తెనాలి రామకృష్ణ (1956 సినిమా)

విక్రమ్ ప్రొడక్షన్స్ ను స్థాపించి ఛాయాగ్రాహకుడు బి.ఎస్.రంగా, మా గోపి చిత్రం తరువాత రెండవ చిత్రంగా తెలుగు, తమిళంలలో తెనాలి రామకృష్ణ సినిమాను ప్రారంభించాడు. తమిళంలో ఈ సినిమాను తెనాలి రామన్ గా విడుదల చేశారు. నిర్మాతగా, దర్శకుగా, ఛాయాగ్రాహకుడిగా తెనాలి రామన్ (తమిళం) లో అన్ని పనులు చక్కగా నెరవేర్చాడు. బ్రహ్మాండమైన సెట్స్, అలంకరణలు సమకూర్చడానికి అయ్యే వ్యయానికి రంగా వెనుకాడలేదు. తెలుగులో సముద్రాల రాఘవాచార్యుల సంభాషణలు చిత్రానికి వన్నె తెచ్చాయి. ఎన్టీ రామారావు తమిళ, తెలుగు రెండు భాషల్లోనూ శ్రీకృష్ణదేవరాయల పాత్ర పోషించాడు. తెనాలి రామకృష్ణుని పాత్ర మాత్రం తెలుగులో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, తమిళంలో శివాజీ గణేశన్ వేశారు. కృష్ణసాని పాత్రను ఇరు భాషల్లోనూ భానుమతి పోషించింది. జమునకు కమల పాత్రను, జయలలిత తల్లి సంధ్యకు తిరుమలాంబ పాత్రను ఇచ్చారు. అప్పట్లో అనామక రచయిత అయిన ఆత్రేయకు రాజసభలో ఒక చిన్నపాత్రను ఇచ్చారు. కానీ అది నచ్చని ఆత్రేయ తన చదువుకు, స్థాయికి తగిన పాత్ర కాదని నిరాకరించి వెళ్ళిపోయాడు. విశ్వనాథన్ - రామమూర్తి ద్వయం ఈ చిత్రానికి అద్భుతమైన సంగీతం అందించారు. 

 తారాగణం 

 అక్కినేని నాగేశ్వరరావు_తెనాలి రామకృష్ణ 
 నందమూరి తారక రామారావు_ శ్రీకృష్ణదేవరాయ 
 వి.నాగయ్య_ తిమ్మరుసు 
 పాలువాయి భానుమతి_కృష్ణసాని 
 జూలూరి జమున_ కమల, తెనాలి రామకృష్ణ భార్య 
 రావు బాలసరస్వతి దేవి _ రాధ 
 ముక్కామల కృష్ణమూర్తి_ తాతాచార్య 
 వంగర వెంకట సుబ్బయ్య_ అప్పన్న, తాతాచార్య సహాయకుడు 
 మాస్టర్ వెంకటేశ్వర్_ మాధవ,రామకృష్ణ కొడుకు 
 మిక్కిలినేని రాధాకృష్ణమూర్తి_ కనకరాజు 
 సంధ్య_తిరుమలదేవి 
 లక్ష్మీకాంతం _ డ్యాన్సర్
 రామకోటి_చాకలి 
 రాజనాల కాళేశ్వరరావు 
 సురభి బాలసరస్వతి దేవి 
 వెంకుమాంబ_ తెనాలి రామకృష్ణ తల్లి 
 కామరాజు_ బాబర్.

 సాంకేతిక వర్గం 

 దర్శకుడు: బి.ఎస్.రంగా
 సంగీతం: విశ్వనాథన్, రామమూర్తి 
 గీత రచయిత:సముద్రాల రాఘవాచార్య 
 మాటలు:సముద్రాల రాఘవాచార్య, వెంపటి సదాశివ బ్రహ్మం 
 నేపథ్య గాయకులు: ఘంటసాల వెంకటేశ్వరరావు, మాధవపెద్ది సత్యం, పాలువాయి భానుమతి , వి.నాగయ్య, పులపాక సుశీల, పి.లీల, రావు బాలసరస్వతి దేవి, ఎ.పి.కోమల 
 చిత్రానువాదం: బి.ఎస్.రంగా 
 ఛాయా గ్రహణం: బి ఎస్.రంగా 
 ఎడిటింగ్: పి.జి.మోహన్ 
 నిర్మాత: బి.ఎస్.రంగా 
 నిర్మాణ సంస్థ: విక్రమ్ ప్రొడక్షన్స్
 విడుదల:12:011956.

పాటలు

01. ఆకతాయి పిల్లమూక అందాల చిలకా నాకేసి సూత్తారు నవ్వుతారు - రామకోటి

02. ఇచ్చకాలు నాకు నీకు ఇంక ఏలరా నీ లక్షపు కోరికనాతో ఆనతీయరా - పి.లీల

03. ఈ కాంతలు ఈ తనయులు ఈ కాంచనరాసులెల్ల (పద్యం) - ఘంటసాల

04. కన్నులు నిండె కన్నెల విన్నా మన్నననీ రారాజా - పి. భానుమతి

05. కలనన్ తావక ఖడ్గఖండిత రిపుక్ష్ముభర్త మార్తాండ (పద్యం) - ఘంటసాల

06. గంజాయి తాగి తురకల సంజాతము చేత కల్లు చవికొన్నావా (పద్యం) - ఘంటసాల

07. గంగా సంగమమే ఇచ్చగించునే మదిన్ కావేరి దేవేరిగా (పద్యం) - ఘంటసాల

08. గండుపిల్లి మేను మరచి బండనిదుర పోయెరా కొండ ఎలుకనిచట రెండు - ఘంటసాల,నాగయ్య

09. చందన చర్చిత నీలకళేబర పీతవసన వనమాలీ కేళీచలన్మణి - సుశీల (జయదేవుని అష్టపది)

10. చేసేది ఏమిటో చేసేయి సూటిగా వేసేయి పాగా ఈ కోటలో - ఘంటసాల (రచన: సముద్రాల)

11. జగములా దయనేలే జనని సదాశివుని మనోహరిణి పదములే (విషాదం) - పి. లీల

12. జగములా దయనేలే జనని సదాశివుని మనోహరిణి పదములే (సంతోషం) - పి. లీల

13. తీరని నా కోరకలే తీరెను ఈ రోజు కురిమి నా చెలిమి కోరెనురా రాజు - పి. భానుమతి

14. తురుపు జూపున జాలిన కొరత నురుపు (పద్యం) - (గాయకుని వివరాలు తెలియవు)

15. తృవ్వట బాబా తలపై పువ్వటజాబిల్లి వల్వ (పద్యం) - ఘంటసాల

16. తెలియనివన్ని తప్పులని ధిక్కనాన సభాంతరంబునన్ (పద్యం) - ఘంటసాల

17. తరుణ శశాంక శఖరమరాళమునకు ... ఓ లాల ఓ లాల కంచెల చెరచే - ఘంటసాల, ఎ.పి. కోమల

18. నరసింహ కృష్ణరాయల కరమరుదగు కీర్తి (పద్యం) - ఘంటసాల

19. నరసింహ కృష్ణరాయల కరమరుదగు కీర్తి వెలయు కరి భిక్కిరి (పద్యం) - ఘంటసాల

20. నీవెగా రారాజీవెగా నయవిజయశాలీనీరాయ నీకు సరి నీవెగా - పి. భానుమతి

21. మరుధృతాతటస్త శతృమండలీగళాంతర (శ్లోకం) - (గాయకుని వివరాలు తెలియవు)

22. మా కొలది జానపదులకు నీ కవనపు ఠీవి అబ్బునే (పద్యం) - ఘంటసాల

23. మేకతోకకు మేకతోక మేకకు తోక మేకతోక (పద్యం) - ఘంటసాల

24. రంజన చెడి పాండవులరిభంజనలై విరటుకొల్వుపాలై రకటా (పద్యం) - ఘంటసాల

25. రాజనందన రాజ రాజస్తతుల సాటి తలప నన్నయవేమ ధరిణి (పద్యం) - (గాయకుని వివరాలు తెలియవు)

26. స్తుతమతి యైన ఆంధ్రకవి ధూర్జటి పల్కులకేల కల్గెనో అతులిత మాధురీ (పద్యం) - ఘంటసాల

27. శరసంధాన బలక్షమాది ఐశ్వర్యంబులన్ కల్గి (శ్లోకం) - (మాధవపెద్ది సత్యం)

 విశేషాలు 
నిడివి - 170 నిమిషాలు.

మూలాలు, వనరులు

 ఘంటసాల గళామృతము బ్లాగు - కొల్లూరి భాస్కరరావు, ఘంటసాల సంగీత కళాశాల, హైదరాబాదు - (చల్లా సుబ్బారాయుడు సంకలనం ఆధారంగా)
డి.వి.వి.ఎస్.నారాయణ సంకలనం చేసిన మధుర గాయని పి.సుశీల మధుర గీతాలు, జె.పి.పబ్లికేషన్స్, విజయవాడ, 2007.
సి.హెచ్.రామారావు: ఘంటసాల 'పాట'శాల అను పాటల సంకలనం నుండి.

వర్గం:అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ఎన్టీఆర్‌ సినిమాలు
వర్గం:భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కార విజేతలు
వర్గం:తెలుగు జీవితచరిత్ర సంబంధమైన సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు చారిత్రాత్మక సినిమాలు
వర్గం:భానుమతి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రాజనాల నటించిన సినిమాలు
వర్గం:నాగయ్య నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జమున నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జయలలిత నటించిన సినిమాలు