ఇంటూరి వెంకటేశ్వరరావు

ఇంటూరి వెంకటేశ్వరరావు (జూలై 1, 1909 - 2002) స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, తెలుగు సినిమా చరిత్ర పరిశోధకుడు.

ఇతను గుంటూరు జిల్లాలోని బెల్లంకొండ మండలం చండ్రాజుపాలెం గ్రామంలో నరసింహం పంతులు, లక్ష్మీకాంతమ్మ దంపతులకు జన్మించారు. తెనాలిలో విద్యాభ్యాసం అనంతరం మహాత్మా గాంధీ సిద్ధాంతాల పట్ల ఆకర్షితులై 1921లో సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నారు. 1930లో ఉప్పు సత్యాగ్రహంలో పాల్గొన్నందుకు ఆయనకు మూడున్నర సంవత్సరాల జైలు శిక్ష విధించబడింది. ఆయన సోషలిస్ట్ పార్టీలో చేరి జయప్రకాష్ నారాయణ్‌తో అనుబంధం కలిగి ఉన్నారు.

ఆయన 1936 లో చిత్ర పరిశ్రమలో చేరి గూడవల్లి రామబ్రహ్మం , త్రిపురనేని గోపీచంద్ మరియు పి. కన్నాంబలతో అసోసియేట్ డైరెక్టర్ గా పనిచేశారు. ఇతను సహాయ దర్శకునిగా సుమతి, మాయలోకం, పేద రైతు, లక్ష్మి, సక్కుబాయి, నాగపంచమి, లక్ష్మమ్మ మొదలైన సినిమాలకు పనిచేశారు. వీరు సృష్టించిన కుమ్మరి మొల్ల కావ్యం నాటకం, రేడియో నాటకం, బుర్రకథ, సినిమాలుగా వెలుగుచూసింది. 

వీరు ది బోంబే క్రానికల్ (The Bombay Chronicle) పత్రికకు కరెస్పాండంట్ గా పనిచేసారు. ఆయన "సినిమా" అనే పక్ష పత్రికను స్థాపించి 19 సంవత్సరాలు నడిపారు. ఆయన 1945 లో మద్రాస్ సినీ వర్కర్స్ యూనియన్ మరియు ఆంధ్ర ఫిల్మ్ జర్నలిస్ట్స్ అసోసియేషన్ లను స్థాపించారు . దక్షిణ భారతదేశంలో ఇటువంటి సంఘాలు ఇదే మొదటివి . వీరు చాలాకాలం నవజీవన్ సినిమా పత్రిక సంపాదకులుగా కొనసాగారు.వీరు తెలుగులో ప్రప్రథమ సినిమా మాసపత్రిక చిత్రకళను 1937లో ప్రారంభించారు. వీరు సుమారు 50 సంవత్సరాలు ఆంధ్ర నాటక కళా పరిషత్ పోటీలకు న్యాయనిర్ణేతగా ఉన్నారు.

స్క్రీన్ (Screen) అనే ఆంగ్ల సినీ వారపత్రిక వీరి జీవితాన్ని సంగ్రహంగా ముద్రిస్తూ "ఎ మ్యాన్ ఆఫ్ మిలియన్ ఐడియాస్"గా అభివర్ణించింది.

ఆయన 2002లో మరణించారు. ఆయన జ్ఞాపకార్థం డాక్టర్ ఇంటూరి మెమోరియల్ ట్రస్ట్ స్థాపించబడింది మరియు ప్రముఖ సినీ జర్నలిస్టులకు డాక్టర్ ఇంటూరి వెంకటేశ్వరరావు విశిష్ట పురస్కారాలను ప్రతి సంవత్సరం ప్రదానం చేస్తుంది. ఈ అవార్డు గ్రహీతలలో రెంటాల జయదేవా, రాండర్ గై , ఎస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం , పి. సుశీల మరియు ఇనంపూడి అర్జునరావు ఉన్నారు.

రచనలు
 ఆంధ్ర హాలీవుడ్
 మ్యూజింగ్స్ ఆఫ్ ది సెక్స్
 తెలుగు సినిమా విశ్వరూపం
 లూమినరీస్ ఆఫ్ తెలుగు ఫిలిండమ్ (ఆంగ్లం)

పురస్కారాలు
 ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్తు 1985లో వీరికి కళా ప్రపూర్ణతో సత్కరించింది.
 1985లో రామనాథ్ అవార్డు
 1992లో అమెరికన్ తెలుగు అసోసియేషన్ వారిచే సిరోమణి అవార్డు
 1996 సంవత్సరంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రతిష్ఠాత్మకమైన రఘుపతి వెంకయ్య అవార్డు ప్రదానం చేసింది.
 రామబ్రహ్మం జర్నలిస్టు అవార్డు

 మూలాలు 

యితర లింకులు
 ఇంటూరి వెంకటేశ్వర రావు గారి జీవిత చరిత్ర 

వర్గం:1909 జననాలు
వర్గం:2002 మరణాలు
వర్గం:రఘుపతి వెంకయ్య పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:కళాప్రపూర్ణ గ్రహీతలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా పాత్రికేయులు