அலுமினியம் அயோடைடு

அலுமினியம் அயோடைடு (Aluminium iodide) என்பது அலுமினியம் மற்றும் அயோடின் தனிமங்களைக் கொண்ட ஒரு வேதிச் சேர்மம் ஆகும். AlI3 என்ற மூலக்கூற்று வாய்ப்பாட்டால் இச்சேர்மம் விவரிக்கப்படுகிறது. அலுமினியமும் அயோடினும் சேர்ந்து வினைபுரிவதால்  அல்லது அலுமினியத்தின் மீது ஐதரசன் ஐயோடைடு வினைபுரிவதால்  அலுமினியம் அயோடைடு உருவாகிறது. உலோக அலுமினியம் அல்லது அலுமினியம் ஐதராக்சைடுடன்  ஐதரசன் அயோடைடு அல்லது ஐதரயோடிக்  அமிலம் ஆகியவற்றுக்கு இடையேயான வினையிலிருந்து அறுநீரேற்று பெறப்படுகிறது. தொடர்புடைய குளோரைடு மற்றும் புரோமைடுகள் போலவே அலுமினியம் அயோடைடும் ஒரு வலுவான இலூயிசு அமிலம் ஆகும்.  வளிமண்டலத்தில் இருந்து இது தண்ணீரை உறிஞ்சும்.
சில வகையான C-O மற்றும் N-O பிணைப்புகளை வெட்டுவதற்கு ஒரு வினைப்பொருளாக அலுமினியம் அயோடைடு பயன்படுத்தப்படுகிறது. அரைல் ஈதர்களை பிளவுபடுத்துகிறது. எப்பாக்சைடுகளை ஆக்சிசனேற்றுகிறது. 

கட்டமைப்பு
திண்மநிலை அலுமினியம் அயோடைடு ஓர் இருபடிச் சேர்மமாகும். அலுமினியம் முப்புரோமைடைப் போலவே இதிலும் Al2I6 சேர்மம் உள்ளது. அலுமினியம் அயோடைடின் ஒருபடி  மற்றும் இருபடி வடிவங்களின் அமைப்பு வாயு நிலையில் வகைப்படுத்தப்படுகிறது. ஒருபடி வடிவ  அலுமினியம் அயோடைடு 2.448(6) Å பிணைப்பு நீளம் கொண்ட முக்கோணத் தள வடிவம் கொண்டுள்ளது. பாலம் அமைக்கப்பட்ட இருபடி வடிவம் (Al2I6) 430 கெல்வின் வெப்பநிலையில்  Al2Cl6 மற்றும் Al2Br6 சேர்மங்களைப் போலவே 2.456(6) Å பிணைப்பு நீளம் கொண்ட Al−I பிணைப்பும் (விளிம்பு),  2.670(8) Å (பாலம்) பிணைப்பு நீளம் கொண்ட Al−I பிணைப்பும் கொண்டுள்ளது. அலுமினியம் அயோடைடின் கட்டமைப்பு  D2h என்ற சமநிலை வடிவவியலுடன் நெகிழ்வாக விவரிக்கப்படுகிறது.

அலுமினியம்(I) அயோடைடு 

அலுமினியம் அயோடைடு என்ற பெயர் மூவயோடைடு  அல்லது இதன் இருபடியை விவரிக்கப் பரவலாக கருதப்படுகிறது. உண்மையில், ஒரு மோனோ அயோடைடு Al-I அமைப்பில் பங்கு வகிக்கிறது, இருப்பினும் AlI சேர்மமானது மூவயோடைடுடன் ஒப்பிடும்போது அறை வெப்பநிலையில் நிலையற்றதாக உள்ளது

3AlI -> AlI3 + 2Al

அலுமினியம் மோனோ அயோடைடின்  வழிப்பெறுதி  (Al4I4(NEt3)4) மூவெத்திலமீனுடன் உருவாக்கப்பட்ட வளைய கூட்டுசேர் பொருள் ஆகும்

மேற்கோள்கள்

வெளி இணைப்புகள்

பகுப்பு:அலுமினியம் சேர்மங்கள்
பகுப்பு:அயோடைடுகள்
பகுப்பு:உலோக ஆலைடுகள்