Mauritania

u Mauritania (茅利塔尼亞）sa i labu nu Africa, itiza i 20 00 N, 12 00 Wu ahebal nu lala’ mapulung sa 1,030,700 km2 u ahebal nu lala'ay sa 1,030,700 km2, u ahebal nu nanumay sa 0 km2

hamin nu tademaw sa 3,677,293. kakalukan umah sa 38.50%, kilakilangan umah sa 0.20%, zumaay henay umah sa 61.30%.

茅利塔尼亞伊斯蘭共和國(Islamic Republic of Mauritania)首都是諾克少，面積約103萬平方公里，人口數約約3,984,110 人。

Mauritania Islamic Republic of Mauritania (茅利塔尼亞伊斯蘭共和國) suodu Nokchott (諾克少) lala' han cacay a lasubu idaw ku tulu (103) a mang pinfankunli, tademaw sa 3,984,110 ku tademaw.

 Kakitidaan nu Mauritania 茅利塔尼亞國地理位置 
地理位置上茅利塔尼亞國位於撒哈拉沙漠西南部，西瀕大西洋，北部鄰接西撒哈拉及阿爾及利亞，東部與東南鄰接馬利，西南與塞內加爾為界。

kitidaan han ititda i Mauritania kanatal (茅利塔尼亞國) Sahara a tabukan (撒哈拉沙漠)

nutimulan timulan a niyaduan, nutipan mililistuu Tasiyung (大西洋), amisan mitulin tu nutipan Sahara (西撒哈拉) atu Algeria (阿爾及利亞), waliyan atu wali timul sibiyaw tu Mali (馬利), nutipan timulan atu Senegal (塞內加爾) ku benis.

茅利塔尼亞北部及東部氣候乾燥酷熱，日夜溫差懸殊，僅西南臨塞內加爾河一帶及沿海地帶較為溫和，12 月至 2 月較為涼爽。 

Mauritania (茅利塔尼亞) amis atu waliyan demiad makedal caledaes, demiad atu labiy masasiduma ku capiwac, u nutipan timulan nu Senegal (塞內加爾) a sauwac atu dadipasan kala dihekuan, cacay a bataan idaw ku tusa katukuh tu sakatusa a mihcaan tu tusa a bulad ku sapi’ay. 

tapang tusu nu kanatal(首都)
u tapang tuse nu kanatal sa u Nouakchott (諾克少).

kakinginan nu kanatal demiad(國家紀念日)
kakinging nu kanatal demiad sa 28 bulad 11 demiad.

tabakiay a tapang nu kanatal(元首)
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Mohamed Ould Ghazouani (Muhanmude．Wuelde．Ciyacuwani 穆罕默德·烏爾德·加祖瓦尼), 1956 a mihca 12 a bulad 4 a demiad nalecuhan. u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) nu Mauritania (茅利塔尼亞) ayza, micakat a demiad sa i 2019 a mihca 8 bulad 1 demiad. 

 cunli (總理) 
u cunli nu Mauritania (茅利塔尼亞）ayza sa ci Mohamed Ould Bilal (穆罕默德·比拉勒), micakat a demiad sa i 2020 a mihcaan 8 bulad 6 demiad. 

malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan

 Mauritania likisi 茅利塔尼亞歷史 
最早的居民是巴富爾黑人民族。後北非柏柏爾人遷入毛北部。 44年，成為羅馬帝國行省。

satabalay nu muengengan a tademaw han u Barfur Pa-Hu-El (巴富爾) lumeni'ay a binacadan, nikudan satu u Paefa-puopuoe (北非柏柏爾人) a tademaw mabulaw tayda i banuh amisan. sepat a bataan idaw ku sepat (44)a mihcaan, mala Roma (羅馬) kanatal nu niyadu'ay. 

7世紀阿拉伯人傳入伊斯蘭教，10世紀北非的穆拉比特王朝統治毛大部分地區。

pitu a seci Arab (阿拉伯) a tademaw midintu tu Islmakiw (伊斯蘭教), cacay a bataan a seci nuwamisan a Africa (北非) a Mula-pite' (穆拉比特) wanciaw mikuwan tu itidaay a niyadu'an.

12世紀後茅利塔尼亞南部先後成為馬里和桑海帝國的外省。15世紀開始，先後被葡萄牙、荷蘭和英國殖民。

cacay a bataan idaw ku tusa (12) a seci Mauritania (茅利塔尼亞) timulan alaw mala Mali (馬里) atu Sanghay-tikuo (桑海帝國) a layak. cacay a bataan idaw ku lima (15) a seci malingatu, idaw ku Portugal (葡萄牙), Netherlands (荷蘭) atu United Kingdom (英國) kuma limaday tayda.

1912年成為法國殖民地 ，1920年成為法屬西非洲的一部分，1957年獲得半自治共和國地位，1958年成為法蘭西共同體的一個自治共和國。

cacay a malebut siwaw a lasubu cacay a bataan idaw ku tusa (1912) a mihcaan u France (法國) kalimadan, cacay a malebut siwa a lasubu tusa a bataan (1920) a mihcaan makaala tu pankiw nu pikuwa a Kunhekuo (共和國) a kanatal, cacay a malebut siwa a lasubu lima a bataan idaw ku walu (1958) a mihcaan mala Falansi pulung nu cacaya a pakunida n Kunhekuo (自治共和國).

1960年11月28日宣布獨立，改名茅利塔尼亞伊斯蘭共和國，並退出共同體。獨立後經歷多起政變。

cacay a malebut siwa a lasubu enem a bataan (1960) a mihcaan cacay a bataan idaw ku cacay a bulad tusa a bataan idaw ku walu a demiad mihapu misiteked kami sa, sumad han ku ngangan Mauritania Islamic Republic of Mauritania (茅利塔尼亞伊斯蘭共和國), miliyas tu pulung nu masacacaya. misiteked satu kinapina sikawaw.

 lalangawan 文化 
茅利塔尼亞摩爾人 Mauritania Moors a tademaw

摩爾人是茅利塔尼亞的一個主要民族，他們女兒的婚事都是由母親做主，父親不能干預。小夥子看中哪位姑娘，男方母親便帶禮物到姑娘的母親那提親，姑娘的母親如同意婚事便定下來。

Moors (Muo-El a tademaw 摩爾人) u Mauritania (茅利塔尼亞) sakaetiman nu binacadan, tataynaan nuheni mikikunsa u wian kusi kawaway, wamahan acaay pilihida. anucima kuma namuhay tina limecedan, wina nu tatama miawit tu aawitan tayda i limecedan a luma' miadih tuuyna masasuwal, limecedan a wina anu mihang tu tinakawawan sa kapahtu malaacawa sa.

婚禮時，新郎身嶄新白色或藍色的肥大長袍，頭上纏一條長達三米多的白頭巾。新娘穿著色澤鮮豔的花裙子，頭上纏同裙子一色的布圍巾。

mikikung satu, tatama sidikuc tu sanglacay atu langdaway a tabakiyay a tengliyaw, tangah han bedbedan tu cacay makaala tu tulu a lawat nu sanglacay a dawaw. limecedan hantu sidikuc tu balubaluwan a hakama, tangah hantu bedbedan tu sakalecad nu hakama a iluan a  sakay lalielan. 

婚禮結束後，夫婦共度一星期，便各自回父母家。兩個月後，再共同生活幾天，隨後再分開。這樣持續兩年時間。

hedek satu mikikung, malaledi’tu cacay a lalipayan ku taleacawaan, sa taluma' tu nuudip tu aluma'. namaka tusa a bulad satu, mapulung aca tu pina ademiad malaledi', hida satu  amalaliyas taleacawaan. hinisatu tusa a mihcaan.

然後，新郎同親朋好友一道，牽著數頭駱駝來到新娘家，將新娘接回去。從此互不分開。

sa, tatamaan miladay tu cabay nida, mikitin tu pinaay nu luoetuoe (駱駝) tayda i nu tataynaan a luma', militemuh pataluma' tina tataynaan. hidasatu caay tu kalaliyas kunuheni a  taleacawaan.

過去，茅利塔尼亞人結婚都很早，女孩十多歲就出嫁。婚後每隔幾天回娘家，將新婚各種事情講述給母親，母親則仔細教導她。兩年後，新娘長大成人，分居兩地生活結束。

naayaw satu, Mauritania (茅利塔尼亞) a tademaw matabaltabal amikikung, tataynaan a tademaw cacay a bataan ku pina taneng tu siacawaw. namikikung satu tu pina a demiad taluma tu i luma nuina, musakamu tuni kaleacawaan i wina, hamaw kuywina pasubana cinidaan. tusa a mihcaan satu, sinika balakiyan nu tatayna, caytu kala liyas ku nuheni.

摩爾人女人審美觀是腰身粗、脖子短、臀部突出、乳房高聳。肥胖女人是財富的象徵。小夥子娶肥胖超群的妻子，其婚禮必然異常隆重，親人會遠道趕來一睹新娘芳容。

Moors (Muo-Ele a tademaw 摩爾人) a tatayna tatelecan ku adihen nuheni, lalielan apuyu’, tabaki ku menah, madicem ku cucu. kidemuay nu tatayna han usilaculay sa. siacawaw ku tatama tu kidemuay a tatayna, nipikikunga sa micide kuni ka kapah nunikasi kawawan, lalumaan namaka batad tayni namin miadih tu tatayna.

母親總是競相研究肥胖之道。富貴人家女子，從七八歲開始，每日喝羊奶，吃富含脂肪的食物，很少參加戶外活動，由女僕人在身上抹油脂。

wina sademiad sa mikikiw ahican a kidemu sa. nusiidaay a luma' nu tatayna, namaka pitu walu a mihcaan malingatu, pakan han tu buling nu sidi, mukan tu sisimalay a kaen, caay pilihida tu kawaw nu hekal, u kalung kupasipasipay tu simal i udipudipan. 

普通人家父母要求女兒喝下大量駱駝的駱駝奶。此外，女孩幾乎每天還要定時脫去衣服在軟沙上轉動打滾， 將身體上凹凸不平的地方磨平，只見肉不見骨。

pakuyucay a luma' wina miyukiw tu wawa nanumen ku salang nu Luo-tuo (駱駝). tatayna a  wawa sademiade sa katukuhan tu tuki hulaken ku dikuc itida i likenlkenan misabulidbulid, udip nida u caaya kasa kubukubuay a udip a saditen, awhecisa kumaadihay acaay kaadih ku ukak.

 u Mauritania a kanatal ku sadikuday tu miales tu sikalungan a kanatal (茅利塔尼亞─最後一個廢除奴隸制度的國家) 
在非洲西岸的茅利塔尼亞，早在 17世紀北非柏柏人來到當地之後，當地哈拉廷人便成為世襲的柏柏人奴隸。

itidi i Africa (非洲) nutipan a Mauritania (茅利塔尼亞), matabal i cacay a bataan idaw ku pitu(17) a seci amisan a Africa puo-puo (北非柏柏) a tademaw nika tayniyan, nuitadaay atademaw Hala-tin (哈拉廷) tademaw mala nuitidaay Puopuo (柏柏) tademaw mikilul malakalung.

茅利塔尼亞位於北非阿拉伯馬格里布(Maghreb)地區和撒哈拉沙漠之間，自 17世紀起說阿拉伯語的柏柏人(Arab-Berbers)來到茅利塔尼亞之後，當地膚色黝黑的哈拉廷人(Haratines)和非裔茅利塔尼亞人(Afro-Mauritanians)受到膚色相對較白的柏柏人歡迎。

Mauritania (茅利塔尼亞) idai kaamisan a Africa Arab Maghreb (北非阿拉伯馬格里布) kakitidaan atu Sahara tabukan (撒哈拉沙漠),namaka cacay a bataan idaw ku pitu (17) a saci nakamuan nu Arab Puo-Puo Berbers (阿拉伯) a kamu (柏柏) a tademaw katukuh i Mauritania (茅利塔尼亞) sa, u tadalumeni'ay a tademaw u Hala-tin Haratines (哈拉廷) a tademaw atu iluiluc nu Afro-Mauritania (非裔茅利塔尼亞) a tademaw kanamuhan nu sanglacay a Puopuo (柏柏) a tademaw.

雖然茅利塔尼亞政府認為自己在廢除奴隸制度有功，也說到現今茅利塔尼亞面臨的問題是當年的奴隸制度遺留下的社會、經濟問題，但非洲聯盟認為，茅利塔尼亞只輕判蓄奴的主人，並沒有完全消除奴隸制度。

amica Mauyitania (茅利塔尼亞) cenhu saan tu nuheni itini paalesen ku malakalungan nu silaheci a tademaw, misakamutu nu aydaay a Mauritania (茅利塔尼亞) misuayaw tu  tawayaay a kawaw nu kalung anihitikan nu siakay, sakaudip a kawaw, nika Africa kakapulungan (非洲聯盟) saan, Mauritania (茅利塔尼亞) ahemaw kuni pibakin tu namisawacuay a tademaw, caay kahamin amalawpes tu masakalung a kawaw.

自此，阿拉伯柏柏人掌管了整個茅利塔尼亞地區，他們在政府體系下掌握較多的資源，薪資收入也比膚色黝黑的哈拉廷人、非裔茅利塔尼亞人來得高。

namakayda, Arab Ppuo-Ppuo (阿拉伯柏柏) a tademaw mikuwan tu Mauyitania (茅利塔尼亞) niyadu'ay a tademaw, nuheni itini i cenhu anikuwanan yadah ku aalan tu cancan, lipida hatu mikiyadah tu lumeni'ay a tademaw a Halla-ttin (哈拉廷) a tademaw, mikiyadah tu iluiluc nu Africa a Fa-iy (非裔) Mauritania (茅利塔尼亞) a tademaw.

 malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan 
 CIA
 外交部
 List of current heads of state and government
中文維基百:茅利塔尼亞科:https://zh.wikipedia.org/wiki/%E6%AF%9B%E9%87%8C%E5%A1%94%E5%B0%BC%E4%BA%9A
kakuniza:Habayiing
kakuniza:Iing Habay