ನರ್ತೆ

ನರ್ತೆ  ಕಂಡೊಲೆಡ್ ತಿಕ್ಕುನ ಒಂಜಿ ಪುರುತ್ತ/ಪುವೆಚ್ಚಿ ಜಾತಿಗ್ ಸೇರ್ದಿನ ಜೀವಿ. ತುಳುನಾಡ್‍ಡ್ ನರ್ತೆ ಪನ್ಪಿನವು ಬಾರೀ ವಿಸೇಸವಾಯಿನ ಜೀವಿ, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಸೊಡು ಬೆನ್ನಿ ಕಂಡೊಲು ಇಪ್ಪುನ ಜಾಸ್ತಿ, ಅಂಚ ಇತ್ತನೈರ್ದಾವರ ಮುಲ್ಪ ಮಾಮೂಲಿಯಾದ್ ಉಂದು ತುವರೆ ತಿಕ್ಕುಂಡು.  ನರ್ತೆಲು ಅರೆಗೊಲೊಡು ತುವರೆ ತಿಕ್ಕುಜ ದಾಯೆ ಪಂಡ ಅರೆಗೊಲೊಡು ಉಂದು ಮಣ್ಣ್ ದ ಅಡೀಕ್ ಪೋದಿಪ್ಪುಂಡು. ಸುರೂತ ಬರ್ಸೊಗು ಮಣ್ಣ್ ದ ಅಡೀಕ್ ಪೋಯ್ನ ನರ್ತೆಲು ತೆತ್ತಿ ದೀವರೆ ಮಿತ್ತ್ ಬರ್ಪ. ನೆಟ್ಟ್  ಕರ್ಬದ ಅಂಶೊ, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ವಿಟಮಿನ್ ಎ ಬುಕ್ಕೊ ಕೆಲವು ಕನಿಜೊದ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶೊಲು ಇಪ್ಪುಂಡು ಪ್ರೋಟಿನ್ ಲ ಜಾಸ್ತಿ ಇಪ್ಪುಂಡು. ಈತ್ ಇತ್‌ದ್ಲಾ ನೆಟ್ಟ್ ಚರ್ಬಿದ ಅಂಶ ಇಪ್ಪುಜಿ. ನರ್ತೆನ್ ತಿಂದಿ ಬುಕ್ಕೊ ಅವೆತ್ತ ಚಿಪ್ಪುನ್ ದಕ್ಕುನ ಬದಲ್‍ಗ್ ಅವೆತ್ತ ಚಿಪ್ಪುನು ಸುರಿದ್ ಅವೆಕ್ಕ್ ಬಣ್ಣೊ ಕೊರ್ದು ಮಾಲೆಲಾ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

 ನರ್ತೆಲು ತಿನ್ಪಿನ ಆಹಾರ, ಬದುಕುನ ಜಾಗೆ
ನರ್ತೆಲು ಮಣ್ಣ್ ದುಲಾಯಿ ಇಪ್ಪುನೈರ್ದಾವರ ಪಾಮಜಿ, ಕೆಸರ್ ಮಣ್ಣ್ ನ್ ತಿಂದ್‍ದೇ ಬದುಕುಂಡು. ಕಂಡೊಲೆಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಈ ಜೀವಿಲು ಪಗೆಲ್‍ಡ್ ಬೆಚ್ಚೊಗ್ ಮಣ್ಣ್ ದ ಮಿತ್ತ್ ಬರ್ಪುಜ. ಅವ್ವೇ ಬಯ್ಯೊದ ತಂಪುದ ಪೊರ್ತುಗ್ ಮಣ್ಣ್ ‍ದ ಮಿತ್ತ್ ಬತ್‍ದ್ ಸೇರುವ. ನರ್ತೆದ ಶರೀರೊದ ಮಿತ್ತ್ ಶಂಕೊದ ರೂಪೊಡು ಒಂಜಿ ಚಿಪ್ಪು ಅಂಚನೆ ಉದ್ದೊದ ಮೀಸೆ  ಉಂಡು. ಚಿಪ್ಪು ಇಪ್ಪುನು ಅವೆಕ್ಲೆನ ರಕ್ಷಣೆಗ್. 15-20 ವರ್ಸ ಮುಟ್ಟ ನರ್ತೆಲು ನೀರ್ ಡ್ ಬದುಕುವ, ಅವ್ವೇ ಉಂದೆನ್ ನೀರ್ ರ್ದ್ ಪಿದಯ್ ದೆತ್ತ್ಂಡ ರಡ್ಡ್ ಇಜ್ಜಾಂಡ ಮೂಜಿ ದಿನ ಬದ್ಕುಂಡು. ಅವತ್ತಂದೇ ರೈತೆರ್ ಗಲಸುನ ಯಂತ್ರೊಲೆರ್ದ್ ಅಂಚನೆ ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರೊಲೆರ್ದ್ ನರ್ತೆಲು ಸಯ್‍ಪ. ನರ್ತೆಲು ಒರ ತೆತ್ತಿ ದೀನಗ 200-300 ತೆತ್ತಿ ದೀಪ. ಆಂಡ ನೀರ್ ಡ್ ತೆತ್ತಿಲು ಒರಿಯುನ ಮಸ್ತ್ ಕಮ್ಮಿ.

 ನರ್ತೆನ್ ಗಲಸ್‍ದ್ ಮಲ್ಪುನ ಕಜಿಪು 
 ನರ್ತೆ ಸುಕ್ಕ.
 ನರ್ತೆ ಸಾರ್.
 ನರ್ತೆ ಗಸಿ.
 ನರ್ತೆ ಪುಂಡಿ.
 ಬಸಲೆನರ್ತೆ ಗಸಿ.
 ತೌತೆನರ್ತೆದ ಸಾರ್.

 ರೈತನ ಮಿತ್ರೆ ನರ್ತೆ 
ನರ್ತೆಲು ಮಣ್ಣ್, ಪಾಮಜಿ, ಕೆಸರ್ ತಿಂದ್ ಬದ್ಕುನೈರ್ದಾವರ ಅವ್ ಇಪ್ಪುನ ಜಾಗೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶೊಲು ಇಪ್ಪುವ. ಅಂಚ ಇತ್ತಿನೈರ್ದಾವರ ಅಲ್ಪ ಬಿತ್ತನೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ ಫಲೊ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ನರ್ತೆಲೆನ್ ರೈತನ ಮಿತ್ರೆ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಮಿತ್ರೆ ಒಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ಆಂಡ ನನೊಂಜಿ ರೂಪೊಡು ನರ್ತೆಲು ರೈತೆರೆಗ್ ಶತ್ರು, ದಾಯೆ ಪಂಡ ಬಿತ್ತಿನ ಬಿತ್ತ್ ಮುಂಗೆ ಬರ್ಪಿನ ಪೊರ್ತುಗ್ ನರ್ತೆಲು ಈ ಮುಂಗೆ ಬೈದಿನವೆನ್ ತಿನರೆ ಸುರು ಮಲ್ಪುವ. ಅಂಚಾದ್ ಬುಲೆ ನಾಶ ಆವರೆ ಬಲ್ಲಿ ಪಂಡ್‍ದ್ ಬಿತ್ತನೆ ಮಲ್ಪೊಡು ದುಂಬೇ ನರ್ತೆಲೆನ್ ಪೆಜ್ಜುವೆರ್. ಇಜ್ಜಾಂಡ ಬಿತ್ತನೆ ಮಲ್ಪಂದೆ ನೇಜಿ ನಡ್ಪೆರ್.

ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಪ್ರಾಣಿಲು