లెగ్ బిఫోర్ వికెట్

లెగ్ బిఫోర్ వికెట్ (lbw) అనేది క్రికెట్ క్రీడలో బ్యాటర్‌ని అవుట్ చేసే మార్గాలలో ఒకటి. బంతి బ్యాటరుకు తగిలినపుడు, ఫీల్డింగ్ పక్షం విజ్ఞప్తి చేస్తే, బంతి బ్యాటర్ శరీర భాగాలకు (బ్యాట్‌ను పట్టుకున్న చేయి మినహా) తగలకుండా ఉండి ఉంటే అది వికెట్లకు తగిలి ఉండేదని అంపైరు భావిస్తే, ఆ బ్యాటర్‌ను ఎల్‌బిడబ్ల్యూగా ఔటైనట్లు ప్రకటించవచ్చు. బంతి ఎక్కడ పిచ్ చేయబడింది, బంతి వికెట్లకు ఎదురుగా పోతుందా లేదా, బ్యాటర్‌కు తగిలాక బంతి ఏ మార్గంలో వెళ్ళి ఉండేది, బ్యాటర్ బంతిని కొట్టడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాడా లేదా అనే దానితో సహా అనేక అంశాలపై అంపైర్ నిర్ణయం ఆధారపడి ఉంటుంది.

లెగ్ బిఫోర్ వికెట్ మొదటిసారిగా 1774లో క్రికెట్ చట్టాలలో కనిపించింది. బ్యాటర్లు తమ ప్యాడ్‌లను ఉపయోగించి బంతిని తమ వికెట్‌కు తగలకుండా అడ్డుకోవడంతో ఇది ఆట లోకి వచ్చింది. చాలా సంవత్సరాలుగా, బంతిని ఎక్కడ పిచ్ చేయాలో స్పష్టం చేసేందుకు, బ్యాటర్ ఉద్దేశాలను వివరించే అంశాన్ని పరిగణన లోంచి తీసెయ్యడానికీ అనేక మెరుగుదలలు చేసారు. చట్టంలో 1839 నాటి సంస్కరణలో చేసిన మార్పులు దాదాపు 100 సంవత్సరాల పాటు చెలామణీ అయ్యాయి. అయితే, 19వ శతాబ్దపు చివరి భాగం నుండి, బ్యాటర్లు వారి తొలగింపు ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి "ప్యాడ్-ప్లే"లో నైపుణ్యం సాధించారు. సంస్కరించేందుకు అనేక ప్రతిపాదనలు విఫలమైన తరువాత 1935లో చట్టాన్ని విస్తరించారు. ఆఫ్ స్టంప్ లైన్ వెలుపల బంతి పిచ్ అయినప్పటికీ బ్యాటర్‌లను ఎల్‌బీడబ్ల్యూగా అవుట్ చేయవచ్చు. ఇది లెగ్ స్పిన్ బౌలింగ్‌కు నష్టం కలిగించేలా ఉందని, ఈ మార్పు ఆటకు ఆకర్షణీయం కాదనీ విమర్శకులు భావించారు.

గణనీయమైన చర్చ, వివిధ ప్రయోగాల తర్వాత, చట్టాన్ని 1972 లో మళ్లీ మార్చారు. ప్యాడ్-ప్లేను తగ్గించే ప్రయత్నంలో తెచ్చిన కొత్త చట్టం ఇప్పటికీ వాడుకలో ఉంది. బ్యాటర్‌లు తమ బ్యాట్‌తో బంతిని కొట్టడానికి ప్రయత్నించకపోతే కొన్ని పరిస్థితులలో ఎల్‌బిడబ్ల్యుగా అవుట్ చేయడానికి అనుమతించారు. 1990 ల నుండి, టెలివిజన్ రీప్లేలు రావడం, ఆ తరువాత, అంపైర్‌లకు సహాయం చేయడానికి బాల్-ట్రాకింగ్ సాంకేతికత అందుబాటులోకి రావడంతో ప్రధాన మ్యాచ్‌లలో ఎల్‌బిడబ్ల్యూల శాతం పెరిగింది. అయినప్పటికీ, సాంకేతికత లోని ఖచ్చితత్వం, దాని ఉపయోగం వలన వచ్చిన పరిణామాలు వివాదాస్పదంగా ఉన్నాయి.

తన 1995 క్రికెట్ చట్టాల సర్వేలో, గెరాల్డ్ బ్రోడ్రిబ్, "వేరే ఏ విధమైన ఔట్ కూడా ఎల్‌బిడబ్ల్యు అంత వివాదాన్ని సృష్టించలేదు; మొదటి నుండీ ఇది ఇబ్బందిని కలిగిస్తూనే ఉంది" అన్నాడు.Brodribb, p. 241. దాని సంక్లిష్టత కారణంగా, ఈ నియమాన్ని సాధారణ ప్రజలు బాగా తప్పుగా అర్థం చేసుకున్నారు. ప్రేక్షకులు, నిర్వాహకులు, వ్యాఖ్యాతల మధ్య వివాదాస్పదంగా మారింది. ఎల్‌బీడబ్ల్యూ నిర్ణయాలు కొన్నిసార్లు ప్రేక్షకుల నుండి ఇబ్బందులు వచ్చాయి. చట్టం ప్రవేశపెట్టినప్పటి నుండి, ఎల్‌బిడబ్ల్యు తొలగింపుల నిష్పత్తి క్రమంగా పెరుగుతూ వస్తోంది.Miller, p. 1.

 నిర్వచనం 
ఎడమ|thumb| క్రికెట్ పిచ్ పై రేఖాచిత్రంలో నీలం రంగులో ఉన్న ప్రాంతం వికెట్ల వరుసలో ఉంటుంది
బంతి కాలికి తగలకపోయినా ఒక బ్యాటర్ ఎల్‌బీడబ్ల్యూ అవుట్ కావచ్చు: ఉదాహరణకు, ఈ పరిస్థితి చాలా అరుదుగా ఉన్నప్పటికీ, బ్యాటర్ తలపై తగిలినా కూడా ఎల్‌బీడబ్ల్యూ కావచ్చు. అయితే, బాల్ స్టంప్‌ల లెగ్ సైడుపై ("అవుట్‌సైడ్ లెగ్ స్టంప్") పిచ్ అయితే, ఒకవేళ బంతి వికెట్‌లను తాకే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, బ్యాటర్ ఎల్‌బిడబ్ల్యు కాదు. అదేవిధంగా, ఆఫ్ స్టంప్ లైన్ వెలుపల పడిన బంతిని తమ బ్యాట్‌తో బంతిని కొట్టడానికి ప్రయత్నించిన బ్యాటరును ఆ బంతి తాకినా ఎల్‌బిడబ్ల్యు కారు. అయితే, స్విచ్ హిట్ లేదా రివర్స్ స్వీప్ వంటి క్రికెట్‌లోని కొన్ని షాట్‌లు, కుడి, ఎడమ చేతి వాటంల మధ్య చేసే మార్పులు బ్యాటరు ఆఫ్ సైడ్, లెగ్ సైడ్ ల స్థానాలను ప్రభావితం చేస్తాయి. బౌలర్ వారి రన్-అప్‌ను ప్రారంభించినప్పుడు బ్యాటర్ ఉన్న స్థితిని బట్టి ఆఫ్ సైడ్ ఏదో నిర్ణయించాలి అని చట్టం స్పష్టంగా పేర్కొంది.

లెగ్ బిఫోర్ వికెట్ (lbw) కు ప్రస్తుతమున్న నిర్వచనం మెరిల్‌బోన్ క్రికెట్ క్లబ్ (MCC) రాసిన లాస్ ఆఫ్ క్రికెట్‌లో చట్టం 36 లో ఉంది. ఒక బ్యాటర్‌ను ఎల్బీడబ్ల్యూగా అవుట్ చేయడానికి ముందు, ఫీల్డింగ్ జట్టు అంపైర్‌కి అప్పీల్ చేయాలి. బౌలరు వేసినది నో-బాల్‌ను అయితే, బ్యాటర్ ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ ఎల్‌బిడబ్ల్యూ అవుట్ కాలేడు. అది చెల్లే బాలే అయిన పక్షంలో, బ్యాటరు ఎల్‌బీడబ్ల్యూగా నిర్ణయించాలంటే, బంతి బౌన్స్ అయితే, వికెట్‌ల రేఖలో గానీ, లేదా ఆఫ్‌సైడ్‌లో పిచ్ చేయాలి. అప్పుడు బంతి, ముందుగా బ్యాట్‌ను తాకకుండా వికెట్లకు ముందు ఉన్న బ్యాటర్ శరీర భాగాన్ని తాకాలి, బ్యాటరు అడ్డం లేకపోతే వెళ్ళి వికెట్లకు తాకేలా బంతి పథం ఉండాలి. తమ బ్యాట్‌తో బంతిని కొట్టే ప్రయత్నం చేయని పక్షంలో, వికెట్లను తాకబోయే బంతిని ఆఫ్ స్టంప్ లైన్ వెలుపల బ్యాటరు శరీరానికి తగిలినట్లైతే కూడా బ్యాటరు ఎల్‌బిడబ్ల్యుగా కూడా అవుట్ కావచ్చు. స్టంప్‌లను కొట్టే ముందు బౌన్స్ అయినప్పటికీ, బ్యాటర్‌కు తగిలిన తరువాత కూడా బంతి అదే పథంలో కొనసాగుతుందని అంపైర్ తప్పనిసరిగా భావించాలి.

 వివాదం, సంస్కరణ ప్రయత్నాలు 
alt=a cricketer standing in front of some stumps, preparing to hit the ball|thumb| ఆర్థర్ ష్రూస్‌బరీ, బంతి తన వికెట్‌కు తగలకుండా నిరోధించడానికి ప్యాడ్‌లను ఉపయోగించిన మొదటి బ్యాటర్‌లలో ఒకరు
1839 -1937 మధ్య lbw చట్టాన్ని మార్చే ప్రయత్నాలు అనేకం జరిగినప్పటికీ, అది పెద్ద మార్పులేమీ లేకుండా అలాగే ఉంది. బాల్ ఎక్కడ పిచ్ అయిందో లేదా వికెట్లను తాకుతుందా లేదా అనే దానితో సంబంధం లేకుండా, వికెట్‌ల మధ్య బ్యాటరు శరీరంలో ఎక్కడ తగిలినా సరే., ఆ బ్యాటర్‌ను ఎల్‌బిడబ్ల్యుగా పరిగణించాలనే 1863 నాటి ప్రతిపాదన ఫలించలేదు.Brodribb, p. 242. 1880లలో కౌంటీ క్రికెట్‌లో ఎల్‌బీడబ్ల్యూ అవుట్‌ల నిష్పత్తి పెరగడం ప్రారంభమయ్యే వరకు దీనిపై పెద్దగా ఫిర్యాదులేమీ రాలేదు. అప్పటి వరకు, బ్యాటర్లు తమ కాళ్లను రక్షించుకోవడానికి మాత్రమే ప్యాడ్‌లను ఉపయోగించారు; ఇతర ప్రయోజనాల కోసం వాటిని ఉపయోగించడాన్ని క్రీడాస్ఫూర్తిగా పరిగణించలేదు. కొంతమంది ఔత్సాహిక క్రికెటర్లు వాటిని అస్సలు ధరించేవారే కాదు. క్రికెట్ మరింత వ్యవస్థీకృతంగా, మరింత పోటీగా మారడంతో, కొంతమంది బ్యాటర్లు తమ ప్యాడ్‌లను రెండవ రక్షణ శ్రేణిగా ఉపయోగించడం ప్రారంభించారు: ఒకవేళ బ్యాట్‌ బంతిని కొట్టడంలో మిస్సైతే, బంతి వికెట్‌లకు తగలకుండా ప్యాడ్‌లను అడ్డుపెట్టేవారు. కొంతమంది ఆటగాళ్ళు దీనిని మరింత ముందుకు తీసుకెళ్లారు; ఒకవేళ ఆ డెలివరీని కష్టపెట్టేదైతే, వారు ఎటువంటి షాట్‌ను ఆడకుండా, బంతిని ప్యాడ్‌లతో పక్కకు మళ్ళించేవారు. ఆర్థర్ ష్రూస్‌బరీ అటువంటి పద్ధతులను ఉపయోగించిన మొదటి ప్రముఖ ఆటగాడు. ఇతరులు అతన్ని అనుసరించారు. క్రికెట్ పిచ్‌ల నాణ్యత, విశ్వసనీయత పెరగడంతో ఇది బ్యాటింగ్‌ను సులభతరం చేసింది, అధిక స్కోర్‌లకు దారితీసింది, ఆటలో అసమతుల్యతను సృష్టించింది. దాంతో ఈ అభ్యాసంపై విమర్శలు అధికమయ్యాయి.Brodribb, p. 243.

 చట్టంలో మార్పు 
1900 - 1930 ల మధ్య, బ్యాటర్లు చేసిన పరుగుల సంఖ్య, ఎల్‌బిడబ్ల్యూ అవుట్‌ల నిష్పత్తి పెరుగుతూనే ఉంది.Brodribb, p. 245. ప్యాడ్-ప్లేతో బౌలర్లు విసుగు చెందారు. ఆఫ్ స్టంప్ వెలుపల వేసిన బౌలింగ్‌లో షాట్లు ఆడటానికి బ్యాటర్లు ఎంత నిరాకరించారంటే, వాటిని వదిలెయ్యడమే పనిగా పెట్టుకున్నారు. దీనికి ప్రతిగా ఇంగ్లీష్ ఫాస్ట్ బౌలర్ హెరాల్డ్ లార్‌వుడ్, లెగ్ స్టంప్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకుని బౌలింగు చేసాడు. ఈ ప్రక్రియలో తరచూ బంతితో బ్యాటరును కొట్టేవాడు. ఇదే తరువాత, అతను 1932-33లో ఆస్ట్రేలియాలో ఉపయోగించిన వివాదాస్పద బాడీలైన్ వ్యూహంగా అభివృద్ధి చెందింది.Frith, pp. 21–24. కొంతమంది బ్యాటర్లు మరింత ముందుకు వెళ్లి ఆఫ్ స్టంప్ వెలుపల పిచ్ చేసిన బంతులను తన్నేవారు. బంతిని వారి ప్యాడ్‌లను తాకనివ్వకుండా దాన్ని అవతలికి తన్నేవారు. ఆ విధంగా తాము ఎల్‌బిడబ్ల్యుగా ఔట్ కామని తెలుసుకున్నారు. 1933లో బాడీలైన్ వివాదం ముదిరిన సమయంలో, ప్రముఖ ఆస్ట్రేలియన్ బ్యాటరు, ఇంగ్లీష్ బౌలర్ల ప్రాథమిక లక్ష్యం అయిన డొనాల్డ్ బ్రాడ్‌మన్, మరింత ఉత్తేజకరమైన గేమ్‌లను రూపొందించడానికి ఎల్‌బీడబ్ల్యూ చట్టాన్ని మార్చాలని సిఫార్సు చేస్తూ MCCకి లేఖ రాశాడు.Frith, p. 240.

సమస్యను పరిష్కరించడానికీ బౌలర్ల సమతుల్యతను పరిష్కరించడానికీ MCC, చట్టాలకు కొన్ని మార్పులు చేసింది. 1927లో బంతి పరిమాణాన్ని తగ్గించారు. 1931లో స్టంప్‌ల పరిమాణాన్ని పెంచారు.Birley, p. 252 and n. 7, p. 371. అయితే ఈ మార్పులు పెద్ద ప్రభావాన్ని చూపలేదు.Brodribb, p. 245. 1929 - 1933 మధ్య, కౌంటీ అధికారులు ఒక ట్రయల్ నిర్వహించారు. దీనిలో బ్యాటర్ తన ప్యాడ్‌లతో బంతిని కొట్టినట్లయితే అతను ఎల్‌బిడబ్ల్యు కావచ్చు. ఆ తర్వాత, 1935లో, ప్రయోగాత్మకంగా ఒక చట్టాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. దీనిలో బంతి ఆఫ్ స్టంప్ లైన్ వెలుపల పిచ్ చేసినప్పటికీ, బ్యాటర్‌ను ఎల్‌బిడబ్ల్యుగా అవుట్ చేయవచ్చు. మరో మాటలో చెప్పాలంటే, వికెట్లకు ఎదురుగా పిచ్ చేయనప్పటికీ, బ్యాటర్‌ మీదికి వచ్చేలా స్వింగ్ అయ్యే బంతి అన్నమాట. అయితే, బ్యాటర్‌ను కొట్టేప్పుడు బంతి వికెట్లకు ఎదురుగా ఉండాల్సిందే. ఈ కొత్త నియమం ప్రకారం బ్యాటరును అవుట్‌గా ప్రకటించినప్పుడు అంపైరు, స్కోరర్‌లకు సంకేతాలు ఇచ్చాడు. అలాంటి ఔట్‌ని స్కోర్‌కార్డ్‌లో "lbw (n)" అని సూచించారు.

 సాంకేతికత ప్రభావాలు 
1993 నుండి, ప్రతి ఇంగ్లీష్ సీజన్‌లో ఎల్‌బిడబ్ల్యూల నిష్పత్తి క్రమంగా పెరిగింది. క్రికెట్ చరిత్రకారుడు డగ్లస్ మిల్లర్ ప్రకారం, బ్రాడ్‌కాస్టర్‌లు హాక్-ఐ వంటి బాల్-ట్రాకింగ్ టెక్నాలజీని మ్యాచ్‌ల టెలివిజన్ కవరేజీలో చేర్చిన తర్వాత lbw ఔట్ల శాతం పెరిగింది. మిల్లర్ ఇలా వ్రాశాడు: "సమయం గడిచేకొద్దీ, హాక్‌ఐ ని ఇతర క్రీడలలోకి కూడా స్వీకరించడంతోపాటు, దాని ఖచ్చితత్వాన్ని ప్రదర్శించే ప్రదర్శనలతో పాటు, క్రికెట్ అనుచరులు క్రమంగా దాని అంచనాలను అంగీకరించినట్లు కనిపిస్తోంది. రీప్లే విశ్లేషణలు ఒకప్పుడు ఊహించిన దాని కంటే ఎక్కువగా - చాచిన కాలును కొట్టే బంతుల్లో ఎక్కువ శాతం వికెట్‌ను తాకినట్లు చూపించాయి." Miller, p. 3. అటువంటి సాక్ష్యం ద్వారా అంపైర్లు ప్రభావితమయ్యారని కూడా అతను సూచించాడు; ఏ డెలివరీలు స్టంప్‌లకు తగిలే అవకాశం ఉందనే దానిపై వారికి ఎక్కువ అవగాహన ఉండటం వల్ల స్టంప్‌లకు దూరంగా నిలబడి ఉన్న బ్యాటర్‌లను మినహాయించే అవకాశం ఉంది.Miller, pp. 3–4. ఈ ధోరణి అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌లో పునరావృతమైంది, ఇక్కడ నిర్ణయాలను సమీక్షించడంలో సాంకేతికతను ఎక్కువగా ఉపయోగించడంతో అంపైర్ల వైఖరి మారింది. ముఖ్యంగా స్పిన్ బౌలర్లు ఎల్బీడబ్ల్యూ కోసం చాలా ఎక్కువ అప్పీళ్లను గెలుస్తారు. అయితే, ఆన్-ఫీల్డ్ టెక్నాలజీ వినియోగం వివాదాస్పదంగా నిరూపించబడింది; కొంతమంది విమర్శకులు దీనిని మానవ తీర్పు కంటే ఎక్కువ విశ్వసనీయమైనదని భావించగా, మరికొందరు అంపైర్ నిర్ణయం తీసుకోవడమే ఉత్తమంగా ఉంటుందని నమ్ముతారు.Fraser, pp. 121–22.

అంతర్జాతీయ క్రికెట్ కౌన్సిల్ (ICC), ఎల్‌బిడబ్ల్యూ అప్పీల్‌లను టెలివిజన్ రీప్లేలపై సమీక్షించడానికి మ్యాచ్ అధికారి అయిన థర్డ్ అంపైర్‌కు సూచించవచ్చునని 2002లో ట్రయల్‌ని నిర్వహించింది. థర్డ్ అంపైర్ బంతి ఎక్కడ పిచ్ అయిందో, బ్యాటర్ అతని/ఆమె బ్యాట్‌తో బంతిని కొట్టాడో లేదో తెలుసుకోవడానికి సాంకేతికతను మాత్రమే ఉపయోగించగలడు.Fraser, p. 122. ఈ ప్రయోగం విఫలమవడంతో, ఐసిసి దానిని కొనసాగించలేదు. బాల్-ట్రాకింగ్ టెక్నాలజీ మ్యాచ్ అధికారులకు అందుబాటులో లేనప్పటికీ 2006 లో మరిన్ని ట్రయల్స్ వేసారు. తదుపరి వరుస ట్రయల్స్ తర్వాత, 2009 లో అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌లోకి అంపైర్ డెసిషన్ రివ్యూ సిస్టమ్ (DRS) వచ్చింది. ఇక్కడ జట్లు టెలివిజన్ రీప్లేలు, బాల్ ట్రాకింగ్ వంటి సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అందుబాటులో ఉండే థర్డ్ అంపైర్‌కు అంపైర్ల ఆన్-ఫీల్డ్ నిర్ణయాలను సమీక్ష కోసం నివేదించవచ్చు. ICC జనరల్ మేనేజర్, డేవ్ రిచర్డ్‌సన్ ప్రకారం, DRS అంపైర్లు ఎల్‌బిడబ్ల్యు నిర్ణయాలు ఇచ్చే ఫ్రీక్వెన్సీ పెరిగింది. 2012 ఇంటర్వ్యూలో, అతను ఇలా అన్నాడు: "అంపైర్లు ఎవరినైనా అవుట్ చేసి, DRS అది నాటౌట్ కాదని చూపిస్తే, అప్పుడు తమ నిర్ణయాన్ని సరిదిద్దవచ్చు అని గ్రహించి, మరింత ధైర్యంగా బ్యాటరును ఔటు ఇవ్వడానికి ముందుకు వస్తారని నేను అనుకుంటాను. పూర్తిగా నిజాయితీగా చెప్పాలంటే, DRS మేము అనుకున్నదానికంటే కొంచెం ఎక్కువగానే గేమ్‌ను ప్రభావితం చేసిందని నేను భావిస్తున్నాను." 

వ్యవస్థను విమర్శించేవారు DRS వినియోగ నియమాలు రెఫరల్ పరిస్థితులపై ఆధారపడి lbw నిర్ణయాలలో అస్థిరతను సృష్టించాయని అన్నారు. ఎల్‌బీడబ్ల్యూలను నిర్ణయించడంలో ఉపయోగించే బాల్-ట్రాకింగ్ టెక్నాలజీ అంత విశ్వసనీయమైనది కాదని ప్రత్యర్థులు అంటూంటే, ఈ సిస్టమ్ 100% కచ్చితమైనదని పరీక్షలు చూపించాయని ICC పేర్కొంది. బాల్ ట్రాకింగ్ టెక్నాలజీకి సంబంధించిన ఆందోళనల కారణంగా భారత్‌తో జరిగే మ్యాచ్‌లలో DRSను ఉపయోగించేందుకు భారత క్రికెట్ నియంత్రణ మండలి (BCCI) మొదట నిరాకరించింది. భారత మ్యాచ్‌ల సమయంలో తొలి DRS ట్రయల్స్ నిర్వహించారు. ఎల్‌బిడబ్ల్యులపై అనేక సమస్యలు తలెత్తాయి, ప్రత్యేకించి ఈ పరికరాలు ఆ తర్వాతి కాలానికి చెందిన పరికరాలంత ఆధునికమైనవి కాదు. సాంకేతికత నమ్మదగనిదని, అవకతవకలకు తెరతీస్తుందనీ BCCI విశ్వసించింది. అయితే, 2016 నాటికి వారు కూడా దానిని అంగీకరించారు.

 గమనికలు 

 మూలాలు 

వర్గం:క్రికెట్ నియమ నిబంధనలు