kalisiw

kalisiw (kamu nu hulam：錢；錢的總稱，包括鈔票、銅板）

i ayaw nu cami a kalisiw (加密貨幣), u katinengan nu katuuday sa u tatipeluk a kalisiw (紙鈔), u tatipeluk adada’, nika kapah sapicakay tu kakaan, kazizeng, kapah sipicakay tu luma’ kya palatatenga’ ku katuuday tu mahiniay maingsace tu sulit a tatipeluk saw?

sayaway, u tuud ku sapibalic nu tatademaw, patinaku, izaw ku palumaay tu paza' (香蕉) u biyaw paluma tu padingad (鳳梨), mababalic kuhini tu nipaluma, hangay yadah ku nikanan a tuud. nika caay kacaluway mahini, patinaku, izaw yadah ku nipaluma tu paza’, maydih ciniza a mibalic tu takal atu mukung, nika caay kaydih ku mukung a yadah ku paza’, u salusalus (鋸子) ku kaydihan niza, mahini caay kababalic kuhini tu tuud. 

kyu, u kuki atu kim u ging ku sapicakay nu katuuday, u sayaway a kalisiw. u kim atu ging u caay kayadah a tuud, caay kalawpes ku puc, kyu kapah a mala kalisiw. (於是，人們就改用貝殼或是黃金、白銀等貴重的金屬來當作交換的媒介，也就是早期的貨幣。金和銀都很稀少，不會失去它的價值，所以可以用來當作貨幣。)

nika anu izaw ku tayzaay i batad milyuku, maydih micakay tu matekesay a luma' sa a miculu tu yadahay a kim caay kacaluway. kyu u kakanatal mipatizeng tu tu tatipeluk atu kim sanuhini hantu a kalisiw.

hangay palatatenga’ ku katuuday u nipiing nu sebu a tatipeluk a kalisiw caay kalawpes, yu subabad miing ku sebu tu tatipeluk a kalisiw, a misuped aca tu kim, a musakamu aca ku sebu tu binawlan, anu yaanyaan kapah henay mibaclic tu kim. saan.

i 1971 a mihcaan, u cungtung nu ameylika ci nikesun (尼克遜) mihapuy, miing tu meycaw sapica misuped tu kim sa, katuuday daecus tu u meycaw mibalic tu kim, mahiniay a kawaw caay kalawpes ku katuuday tu nipiing nu sebu tu tatipeluk a kalisiw, anu palatatenga’ tu binawlan tu sebu, mahiniay a kalisiw kapah henay sapicakay tu cacanan a tuud.

palatatenga’ tu sebu ku binawlan, palatatenga’ tu kakugingku. sawsawni u singyyonka ku alaen mahiniay u singyonka (信用卡) u nu suka a kalisiw han. kapah mala kalisiw a micukaymas zaysa palatatenga’ ku binawlan tu nipikeysan nu gingku (銀行).