నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్

నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ (ఎన్‌పీఎఫ్)  అనేది నాగాలాండ్, మణిపూర్ & అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రాలలోని ఒక ప్రాంతీయ రాజకీయ పార్టీ. ఇది 2003 నుండి 2018 వరకు నాగాలాండ్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్‌లో భాగంగా భారతీయ జనతా పార్టీతో నాగాలాండ్ ప్రభుత్వానికి నాయకత్వం వహించింది. మణిపూర్‌లో ఎన్. బీరెన్ సింగ్ మంత్రిత్వ శాఖ నేతృత్వంలోని బీజేపీ ప్రభుత్వానికి ఎన్‌పీఎఫ్ సంకీర్ణ భాగస్వామి. ఎన్‌పీఎఫ్ పార్టీ కూడా కన్జర్వేటివ్ క్రిస్టియానిటీని నమ్ముతుంది, దానిని ప్రోత్సహిస్తుంది.

అపాంగ్ పొంగెనర్ పార్టీ అధ్యక్షుడు. అవాంగ్‌బో న్యూమై మణిపూర్‌లో పార్టీ రాష్ట్ర యూనిట్ అధ్యక్షుడిగా ఉండగా, లోసీ డిఖో మణిపూర్ శాసనసభలో ఎన్‌పీఎఫ్ లెజిస్లేచర్ పార్టీ నాయకుడు. నాగాలాండ్‌లోని ఏకైక నియోజకవర్గం నుండి లో‍క్‍సభ సభ్యుడు అయిన నెయిఫియు రియో ​​ 2018 జనవరి 16 వరకు పార్టీ నాయకుడిగా ఉన్నాడు. టి.ఆర్. జెలియాంగ్ 2022 ఏప్రిల్ 29 వరకు పార్టీ నాయకుడిగా ఉన్నాడు. ఎన్‌పీఎఫ్ పార్టీ ప్రస్తుత నాయకుడు కుజోలుజో నీను.

నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ పార్టీ 2004 మార్చి 22న ప్రస్తుత నాగాలాండ్ డెమోక్రటిక్ పార్టీని విలీనం చేసుకుంది.

 చరిత్ర 
2002 అక్టోబరుకి ముందు పార్టీని నాగాలాండ్ పీపుల్స్ కౌన్సిల్ (ఎన్‌పీసీ) అని పిలిచేవారు. 2002 అక్టోబరులో కొహిమాలో జరిగిన తొమ్మిదవ జనరల్ కన్వెన్షన్‌లో పార్టీ పేరు నాగాలాండ్ పీపుల్స్ కౌన్సిల్ (ఎన్‌పీసీ) నుండి నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ (ఎన్‌పీఎఫ్) గా మార్చబడింది. ఈ చారిత్రాత్మక నిర్ణయం రాష్ట్ర ప్రజలలో విస్తృత ఆమోదం పొందింది. రాష్ట్ర నాయకత్వాన్ని సవరించడం, దానిని మరింత కలుపుకొని పోవడం అనేది రాష్ట్ర ప్రజల కోరిక.

నాగాలాండ్‌లో అధికార నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్, ప్రతిపక్ష పార్టీ యూపీఏ రెండూ 2012 రాష్ట్రపతి ఎన్నికల సమయంలో ప్రణబ్ ముఖర్జీకి మద్దతు ఇచ్చాయి. ముఖర్జీ దిమాపూర్‌లో నెయిఫియు రియో, డిఎఎన్ శాసనసభ్యులతో సమావేశం నిర్వహించారు, అక్కడ ఎన్‌పీఎఫ్ నాయకులు అధికారికంగా వారి మద్దతును ఆమోదించారు.

 2012 జూలై 19న జరిగిన ఎన్నికలలో ముఖర్జీ గెలుపొందారు. ఎన్‌పీఎఫ్ నేతృత్వంలోని డిఎఎన్ కేంద్రంలోని యూపీఏ ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఇస్తున్నందున రాష్ట్రపతి అభ్యర్థికి అందించబడిన మద్దతు కూడా "సమస్య ఆధారితమైనది" అని నాగాలాండ్ పోస్ట్ ముఖ్యమంత్రిని, నెయిఫియు రియోని అడిగినప్పుడు అదే విధంగా, తమ పార్టీ యూపీఏకు మద్దతు ఇస్తోందని, అందువల్ల డిఎఎన్ శాసనసభ్యులు కూడా యూపీఏ రాష్ట్రపతి అభ్యర్థికి మద్దతు ఇవ్వడం సరైన దృక్పథమని ముఖ్యమంత్రి అన్నారు. శాసన సభలో ఎన్‌పీఎఫ్ ప్రధాన ప్రతిపక్షం భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ.

నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ ఎన్‌డీఏతో స్థానికంగా ఏర్పాట్లను కలిగి ఉన్నప్పటికీ అది గతంలో కేంద్ర ప్రభుత్వంలో ఎన్‌డీఏ లేదా యూపీఏకి మద్దతు ఇవ్వలేదు.Northeast MPs divided over n-deal – Newindpress.com ఇక్కడ లోక్‌సభలో ఒక ఎంపీ ఉన్నారు.

2014 సార్వత్రిక ఎన్నికల కోసం, నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్‌తో సహా 10 ప్రాంతీయ పార్టీల కన్సార్టియం అయిన నార్త్-ఈస్ట్ రీజినల్ పొలిటికల్ ఫ్రంట్ (NERPF) ఎన్‌డీఏకి తమ మద్దతును ప్రకటించింది.

ప్రస్తుతం, ఎన్‌డీఏ (ఇండియా) కి మద్దతిచ్చిన ఈశాన్య రాజకీయ పార్టీలతో కూడిన నార్త్-ఈస్ట్ రీజినల్ పొలిటికల్ ఫ్రంట్‌లో ఎన్‌పీఎఫ్ ఒక భాగం .

అసెంబ్లీ కాంగ్రెస్ ఎమ్మెల్యేలందరూ ఎన్‌పీఎఫ్ లో 2015 మే 11న చేరారు.

60 మంది సభ్యుల నాగాలాండ్ శాసనసభలో 46 మంది ఎమ్మెల్యేలు ఎన్‌పిఎఫ్‌కు చెందినవారు. ప్రతిపక్షం, కాంగ్రెస్, 18 మంది ఎమ్మెల్యేలు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నారు మిగిలిన అసెంబ్లీలో ఏడుగురు స్వతంత్ర ఎమ్మెల్యేలు ఉన్నారు.

2016 మేలో భారతీయ జనతా పార్టీ నేతృత్వంలోని నేషనల్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్ అస్సాంలో మొదటి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసిన తర్వాత, హిమంత బిస్వా శర్మ కన్వీనర్‌గా నార్త్-ఈస్ట్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్ (NEDA) అనే కొత్త కూటమి ఏర్పడింది . ఈశాన్య రాష్ట్రాలైన సిక్కిం, అస్సాం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, నాగాలాండ్ ముఖ్యమంత్రులు కూడా ఈ కూటమికి చెందినవారే. ఆ విధంగా, నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ బీజేపీ నేతృత్వంలోని నార్త్-ఈస్ట్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్లో చేరింది. 2019 మే 18న ఎన్‌పీఎఫ్ మణిపూర్‌లోని ఎన్‌డీఏ ప్రభుత్వం నుండి వైదొలిగింది. 2022 మణిపూర్ శాసనసభ ఎన్నికల తర్వాత ఎన్‌పీఎఫ్ మణిపూర్‌లో ఎన్‌డీఏ ప్రభుత్వంలో తిరిగి చేరింది. 2023 అక్టోబరు 21న అపాంగ్ పొంజెనర్ నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

 లక్ష్యాలు 
నాగా పీపుల్స్ ఫ్రంట్ లక్ష్యాలు:

 ఇండో-నాగా రాజకీయ సమస్యకు శాంతియుత పరిష్కారం కోసం సాధ్యమైన పద్ధతిలో పని చేయడం, సహాయం చేయడం, అదే సమయంలో నాగాలను మరింత విభజించడానికి, తద్వారా పునరుజ్జీవనం వైపు పయనించడానికి ఏ శక్తులకు వ్యతిరేకంగానైనా ఎడతెగని ప్రయత్నాల అగ్నిని సజీవంగా ఉంచడం. నాగ మనస్సాక్షికి నిరంతరం విజ్ఞప్తి చేయడం ద్వారా నాగా సోదరభావం.
 పార్టీ విధిగా ఉన్న సమాజంలో జాతీయ పునరుజ్జీవనాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుని మన జీవన విధానానికి సరిపోయే ఎన్నికల సంస్కరణలను తీసుకురావడానికి కృషి చేయడం, తద్వారా నాగా సమాజాన్ని క్షీణత యొక్క ఘోరమైన బారి నుండి విముక్తి చేయడం.
 నాగా నివసించే ప్రాంతాలన్నిటినీ ఒకే పరిపాలనా ఛత్రం క్రింద ఏకీకృతం చేయడం ద్వారా ప్రజల ఐక్యత, సమగ్రత కోసం పని చేయడం, రాష్ట్రంలోని స్థానిక నివాసితులైన అన్ని జాతులకు రక్షణ కల్పించడం.
 ప్రభుత్వంలోని అన్ని స్థాయిలలో అన్ని రకాల అవినీతికి వ్యతిరేకంగా పోరాటం చేయడం ద్వారా నాగాలు గతంలో ఆనందించిన మంచి పేరు, క్లీన్ ఇమేజ్‌ని పునరుద్ధరించడం.
 గతంలో నాగాలు పుష్కలంగా ఉన్న కానీ ఇటీవలి కాలంలో తీవ్రంగా క్షీణించిన స్వీయ-క్రమశిక్షణ, స్వావలంబన స్ఫూర్తిని ప్రజలకు పునరుద్ధరించడం.
 సమాజంలో ఆర్థిక అసమానతలను తొలగించే లక్ష్యంతో గ్రామీణాభివృద్ధిపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించి ప్రజల ఆర్థిక ప్రగతికి కృషి చేయడం.
 స్వచ్ఛమైన, సమర్థవంతమైన పరిపాలన కోసం ప్రయత్నించాలి.
 న్యాయ నిర్వహణలో నియమావళికి కచ్చితంగా కట్టుబడి ఉండాలి.

 ముఖ్యమంత్రుల జాబితా 
నంపేరుపదవీకాలం ఆఫీసులో రోజులు1నెయిఫియు రియో 2003 మార్చి 6 2008 జనవరి 34 సంవత్సరాలు, 306 రోజులు (1)నెయిఫియు రియో 2008 మార్చి 12 2014 మే 246 సంవత్సరాలు, 73 రోజులు2టి.ఆర్. జెలియాంగ్ 2014 మే 24 2017 ఫిబ్రవరి 222 సంవత్సరాలు, 274 రోజులు3షుర్హోజెలీ లీజీట్సు 2017 ఫిబ్రవరి 22 2017 జూలై 19147 రోజులు (2)టి.ఆర్. జెలియాంగ్ 2017 జూలై 19 2018 మార్చి 8232 రోజులు

 విలీన పార్టీలు 

 నాగాలాండ్ డెమోక్రటిక్ పార్టీ

 మూలాలు