Lunilunan a niyazu’ nu Pangcah

Lunilunan a niyazu’ nu Pangcah （阿美族-刺桐部落） 

 ngatu-01 
ingata nu pasawaliay 11 a lalan 157K itini i pala nu Piyuma u Bulabulangan ku ngangan nu na niyazu’, itini masa’up malaniyazu’ ku Pangcah itini, pangangan han nu binacadan Bulabulangan han, u Siwkulan i u Lunilun han, u lunilun akizawn. u itiniay a Pangcah sahetu i 1950 a miheca, nai Kalulan a atu i Etulan a niyazu’ ku tayni a mabulaw “Itiya hu u niyazu’ nu Bulabulangan, anini satu nu kaluluan tu” anu sa’usien u macelemay tu a izaw kuni niyazu’.

 ngatu-012 
u tada kasasiluma nuna Kaluluan a niyazu’, tu mihecahecaan saka 7 a bulad 10 a lumi’ad misatapang tu miilisin, tu cecay a miheca itini i pasawali a niyazu’ nu Pangcah sa latalay miilisin a niyazu’. tumihecahecaan miilisin ku binacadan nu Kaluluan itini ika’ayaw nu “Lunilunan a sebi” miilisin masakelu cangla, izaw hu ku pisalisin palemed tu kawas nu bayu’ atu mibetek tu tu’as, itizaw i bayu’ nu Kaluluan misataluan micelem anca pasalil mibuting. Tuna pina a lumi’ad pisalisinan pasalizawn kinayla a buting, nu pulung nu niyazu’ a kinayla, emineng pakizawc ku binacadan malacecay a kumaen.

 ngatu-03 
zuma satu, u ilisin nu Kaluluan, luma i mipalecad tu misapusungay a binacadan tu ilisin nu luma aniyazu’ atu laylay nu palabangay a kawaw. Matu pitu ku kasabinacadan nu Yincumin tuna Pusung, maeming tuna pahanhanan nu mitiliday miilisin tu ku kasabinacadan. tu mihecahecaan nu misa Pusungbay u Kaluluan ku misatapangay a miilisin, izaw hu kunu Pusung makapahay sanay mapulungay a ilisin, itizaw nu piyuma Katipu a niyazu’ misalisin tu pilidung tu habay, atu nu Lukay a ilisin, Nengneng han maemin, unini tu Kaluluan ku salakat a milengatay tunini a kawaw.

 ngatu-04 
tuna pina a mihecaan, u Pangcah nuna Lunilun a niyazu’, pakaynien nangla tuna patilengan “Yubayub nu Kaluluan a siyaku” nu aniniay kasawasil nu Siyaku, unini tu a yubayub ku paluwaday tu sakacakat nu kawaw atu paluwad tu selangawan nu binacadan. unini a yubayub i 2008 a miheca 1a bulad 13 a lumi’ad mapatileng kuni yubayub, mikaputay a tamdaw 40 ku tamdaw, u Kalulu a tamdaw ku saalumanay a mikaput. tuni Kaluluan a niyazu’ yadah ku kasasiluma nangla nu pakatiliday tahulican nu bayu’ atu kasasiluma nu selayan, nika anini satu malecad tu misi’ayaw tu kicay atu kasadak nu tamdaw talapaputal mikilim tu ka’ulipan, malasaka u ’ulip atu nu tileng tu a selangawan, catu ka palaylay. Ulasaka unini tu a “Yubayub nu Kaluluan” itinien tu nika tumileng nu palalanay tu pisalamaan nu niyazu’ nu Lunilun, mitanam matatelek atu tata’akay pitilidan nu Pusung, kinkiwing nu Ceng-bu, paluwad tu sakacakat nu Siyaku atu mipa’es tu talihucan a kawaw, lalangen ku mikali’angay tu kinaizaw, itinien i nu tamdawan atu talihucan a misatapang a palaylay.

 malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan 
u sakamuan nu niyza' 
kakuniza:niyazu'