Elizabeth Finlayson Gauld

Elizabeth Finlayson Gauld (c. 1863 - 1941) alikuwa mwanakampeni mkuu wa upigaji kura huko Edinburgh aliyejitolea kufanya kazi kwa haki za wanawake kwa miaka mingi, akiitisha mikutano, akishiriki katika Machi ya Wanawake kutoka Edinburgh hadi London, akifanya kazi na baadhi ya wanaharakati mashuhuri wa kupiga kura na wanaharakati wa haki za wanawake.' Pia alikuwa mashuhuri katika kampeni ya kujitawala kwa Uskoti na katika maonyesho ya maigizo ya amateur.

Gauld alizaliwa Elizabeth Russell mwaka wa 1863, aliolewa na John Finlayson Gauld mwaka 1901 na kufariki akiwa na umri wa miaka 78 mwaka 1941. 

Kulingana na maiti ya mume wake, Gauld alicheza ‘fungu mashuhuri katika vuguvugu la wanawake kupata kura.

Jina la Gauld lilionekana kwa mara ya kwanza kwenye vyombo vya habari wakati yeye ni "elimu" katika tukio la Injili ya Temperance huko Grassmarket Edinburgh mwaka 1905.  Ingawa hii yenyewe sio uthibitisho wa harakati zake za kiasi, angalau tukio moja, mwaka 1912, kujitolea kwake kwa harakati kunaweza kuthibitishwa; "Hotuba nzuri ya Bibi Finlayson huko Haddington, ambapo alizingatia maadili na kiasi katika swali, ilivutia sana." 

 Ushiriki wa haki 
Kujihusisha kwa Gauld na vuguvugu la kupiga kura kulianza kwa njia ndogo sana mnamo 1909, wakati alirekodiwa kama alitoa nusu ya taji (senti 12½) kwa fedha za Umoja wa Kijamii na Kisiasa wa Wanawake (WSPU) huko Edinburgh. 

Kufikia mwaka 1910, Gauld alikuwa mtendaji zaidi kama kiongozi, akiongea mara nyingi katika eneo la Edinburgh - kwa mfano, mwezi wa Agosti kwenye “Hot scone tea", alizungumza kuhusu maandamano ya London Suffrage. 

Tayari, mnamo Julai, alikuwa amefanya kwanza kuwa mwenyekiti wa hafla ya wazi ya kupiga kura.  Mnamo Novemba, anabainika kuwa anahusika katika kuelekeza utayarishaji wa miavuli maalum itakayobebwa kupitia Edinburgh. Shughuli hii (kwa mfano, kuchora kauli mbiu ya "kura kwa wanawake" kwa rangi kwenye miavuli nyeusi kabla ya watu waliojitolea kuandamana hadharani na makala zilizokamilika) ilisifiwa na miongoni mwa wengine Dkt. Anna Shaw, Rais wa Chama cha Kitaifa cha Kupambana na Kupambana katika Marekani. 

Mwaka ulikamilika kwa Gauld kuandamana nje ya ukumbi wa michezo wa Edinburgh King wakati wa ziara ya Lloyd George huko. 

Tukio kuu katika mwaka 1911, ambalo Gauld alihusika katika kuongoza, lilikuwa onyesho kuhusu Mswada wa Upatanisho wakati, pamoja na Anna Munro na Alexia B Jack, alizungumza kutoka kwa lori katika Mtaa wa Princes. Ripoti ya gazeti ilibainisha kuwa lori hilo lilikuwa limepambwa kwa rangi za Ligi ya Uhuru ya Wanawake. 

Katika mwaka uliofuata, jina la Gauld lilikuja kujulikana kuhusiana kwanza na kuzungumza kwenye mkutano mkubwa wa hadhara pamoja na Muriel Scott; wote wakimtetea 'Edith Johnson' (maarufu kwa jina la Ethel Moorhead) ambaye alikuwa ameharibu upanga wa shujaa wa Uskoti William Wallace, katika maandamano yaliyolenga kuonyesha kwamba uhuru 'ulipatikana kwa kupigana'. Pili alihusika na Maandamano ya Wanawake kutoka Edinburgh hadi London yaliyoandaliwa na Florence Gertrude de Fonblanque; Gauld anatajwa katika Haddington na Dunbar na alikuwa mzungumzaji mkuu katika Trafalgar Square pamoja na Bibi Despard, Anna Munro na wakuu wengine.

Miaka mingi baadaye (mwaka 1939), Gauld aliigiza matukio kama sehemu ya onyesho la jukwaa la Jumuiya ya Wananchi wa Wanawake wa Edinburgh "kuja kwa umri" katika ukumbi wa michezo wa Little Theatre. 

"Rufaa ya kusonga mbele" ilikuwa jinsi "Votes for Women" ilivyoelezea uungwaji mkono wa Gauld kwa wapiga kura gerezani, baada ya kuhutubia mkutano uliojaa watu mwaka 1912 ambapo Agnes MacDonald aliyeachiliwa huru alielezea uzoefu wake gerezani. Ripoti hiyo hiyo ilibainisha kwamba Gauld alikuwa amepewa jukumu la kuandaa uwanja wa kuuza karatasi katika Mtaa wa Princes, akiungwa mkono na Miss A Scott, Miss Kemp, Miss Melrose, Bibi Currall, Bibi Dallas, Bi Charlton, Bi Turner, Miss Ferrier na Miss Downie. 

Gauld alikuwa mmoja wa wazungumzaji wakuu dhidi ya ulishaji wa nguvu kwenye mkutano mkubwa na maandamano yaliyofuata mwaka 1914. Tukio hilo lilianza na Nancy A John na Muriel Scott wakifanya kama wasemaji wenzake wa Gauld katika Charlotte Square - gwaride lililoongozwa na mpiga filimbi Bessie Watson kisha kuwaongoza waandamanaji hadi kwenye nyumba ya Dk Cadeorhead huko Jacible ambapo Ethelton aliteseka hivi majuzi. alikuwa katika "hali mbaya".

 Marejeo 

Jamii:Wanaharakati wa Uskoti
Jamii:Feminism and Folklore 2025 in Tanzania