తోటకము

తోటకము 
జలజోదర నిర్మల సంస్తవముల్
విలసిల్లెడుఁ దోటకవృత్తమునన్
బొలుపై స చరుష్కముఁ బొందగ నిం
పలరారఁగఁ బల్కుదు రష్టయతిన్.

గణ విభజన
+తోటకము వృత్త పాదము నందు గణవిభజన IIU  IIU  IIU  IIU స  స  స  స జలజో  దరని  ర్మలసం  స్తవముల్

(4 'స' గణములు)

లక్షణములు
+తోటక వృత్త పద్యాల లక్షణములు •  పాదాలు:  నాలుగు •  12 •  ప్రతిపాదంలోని గణాలు:  స, స, స, స •  యతి :  ప్రతిపాదంలోనూ 9వ అక్షరము •  ప్రాస:  పాటించవలెను •  ప్రాస: యతి  చెల్లదు

ఉదాహరణ 1:
పోతన తెలుగు భాగవతంలో వాడిన తోటక వృత్త పద్యాల సంఖ్య: 	1
(భా-6-531-తో.)
కరుణాకర! శ్రీకర !కంబుకరా!
శరణాగతసంగతజాడ్యహరా!
పరిరక్షితశిక్షితభక్తమురా!
కరిరాజశుభప్రద! కాంతిధరా!

<poem>