల్ అప్లిఫ్ట్‌మెంట్ విభాగంలో లాలా లక్ష్మీపత్ సింఘానియా - ఐఐఎమ్ లక్నో నేషనల్ లీడర్‌షిప్ అవార్డు లభించింది. 2016లో, ఆమె విమెన్ ఆఫ్ వర్త్ సోషల్ అవార్డ్ కేటగిరీకి ఎంపికైంది. 2018లో, ఆమె ఇండియా ఐ ఇంటర్నేషనల్ హ్యూమన్ రైట్స్ అబ్జర్వర్ అచీవ్‌మెంట్ అవార్డు 2018ని అందుకుంది.

 వ్యక్తిగత జీవితం 
ఆమ్లా రుయా ఉత్తరప్రదేశ్‌లో జన్మించింది. ప్రస్తుతం ఆమె మహారాష్ట్రలోని ముంబైలోని మలబార్ హిల్‌లో నివసిస్తున్నది.

 మూలాలు 
వర్గం:భారతీయ పర్యావరణవేత్తలు
వర్గం:భారతీయ మహిళా పర్యావరణవేత్తలు
వర్గం:కార్యకర్తలు
వర్గం:మహిళా విద్యావేత్తలు
వర్గం:అధ్యాపకులు
వర్గం:భారత మానవ హక్కుల కార్యకర్తలు
వర్గం:భారతీయ మహిళలు
వర్గం:భారతదేశంలో నీటి సంరక్షణ