Deria Hassan

Sultan Deria Hassan, (kwa Kisomali: Diiriye Xasan, kwa Kiarabu: ديريه بن حسن) alikuwa mtawala nchini Somalia. Alikuwa Sultani wa nne wa Usultani wa Isaaq na anajulikana kama kiongozi mwerevu na mwenye busara.

 Wasifu 
Deria alikuwa mtoto wa Sultan Hassan na mjukuu mkubwa wa Sultani Guled, mwanzilishi wa Nasaba ya Guled ya ukoo wa Eidagale. Alikuwa wa Ba Baaro sehemu ya familia ya Guled.  Deria ndiye Sultani aliyetawala kwa muda mrefu zaidi alipopanda kiti cha enzi mwishoni mwa karne ya 19 na kufa kwa uzee mwishoni mwa miaka ya 1930, ambapo alifuatwa na mtoto wake mkubwa, Abdilahi. Deria pia mara kwa mara alilipa ushuru kutoka kwa koohttps://www.qdl.qa/en/archive/81055/vdc_100000000241.0x000350 ndogo za Isaaq.  Deria alikuwa akikutana na Sheikh Madar nje ya Hargeisa katika shir maarufu ya 1870 kujadili maswala kuhusu mji mpya wa Hargeisa na alikubaliana kwamba ujangili na kukata miti katika eneo hilo lazima kupigwa marufuku.

Utawala
Kama Sultan wa Isaaq, pia alikuwa kiongozi mkuu wa ukoo wake wa Eidagale na mvutano ulikuwa mkubwa kati ya Rer Guled wake na jamaa nyingine ya Eidagale. Shujaa mashuhuri wa Eidagale na mshairi Hussein Hasan (Msomali: Xuseen Xassan) aliyetoka Rer Guled alikuwa na kiburi na akawasihi waendeleze mzozo. Waliokuwa wakisimama dhidi yake alikuwa mshairi na shujaa kama huyo Hersi Absiyeh Msomali: Xirsi Cabsiye mwanachama mashuhuri wa Rer Abdi Bari aliye karibu sana ambaye alikuwa akipigana na Rer Guled. Alitaka shir ya kawaida au mkutano wa vizazi ambapo angechukua baraza na kushauri juu ya maamuzi gani ya kuchukua kwa Eidagale. Sultan Deria aliamua kwamba malipo ya damu au mag yalikuwa ya kutosha kwa pande zote mbili kubadilishana kwenye shir na Rer Guled kupoteza sita na Abdi Bari sita pia. Hussein Hasan alikuwa na kiburi na alihimizwa kwa kuendelea na mzozo na hii gabay ya kuamsha kukataa uamuzi huo. 

Maasi
Utawala wa Deria uliona Kukosekana kwa utulivu na maasi ambayo yalikua haraka. Swayne anasimulia na tukio ambapo sehemu ya Eidagale ilivunjika, lakini ililetwa haraka.

 Marejeo 

Jamii:Wanasiasa wa Somalia
Jamii:Editathon 2021-06 Morogor
Jamii:1lib1ref 2023