Wakondé

Wakondé ni mojawapo ya makabila ya asili yanayopatikana katika maeneo ya kaskazini-magharibi mwa Togo, hasa karibu na mpaka wa Ghana. Kabila hili lina historia ya muda mrefu inayohusiana na harakati za uhamaji kutoka Afrika ya Kati kuelekea Afrika ya Magharibi. Wakondé walijikita katika maisha ya kilimo, wakizingatia maadili ya kijamaa na mshikamano wa kifamilia.GlobalSecurity.org - Indigenous Groups of Togo, 2023

 Utamaduni na Mila 
Wakondé wanajulikana kwa ngoma zao za kitamaduni, mavazi ya rangi angavu, na usanii wa mikono kama vile kuchonga miti na kutengeneza vinyago. Lugha yao ya asili ni sehemu ya familia ya lugha za Gur, na inaendelea kutumika katika maisha ya kila siku na kwenye sherehe mbalimbali za kijadi. Ethnologue: Languages of the World – Togo, 2022Pia wana mfumo wa uongozi wa kimila unaojulikana kama Togbui, ambao huongoza masuala ya kijamii na kiutamaduni.

 Dini na Imani 
Wengi wa Wakondé hushikilia imani za jadi, zikiwemo ibada kwa mizimu na mizimu ya ukoo, ingawa baadhi yao wamekumbatia dini za Kikristo na Kiislamu kutokana na athari za wakoloni na wamisionari.Religions in Togo – Pew Research Center, 2022

 Changamoto 
Leo hii, Wakondé wanakabiliana na changamoto za utandawazi, kupotea kwa lugha na utamaduni wao, pamoja na ugumu wa kiuchumi vijijini. Hata hivyo, jitihada za ndani na za mashirika yasiyo ya kiserikali zimekuwa zikiimarisha uhifadhi wa tamaduni zao kupitia elimu na miradi ya kijamii.UNESCO Intangible Cultural Heritage – Togo, 2021

 Marejeo 

Jamii:Makabila ya Togo
Jamii:Afrocrowd 2025