Nzi-ning'inia

Nzi-ning'inia (kutoka kwa Kiing. hangingfly) ni wadudu wakubwa kiasi (sio nzi wa kweli) wa familia Bittacidae katika oda Mecoptera ambao hujining'inia kwenye uoto wakitumia jozi ya miguu ya mbele tu kushika mmea. Miguu mingine minne hutumika kwa kukamata mbuawa. Bittacus ni jenasi ya pekee inayotokea barani Afrika. Wananafana na nzi miguu-mirefu ambao ni aina za mbu kwa kweli.

Maelezo
Nzi-ning'inia ni wadudu wakubwa kiasi wenye mwili wa urefu wa mm 10-26. Wana miguu mirefu ambayo huwafanya waonekane kama nzi miguu-mirefu, lakini tofauti na hao wana mabawa manne marefu yenye umbo sawa, ambayo yanaweza kuwa mangavu au kuwa na mabaka au milia ambayo mara nyingi ni meusi, kijivu au kahawia. Kichwa kina mdomo mrefu ambao huingiza vimeng'enya kwenye mbuawa wao. Fumbatio yao ni kahawia, hudhurungi au rangi ya maziwa.

Wadudu hawa ni mbuai na wakiruka hukamata nzi wadogo na wadudu wengine. Wananyakua mbuawa wao kwa jozi ya pili na ya tatu ya miguu, ambayo hutoholewa kwa kusudi hili. Kisha huingiza vimeng'enya ndani ya mbuawa, baada ya hapo wanashika jani au tawi ndogo kwa miguu yao ya mbele. Wakining'inia huku miguu yao ya kati na ya nyuma ikishikilia mbuawa, wanangoja vimeng'enya kuyeyusha tishu zake na kisha kufyonza kioevu.

Kabla ya kupandana dume humpa jike mdudu mbuawa ili kumtongoza. Ikiwa mbuawa amepokelewa, wanapandana wakati jike akila. Mayai hutagwa kwenye takataka za majani au chini kidogo ya uso wa udongo katika maeneo manyevu. Lava wanafanana sana na viwavi, kwa kuwa wana miguu sita halisi kwenye thoraksi na jozi za miguu ya bandia kwenye pingili sita hadi nane za fumbatio. Pingili ya kumi inabeba kisahani cha mfyonzo au si ya kawaida sana jozi ya kulabu. Wana mandibulo kubwa kiasi. Chakula chao kinajumuisha hasa mimea na kwa kiasi fulani wadudu waliokufa. Bundo hana kifukofuko bali hulala katika udongo au mbao zinazooza wenye miguu na mandibulo huru.

Spishi za Afrika ya Mashariki
 Bittacus aequalis
 Bittacus alluaudi
 Bittacus berlandi
 Bittacus discors
 Bittacus erythrostigma
 Bittacus fumosus
 Bittacus lachlani
 Bittacus leptocercus
 Bittacus lineatus
 Bittacus montanus
 Bittacus moschinus
 Bittacus pobeguini

Picha

Marejeo

Jamii:Wadudu mabawa-marefu