malineng ku kitakit

malineng ku kitakit 地球在轉動

 sapuelac tu ulic 

 ngatu cacay 
ci Cilily sa unu cacay bataan izaw ku pitu 世紀ay sinmung tu sakay 物理學家 nu 義大利. cayka demec ku punu’ niza, nanikauzipan niza caypakaliyas tu sapikingkiw tunu tapukuay a cudad. kapulungan 1609 a mihcan, maseking ni Cilily ku satenesay miazih a kingkiw, u tatengaay tuwaca kuni Kepayni哥白尼、aci Pulunuw a « sasukamuan ku teban nu cilal »日心說.  sakalecad « nu teban nu cilal a kamu » sa u tatenga’ay. matepatepa’ kunu 中世紀ay uni pupuwan nu kiwkay tina kamuwan ni Tulumi tu «u teban ku lala’, u pauzipay ku mikuwanay » sanay a « kamu nu lala’ » , manguhanguh tu ku nipikwan tu 科學 atu 禁錮, kyusa macudad tu ku hungti皇帝 nu Loma kyukay羅馬教會 atu kyuday amin, kapulungan 1616 a mihcan tuluway a bulad tusaay izaw ku enem a demiad, yaci Cililyay a tademaw saliuucan nu hungti nu Loma kyukay羅馬教會 . itini i huying法院, ya sumanahay ku zikuc a 主教 sakamu sa：ya « sasukamuan nu teban nu cilal » mibelihay tu kamu nu « sy siu » a sapasubana’ sa, ci Cilily sa 「mitatikusay tu kamu nu kyukay ｣. anucay piales tu「異端邪說 ｣ sa, a saybangan nu huying sa.         
kakuniza:ulic