ಇನ್ಸುಲಿನ್ ದಯಿ

ಇನ್ಸುಲಿನ್ ದಯಿ ಉಂದು ಒಂಜಿ ಮರ್ದ್‌ದ ದಯಿ. ಉಂದೆನ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಕೆಂಪು ಪೊನ್ನೆ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಮಲೆಯಾಳೊಡು ವೆನ್ನ ಮರಮ್ (ವೆನ್ಗಾಯಿ) ಪಂಡ್‍ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಸ್‍ಡ್ ಫೈರಿ ಕೊಸ್ಟಸ್ ಪಂಡ್‌ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಉಂದು ಮಧುಮೇಹಿಲೆಗ್ (ಸಕ್ಕರೆ ಸೀಕ್‍ದಕ್‍ಲೆಗ್) ಉಪಯೋಗ ಅಪುನ ಮರ್ದ್ ದ ದಯಿ. ಉಂದು ಶುಂಠಿ ದಯಿತ ಜಾತಿಗ್ ಸೇರಿನ ದಯಿ. ಮೂಲತಃ ಈ ದಯಿತ ಊರು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ. ಆಂಡಾ ಭಾರತದ ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ಲ ಬುಳೆಪುಂಡು.  ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯೋಲೆಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಬುಳೆಪುಂಡು.

ದಯಿತ ರೂಪ
 ಉಂದು ಎಲ್ಯ ದಯಿ ಸುಮಾರ್ ೬೦ಸೆ.ಮೀ. (2 ಫೀಟ್) ಎತ್ತರ ಬಳಪುಂಡು. ಉಂದೆತ ದಂಡ್ ಕೆಂಪು (ನೆರಳೆ) ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ತೂನಗ ಕರ್ಂಬುದ ದಯಿತ್ ಲೆಕ್ಕೊ ಇತ್ತ್ಂಡಲ ಆತ್ ತೋರ ಇಜ್ಜಿ. ಸುಮಾರ್ ಅರ್ಧ ಇಂಚಿದಾತ್ ದಪ್ಪ ಉಪ್ಪುಂಡು.
 ಉಂದೆತ ಇರೆ ಉದ್ದವಾದ್ ಪಚ್ಚೆ ಬಣ್ಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ನೆತ್ತ ಇರೆ ಒಂತೆ ಚೀಪೆ ಬುಕ್ಕೊ ಒಂತೆ ಪುಳಿಯಾದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಈ ದಯಿಟ್ ಕೆಂಪು, ಮಂಜೊಲ್ ರಡ್ಡ್ ಬಣ್ಣಲ ಬೆರಕೆ ಆಯಿ ಲೆಕ್ಕಂತಿನ ಸಾಮಾನ್ಯೊ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಪೂ ಆಪುಂಡು.

ಮರ್ದ್‍ದ ಉಪಯೋಗ
ನಮ್ಮ ನೆತ್ತೆರ್ಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಸಕ್ಕರೆ (ಗ್ಲೂಕೋಸ್)ದ ಅಂಸೊನ್ ಕಡಿಮೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅಂಚನೆ ನೆತ್ತೆರ್‍ದ ಒತ್ತಡೊ (ಬ್ಲಡ್ ಪ್ರೆಸರ್), ಕಿಡ್ನಿದ ಸಮಸ್ಯೆ, ಹಾಳ್ ಚರ್ಬಿದ ಅಂಸೊನು ಕಡಿಮೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಈ ದಯಿತ ಇರೆ ಉಪಯೋಗ ಆಪುಂಡು. ಪ್ರತಿ ದಿನ ಬೊಲ್ಪುಗು ಕಾಲಿ ಬಂಜಿಗ್ ಒಂಜಿ ಅತ್ತಂಡ ರಡ್ಡ್ ಇರೆನ್ ಅಗಿದ್ ತಿನೊಡು. ಸಕ್ಕರೆದ ಅಂಸೊ ಜಾಸ್ತಿ ಇತ್ತಿನಕುಲು ರಾತ್ರೆಲ ರಡ್ಡ್ ಇರೆ ತಿಂದ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ. ಅಗಿದ್ ತಿನೆರೆಗ್ ಆವಂದಿನಕುಲು ಇರೆನ್ ನೀರ್‌ದೊಟ್ಟುಗು ಕೊದಿಪಾದ್ ಬೆಚ್ಚ ಅರತಿಬುಕ್ಕೊ ಪರೊಲಿ. ಈ ರಡ್ಡ್ ವಿದಾನೊ ಅತ್ತಂದೆ ಕುಡೊಂಜಿ ವಿದಾನೊಡು ಬೋಡಾಂಡ ಉಪಯೋಗ ಮನ್ಪೊಲಿ. ಈ ದಯಿತ ಇರೆ ನಿರೆಲ್ದ್ ಲುಂಗಾದ್ ಪೊಡಿ ಮಲ್ತ್ ದೀದ್ ಬೊಡಾನಗ ಒಂಜಿ ಅತ್ತಂಡ ಅರ್ಧ ಚವುಂಟು ನೀರ್‌ಗ್ ಪಾಡ್ಡ್ ಕಲಡದ್ ಪರೊಲಿ.

ಜಾಗ್ರತೆ ಮಲ್ಪೊಡಾಯಿನವು
ಸೀಪೆ ಪಡಿಕೆಗ್ ಉಂದು ಮರ್ದ್ ಆಂಡಲಾ ಸೀಪೆ ಪಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚ ಇತ್ತಿನಕುಲು ಮಾತ್ರ ಉಂದೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೊಡು.

ದಯಿತ ಬೊಲೆಚ್ಚಿಲ್
ಈ ದಯಿ ಎಡ್ಡೆ ಮೆದು ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ನೀರ್ದ ಅಂಸೊ ಇತ್ತಿನಲ್ಪ ಬಂಬಲಾದ್ ಬಲಪುಂಡು. ಈ ದಯಿತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್ಗ್ ಸೂರ್ಯನ ಬೊಲ್ಪು ಅಂಚನೆ ನಿರೆಲ್ ರಡ್ಡ್‌ಲ ಬೋಡಾಪುಂಡು. ನೇತ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್ಗ್ ಸಾವಯವ ಗೊಬ್ಬರನು ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ತ್ಂಡ ಎಡ್ಡೆ.

 ಉಲ್ಲೇಕೊಲು 

ವರ್ಗೊ:ಜನಪದ ಮರ್ದ್
ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಜಾನಪದ
ವರ್ಗೊ:ಹಳ್ಳಿಮರ್ದ್