Ptŏki

Ptŏki (Aves) to je grōmada stałocieplnych zwiyrzōw ze podtypu kryngowcōw. Je nojbarzij roztōmajtŏ postrzōd grōmad lōndowych kryngowcōw – je powyżyj 10 tys. zort ptŏkōw, kere zamiyszkujōm ekosystymy na cołkim świecie. Majōm srogość ôd 5 cm (Mellisuga helenae) do 2,7 m (struś czerwōnoskōry).

 Charakterystyka 
Charakterystyczne dlŏ modernych ptŏkōw (Neornithes) sōm: skōra wytwŏrzajōncŏ fyjdra przodnie kōńczyny przekształcōne we krzidła, kelca ôkryte rogowym dziubym (u terŏźnych przedstŏwicieli pozbytym zymbōw), leki, festelny szkelet i sztyrodziołowe sierce. Ptŏki zaôbycz poradzōm lŏtać, nale niykere zorty sōm wtōrnie niylotne. Ôkrōm tego ôdznaczajōm sie wysokōm metabolicznōm aktywnościōm. Rozmnŏżajōm sie bez skłŏdanie i wysiadowanie jajec ôbtoczōnych twardōm szupōm. Niykere ptŏki, a nojbarzij kruki i papagaje, nŏleżōm do nojbarzij inteligyntnych zort zwiyrzōw, ône poradzōm tworzić i używać spōmocnych nŏrychtōw, a przekazujōm tã wiedzã dalszym gyneracyjōm.

Mocka zort ptŏkōw robi se dalekodystansowe wandry (migracyje), inksze przemieszczajōm sie mynij regularnie na krōtsze dystanse. Sōm zwiyrzami społecznymi – gŏdajōm ze sobōm ze pōmocōm wizualnych sygnałōw abo zawołań kōntaktowych, jak i śpiywym, a bierōm udzioł we spōlnych lyngach, gōnach, przepyndzaniu drŏpieżnikōw, migracyjnych zgrupowaniach.

Wiynkszość zort ptŏkōw żyje mōnogamicznie, nojczyńścij na czas jednego sezōnu, czasami na ôkres pŏru lŏt, rzŏdzij tworzōm tã samã pŏrã bez cołke życie. Inksze zorty tworzōm lyngowe poligyniczne systymy – z pŏrōma samicami przipadajōncymi na jednego samca. Rzŏdko trefiŏ sie poliandryczne zorty z mocka samcami a jednōm samicōm. Jajca sōm porzōnd skłŏdane do gniŏzd i wysiadowane ôd ôjcōw. Charakterystycznōm cechōm dlŏ wiynkszości ptŏkōw je dugi ôkres flyjgi nad wyklutymi pisklŏkami.

 Ewolucyjŏ 

 Klasyfikacyje ptŏkōw modernych (Neornithes) 
Klasyfikacyje ptŏkōw modernychPrzedstŏwicieleDel Hoyo 16Gill&Wright 06Clements 07Howard&Moore 03StruthioniformesStruthioniformesStruthioniformesStruthioniformesRheiformesRheiformesCasuariiformesCasuariiformesApterygiformesApterygiformesTinamiformesTinamiformesTinamiformesGalliformesGalliformesGalliformesGalliformesAnseriformesAnseriformesAnseriformesAnseriformesGaviiformesGaviiformesGaviiformesGaviiformesProcellariiformesProcellariiformesProcellariiformesProcellariiformesSphenisciformesSphenisciformesSphenisciformesSphenisciformesPodicipediformesPodicipediformesPodicipediformesPodicipediformesPhoenicopteriformesPhoenicopteriformesPhoenicopteriformesPhoenicopteriformesCiconiiformesCiconiiformesCiconiiformesCiconiiformesPelecaniformesPelecaniformesPelecaniformesPelecaniformesSuliformesUznŏwany w nowszych wersyjach (na 2021 rok).PhaethontiformesFalconiformesFalconiformesFalconiformesFalconiformesCariamiformesAccipitriformesCathartiformesGruiformesGruiformesGruiformesGruiformesOtidiformesMesitornithiformesEurypygiformesCharadriiformesCharadriiformesCharadriiformesCharadriiformesTurniciformesColumbiformesColumbiformesColumbiformesColumbiformesPterocliformesszkryft ôd BirdLife internationaluznŏwany w nowszych wersyjach za Pterocliformes (na 2021 rok)PteroclidiformesPteroclidiformesw nowszych wersyjach przemianowany na Pterocliformes (stan na 2021 rok)PsittaciformesPsittaciformesPsittaciformesPsittaciformesCuculiformesCuculiformesCuculiformesCuculiformesMusophagiformesMusophagiformesMusophagiformesOpisthocomiformesOpisthocomiformesStrigiformesStrigiformesStrigiformesStrigiformesCaprimulgiformesCaprimulgiformesCaprimulgiformesCaprimulgiformesApodiformesApodiformesApodiformesColiiformesColiiformesColiiformesColiiformesTrogoniformesTrogoniformesTrogoniformesTrogoniformesCoraciiformesCoraciiformesCoraciiformesCoraciiformesLeptosomiformesBucerotiformesBucerotiformesUpupiformesPiciformesPiciformesPiciformesPiciformesGalbuliformesPasseriformesPasseriformesPasseriformesPasseriformes

 Pozōr 

Kategoryjo:Ptoki