ಕಾರವಾರ

ಕಾರವಾರ  ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕರಾವಳಿಡ್ ಅರಬೀ ಕಡಲ ಕರೆಟ್ ಸ್ವಾಬಾವಿಕವಾಯಿನ ಬಂದರ್ ಉಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಮುಖ್ಯ ಪೇಂಟೆ. ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆದ ಮುಖ್ಯ ಕೇಂದ್ರ. ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆದ ತಾಲೂಕುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕಾರವಾರ ಒಂಜಿ ತಾಲೂಕಾದುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯ ಬಂದರುಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಕುಡ್ಲದ ಪಣಂಬೂರುದ - ನವ ಮಂಗಳೂರು - ಬಂದರ್‌ರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊದ ರಡ್ಡನೆತ ಸ್ಥಾನೊಡು ಕಾರವಾರ ಬಂದರ್ ಬರ್ಪುಂಡು.

ರಬೀಂದ್ರನಾಥ ಠಾಗೋರೆರ್ ಕಾರವಾರದ  ಕಡಲಕರೆತ ಪೊರ್ಲುನು ತೂದು ಭಾವಾವೇಶೊಡು  ಕಾರವಾರ ಕಡಲ ಬರಿತ ಕಾಶ್ಮೀರ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಾಶ್ಮೀರ ಪಂಡ್‌ದ್ ಪುಗರ್ದಿನ  ಪದ್ಯ  ಬರೆತಿನ ವೃತ್ತಾಂತ  ಉಂಡು. ರಬೀಂದ್ರನಾಥ  ಠಾಗೋರೆರ್  1882ಟ್ ಕಾರವಾರದ ಕಡಲ ಕರೆಕ್ ಬೇಟಿ ಕೊರಿನ ನೆನಪುಗು ಮುಲ್ಪದ ಕಡಲಕರೆತ ಒಂಜಿ ಭಾಗೊಗು ರವೀಂದ್ರನಾಥ  ಠಾಗೋರ್ ಬೀಚ್ ಪಂಡ್‌ದ್ಪುದರ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಅವೆ ಕಡಲ ಕರೆತ ಬಡಕಾಯಿ ಭಾಗೊನು ಕಾರವಾರ ಬೀಚ್ ಪಂಡ್‌ದ್ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.

 ಕಾರವಾರ ಪುದರ್ದ  ಮೂಲ 
ಕಾರವಾರದ ಪೇಂಟೆ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಬತ್ತಿನಿ ೧೮೫೭ದ ಸಿಪಾಯಿ ದಂಗೆರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ. ಬ್ರಿಟಿಷೆರ್ ಕಾರವಾರ ಪೇಂಟೆನ್ ಬುಳೆಪಾಯೆರ್ ಪನ್ಪುನ ಪಾತೆರ ಉಂಡು. ಅಯಿಡುದು ದುಂಬು ಕಡವಾಡ, ಕೋಣಿ, ಬಾಡ, ಕೋಡಿಬಾಗ್, ಕಾತಿನ್ಕೋಣ, ಸುಂಕೇರಿ ಇಂಚಿನ ಎಲ್ಯ ಗ್ರಾಮೊಲು ಇತ್ತಾ ಇನ್ಪೆರ್. ಕಡವಾಡ ಪನ್ಪುನ ಪ್ರದೇಶ ಇತ್ತೆದ ಕಾರವಾರದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗೊಡು ಉಂಡು. ಈ ಕಡವಾಡ ಪನ್ಪುನ ಊರುದ ಪುದರುನೆ ಕಾರವಾರ ಪಂಡ್‌ದ್ಬ್ರಿಟಿಷೆರ್ ಉಚ್ಚಾರ ಮಲ್ತಿನೆಡ್ದಾವರೆ ಪೇಂಟೆದ ಪುದರ್ ಕಾರವಾರ  ಆಂಡ್ ಪನ್ಪುನ ಪ್ರತೀತಿ ಉಂಡು. ಕಡವಾಡ ಇನ್ನಗ ಕಡೆತ (ಕೋಡಿದ) ವಾಡ (=ತಾಣ); "ವಾಡ" ಪನ್ಪುನ ಸ್ಥಳವಾಚಕ ಇತ್ತಿನೆನ್ ದಾರವಾಡ, ಹಾರವಾಡ, ಶಿರವಾಡ, ಪನ್ಪುನ ಉದರ್ಮೆಲೆಡ್ ತೂವೊಲಿ. ಕಡವಾಡ ಪನ್ಪುನ ಊರು ಕಾಳಿ ತುದೆತ ಬರಿಟ್ ಇಪ್ಪುನ ಕಾರಣ, "ಕಡ" ಇನ್ನಗ  ತುದೆ ಕಡಪುನ ಜಾಗೆ ("ಮರಕಡ", "ಕಡಪುಕರಿಯ" -ಇತ್ತಿಲೆಕ್ಕೊ) ಆದಿಪ್ಪುನ ಸಾಧ್ಯತೆಲಾ ಉಂಡು.

 ಭೌಗೋಳಿಕ  ವಿವರ 
ಕಾರವಾರದ ಪೇಂಟೆ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಕಡಲ ಬರಿಟೆ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ, ಮೂಡಾಯಿಡ್ ಎತ್ತರದ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತೊದ ಸೆರಂಗುಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪಾ. ಕಾರವಾರ ಕದ ಕಡಲ ಬರಿತ ಅಂಚನೆ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ (ಪಡ್ಡಾಯಿ ಘಟ್ಟ)ದ ಕಾಡ ಗುಡ್ಡೆಲೆನ ಬರಿತ ಒಂಜಿ ಪೊರ್ಲು ಪರಿಸರದ ಪ್ರವಾಸೀ ತಾಣ. ಕಾರವಾರ ಪೇಂಟೆದ ಬಡಕಾಯಿ ಮೆಯಿಟ್ ಸಹ್ಯಾದಿ ಗಟ್ಟೊಲೆಡ್  ಬಿಡಿ ಪನ್ಪುನವುಲು ಉಗಮವಾಪಿನ ಕಾಳಿ ನದಿ (ತುದೆ) ೧೫೩ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರ ಪಡ್ಡಾಯಿಗ್ ಪರತೊಂದು ಅರಬಿ ಕಡಲುಗು ಸೇರುಂಡು.

ಕಾರವಾರ ಪೇಂಟೆದ ಬಡಕಾಯಿ ಭಾಗೊಡು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೆದ್ದಾರಿ ೬೬ಡ್ದು ೧೨ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಗೋವಾ ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರುಡುದು ಕಾರವಾರೊಗು ಉಪ್ಪುನ ದೂರ ೫೨೦ ಕಿಲೊಮೀಟರುಲು. ಕುಡಲಡ್ದ್ ಕಾರವಾರೊಗು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೆದ್ದಾರಿ ೬೬ಡು ಉಪ್ಪುನ ದೂರ ೨೮೦ ಕಿಲೋಮೀಟರುಲು.

 ನಗರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಬುಕ್ಕೊ ಜನಸಂಖ್ಯೆ  
ಕಾರವಾರ ನಗರದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ೧೦.೯ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರುಲು. ಕಾರವಾರ  ಪೇಂಟೆದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ೨೦೧೧ ಭಾರತದ ಜನಗಣತಿದ ಅಂಕಿ ಅಂಶೊಲೆನ ಪ್ರಕಾರ ೧.೫ ಲಕ್ಷ.

 ಅಂಕಿಅಂಶೊಲು 

 ಕಾರವಾರ ಬಂದರ್ 
ಕಾರವಾರ ಪೇಂಟೆದ ನೈಋತ್ಯ ಮರ್ಗಿಲುಡು ಕಡಲ ಬರಿತ  ಬೈತಕೋಲ ಪನ್ಪುನವುಲು ಕಾರವಾರದ ಸರ್ವಋತು ಬಂದರು ಉಂಡು. ಉಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರಕಾರದ ಬಂದರು ವಿಭಾಗೊದ ಆಡಳಿತೊಗು ಸೇರ್ದುಂಡು.ಕರ್ನಾಟಕ ಸರಕಾರ ಖಾಸಗಿ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಡ್ ಈ ಬಂದರುನು  ಅಭಿವೃದ್ಧಿ  ಮಲ್ಪುನ ಯೋಜನೆ ಪಾಡೊಂದುಂಡು.

 ಐ. ಎನ್. ಎಸ್. ಕದಂಬ ನೌಕಾನೆಲೆ 
ಕಾರವಾರ  ಬುಕ್ಕೊ ಅಂಕೋಲಾ  ಪೇಂಟೆಲೆನ ಗೋಡುನ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೆದ್ದಾರಿ ೬೬ ಸಾದಿದ ನಡುಟು ಕಡಲ ಕರೆಟ್  ಸುಮಾರಾದ್ ೨೩ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ  ಬುಕ್ಕೊ  ೪೫ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ   ಐ.ಎನ್.ಎಸ್ (INS)  ಕದಂಬ ಪನ್ಪುನ ಭಾರತದ  ಮಲ್ಲ ನೌಕಾ ನೆಲೆ ಆವೊಂದು  ಉಂಡು. ಈ ಕದಂಬ ನೌಕಾನೆಲೆ ಯೋಜನೆದ ಸುರುತ ಮಜಲುಗು  "ಕಡಲ ಪಕ್ಕಿ" (ಸೀ ಬರ್ಡ್: Sea- bird) ಪನ್ಪುನ ಪುದರು ಕೊರ್ತೆರ್. ಈ  "ಕಡಲ ಪಕ್ಕಿ" ಯೋಜನೆತ ಸುರುತ ಮಜಲ್ ೧೯೮೯ ಇಸವಿಡು ಸುರುವಾದ್ ೨೦೦೫ ಮೇ ತಿಂಗೊಳುಡು ಮುಗಿದ್  ೩೧-೫-೨೦೦೫ ದಾನಿ  ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಆತ್ಂಡ್. ಕಡಲ ಪಕ್ಕಿ ಯೋಜನೆಗ್ ಆತಿನ ಕರ್ಚಿ ರೂ.೨೬೨೯ ಕೋಟಿ.

ರಡ್ಡನೆ ಮಜಲುದ ಯೋಜನೆ ೨೦೧೬ ಇಸವಿಡ್ ಸುರುವಾತ್ಂಡ್. ಈ ಯೋಜನೆದ ಮಜಲು ೨೦೨೨ ವರ್ಷೊಗು ಮುಗಿವುನ ಅಂದಾಜಿ ಉಂಡು. ಈ ರಡ್ಡನೆ- ಎ ಮಜಲುದ ಅಂದಾಜಿ ಕರ್ಚಿ ರೂ ೧೯,೬೦೦ ಕೋಟಿ ಪಂಡ್‌ದ್ತೆರಿದ್ ಬೈದುಂಡು. ಅಯಿಡುದು ಬುಕ್ಕೊದ ಮಜಲು ರಡ್ಡನೆ- ಬಿ ಯೋಜನೆ ಈ ವರ್ಷ (೨೦೧೭) ಸುರುವಾದ್ ೨೦೨೨ ವರ್ಷೊಗು ಪೂರ್ಣ ಆಪುಂಡು ಪನ್ಪುನ ಮಅಹಿತಿ ಉಂಡು.

ಇತ್ತೆದ ಮಾಹಿತಿದ ಪ್ರಕಾರ ಐ.ಎನ್.ಎಸ್   ಕದಂಬ ಭಾರತ್ ಮೂಜನೆಯ ಮಲ್ಲ ನೌಕಾ ನೆಲೆ. ದುಂಬಾಗ್ ರಡ್ಡನೆಯ ಬಿ ಮಜಲುದ ಯೋಜನೆ ಮುಗಿಯಿನ ಬುಕ್ಕೊ ನೌಕಾ ನೆಲೆಟ್ ೫೦  ಮಲ್ಲ ಯುದ್ಧ ನೌಕೆಲೆನ್ ಉಂತಾವುನಾತ್ ಅವಕಾಶ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಅದಗ ಉಂದು ಭಾರತದ ಅಂಚನೆ ಮೂಡಾಯಿ ವಿಶ್ವದ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ನೌಕಾ ನೆಲೆ ಆಪುಂಡು ಪಂಡ್‌ದ್ಮಾಹಿತಿ ಉಂಡು. ಕದಂಬ ಯೋಜನೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಯಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಅಂದಾಜಿ ಒಂಜಿ ಲಕ್ಷ ಸಿಬಂದಿಲು ಬುಕ್ಕೊ ಅಕಲೆನ ಕುಟುಮೊಲು ಮುಲ್ಪ ನಿಲೆಯಾಪಿನ ಕಾರಣ ಮಾತಾ ಸೌಲಭ್ಯೊಲು ಇತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆ ಮುಲ್ಪ ಆಪಿನ ಉಂಡು.

ಭಾರತದ ಯುದ್ಧ ನೌಕೆ ಐ.ಎನ್.ಎಸ್.ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ ಅತ್ತಾಂದೆ ಬುಕ್ಕೊ ರಡ್ಡ್ ಮಲ್ಲ ಯುದ್ಧ ನೌಕೆಲು ಈ ಕದಂಬ ನೌಕಾ ತಾಣೊಡು ನಿಲೆಯೂರುವಾ.ಅಂಚನೆ ಸ್ಕೋರ್ಪೀನ್ ಸಬ್ಮೆರಿನುಲು (Scorpene submarines) ಮುಲ್ಪ ಉಂತುವಾ.

 ಕೈಗಾ ಅಣು  ಸ್ಥಾವರ 
ಕಾರವಾರ ಪೇಂಟೆಡುದು  ರಸ್ತೆಡು ಮೂಡಾಯಿಗ್ ಪೋಂಡಾ ೫೬ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಊರು ಕೈಗಾ. ಈ ಊರುಡು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ  ಅಣು ಸ್ಥಾವರ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾತ್ಂಡ್. ಕೈಗಾ ಅಣು ಕೇಂದ್ರೊಡು ನಾಲ್ ಶಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಶಾಖೆಲು ಇತ್ತುದು ಒಟ್ಟುಗು ೮೮೦ ಮಿಲಿವಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಉಂಡು. ತಾರಪುರ  (೧೪೦೦ ಮಿಲಿವಾಟ್) ಬುಕ್ಕೊ ರಾವತ್ ಭಟಾ (೧೧೮೦ ಮಿಲಿವಾಟ್) ಅಣು ಕೇಂದ್ರೊಲೆನ ಬುಕ್ಕೊ ಕೈಗಾ ಭಾರತದ ಮೂಜನೆಯ ಮಲ್ಲ ಕೇಂದ್ರ ಆದುಂಡು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯೊಲೆಗ್ - ಕರ್ನಾಟಕ, ಆಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ತಮಿಳು ನಾಡು, ಕೇರಳ ಬುಕ್ಕೊ ಪುದುಚೇರಿ ಲೆಗ್- ಮುಲ್ತುಡುದು ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಆವೊಂದು ಉಂಡು.

ಕಾರವಾರ - ಚಿತ್ರ ದರ್ಶಿನಿ

 ಉಂದೆನ್ಲಾ ತೂಲೆ 
 ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ
1. https://en.wikipedia.org/wiki/INS_Kadamba
2. https://en.wikipedia.org/wiki/Kaiga_Atomic_Power_Station

 ಉಲ್ಲೇಕೊಲು 

ವರ್ಗೊ:ಊರುಲು
ವರ್ಗೊ:ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗೊ:ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರೊಲು