పెదపల్లి (నగరం)

పెదపల్లి, బాపట్ల జిల్లా, నగరం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన నగరం నుండి 16 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పొన్నూరు నుండి 22 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1139 ఇళ్లతో, 3706 జనాభాతో 1475 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1816, ఆడవారి సంఖ్య 1890. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 544 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 113. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590493. ఎస్.టి.డి.కోడ్ = 08648.

 విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఆరు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
సమీప బాలబడి నగరంలో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల నగరంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఖాజీపాలెంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, పాలీటెక్నిక్‌ పొన్నూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల బాపట్లలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల నగరంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం పొన్నూరులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరు లోనూ ఉన్నాయి.

జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల 
ఈ పాఠశాల బలోపేతానికి గ్రామస్థులు, ఉపాధ్యాయులు సమష్టి కృషి చేస్తున్నారు. వీరి కృషి వలన, ఈ పాఠశాల విద్యార్థులు, 10వ తరగతిలో ఉత్తమ ఫలితాలతో పాటు, జాతీయ ప్రతిభా ఉపకారవేతనాలకు అర్హత సంపాదించుచున్నారు. గ్రామస్థులు పేద విద్యార్థులకు ఉచిత దుస్తులు, వ్రాత పుస్తకాలు, వార్షిక బహుమతులు అందించుచున్నారు. దూరం నుండి వచ్చు విద్యార్థులకు సైకిళ్ళు అందించుచున్నారు.ఉపాధ్యాయులు, పాఠశాల వార్షికోత్సవంతోపాటు, ఉపాధ్యాయ దినోత్సవం, విద్యార్థిదినోత్సవాలను గూడా నిర్వహించుచున్నారు. వీరి కృషిని గుర్తించిన ప్రభుత్వం, పాఠశాలకు, రు. 30 లక్షలతో అధునాతన భవన సముదాయం నిర్మించి ఇచ్చింది. 
పాఠశాలలలో నూతన సాంకేతిక పరిఙానం జోడించి (డిజిటల్ పద్ధతుల ద్వారా) విద్యాబోధనకు ప్రభుత్వం శ్రీకారం చుట్టనున్నది. ఈ మేరకు 4 జిల్లాల నుండి, ప్రభుత్వ పాఠశాలలలో పనిచేయుచున్న ఉపాధ్యాయులకు హైదరాబాదులో శిక్షణనిప్పించారు. యునెస్కో ఇచ్చిన ఈ శిక్షణకు, జిల్లా నుండి ఇద్దరు ఉపాధ్యాయులు ఎంపికకాగా, ఈ పాఠశాల నుండి శ్రీ గుర్రం మురళి ఒకరు. 
పెదపల్లి గొల్లపాలెం జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల ఆరవ వార్షికోత్సవ వేడుకలు, 2015,ఫిబ్రవరి-22వ తేదీ నాడు ఘనంగా నిర్వహించారు.

మండల పరిషత్తు ప్రాధమిక పాఠశాల
పెదపల్లి గొల్లపాలెంలోని ఈ పాఠశాల భవనం శిథిలమైపోగా, ఆరున్నర లక్షల రూపాయల వ్యయంతో నూతన భవనం నిర్మించారు.
వైద్య సౌకర్యం

 ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
పెదపల్లిలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.

 తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.

 పారిశుధ్యం 
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

 సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
పెదపల్లిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

 మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

 ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

 విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 21 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

 భూమి వినియోగం 
పెదపల్లిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 164 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 2 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 1307 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 2 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 1305 హెక్టార్లు

 నీటిపారుదల సౌకర్యాలు 
పెదపల్లిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
 కాలువలు: 1299 హెక్టార్లు
 ఇతర వనరుల ద్వారా: 5 హెక్టార్లు

 ఉత్పత్తి 
పెదపల్లిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

 ప్రధాన పంటలు 
వరి, వేరుశనగ

గ్రామ పంచాయతీ 
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో శ్రీమతి కర్రా జ్యోతిశ్రీ, సర్పంచిగా ఏకగ్రీవంగా ఎన్నికైనారు. 

గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయములు
శ్రీ పోలేరమ్మ తల్లి:- పెదపల్లి గ్రామంలో శ్రీ పోలేరమ్మ తల్లి విగ్రహప్రతిష్ఠ 2014,ఫిబ్రవరి-17 సోమవారంనాడు కన్నులపండువగా జరిగింది. మూడు రోజులనుండి ప్రత్యేక పూజలు చేశారు. 
శ్రీ నాగేంద్రస్వావారి ఆలయం:- పెదపల్లి గ్రామశివారులో శ్రీ నాగేంద్రస్వావారి ఆలయం ఉంది. 
శ్రీ రంగనాయకస్వామివారి ఆలయం:- పెద్దపల్లి అగ్రహారంలో గ్రామస్థులు సుమారు 400 సంవత్సరాల క్రితం, స్వామివారిని ప్రతిష్ఠించి, పూజలు నిర్వహిస్తున్నట్లు గ్రామస్థుల కథనం. తమిళనాడు రాష్ట్రంలోని శ్రీరంగపట్నం నుండి, స్వామివారి ప్రతిమను క్రింద తాకనివ్వక, కాలినడకన మోసుకుంటూ తీసికొనివచ్చినట్లు శిలాశాసనాలు చెబుచున్నవి. అప్పట్లో దేవస్థానం అభివృద్ధికి గ్రామస్థులు 150 ఎకరాల మాగాణి భూమిని విరాళంగా అందించారు. అప్పటినుండి ఇప్పటివరకూ, ప్రతి సంవత్సరం, ఫాల్గుణ మాసంలో ఐదురోజులపాటు స్వామివారి ఉత్సవాలు నిర్వహించుచున్నారు. 
శ్రీ చెన్నకేశవస్వామివారి ఆలయం. 
శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా, గణపతి, దత్తాత్రేయస్వామి వారల విగ్రహ ప్రతిష్ఠా కార్యక్రమం, 2015,మార్చి-8వ తేదీ ఆదివారం ఉదయం 9 గంటలకు నిర్వహించెదరు. ఈ కార్యక్రమాన్ని పురస్కరించుకొని, 6వ తేదీ శుక్రవారం నుండి, ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించుచున్నారు. ప్రతి రోజూ మూలమంత్ర అభిషేకాలు, పంచగవ్య ఆరాధన, రుత్విగ్వరణ, దీక్షా ధారణ, అంకురారోపణ, నాందీ దేవతాహ్వన నిర్వహించుచున్నారు. విగ్రహ ప్రతిష్ఠ అనంతరం భక్తులకు అన్నప్రసాద వితరణ నిర్వహించెదరు. 

గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్య్వసాయాధారిత వృత్తులు

గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 3860. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 1963, స్త్రీల సంఖ్య 1897,గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1047 ఉన్నాయి.గ్రామ విస్తీర్ణం 1475 హెక్టారులు.
మూలాలు