Ay-li-se tasepian tacuwacuwa misatiwatiway i kakalayan

縮圖
Ay-li-se tasepian tacuwacuwa misatiwatiway i kakalayan (kamu nu Hulam: 愛麗絲夢遊仙境)

《愛麗絲夢遊仙境》（英語：Alice's Adventures in Wonderland，簡稱Alice in Wonderland），或稱《愛麗絲漫遊奇境記》，是英國數學家查爾斯·路特維奇·道奇森以筆名路易斯·卡羅出版的兒童文學作品。故事的主角愛麗絲，從兔子洞掉進充滿擬人化動物的夢幻世界，遇到各種懂得說話的動物。1865年出版以來一直深受老少讀者喜愛。《愛麗絲夢遊仙境》是典型的奇幻文學，亦是極具影響力的童話故事。已被翻譯為174種語言出版。

"Ay-li-se tasepian tacuwacuwa misatiwatiway i kakalayan" (Inggu a kamu: Alice's Adventures in Wonderland), atu hinien a pangangan "ci Ay-li-semisatiwatiway micidekay a kakitidaan", u nu Ingguay a kanatal pasubanaay tu sasausian a saydan ci Ca-el-se Lu-te-uye-ci Taw-sen, sanu sasulitan pangangan sa ci Lu-i-se Ka-lo a nipatahkalan sakay nu adiwaway a ulic sasamanggaan. u sitatungusay tina kungkuan sa ci Ay-li-se, namakay i pawalilan a buhang sikahtik i tanu kapabaliwan tu tademaw atu nu aadupanay i simpiay a kitakit, sikalitemuhan kuyu matinengay musakamu a aadupan. iti 1865 a mihcaan nipatahkal a papiadih tu mamimelaway sa idaw ku babalakian atu masawawaay mamina sikanamuhan. "Ay-li-se tasepian tacuwacuwa misatiwatiway i kakalayan" u nu masametekay a picidek a bunkang cudad, masa u nu kaidawan nu lawilawan kasiicelang nu wawaay a kungku. mapabelih tu kaidawan 174 masadumaay kamu padidaw tina kungkuan.

 nu likisi (歷史) 
《愛麗絲夢遊仙境》於1865年出版。故事原形乃是1862年7月4日，作者與魯賓遜·達克華斯（Reverend Robinson Duckworth）及三位女孩於泰晤士河同遊。三位女孩當中，有一位名叫愛麗絲·李德爾；她們的父親正是牛津大學及威斯敏斯特學校（Westminster School）的校長亨利·喬治·李德爾（Henry George Liddell）。

"Ay-li-se tasepian tacuwacuwa misatiwatiway i kakalayan" iti 1865 a mihcaan mapatahkal padih tu binawlan. ina kungku sa sipakay i 1862 a mihcaan 7 a bulad 4 a demiadan, miulicay atu ci Lu-pin-sun Ta-ke-hwa-se (Reverend Robinson Duckworth) atu tatuluay a tatayna iti Tay-u-se a sauwac maladay miidang. tuluway a tatayna sa idaw kya ci Ay-li-se.lite-el hananay: u wama nida sa tulcek sa u sasaydan nu ya Niw-cin tabakiay a cacudadanay atu ya nu Uy-se-mi-se-te a cacudadan (Westminster School), ci Hen-li Ciyaw-ce Li-te-el (Henry George Liddell).

他們由牛津附近的Folly Bridge開始，划船到五哩外一條名叫Godstow的村莊。途中，他們為了消磨時間，道奇森就在船上向三位女孩講了一個應她們要求「越荒誕越好」的幻想冒險故事，而故事的主角正好就是他最疼愛的三姊妹之中的二女兒愛麗絲。

u yuheni sa namakay i Niw-cin a tapiingan ya “Folly Bridge” a kakitidaan malingatu, sipacuna i baatay limaay nu kungli masacacayay ya Godstow hananay a niyadu. ini caliwayan iteban nu pipabalunga sa sikaydih a palawpes tu tatukian, ya ci Tawci-sen sa iti balunga pakungku tu nilungucan nu cabay tiya (sikaungan ku sakapahay sananay) a nisepian tu mitanam tu sakatalawan a kungku, ina kungku u sitatungusay sa tulcek sa ya sakanamuhan nida tuluway a tataynaan a wawa sakatatusa ci Ay-li-se.

三位女孩都很喜歡這個奇妙的故事，事後同船的友人，以及與故事主角同名的愛麗絲更希望道奇森能把故事寫下來。道奇森雖然當晚就把故事記錄下來，但之後又拖延超過二年，增補新情節與多首詩，才終於完成該作品。他於1864年11月26日把手寫原稿連同親手繪畫的插圖，一併送給愛麗絲·李德爾。

tuluay tataynaan a limecedan manamuh tuynian kabiyalawan a kungku, nudikudan mapulungay a pabalunga nu cabay, atu ya sikalcad nu ngangan sitatungusay tu kungku, ci Ay-li-se, sihedek ci Tawci-senan taneng a suliten kya kungku. kanahatu tuya labi mucebang tusasulitan. nika i nu dikudan sa mabayac nu tusaay a mihcaan nikaetelan, sinicunusan tu baluhayay a nadatungan a kalalacalan atu pinaay a nayatay a ulic, itawya kademan nu pisulit tiya sapaadih nu kungku. cinida sa iti 1864 a mihcaan 11 a bulad 26 a demiadan, sipabelien ci Ay-li-se tu nasulitan atu ya pikulitan nida tiya cudad, hamin han sani Ay-li-se. Lite-uyan.

最初，他的原稿命名為《愛麗絲地底之旅》（Alice's Adventures Under Ground）。一些愛麗斯故事的研究者如馬丁·嘉德納（Martin Gardner）估計，道奇森可能還有較早的手稿，但他抄了更完整的版本之後，便將初稿毀掉。不過，此推斷仍未得到初步的證實。

sayaway sa, ya nisulitan nida a sipangangan u ya "Ay-li-se makasasaay nu lala’ a piidang" (Alice's Adventures Under Ground). u mamikingkiway tu ci Ay-li-se a kungku nu tademaw ci Ma-ting Ciya-te-na (Martin Gardner) nitapalan a maysausi sa, ci Taw-ci-sen idaw henay ku nu kalatalan nu pisulit a ulic sa, nika iti muliyaw a misahamin tu kademan a milisimet sa, i nu dikudan cilitan nida ku sayaway a nasulitan. zayhan, aydaay a nisaketunan sa nayay henay ku sikadih tu palahecian nu patuduay.

 kasaditan nu kungku (故事大綱) 

 第一章：掉進兔子洞（Down The Rabbit Hole） 

 sikahtik i lebung nu pawalilan 

白兔先生。 salengacay a syensye.

一天，悶悶不樂的愛麗絲跟姊姊同坐於河畔。忽見一隻古怪的白兔走過──牠穿戴打扮，手持懷錶，自言自語，行色匆匆。好奇的愛麗絲跟著牠跑，跳進兔子洞裡去。這個洞簡直是個深淵，過了很久，愛麗絲終於著地。她驚覺自己身處奇怪的大廳，四周儘是大大小小的門，而所有門都被上了鎖。

cacay a demiad, halemheman ku balucu’ niAy-li-se atu kakana nida mueneng i lilis nu sauwac. tangsul sa makadih tuya kabiyalawan salngacay a pawalilay micaliway, kasidikuc atu nu pibihunan sidikec tu udipay a tuki, kunida sa papelu atu mulaliwngiw, ya wayway sa malawmaw sa. hinapabaliwan ku balucu’ ni Ay-li-se kilul sa nu dikudan maduba’, mulebut micumud tuya buhang niya pawalilan. ina buhang sa mahida u nayay ku tatidengan kayilabu, matenes sa ci Ay-li-sesikatukuhan tu ku sakatasasa nu lebung. mapacekil cinida kya taynien tina sakabiyalawan a tumunaw, i kasaliyutan nu luma’ tabakian sa atu sasingalan a panan, nika idaway nu panan atu sasingalan sa mamin a sipacukcuk.

二天，她撿到一條門匙，卻僅能開啟一道小門。由於這道門實在太小了，她只能望過去，卻發現那邊有個標緻的花園。她把門匙放在桌上，並在大廳別處找到一瓶寫著「喝我」的飲料。愛麗絲不由分說把它喝完，發現自己縮小了，當能穿過小門，卻拿不回桌上的門匙。慌亂之際，她撿到一件寫著「吃我」的蛋糕。這一次，愛麗絲吃掉它後竟又急速變大，大得連頭頂也貼著天花板了。

sakatusa a demiadan , makatepa cinida tu cacayay a sapibuhat tu sacukcuk. pasu ina panan tada adiditu, uyda sa pisuninip miadih a pasayda, sinakadihan itida idaw ku tanektekay a balu’ nu bawbi’. padeng jan nida kya sapiwawah tu panan a sacukcuk, tuwa taydaen nida nudumaay a tumunaw sikatepa tu ya, sisulitay tiya "enipen i takuwan" sananay a nananuman nu salang. ci Ay-li-se sa nayay ku pidatengan hamin han nida a minanum, sikadih nida mahpec ku udip nida, taneng sa misamelic tuya pananan, nika caay pakaala tu sawawah niya sacukcuk. iti kalawilawan sa, makasaput cinida tu ya masulitay tu i pabaw niya tangkaw. ina cacay, makaen ni Ay-li-se kasenun sa mabesu tabaki, nikatabakian niya tangah nida sa matungduh tu ku badahung ku atudi tu a midepit.

 namakayiniay a nisulitan (參考資料) 
中文維基網站-愛麗絲夢遊仙境：https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%88%B1%E4%B8%BD%E4%B8%9D%E6%A2%A6%E6%B8%B8%E4%BB%99%E5%A2%83
kakuniza:Buting Nukay