మైనం

మైనములు  అనేవి విభిన్న రకాల సేంద్రీయ సమ్మేళనాలు, ఇవి లిపోఫిలిక్, పరిసర ఉష్ణోగ్రతల దగ్గర సుతిమెత్తని ఘనపదార్థాలు. వాటిలో అధిక ఆల్కేన్లు,  లిపిడ్లు ఉంటాయి, సాధారణంగా 40 °C (104 °F) కంటే ఎక్కువ ద్రవీభవన స్థానాలు ఉంటాయి, తక్కువ స్నిగ్ధత ద్రవాలను ఇవ్వడానికి కరుగుతాయి. మైనములు నీటిలో కరగవు కానీ హెక్సేన్, బెంజీన్ మరియు క్లోరోఫామ్ వంటి ధ్రువ రహిత సేంద్రీయ ద్రావకాలలో కరుగుతాయి. వివిధ రకాల సహజ మైనములు  మొక్కలు ,  జంతువులచే ఉత్పత్తి చేయబడతాయి.  పెట్రోలియంలో నుండి కూడా లభిస్తాయి.

 రసాయన శాస్త్రం 
మైనములు  అనేవి సేంద్రీయ సమ్మేళనాలు, ఇవి లక్షణంగా పొడవైన ఆలిఫాటిక్ ఆల్కైల్ గొలుసులను కలిగి ఉంటాయి, అయితే సుగంధ సమ్మేళనాలు కూడా ఉండవచ్చు. సహజ మైనములు  అసంతృప్త బంధాలను కలిగి ఉండవచ్చు. కొవ్వు ఆమ్లాలు, ప్రాథమిక మరియు ద్వితీయ ఆల్కహాల్‌లు, కీటోన్‌లు, ఆల్డిహైడ్‌లు మరియు కొవ్వు ఆమ్ల ఎస్టర్‌లు వంటి వివిధ క్రియాత్మక సమూహాలను కలిగి ఉంటాయి. సింథటిక్ మైనములు తరచుగా క్రియాత్మక సమూహాలు లేని దీర్ఘ-గొలుసు అలిఫాటిక్ హైడ్రోకార్బన్‌ల (ఆల్కనేలు లేదా పారాఫిన్‌లు) హోమోలాగస్ శ్రేణిని కలిగి ఉంటాయి.Wilhelm Riemenschneider1 and Hermann M. Bolt (2005). "Esters, Organic". Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Wiley-VCH, Weinheim. .

 వృక్ష, జంతు మైనములు 
మైనములను  మొక్కలు మరియు జంతువులు రెండూ సంశ్లేషణ చేస్తాయి. జంతు మూలం కలిగినవి సాధారణంగా వివిధ రకాల కొవ్వు ఆమ్లాలు మరియు కార్బాక్సిలిక్ ఆల్కహాల్‌ల నుండి తీసుకోబడిన మైనపు ఎస్టర్‌లను కలిగి ఉంటాయి. మొక్కల మూలం కలిగిన మైనములలో, ఎస్టరైఫైడ్ కాని హైడ్రోకార్బన్‌ల లక్షణ మిశ్రమాలు ఎస్టర్‌లపై ఎక్కువగా ఉండవచ్చు.EA Baker (1982) Chemistry and morphology of plant epicuticular waxes. In The Plant Cuticle. Ed. DF Cutler, KL Alvin, CE Price. Academic Press.   కూర్పు జాతులపై మాత్రమే కాకుండా, జీవి యొక్క భౌగోళిక స్థానంపై కూడా ఆధారపడి ఉంటుంది.

 జంతు మైనములు 
అత్యంత ప్రసిద్ధ జంతు మైనపు బీ వాక్స్ (తేనెటీగల మైనం), దీనిని తేనెటీగల తేనెగూడుల నిర్మాణంలో ఉపయోగిస్తాయి, కానీ ఇతర కీటకాలు కూడా మైనపులను స్రవిస్తాయి. బీ వాక్స్ లో  ప్రధాన భాగం మైరిసిల్ పాల్మిటేట్, ఇది ట్రయాకాంటనాల్, పాల్మిటిక్ ఆమ్లం యొక్క ఎస్టర్. దీని ద్రవీభవన స్థానం 62–65 °C (144–149 °F). స్పెర్మాసెటి స్పెర్మ్ తిమింగలం యొక్క తల నూనెలో పెద్ద మొత్తంలో సంభవిస్తుంది. దాని ప్రధాన భాగాలలో ఒకటి సెటిల్ పాల్మిటేట్, ఇది కొవ్వు ఆమ్లం మరియు కొవ్వు ఆల్కహాల్ యొక్క మరొక ఈస్టర్. లానోలిన్ అనేది ఉన్ని నుండి పొందిన మైనపు, ఇది స్టెరాల్స్ యొక్క ఎస్టర్‌లను కలిగి ఉంటుంది.Wilhelm Riemenschneider1 and Hermann M. Bolt (2005). "Esters, Organic". Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Wiley-VCH, Weinheim. .

 వృక్ష మైనములు 
బాష్పీభవనం, చెమ్మగిల్లడం,  ఆర్ద్రీకరణను నియంత్రించడానికి మొక్కలు వాటి క్యూటికల్స్ ఉపరితలంపైకి, లోపలికి మైనములను స్రవిస్తాయి.Uwe Wolfmeier, Mr. Hans Schmidt, Franz-Leo Heinrichs, Georg Michalczyk, Wolfgang Payer, Wolfram Dietsche, Klaus Boehlke, Gerd Hohner, Josef Wildgruber "Waxes" in Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, Wiley-VCH, Weinheim, 2002. . మొక్కల ఎపిక్యుటిక్యులర్ మైనపులు ప్రత్యామ్నాయ లాంగ్-చైన్ అలిఫాటిక్ హైడ్రోకార్బన్‌ల మిశ్రమాలు, వీటిలో ఆల్కేన్‌లు, ఆల్కైల్ ఎస్టర్లు, కొవ్వు ఆమ్లాలు, ప్రాథమిక మరియు ద్వితీయ ఆల్కహాల్‌లు, డయోల్స్, కీటోన్‌లు మరియు ఆల్డిహైడ్‌లు ఉంటాయి.EA Baker (1982) Chemistry and morphology of plant epicuticular waxes. In The Plant Cuticle. Ed. DF Cutler, KL Alvin, CE Price. Academic Press.  వాణిజ్య దృక్కోణం నుండి, అతి ముఖ్యమైన మొక్క మైనం కార్నౌబా మైనము, ఇది బ్రెజిలియన్ తాటి కోపర్నిసియా ప్రూనిఫెరా నుండి పొందిన గట్టి మైనం. ఎస్టర్ మైరిసిల్ సెరోటేట్‌ను కలిగి ఉన్న ఇది మిఠాయి మరియు ఇతర ఆహార పూతలు, కారు మరియు ఫర్నిచర్ పాలిష్, ఫ్లాస్ పూత మరియు సర్ఫ్‌బోర్డ్ మైనపు వంటి అనేక అనువర్తనాలను కలిగి ఉంది. ఇతర ప్రత్యేకమైన కూరగాయల మైనపులలో జోజోబా ఆయిల్, క్యాండెలిల్లా మైనపు మరియు యూరిక్యూరీ మైనపు ఉన్నాయి.

 ఉపయోగాలు 

 శరీర వెంట్రుకల తొలగింపు (వ్యాక్సింగ్):   మైనాన్ని ఉపయోగించి చర్మం నుండి వెంట్రుకలను తొలగించడానికి ఇది ఒక సాధారణ పద్ధతి. 
 చెవి చుక్కలు (Ear Drops):   చెవిలో పేరుకుపోయిన మైనాన్ని మృదువుగా చేసి తొలగించడానికి ఉపయోగించే చుక్కలలో మైనం ఒక ముఖ్యమైన పదార్థం. 
 వ్యాక్స్ థెరపీ:   కీళ్ల నొప్పులు, కండరాల నొప్పులు వంటి సమస్యల చికిత్సలో మైనం థెరపీని ఉపయోగిస్తారు. 
 సౌందర్య ఉత్పత్తులు:   లిప్‌స్టిక్‌లు, క్రీములు, లోషన్లు, కండీషనర్లు వంటి సౌందర్య సాధనాలలో మైనాన్ని ఉపయోగిస్తారు. 
 కొవ్వొత్తులు:   మైనం యొక్క ప్రధాన ఉపయోగాలలో ఇది ఒకటి. మైనపు కొవ్వొత్తుల తయారీలో మైనాన్ని ఉపయోగిస్తారు. 
 ఇతర ఉపయోగాలు:   తేనెటీగలు తమ గూళ్ళను నిర్మించుకోవడానికి బీస్వాక్స్ ను ఉపయోగిస్తాయి. 

కొన్ని నిర్దిష్ట రకాల మైనం మరియు వాటి ఉపయోగాలు

 బీస్వాక్స్ (Beeswax):   తేనెటీగలు ఉత్పత్తి చేసే ఈ మైనాన్ని కణాలను నిర్మించడానికి, తేనెను నిల్వ చేయడానికి మరియు లార్వాలను రక్షించడానికి ఉపయోగిస్తారు. 
 హెయిర్ వ్యాక్స్ (Hair Wax):   జుట్టు స్టైల్ చేయడానికి మరియు జుట్టులోని చుండ్రును తగ్గించడానికి హెయిర్ వ్యాక్స్ ను ఉపయోగిస్తారు. 

మూలాలు

ఇతర లింకులు

వర్గం:రసాయన శాస్త్రం