Imigongo

Imigongo ni aina ya sanaa inayopendwa sana nchini Rwanda ambayo kwa kawaida hutengenezwa na wanawake kwa kutumia kinyesi cha ng’ombe. Mara nyingi hutengenezwa kwa rangi nyeusi, nyeupe na nyekundu, mandhari maarufu ni pamoja na miundo ya duara na kijiometri ambayo huchorwa kwenye kuta, vyombo vya udongo na turubai.

Picha hizo hutengenezwa kwa kutumia kinyesi cha ng’ombe ambacho huwekwa kwenye mbao za kuni katika miundo ya duara (spiral) na kijiometri. Kinyesi hicho huchanganywa na majivu, ambayo huua bakteria na kuondoa harufu, na huachwa yakakamaa na kisha kupambwa kwa kutumia rangi zilizotengenezwa kutoka kwenye vifaa vya asili. Rangi za kitamaduni ni nyeusi, nyeupe, nyekundu, kijivu na njano-kahawia, lakini kwa karibuni rangi nyingine pia zinaanza kutumika.

Picha za imigongo awali zilikutwa huko Kibungo ndani ya kuta za makazi kama mapambo ya kimiujiza katika karne ya 18.

Kuna pia hadithi kwamba imigongo ilibuniwa kama mapambo ya ndani na Kijana Kakira wa Ufalme wa Gisaka katika Wilaya ya Nyarubuye katika miaka ya 1800.

Wakati wa Mauaji ya Kimbari ya mwaka 1994 na Mauaji ya Nyarubuye, ujuzi huu karibu ulipotea kabisa. Hata hivyo, ushirika wa wanawake ulio kando ya barabara ya kuelekea Rusumo katika Mkoa wa Mashariki karibu na Kirehe umeokoa na kufufua aina hii ya sanaa ya kipekee ya Rwanda. Kijadi, miundo ya kijiometri hutengenezwa, lakini kadiri wasanii hawa wanawake wanavyoongezeka kujiamini, wameanza kufanya majaribio na picha za kisasa zaidi na bunifu zinazoonyesha roho ya mandhari ya Rwanda mimea, wanyama wake na watu wake.

Marejeo

Jamii:Utamaduni wa Rwanda
Jamii:Sanaa ya Afrika