Ufahamu wa mazingira

Uelewa wa mazingira (kwa Kiingereza: :en:ambient awareness) ni neno linalotumiwa na wanasayansi ya kijamii kuelezea aina mpya ya ufahamu wa kijamii wa pembeni. Ufahamu huu huenezwa kutokana na kuwasiliana mara kwa mara na marafiki na wafanyakazi wenzake kupitia majukwaa ya mitandao ya kijamii kwenye Mtandao. Baadhi ya mifano ya tovuti za mitandao ya kijamii ni Facebook, Myspace, Twitter, Blogger, n.k. Neno hili kimsingi hufafanua aina ya maarifa ya kila mahali mtu anayopitia kwa kuwa mtumiaji wa kawaida wa vyombo hivi vya habari vinavyoruhusu muunganisho wa mara kwa mara na duara la kijamii la mtu.

Kulingana na Clive Thompson wa The New York Times, ufahamu kuhusu mazingira ni "sawa na kuwa karibu na mtu fulani na kupata hisia kupitia mambo madogo; lugha ya mwili, mihemo, maoni yasiyofaa..." Msomi Andreas Kaplan anafafanua ufahamu kuhusu mazingira kama " ufahamu unaoundwa kupitia mapokezi ya mara kwa mara na mara kwa mara, na/au kubadilishana vipande vya habari kupitia mitandao ya kijamii”.Kwa hivyo, marafiki wawili wanaofuata mara kwa mara taarifa za kidijitali za wenzao wanaweza tayari kufahamu maisha ya kila mmoja wao bila kuwapo kimwili ili kufanya mazungumzo.

Kuzungumza kijamii, ufahamu wa mazingira na mitandao ya kijamii ni bidhaa za vizazi vipya vinavyozaliwa au kukua katika enzi ya kidijitali, kuanzia mwaka wa 1998 hadi nyakati za sasa. Mitandao ya kijamii ni ya kibinafsi (unachofanya kwa sasa, jinsi unavyohisi, picha ya mahali ulipo) ikiunganishwa na mawasiliano ya kijamii. Mitandao ya kijamii ni kazi ya kimiani kwa ufahamu wa mazingira. Bila mitandao ya kijamii hali ya ufahamu wa mazingira haiwezi kuwepo.

Kipengele muhimu cha mitandao ya kijamii ni kwamba imeundwa na wale wanaoitumia pia. Mara nyingi, wale wanaoshiriki katika jambo hili ni vijana, umri wa chuo kikuu, au wataalamu wa vijana wazima. Kulingana na Dk. Mimi Ito, mwanaanthropolojia wa kitamaduni na Profesa katika Makazi katika Chuo Kikuu cha California huko Irvine,  kifaa cha rununu ndicho kifaa kikuu zaidi cha wakala kinachotumiwa kuunda na kusambaza Mitandao ya Kijamii. Inasemekana anasema kwamba "vijana hunasa na kutoa vyombo vyao vya habari, na kukaa katika mawasiliano ya mara kwa mara kati yao..." kwa kutumia vifaa vya rununu. Kwa kawaida wanapofanya hivi wanatumia aina nyingine za midia kama vile muziki au maudhui ya video kupitia iPod zao au vifaa vingine sawia.  Ipasavyo, hii imesababisha wanasayansi wa kijamii kuamini kwamba kujifunza na kufanya kazi nyingi kutakuwa na sura mpya kadiri bidhaa za kizazi cha kidijitali zinavyoingia kazini na kuanza kuunganisha njia zao za kujifunza katika mifano ya kawaida ya biashara iliyopo leo. Maprofesa Kaplan na Haenlein wanaona ufahamu wa mazingira kama mojawapo ya sababu kuu za mafanikio ya tovuti za blogu ndogo kama Twitter.

Marejeo

Jamii:Mitandao ya kijamii