Mtaalamu wa vimelea

Mtaalamu wa vimelea ni mwanasayansi anayejifunza viumbe hai vidogo na michakato yao ya kibiolojia. Hii inajumuisha uchaguzi wa ukuaji, na tabia za viumbe  vidogo kama vile bakteria, algae, fangasi, na baadhi ya vimelea pamoja na wabeba vimelea wao.

Wataalamu wengi wa vimelea hufanya kazi katika ofisi na/au maabara za utafiti, aidha katika makampuni ya kibayoteki binafsi au katika taasisi za elimu ya juu.
Wengi wao hujikita katika eneo maalumu la microbiolojia kama vile bakteriolojia, parasitolojia, virolojia, au imunolojia.

Majukumu
Wataalamu wa vimelea kwa ujumla hufanya kazi kwa njia mbalimbali ili kuongeza maarifa ya kisayansi au kutumia maarifa hayo kuboresha matokeo katika tiba au sekta fulani ya viwanda. Kwa wataalamu wengi wa vimelea, kazi hii inajumuisha kupanga na kutekeleza miradi ya utafiti wa majarivio katika mazingira ya maabara.
Wengine wanaweza kuwa na majukumu ya kiutawala, kama vile kusimamia wanasayansi na kutathmini matokeo ya kazi zao. Wataalamu wa vimelea wanaofanya kazi katika sekta ya tiba, kama vile
microbiolojia ya kitabibu, wanaweza kuona wagonhwa au sampuli za wagonjwa na kufanya vipimo mbalimbali ili kubaini viumbe vinavyosababisha magonjwa.

 Majukumu kwa Mujibu wa Maeneo ya Kazi 

Wataalamu wa vimelea wanaofanya kazi katika taasisi za elimu ya juu hufanya utafiti katika maabara za kitaaluma, huandika mapendekezo ya ufadhili ili kupata fedha za kufanikisha tafiti, na pia hufundisha au kubuni kozi za masomo.

Wataalamu wa vimelea katika sekta ya viwanda wanaweza kuwa na majukumu yanayofanana, isipokuwa tafiti hufanyika katika maabara za viwandani kwa lengo la kuendeleza au kuboresha vidhaa na michakato ya kibiashara. Kazi hizi pia zinaweza kuhusisha masoko, mauzo, na kufuata kanuni za udhibiti wa bidhaa.

Wanaofanya kazi katika serikali wanaweza kuwa na majukumu mbalimbali kama vile utafiti wa maabara, uandishi wa sera na ushauri, kuandaa na kupitia taratibu za udhibiti, pamoja na kusimamia ufadhiri unaotolewa kwa taasisi za nje.

Baadhi ya wataalamu wa vimelea hufanya kazi katika sheria za hataza, aidha katika ofisi za kitaifa za hataza au katika kampuni binafsi za sheria. Majukumu yao ni pamoja na kufanya utafiti na kuelewa kanuni za maki  miliki

Wataalamu wa microbiolojia ya kitabibu kwa kawaida hufanya kazi katika maabara za serikali au hospitali, ambapo huchambua sampuli za kitabibu ili kubaini vijidudu vinavyosababisha magonjwa.

Wengine hufanya kazi katika uenezi wa sayansi, wakibuni programu na vifaa vya kielimu kwa ajili ya wanafunzi na watu wasio wanasayansi, kwa lengo la kuhamasisha kizazi kipya kuingia katika taaluma ya microbilojia.

 Elimu 
Ajira za awali katika taaluma ya microbiolojia kwa kawaida huhitaji angalau shahada ya kwanza katika microbiolojia au fani inayohusiana.

Programu hizi za shahada mara nyingi hujumuisha masomo ya kemia, fizikia, takwimu, biokemia, na jenetiki, kisha kufuatiwa na masomo maalum katika maeneo ya kitaalamu ya microbiolojia. Masomo mengi huwa na vipengele vya maabara vinavyolenga kuwafundisha wanafunzi ujuzi wa msingi na wa kitaalamu wa kazi za maabara.

Majukumu ya ngazi ya juu na kazi huru kama vile mtaalamu wa microbiolojia ya kitabibu katika hospitali au kituo cha utafiti wa kitabibu kwa kawaida huhitaji shahada ya uzamili katika microbiolojia pamoja na PhD katika mojawapo ya fani za sayansi ya maisha (kama vile biokemia, microbiolojia, bioteknolojia, jenetiki, n.k.), pamoja na uzoefu wa miaka kadhaa kama mtaalamu wa vimelea.

Mara nyingi, hii inajumuisha kipindi cha kazi kama mtafiti wa baada ya uzamivu (postdoctoral researcher), ambapo mtu huongoza miradi ya utafiti na hujiandaa kuingia katika taaluma huru. Watafiti wa baada ya uzamivu hupimwa kwa kiasi kikubwa kulingana na rekodi yao ya machapisho ya kitaaluma, pamoja na mapendekezo kutoka kwa wasimamizi wao na wenzake.

Katika baadhi ya matawi maalum ya microbiolojia, leseni au vyeti vya kitaaluma vinapatikana au vinahitajika ili kuhitimu kwa nafasi fulani za kazi. Hili ni kweli hasa kwa wataalamu wa microbiolojia ya kitabibu, pamoja na wale wanaojihusisha na usalama wa chakula na baadhi ya nyanja za utengenezaji wa dawa au vifaa vya kitabibu.

 Mwelekeo wa Ajira  Wataalamu wa vimelea wanatarajiwa kuhitajika zaidi kusaidia makampuni ya dawa na bioteknolojia kuendeleza dawa mpya zinazotengenezwa kwa msaada wa viumbe vidogo. Aidha, kuongezeka kwa mahitaji ya uzalishaji wa nishati mbadala kama vile biofuel kunatarajiwa kuongeza uhitaji wa wataalamu wa microbiolojia kufanya utafiti wa hali ya juu na maendeleo katika maeneo haya.

Katika nchi ya Marekani,Ofisi ya Takwimu za Kazi (Bureau of Labor Statistics) inatabiri kuwa ajira kwa wataalamu wa microbiolojia itakua kwa asilimia 5 kuanzia mwaka 2022 (wakiwa 20,900 walioajiriwa) hadi mwaka 2032 (wakiwa 22,000 walioajiriwa). Ukuaji huu ni wa polepole zaidi ikilinganishwa na wastani wa ukuaji wa ajira kwa taaluma zote, na pia ni wa polepole kuliko ukuaji wa ajira kwa wanasayansi wa maisha kwa ujumla (ambao unakadiriwa kuwa asilimia 7).

 Marejeo 

Jamii:Wiki Loves STEAMIA 2025
Jamii:Bioteknolojia 
Jamii:Wanasayansi