போசு வினை

போசு வினை (Bosch reaction) என்பது கார்பன் டை ஆக்சைடும் (CO2) ஐதரசனும் (H2) வினைபுரியும் ஒரு வினையூக்க வேதியியல் வினையாகும்.  இவ்வினையில் தனிம கார்பன் (கிராபைட்டு), நீர் மற்றும் முதலீடு செய்யப்பட்ட வெப்பம் (10%) ஆகியவை உருவாகின்றன. CO2 பொதுவாக ஒரு வினையூக்கியின் (எ.கா. இரும்பு (Fe)) முன்னிலையில் ஐதரசனால் கார்பனாகக் குறைக்கப்படுகிறது. மேலும் இதற்கு 530–730 °செல்சியசு வெப்பநிலை (986–1,346 °பாரங்கீட்டு) நிலை தேவைப்படுகிறது.Messerschmid, Ernst and Reinhold Bertrand. Space Stations. Springer. 1999. 

இவ்வினையின் ஒட்டுமொத்த வினை வருமாறு:
CO2(வாயு) + 2 H2(வாயு) → C(திண்மம்) + 2 H2O(நீர்மம்)

மேலே உள்ள வினை உண்மையில் இரண்டு வினைகளின் விளைவாகும். முதல் வினை, தலைகீழ் நீர் வாயு மாற்ற வினை. இவ்வினை வேகமான ஒன்றாகும்:

CO2 + H2 → CO + H2O

இரண்டாவது வினை வீதத்தை நிர்ணயிக்கும் படியாகும்:

CO + H2 → C + H2O

650 °செல்சியசு வெப்பநிலையில் வினைபுரியும் ஒவ்வொரு கிராம் கார்பன் டை ஆக்சைடுக்கும் ஒட்டுமொத்த வினை 2.3×103 யூல்களை உருவாக்குகிறது. வினை வெப்பநிலை 450 முதல் 600 °செல்சியசு வெப்பநிலை வரை இருக்கும்.

இரும்பு, கோபால்ட்டு அல்லது நிக்கல் வினையூக்கியின் முன்னிலையில் இந்த வினையை துரிதப்படுத்தலாம். உருத்தேனியமும் வினையை விரைவுபடுத்த உதவுகிறது.

பயன்பாடுகள்
சபாட்டியர் வினையுடன் சேர்ந்து, போசு வினை கார்பன் டை ஆக்சைடை அகற்றுவதற்கும் ஒரு விண்வெளி நிலையத்தில் சுத்தமான நீரை உருவாக்குவதற்கும் பயன்படும் ஒரு வழியாக ஆய்வு செய்யப்படுகிறது.Methods of water production 

முடுக்கி நிறை நிறமாலை அளவியல் மூலம் ரேடியோகார்பன் காலக்கணிப்புக்கான கிராபைட்டை உற்பத்தி செய்வதற்கும் போசு வினை பயன்படுத்தப்படுகிறது.

விண்வெளி நிலையத்தில்  உயிர் வாழ்வைப் பராமரிப்பதில் போசு வினையைப் பயன்படுத்துவதற்கான ஆய்வு நடைபெற்று வருகிறது. போசு வினையானது முற்றிலும் மூடிய ஐதரசன் மற்றும் ஆக்சிசன் சுழற்சியை முன்வைக்கும்.  அணு கார்பனை மட்டுமே கழிவாகவும் இது உருவாக்குகிறது. ஆனால் இம்முறையின் அதிக தேவையான வெப்பநிலையை பராமரிப்பதிலும் கார்பன் படிவுகளை முறையாக கையாள்வதிலும் உள்ள சிரமங்கள், ஒரு போசு உலை யதார்த்தமாக மாறுவதற்கு முன்பு கணிசமாக அதிக ஆராய்ச்சி தேவைப்படும் என்பதைக் குறிக்கிறது. ஒரு சிக்கல் என்னவென்றால், தனிம கார்பனின் உற்பத்தி வினையூக்கியின் மேற்பரப்பை மாசுபடுத்துகிறது, இது வினையின் செயல்திறனுக்கு தீங்கு விளைவிக்கும்.

எழுத்தாளர் பால் பிர்ச்சின் கூற்றுப்படி, போசு வினையானது வெள்ளி கிரகத்தின் வளிமண்டலத்தில் உள்ள கார்பன் டை ஆக்சைடின் அளவைக் குறைப்பதன் மூலம் அதன் நிலப்பரப்பை உருவாக்கப் பயன்படுத்தப்படலாம்.

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள்
A carbon dioxide reduction unit using Bosch reaction

பகுப்பு:பெயர் வினைகள்
பகுப்பு:ஐதரசன்
பகுப்பு:கரிம ஒடுக்க-ஏற்ற வினைகள்