హథీరాం బావాజీ

హథీరాంజీ బాబా , సా.శ. 1200 కాలంలో ఉత్తర భారతదేశం వచ్చిన రాథోడ్ రాజ్య స్థాపకుడు శ్రీ బుద్ధదేవుడి అంశంతో పుట్టిన శ్రీ బుద్దా గోనే మహారాజ్, గొనెంద్ర దేవుడు, గొనెంద్ర స్వామి కొడుకె ఈ హథీ రామ్ తిరుమలకు వచ్చిన భక్తుడు. ఇతడు స్వామివారితో పాచికలాడేంత సన్నిహిత భక్తుడని కథనాలున్నాయి. పాచికలాటలో వెంకటేశ్వరుడు ఓడిపోయాడని అందుకే తిరుమలలో హథీరాంజీ మఠం, ప్రధాన ఆలయం కన్నా వంద మీటర్ల ఎత్తులో ఉన్నదని ఒక కథనం రోజు.

మరొక విషయం పూర్వము నుంచి హథీరామ్ దేవాలయం వాసుదేవుడి నిలయం (విష్ణుమూర్తి అవతారం ఐన శ్రీ కృష్ణుడు తండ్రి ) God inside out: Śiva's Game of Dice By Don Handelman, David Dean Shulman పేజీ.106 కథ ప్రకారం ఇతని గురించి అర్చకులు రాజుకు ఫిర్యాదు చేశారు. అతనిని శిక్షించడానికి ముందు రాజు ఒక పరీక్ష పెట్టాడు. ఒక బండెడు చెరకు గడలు అతని గదిలో పెట్టి తాళం వేశారు. ఆ చెఱకు గడలను తినగలిగితే అతనిని శ్రీహరీ వారి సన్నిహితునిగా అంగీకరిస్తానని రాజు అన్నాడు. స్వామి ఏనుగు రూపంలో వచ్చినా ఇంద్ర దేవుడు గజేంద్రుడు అయినా ఏనుగు చెఱకు గడలన్నీ తినివేశాడు. బావాజీని హాథీరాం బాలాజీ అని పిలువసాగారు.

స్వామి వారితో పాచికలు ఆడిన హథీరాంజీ బాబా

బంజారాలు సూర్య వంశ క్షత్రియులుగా పిలవ బడే కుల దేవుని కొన్ని అవతారలు (బంజారాల రాజధాని రాజస్థాన్) ఇంద్ర బటారిక (కర్ణాటక చాలుక్య రాజ్యం) గోనే (ఆవుల మంద) రుద్రదేవుడు (శిల్ప బ్రహ్మ ) తూర్పు చాలుక్యూడైనా వెయ్యి స్తంభాల గుడి త్రికూట లేదా త్రిలింగం 1, ఇంద్ర లింగం 2, విష్ణు లింగం,3, శివ లింగం గుర్తుగా ఆలయం కట్టించాడు.
సృష్టి, పాలి స్థితి, లయ, అతని కోట మహబూబ్ నగర్ ఘనపూర్ కోట, అతనే గోనెమహరాజ్, గోనే బుద్దా, గోనేంద్ర స్వామి, గోనేంద్రుడు, గోనెంద్ర, గోనే దేవుడు, బాలాజీ, (అంటే 12 సంవత్సరాల బాల వయస్సులో హథీ రామ్ బావాజీకి దర్శనం ఇచ్చాడు ) పేర్లతో పిలవబడతాడు, ఇతని కుమారుడే హథీ రామ్ బావాజీ! బల్జా, బలియావాల్, బంజారా, లంబాడీ ఇలా క్రమంగా మారిపోయిన పేర్లు
హథీరాంజీతో పాచికలాడి స్వామి తిరుమలలో తన ఆస్తున్నింటినీ పందెంగా పెట్టి ఓడిపోయాడని, అప్పటి నుండి తిరుమల ఆలయం అతని వారసుల అధీనంలో ఉన్నదనీ కూడా ఒక కథనం ఉంది.ఈస్టిండియా కంపెనీ వారు దేవాలయాల నిర్వహణలో జోక్యం కలుగ జేసుకోకూడదని నిర్ణయించుకొన్న తరువాత ఈ కథనం ఆధారంగా 1843 సంవత్సరంలో ఆర్కాటు జిల్లా కలెక్టరు సనదు (ఉత్తర్వు) తో తిరుమల నిర్వహణను హథీరాంజీ మఠం అధిపతికి అప్పగించారు.The Tirumala Temple By N. RamesanThe Madras law journal, Volume 17 పేజీ.237

బంజారా భక్తుల దర్శనం

1932లో తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం చట్టం అమలులోకి వచ్చింది. అంతకు మునుపు మహంతుల ఆధీనంలో ఉండేది. హథీరాంజీ మఠానికి పెద్ద సంఖ్యలో బంజారాలు, సుగాలీలు, లంబాడీ భక్తులు భారతదేశం నలుమూలలాలో నుండి దర్శనం చేసుకోవటానికి వస్తారు.
బంజారాలు, సుగాలీలు, లంబాడీలు హథిరాంజీ తమ తెగకు చెందినవాడని భావిస్తారు. అందువలన తిరుమలలో దర్శనమైన వెంటనే హథిరాంజీ ఆశీర్వాదం పొందడానికి మఠానికి వస్తారు. మఠంలో బంజారాలకు ఉచిత బస ఏర్పాట్లు ఉన్నాయి.Recent trends in historical studies: festschrift to Professor Ravula Soma Reddy By A. Satyanarayana, Pedarapu Chenna Reddy, Ravula Soma Reddy పేజీ.227

హథీరాంజీ మఠం భూములు
తిరుపతి లోని హథీరాం బాబా మఠానికి సంబంధించిన 25 ఎకరాల భూములు ఉన్నాయి. ఈ మఠం భూములు అక్రమణకు గురి ఆవుతుండడంతో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం విక్రయించాలని నిర్ణయించింది. మఠ మాహంతులు సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించడంతో తదుపరి విచారణ పూర్తియ్యేంత వరకు అమ్మడానికి వీలు లేదని తేల్చి చేపింది.

మూలాలు

వనరులు
 తిరుమల కొండ పదచిత్రాలు - పున్నా కృష్ణమూర్తి - ప్రచురణ : సూర్య పబ్లికేషన్స్, హైదరాబాదు (2002) - వ్యాసంలో అధిక భాగం ఈ పుస్తకంనుండి తీసుకోబడింది.

వర్గం:హిందూ దేవాలయం
వర్గం:వేంకటేశ్వరుని భక్తులు