பிர்ச் ஒடுக்கவினை

கரிம வேதியியலில் பிர்ச் ஒடுக்கவினை (Birch reduction) என்பது அரீன்களை வளையயெக்சாடையீன்களாக மாற்றப் பயன்படும் ஒரு கரிம வினை ஆகும். இந்த வினையை, ஆக்சுபோர்டு பல்கலைக்கழகத்தில் டைசன் பெரின்சு ஆய்வகத்தில் பணிபுரிந்த ஆத்திரேலிய வேதியியலாளரான ஆர்தர் பிர்ச் (1915-1995) என்பவர் கண்டறிந்து அறிவித்தார். இந்தக் கண்டுபிடிப்பானது 1937 ஆம் ஆண்டுகளில் ஊசுட்டர், காட்ஃப்ரே என்பவர்களால் செய்யப்பட்ட முந்தைய அடிப்படைகளின் மீது அமைந்ததாகும்.

இது கார உலோகத்துடனும் (வழக்கமாக சோடியம்) ஒரு புரோட்டான் மூலத்துடனும் (வழக்கமாக மதுசாரம்), ஒரு அமீன் கரைப்பானில் (வழக்கமாக திரவ அமோனியா) உள்ள அரோமாட்டிக்கு வளையங்களின் கரிம ஆக்சிசனேற்ற வினை ஆகும். வினைவேக மாற்ற ஐதரசனேற்றம் போலல்லாமல், பிர்ச் ஒடுக்க-ஏற்ற வினை அரோமாட்டிக்கு வளையத்தை வளையஎக்சேன் வரை குறைக்காது.  


எடுத்துக்காட்டு: அமோனியா மற்றும் எத்தனாலில் நாப்தலீனின் ஒடுக்கம்:


மேற்கோள்கள்

பகுப்பு:கரிம ஒடுக்க-ஏற்ற வினைகள்
பகுப்பு:பெயர் வினைகள்