Powōdź tysiōnclyciŏ

Powōdź tysiōnclyciŏ (, ) to je miano lŏ powodzi, co zaloła Postrzodkowõ Ojropã we lipniu 1997 roku. Tykła ôna Czechy, Polskã, Niymce, Słowacyjõ a Austryjõ (tyż Gōrny a Dolny Ślōnsk). Zginyło we ônyj 114 ôsōb, a zrobiyła szkody na 4,5 milijardu dolarōw amerykōńskich.

 Miano 
We ynglandzkij literaturze powōdź ta mianowanŏ je „strzodkowoojropejskŏ powōdź 1997” (), pōniywŏż tykła ôna bezma wszyjske krŏje Postrzodkowyj Ojropy. We Polsce a Niymcach funkcjōniyruje ôkryślynie „powōdź tysiōnclyciŏ” (, ), nale ekstra Niymce używajōm tyż miana „ôderskŏ powōdź” (), skirz tego iże we niymieckij perspektywie tykła ôna ino Ôdrã. W Czechach gŏdajōm „morawske powodzie” ().

 Prziczyny 
mały|lewo|Animacyjŏ, co pokazuje ôpady dyszcza we Postrzodkowyj Ojropie we lipniu 1997
W połedniowo-zachodnij Polsce a pōłnocno-weschodnich Czechach wystōmpiyły dwa ôkresy wystrych ôpadōw, piyrszy ôd 3 do 10 lipnia, drugi ôd 17 do 22 lipnia. Na przestrzyństwie, kaj wystōmpiyła powōdź (ôd Polski do Austryje) w czasie pŏru dni śleciała miesiyncznŏ wielość ôpadōw, a na bergach nawet dwumiesiyncznŏ.

 Zalōnia 
mały|Zalōny Winōw wele Ôpola
Potop napoczōn sie 5 lipnia w Czechach, a 6 lipnia rozniosła sie na Polskã. Tedy poziōm wody dźwigoł sie nawet ô sztyry metry na pōł dnia. Piyrszymi zalōnymi polskimi miastami bōły Prudnik i Guchołazy we Gōrnym Ślōnsku. Niyskorniyjszego dnia nawiydziōł ône prymier Włodzimierz Cimoszewicz. Ze Prudnika a bliskich dziedzin ewakuowane bōły 192 ôsoby. Powōdź wartko rozniosła sie ôd Chałupek po Racibōrz. We Kłodzku zawaliyło sie pŏrã na kelaset lŏt starych kamynic. 8 lipnia woda dotrzała do Krapkowicōw. We drugij etapie wela ôd powodzi spłynyła bez Ôdrã a po drōdze zatopiyła place we ôkolicy. Zajta ôd Ôpola na lewym kraju ôstała zalōnŏ 10 lipnia, Wrŏcłōw a Rybnik 12 lipnia, a dalij Gogōw. Wody zwolniyły, kej dotrzały do polsko-niymieckij granice, co dało wiyncyj czasu na rychtowanie, tōż szkody bōły fest myńsze.

Prezydynt Aleksander Kwaśniewski ôgłosiōł we Polsce na jedyn dziyń żałobã nacyjnõ 18 lipniaZarządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 lipca 1997 r. w sprawie opuszczenia flagi państwowej Rzeczypospolitej Polskiej.

Kategoryjo:Żywjołowe klynski