ரத்னாவளி (நாடகம்)

ரத்னாவளி (Ratnavali, தேவநாகரி: रत्नावली) என்பது ரத்னாவளி என்னும் அழகான இளவரசியையும், உதயன் என்னும் பெரிய அரசனையும் பற்றிய ஒரு சமற்கிருத நாடகம். இந்தியப் பேரரசர் ஹர்ஷர் (606-648) இதனை கிபி 5-ஆம் நூற்றாண்டில் எழுதினார்.வி. வெங்கடாசலம். A students’ Handbook to Ratnavali of Sri Harsa, Madras, 1955. (pp. 3+228)

அமைப்பு
இது நான்கு அங்கங்களைக் கொண்ட நாடகம். நிறங்களின் திருவிழாவான ஹோலி கொண்டாட்டத்தைப் பற்றிய முதல் உரையாடல் இந்த நூலில் காணப்படுகிறது. ரத்னாவளி (ராஜபரிகதா) என்ற துணைத்தலைப்புடன் கூடிய நூல், நாகார்ச்சுனரால் கிபி 3-ஆம் நூற்றாண்டில் எழுதப்பட்ட ஒரு பௌத்த தத்துவ நூலின் தலைப்பும் ஆகும். இது ஒரு இந்திய அரசனுக்கு (சாதவாகன மன்னன்) உரையாற்றப்பட்ட உரையாடல் நூலாகும். இது மன்னர் உதயணன் மற்றும் இளவரசி ரத்னாவளியின் கதையைச் சொல்கிறது, அவர்களின் காதல் கதையையும் அவர்கள் எதிர்கொள்ளும் தடைகளையும் மையமாகக் கொண்டுள்ளது.

கதாபாத்திரங்கள்
 உதயன் (வத்சராஜா என்றும் அழைக்கப்படுபவர்)- நாயகன், கௌசாம்பி அரசன்
 ரத்னாவளி (சாகரிகா)- நாயகி, அரசன் விக்ரமபாகுவின் மகள்
 வசவதத்தா - அரசி, உதயனின் மனைவி
 சுசங்கதா - சாகரிகாவின் நெருங்கிய தோழி
 வசந்தகா (விதூஷகா)- நாயகனின் தோழன் மற்றும் அரசவை நகைச்சுவையாளர்
 யௌகந்தராயணா- கௌசாம்பியின் முதலமைச்சர்
 விக்ரமபாகு- சிங்கள அரசன்
 விஜயவர்மா- அரசனின் தளபதி
 பப்ரவ்யா- அரசனின் அரண்மனை அதிகாரி
 வசுபூதி- விக்ரமபாகுவின் அமைச்சர்
 ஐந்திரஜாலிகா- ஒரு மாயாவாதி
 மேதாவினி (சாரிகா)- பேசும் பறவை

மேற்கோள்கள்

பகுப்பு:சமசுகிருத இலக்கியம்
பகுப்பு:சமசுகிருத நூல்கள்
பகுப்பு:நாடக நூல்கள்
பகுப்பு:5-ஆம் நூற்றாண்டு