பனாஜிகா

பனாஜிகா (Banajiga) எனப்படுவோர்  கருநாடக மாநிலத்தில் வாழ்ந்து வரும் ஒரு வணிக சமூகமாகும். இவர்களுள் பெரும்பாலானோரின் தாய்மொழி கன்னடம் மொழியாகும். தெலுங்கு பேசும் பனாஜிகா சமூகத்தினர் பெங்களூரில் கணிசமாக வாழ்ந்து வருகின்றனர்.

 சொற்பிறப்பு 
பனாஜிகா என்றால் வணிகன் என்று பொருளாகும். பனாஜிகா என்பது இடைக்கால பயன்பாட்டில் இருந்த சொற்களாலான பலஞ்சா, பனாஞ்சா, பளஞ்சா, பனஞ்சு, பளஞ்சியர் போன்ற சொற்களின் திரிபாகும். இவை அனைத்தும் வடமொழி சொல்லான வனிஜ் என்பதிலிருந்து பெறப்பட்டவையாகும்.

பலிஜா என்ற சொல்லின் கன்னட வார்த்தை பனாஜிகா என்பதாகும். 
 பூர்வீகம் 
அய்யபொழில் என்ற வணிகக்குழுவினர் கி.பி. ஒன்பதாம் நூற்றாண்டு முதல் தென்னிந்தியாவின் பல பகுதிகளில் வணிகம் செய்தனர். கி.பி. பதிமூன்றாம் நூற்றாண்டிலிருந்து, ஆந்திர நாட்டில் வீர பலஞ்சா என்ற வணிகக்குழுவினரை பற்றி குறிப்பிடும் கல்வெட்டுகள் தோன்றத் தொடங்கின. வீர பலஞ்சா வணிகர்களின் தலைமையிடமாக அய்யபொழில் திகழ்ந்தது. அய்யபொழில் என்பது தற்கால கருநாடக மாநில பீசப்பூர் மாவட்டத்தில் உள்ள ஐஹோல் நகரமாகும். வீர பலஞ்சா வணிகர்கள் தங்களை அய்யபொழில் நகரத்தின் அதிபதி என்று
அழைத்துக்கொள்கின்றனர். இந்த வணிகர்கள் தங்களை வீர பலஞ்சா தர்மத்தின் பாதுகாவலர்களாகக் காட்டிக் கொண்டனர். இவ்வணிகர்கள்  கன்னடத்தில் வீர பனாஜிகா என்றும் தெலுங்கில் வீர பலிஜா என்றும் தமிழில் வீர வளஞ்சியர் என்றும்  அழைக்கப்பட்டனர். இதன்  பொருள் தீரமிக்க வணிகர்கள் என்பதாகும்.

 லிங்காயதம் 
இவர்களில் பெரும்பாலோனோர் லிங்காயத்து மதத்தை பின்பற்றுகின்றனர் ஆகையால் இவர்கள் லிங்காயத்து பனாஜிகா மற்றும் லிங்க பனாஜிகா என்ற பெயரால் அழைக்கப்படுகிறார்கள்.
இவர்கள் கவரேஸ்வரர் வழிபடுவதன் காரணமாக
கவரே பனாஜிகா என்றும்
லிங்காயத்து மதத்தை பின்பற்றுவதால் சிவாச்சாரி கவறை என்றும் அறியப்படுகின்றனர்.

 அரச வம்சங்கள் 

 பிற்கால கேளடி நாயக்கர்கள்
சென்னபட்டண நாயக்கர்கள்

அரசர்கள்

பிற்கால கேளடி நாயக்கர்கள்

சிவப்பா நாயக்கர் (1645–1660)
சிக்க வெங்கடப்ப நாயக்கர் (1660–1662)
பத்திரப்ப நாயக்கர் (1662–1664)
முதலாம் சோமசேகர நாயக்கர் (1664–1672)
கேளடி சென்னம்மா (1672–1697)
பசவப்பா நாயக்கர் (1697–1714)
இரண்டாம் சோமசேகர நாயக்கர் (1714–1739)
கிரைய பசவப்ப நாயக்கர் (1739–1754)
சென்ன பசவப்ப நாயக்கர் (1754–1757)
இராணி வீரம்மாஜி (1757–1763)

சென்னப்பட்டண நாயக்கர்கள்

இராணா ஜகதேவராயன்
இராணா பெத்த ஜெகதேவராயன்
இராணா இம்மடி ஜெகதேவராயன்
இராணா அங்குசராயன்
இராணா குமார ஜெகதேவராயன்
இம்மடி அங்குசராயன்

 குறிப்பிடத்தக்க நபர்கள் 

அரசியல்

பி. எஸ். எடியூரப்பா - கர்நாடகாவின் முதலமைச்சர்
எஸ். நிஜலிங்கப்பா - கர்நாடகாவின் முன்னாள் முதலமைச்சர்.
ஜே. ஹெச். படேல் - கர்நாடகாவின் முன்னாள் முதலமைச்சர் 
எஸ். ஆர். காந்தி - கர்நாடகாவின் முன்னாள்  முதலமைச்சர் 
வீரேந்திர பட்டீல் - கர்நாடகாவின் முன்னாள் முதலமைச்சர் 
செகதீசு செட்டர்- கர்நாடகாவின் முன்னாள்  முதலமைச்சர் .
பசப்பா தனப்பா ஜாட்டி- கர்நாடகாவின் முன்னாள்  முதலமைச்சர்
ஜெகதீஷ் ஷெட்டர் -  கர்நாடக முன்னாள் முதல்வர்

தொழில்துறை

பிரபாகர் கோரே - கர்நாடக லிங்காயத் கல்விக் குழுமத்தின் தலைவர்
விஜய் சங்கேஷ்வர் - வி.ஆர்.எல் குழும நிறுவனர், தலைவர் மற்றும் நிர்வாக இயக்குனர்

திரைத்துறை

தர்ஷன் தூகுதீபா நடிகர், தயாரிப்பாளர், வெளியீட்டாளர்

 மேற்கோள்கள் 

பகுப்பு:சாதிகள்
பகுப்பு:தெலுங்குச் சமூகங்கள்
பகுப்பு:கன்னடச் சமூகங்கள்