పెంటాడెకేన్

పెంటాడెకేన్  లేదా నార్మల్-పెంటాడెకేన్ (n-pentadecane)అనేది 15 కార్బన్ పరమాణువులతో కూడిన సరళ శృంఖల ఆల్కేన్.ఇది స్కాండిక్స్ బాలన్సే   వంటి  మొక్కల జాతుల నుండి వేరుచేయబడిన అస్థిర నూనె(volatiles)లో ఒక భాగం.ఇది జంతు మెటాబోలైట్, మొక్కల మెటాబోలైట్ మరియు అస్థిర నూనె భాగం వలె పాత్రను కలిగి ఉంది.N-పెంటాడెకేన్ రంగులేని ద్రవం.పెంటాడెకేన్ అనేది వనిల్లా మడగాస్కారియెన్సిస్, ఏథస్ ఇండికస్మ మరియు ఇతర జీవులలో లభించే సహజమైన ఉత్పత్తి.రసాయన అణు సూత్రం.
లభ్యత/వనరులు
పెంటాడెకేన్ అనేది టెట్సే ఫ్లై, (గ్లోసినా మోర్సిటాన్స్) యొక్క లార్విపోజిషన్  ఫెరోమోన్‌లో ఒక భాగం గా లభిస్తుంది.ట్రిబోలియం బీటిల్స్ లో 1-పెంటాడెసిన్ గుర్తించబడింది.పెంటాడెకేన్  పెప్పర్ (సి. యాన్యుమ్), బొప్పాయి, మిరియాలు (సి. ఫ్రూట్‌సెన్స్), గ్రీన్ బెల్ పెప్పర్స్ మరియు నిమ్మకాయలు వంటి అనేక విభిన్న ఆహారాలలో తక్కువ ప్రమాణంలొ కనుగొనబడింది.
ఉత్పత్తి
పెంటాడెకేన్ క్రూడ్ ఆయిల్ యొక్క కిరోసిన్ మరియు గ్యాస్ ఆయిల్ భిన్నాల నుండి ఎన్-పారాఫిన్‌లను (C9-C17) వేరుచేయడం ద్వారా సెలెక్టివ్ అధిశోషణం మరియు పాక్షిక స్వేదనం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది.Bingham, E.; Cohrssen, B.; Powell, C.H.; Patty's Toxicology Volumes 1-9 5th ed. John Wiley & Sons. New York, N.Y. (2001)., p. V4 68

భౌతిక ధర్మాలు
పెంటాడెకేన్ వర్ణ రహిత,పారదర్శక ద్రవం.నీటిలో అంతగా కరగదు.ఇథైల్ ఈథర్, ఇథనాల్‌లో చాలా కరుగుతుంది.Yalkowsky, S.H., He, Yan, Jain, P. Handbook of Aqueous Solubility Data Second Edition. CRC Press, Boca Raton, FL 2010, p. 806
లక్షణం/గుణంమితి/విలువ రసాయనిక అణు సూత్రంఅణు భారం212.41గ్రా/మోల్ద్రవీభవన ఉష్ణోగ్రత9.95°Cమరుగు స్థానం270.6°Cసాంద్రత0.7685 గ్రా/ఘన సెం,మీ,20°Cవద్దబాష్ప పీడనం4.92X10-3 మి.మీ/పాదరసం,25°C వద్దవక్రీభవన గుణకం1.4315,20°C వద్దHaynes, W.M. (ed.). CRC Handbook of Chemistry and Physics. 95th Edition. CRC Press LLC, Boca Raton: FL 2014-2015, p. 3-436బాష్పీభవన ఉష్ణశక్తి76.77 కి.జౌల్స్/మోల్,25°C

వియోగం చెందెలా వేడి చేసినప్పుడు అది తీవ్రమైన పొగను మరియు చికాకు కలిగించే పొగలను విడుదల చేస్తుంది.

ఉపయోగాలు
ఇది సేంద్రీయ సంశ్లేషణలో మరియు ద్రావకం వలె ఉపయోగించబడుతుంది.Bingham, E.; Cohrssen, B.; Powell, C.H.; Patty's Toxicology Volumes 1-9 5th ed. John Wiley & Sons. New York, N.Y. (2001)., p. V4 68
దుష్పలితాలు
అగ్ని ప్రమాదం
ఇది త్వరగా మండే స్వభావం స్వభావం వున్న ఆల్కేన్.కావున తగిన అగ్ని ప్రమాద నివారణ చర్యలు తీసుకోవాలి. అగ్నిని ఆర్పుటకు వాటర్ స్ప్రే, ఆల్కహాల్-రెసిస్టెంట్ ఫోమ్, డ్రై కెమికల్ లేదా కార్బన్ డయాక్సైడ్ ఉపయోగించాలి.Sigma-Aldrich; Safety Data Sheet for Pentadecane. Product Number: P3406, Version 4.5 (Revision Date 06/26/2014). Available from, as of November 5, 2015:

అరోగ్య సమస్యలు
ఇది కంటి మరియు చర్మంపై చికాకు కలిగించవచ్చు.Bingham, E.; Cohrssen, B.; Powell, C.H.; Patty's Toxicology Volumes 1-9 5th ed. John Wiley & Sons. New York, N.Y. (2001)., p. V4 69
ఇవి కూడా చదవండి
ఆల్కేన్

మూలాలు

వర్గం:ఆల్కేన్లు
వర్గం:హైడ్రోకార్బన్లు