Ukuta wa Moto

Ukuta wa Moto (kwa Kiingereza: Firewall) ni teknolojia ya usalama wa mtandao inayodhibiti trafiki kati ya mitandao miwili au zaidi kwa kufuata sheria zilizowekwa. Huitwa “ukuta wa moto” kwa sababu huzuia upitishaji wa data zisizohitajika, kana kwamba ni kizuizi kinachozuia moto usienee.Stallings, W. Network Security Essentials: Applications and Standards. Pearson, 2017

 Historia 
Mwanzo, neno hili lilihusishwa na ujenzi wa majengo kwa kuta maalumu zinazozuia moto. Katika miaka ya 1980, dhana hiyo ilihamishwa kwenye kompyuta, ikianza na packet filters rahisi kabla ya kuendelea hadi kwenye stateful inspection na vizazi vya kisasa vya Next-Generation Firewalls.Cheswick, W. & Bellovin, S. Firewalls and Internet Security: Repelling the Wily Hacker. Addison-Wesley, 1994

 Matumizi 
Katika enzi ya sasa ya mtandao, kuta za moto hutumika kwenye:
 Mitandao ya kampuni na serikali kudhibiti mashambulizi ya nje.
 Kompyuta binafsi kwa ulinzi dhidi ya programu hasidi.
 Miundombinu ya wingu (cloud) kwa kuchuja trafiki ya kimataifa.Northcutt, S. Network Intrusion Detection. New Riders, 2001

 Umuhimu 
Ukuta wa moto ni msingi wa usalama wa taarifa, ukitoa tabaka la kwanza la ulinzi dhidi ya udukuzi na uharibifu wa data katika zama za uvamizi wa kimtandao.Anderson, R. Security Engineering: A Guide to Building Dependable Distributed Systems. Wiley, 2020

 Marejeo 

Jamii:Kompyuta