Hua-mu-lan

縮圖
Hua-Mu-lan (kamu nu Hulam: 花木蘭)

 kakungkuan a kamu (劇情) 
故事始於中國邊境的萬里長城。以單于為首的匈奴攻破長城防線、入侵中國大陸的任何領地都燒殺擄掠，於是李將軍將這消息傳給皇帝希望能夠保護皇帝，皇帝要求李將軍保護他的所有子民，於是命令宰相賜福要求每位家家戶戶派一名男子入隊當兵，保衛中國與全城人民的安全並將匈奴大軍擊退。

lingatu nina kungku namaka Cun-kuo (中國) a Wan-li-cen-ce (萬里長城). ci San-e (單于) ku tatapangan nu Siong-nu (匈奴) debungan nuheni ku cengcen, debung nuheni ku Cunkuo talu (中國大陸) nu pinaay a niyaduan tuduhen nuheni mialaw mipatay tu tademaw, kyu ci Li gen-cun (李將軍) makatengi tina kawawan sakamuen nida ku Hun-ti (皇帝) mangalay midiput ci hung-ti (皇帝) an, hung-ti (皇帝) satu miyukiw ci Li gen-cun (李將軍) nan diputen ku binawlan a tademaw han, kyu miucul cinida i ciay-siam (宰相) Se-fuan (賜福) amiyukiw tu paylumaluma a tademaw papatahekal tu tatamaan micumud malahitay, mamidiput tu Cun-kuo (中國) atu binawlan nu sakalihalay, a demecen ku Cinnu (匈奴) a hitay.

在花家中的獨生女花木蘭是位聰明伶俐、體貼父親，但有些不符傳統女性形象的女孩。

iluma nu Huacia (花家) cacaya ku a wawa u tataynaan ci Hua-Mu-lan (花木蘭) sipunu’ay, matineng tu sakay babalaki, nika caaya kasa tataynaan ku wayway nida.

由於正值等待出嫁的年紀，木蘭的母親和祖母便請媒婆為木蘭帶來良好的姻緣，於是木蘭在母親即其好友幫忙之下梳妝打扮、穿上不習慣的端莊服裝去見媒婆，。

kasiacawa tu nu mihcaan, wina atu bai ni Hua-Mu-lan (花木蘭) mangalay maawdatu tu mamisiwkay tu sasaacawaan a tademaw pakakapah tu sasaacawaan, kyu ci Mu-lan (木蘭) itini i cinanida atu cabaya nina misakapah misabangcal, sidikuc tu caaya kaw kananaman nida a dikucan miadih tu mamisiwkaya a bai.

希望能夠讓媒婆給自己有個好印象好讓自己能找到一位好婆家，只是一隻蟋蟀跟隨（由木蘭的祖母給的，木蘭的祖母認為蟋蟀可以帶來好運）而導致一連串意外，。

mangalay papiadih tu mamisiwkaya a bai papiadih tu sakapahay a wayway kya makatapa tu kapahay a kakadabuwan, sisa idawtu ku cacaya a ba-ninih mikilul tu “ ni Mu-lan a bai anipabeliyan, saan ci bayi ni Mu-lan (木蘭) anu ladayen tu ku baninih kiya idaw ku kapah a wumin sa” sa tatulitulin sa ku bahal sananay a kawawan.

導致木蘭與媒婆鬧得不歡而散，也讓木蘭被媒婆大罵說為自己將來會給家族感到羞恥也為自己感到恥辱不已，在村民注視下失落地回到花家的木蘭對無法展現真實的自己感到難過。在父親花弧安慰下讓她相當感到好點些。

sisa ci Mu-lan (木蘭) atu misiwkaya a bai caay kasasungaay kunuheni, sisa kaynah han nu misiwkaya a bai ci Mu-lan (木蘭) pakasikaday sakisu tu lalabu nu luma atu udiptu numalalumay caay ka sikad haw, malaw han nu niyaduay a tademaw mahicaay kiya cinida katukuh iluma' mahicaay kiya cinida kala sikadsikadan kalalaluluman. itini i ciamaan nida anipihinuman sapi' satu ku balucu nida.

這時宰相賜福帶著皇帝的聖旨進到村莊，宣布每個家庭必須派出一名男子當兵擊退匈奴，花家就被點到徵兵令接旨。

imahini satu ci Caising sefu (宰相賜福) alaen nida ku cudad nu hung-ti (皇帝)  micumud  taynitu niyaduan, mihapu sa payluma’ an kanca a patahekal tu tatamaan a tademaw saka lahitay mamidemec tu Cinnu (匈奴), Huacia (花家) hantu mapatucuk idaw ku sakalahitay a cudadan.   

花家唯一的男人─木蘭的父親花弧披掛上陣，由於花弧年事已高，為國家打了半輩子仗，腿部又有疾患也無法好好揮動家中的寶劍，認為父親將來從軍之途凶多吉少的木蘭請求父親別去戰場打仗。

luma' nu Hua (花家) u wama a cacay ku tatama nu luma' nuheni u wamaku sitatudungay a malahitay, ahican balakitu ci Hua-hu (花弧), napaayaw henay tu kanatal a malepacaw, u cepi’ nida caay kaw kapahay ahican  kiya haw amikapet tu pana’ nu luma’, saan ci Mu-lan (木蘭) anu malahitay satu ciama nu maku anu mahicahica tui sa amana kisu katayda malahitay  malepacaw han.

父親說保衛家園、為國捐軀是他的榮耀也是死而無憾的事，但是木蘭認為比起榮耀，性命才是比較重要，結果木蘭被父親責罵管下悲痛的衝出庭院外，。

sakamusa ciama nida misebeng tu luma’, paayaw tu kanatal u kasenengan numaku anu mapatay kaku inayi tu ku sasimsimen numaku sa, nika ci Mu-lan (木蘭) saan u sakaseneng ku kapah haw, u udip ku sakae'timan haw, alawhan ci Mu-lan (木蘭) mapatay kaynahan nu yama nida malalum cinida besud satu tahekle.

看到父母之後決定代替父親上戰場拿走父親的盔甲和徵兵令、在夜裡割斷長髮，女扮男裝成為士兵代父從軍與家人不告而別。

maadih cinida tu babalaki nida pabalucu’ satu midayli tu wama nida alan nida ku tupel atu sakalahitay a cudad, i labii putun han nida ku tanayu’ nu bukes nida, misatahaw tu tatama a waywayan midayli tu wama nida mala hitay atu caay sakamuiy nida ku lumaay a tademaw meduk satu tayda malahitay.

由於女人扮成男裝從軍是欺騙軍隊行為就會被處刑，於是木蘭的雙親與祖母知道木蘭走後便哀求花家的列祖列宗保佑木蘭，花家的祖先們得知之後。。

sisa anu tatayna misatatama malahitay anupacebaan ku hitay u papatayan tu ku mahidaay sa, kyu matineng satu ku babalaki nida atu ci bayi nida miyukiw tu sasamian a babalaki diputen ci Mu-lan (木蘭) han, u sami nu babalaki nuheni matineng tu.

於是派出讓花家其中一位祖先遭遇不幸而降職的守護龍木鬚召喚石龍找到木蘭並將她帶回來，但是木鬚不小心將石龍雕像給弄壞，為了挽回名譽重新獲得最高守護者地位的機會。

kyu patududan ku Huacia (花家) nu cacay a kakawsan nuni sawacuan nutaw mahetik ku buisay a mamidiputay ci mu-siu (木鬚) awdan nida ci se-lun (石龍) matepa ci Mu-lan (木蘭) kiyu pataluma’, nika ci mu-siu (木鬚) caay pihaymaw mapeci’ nida ku se-lun (石龍) a sasing, mangalay pataluma tu ngangan misa baluhayaca tu sakatalakaway nu midiputay a ngangan.

木鬚決定幫木蘭成為守護中國的巾幗英雄而出發找她，而好奇的蟋蟀也隨木鬚。

ci mu-siu (木鬚) pabalucu mipadang ci Mu-lan (木蘭) nan mala midiputay tu Cunkuo (中國) a cinkuo ingcun (巾幗英雄) malingad satu mikilim cinidaan, hina mahicaay kina kawaw sananay a ba-ninih mikilul tu ci mu-siu (木鬚) an.

另一方面,匈奴大軍首領單于帶領軍隊,前往京城時毀掉一座村莊,順便抓了兩名間諜，單于要兩名間諜轉告皇帝，他的大軍會將皇帝派來的的軍隊全數擊倒，單于將間諜放走,同時命令一位弓兵射殺其中一人當作給皇帝的警告。

duma satu, u Cinnu (匈奴) a hitay nu sakakaay ci San-i (單于) mililid tu hitay, pasayda i cincen (京城) lawpesen nida ku cacaya a niyaduan, kakayda satu midakep tu tusaay a sepay, ci San-i (單于) mangalay tina tusaay a sepay papisakamu ci hung-ti (皇帝) an, u hitay nida a demecen nuheni kuni patayni nu hung-ti (皇帝) a hitay hamin han amidemec, ci San-i (單于) palaliw hantu nida kiya tatusaay a sepay, tawya panutekan nida ku cacay a hitay pacingen mipatay ku cacay sepay sapabeli ci hung-ti (皇帝) an tu pakalihenawan.

在木鬚的建議下，木蘭只好化名花平進入軍中的兵營，李將軍擬定戰略之後,要求自己的兒子李翔校尉,負責訓練這些剛被徵召來的新兵，然後率領自己的軍隊,到蕭關口與匈奴開戰。

itini i nakamuan ni mu-siu (木鬚) sa, ci Mu-lan (木蘭) hantu misaduma tu ngangan ci Hua-pin (花平) micumud i hitayhitayan, ci Li gencun (李將軍) mikawaw tunu hitay a kawaw sa miyukiw tu wawa nida ci Li-sin siawi (李翔校尉), pakasitungus tu mahka micumuday a tademaw mamikunlin, kilul sa mililid tunu udiptu a hitay, tada i Siakunko (蕭關口) atu Cinnu (匈奴) a malepacaw.

李翔一系列嚴格的訓練,讓新兵很吃不消，加上剛加入軍隊的阿寧、阿堯與金寶的刁難與麻煩下,差點讓木蘭難以適應，讓李翔認為木蘭不配當士兵,並要求她回家，但木蘭並沒有為此放棄。

ci Li-sin (李翔) makelec kuni pikunlin tu baluhaya a hitay, caay namin pakadundun, macunu aca nu  mahka micumuday a hitay ci A-nin (阿寧), A-yaw (阿堯) atu ci Cin-paw (金寶) anipicidekan mikunlin atu sapakalibut, ku adiditu caay pakadundun ci Mu-lan (木蘭), saan ci Li-sin (李翔) caay kaw matungusay ci Mu-lan (木蘭) malahitay, mangalay papataluma’ ci Mu-lan (木蘭) nan, nika ci Mu-lan (木蘭) kaisa miales.

某一天清晨,成功背著重物,爬上高柱並拿下了箭矢，達成了新兵中未曾有人能達成的挑戰，讓李翔和新兵們對她刮目相看，因此受到激勵成為了一支勁旅。

idaw ku cacaya mahka manihalay a sananal, malaheci nida miapa tu ba’ketay a tuud, mikayakay tapabaw miala tu bucul, mapahedek nida ku baluhay a hitay nu caaya kahedek a kawawan, ci Li-sin (李翔) atu baluhay a hitay mapaaw’ namin miadih cinidaan, sisa kanamuhan mapaicelang nu masakaputay mala kapahay a hitay. 

而阿寧、阿堯和金寶成為了木蘭在兵營中最好的朋友。

ci A-nin (阿寧), ci A-yaw (阿堯) atu ci Cin-paw (金寶) mala ni Mu-lan (木蘭) itini i sakapahay a cabay.

在此期間，單于的獵鷹從一個蕭關口的村莊里發現了一個娃娃，這就代表李將軍的軍隊正在等待他們準備攻擊。

itini satu,ni i San-i (單于) a miadupay a palang namaka Siao-kun-ko (蕭關口) a niyaduan makaadih tu cacaya a wawa (娃娃), uyniyan hantu sapidayli ci Li-ciang-cun (李將軍) nan a  hitay mihalhal tunipidebung nuheni.  

 namakayniay a nisulitan (參考資料) 

 中文維基網站-花木蘭：https://zh.wikipedia.org/zh-tw/%E8%8A%B1%E6%9C%A8%E5%85%B0_(1998%E5%B9%B4%E7%94%B5%E5%BD%B1)
kakuniza:Habayiing
kakuniza:Iing Habay