Jumuiya Anglikana

Jumuiya Anglikana (Anglican Communion) ni umoja wa makanisa yote yanayofuata mapokeo ya Kianglikana yaliyo na ushirika kamili na Kanisa la Uingereza. 

Hakuna "Kanisa la Anglikana" lenye mamlaka duniani kote, kwa sababu kila kanisa la kitaifa au la kijimbo lina uhuru kamili. Pamoja na washiriki zaidi ya milioni mia moja na kumi, Jumuiya ya Anglikana ni dhehebu la Kikristo la tatu kwa ukubwa duniani, baada ya Kanisa Katoliki na Makanisa ya Kiorthodoksi. 

Hali ya ushirika kamili inamaanisha kuwa ibada zote zinazofanywa katika kanisa moja zinatambuliwa na mengine. Baadhi ya makanisa hayo yanatumia jina "Anglikana", yakitambua uhusiano wa pekee na Kanisa la Uingereza; neno la Kilatini Anglicana linamaanisha "la Uingereza". Katika maeneo mengine Waanglikana wanatumia jina la "Kanisa la Kiaskofu" (Episkopali, Kiingereza: episcopalian).

Askofu Mkuu wa Canterbury aliye mkuu wa kidini wa Kanisa la Uingereza anatambuliwa kama ishara ya umoja huo. Hata hivyo hana mamlaka rasmi nje ya Uingereza yenyewe. 


Zingatia kwamba Kanisa la Eire linahudumia Eire ya Kaskazini (Northern Ireland) pamoja na Jamhuri ya Eire; Kanisa Anglikana la Korea linahudumia Korea Kusini na kinadharia (si hali halisi) pia Korea Kaskazini. Waanglikana wa Uhindi wamegawiwa kwa majimbo ya Kanisa la Uhindi Kaskazini na Kanisa la Uhindi Kusini. Dayosisi katika Ulaya (zamani Dayosisi ya Gibraltar katika Ulaya) ni sehemu ya jimbo la Canterbury likiwa pia na parokia katika Ureno na Hispania. Kanisa la Kiaskofu la Marekani lina parokia pia katika Ulaya.

 Majimbo ya Ushirika wa Anglikana 
Jumuiya hiyo inafanywa na majimbo yanayojitawala; kila jimbo lina dayosisi ndani yake zinazosimamiwa na askofu wake. Kuna pia maeneo kadhaa yasiyo na hadhi ya jimbo.

Kuna majimbo 38 ya Jumuiya Anglikana na kila moja linajitegemea na mkuu wake na katiba yake. Majimbo mara nyingi ni makanisa ya kitaifa (kama vile Tanzania, Kenya, Uganda, au Japani) au ya maeneo ya zaidi ya nchi moja (kama vile West Indies, Afrika ya Kati , au Asia ya Kusini-Mashariki). 

 Kanisa Anglikana huko Aotearoa, New Zealand, na Polynesia
 Kanisa Anglikana la Australia
 Kanisa la Bangladesh
 Igreja Episcopal Anglicana do Brasil (Kanisa Anglikana la Kiaskofu la Brazil)
 Kanisa Anglikana la Burundi
 Kanisa Anglikana la Kanada
 Kanisa la Jimbo la Afrika ya Kati
 Kanisa Anglikana katika nchi za Amerika ya Kati
 Jimbo la Kanisa Anglikana la Kongo
 Kanisa la Uingereza lenye majimbo ya Canterbury na York
 Kanisa Anglikana la Hong Kong (Kiaskofu)
 Kanisa la Jimbo la Bahari ya Hindi
 Kanisa la Ueire
 Nippon Sei Ko Kai (Jumiya  Anglikana huko Japani)
 Kanisa la Kiaskofu huko Yerusalemu na Mashariki ya Kati
 Kanisa Anglikana la Kenya
 Kanisa Anglikana la Korea
 Kanisa la Jimbo la Melanesia
 Kanisa Anglikana la Meksiko
 Kanisa la Jimbo la Myanmar (Burma)
 Kanisa la Nigeria
 Kanisa la India Kaskazini
 Kanisa la Pakistan
 Kanisa Anglikana la Papua Guinea Mpya
 Kanisa la Kiaskofu la Ufilipino
 Kanisa la Jimbo la Rwanda
 Kanisa la Kiaskofu la Scotland
 Kanisa la Jimbo la Asia ya Kusini Mashariki
 Kanisa la India Kusini
 Kanisa la Anglikana la Kusini mwa Afrika
 Kanisa Anglikana la Amerika ya Kusini
 Kanisa la Kiaskofu la Sudan
 Kanisa Anglikana la Tanzania
 Kanisa la Uganda
 Kanisa la Kiaskofu huko Marikani
 Kanisa huko Wales
 Kanisa la Jimbo la Afrika ya Magharibi (Kamerun, Kabo Verde, Gambia, Ghana, Guinea, Liberia, Senegal, Sierra Leone)
 Kanisa katika Jimbo la West Indies

Aidha, kuna makanisa sita yasiyo chini ya jimbo, na matano yapo chini ya mamlaka ya Askofu Mkuu wa Canterbury:

 Kanisa Anglikana la Bermuda (chini ya Askofu Mkuu wa Canterbury)
 Kanisa la Kiaskofu la Kuba (chini ya baraza lake)
 Parokia ya Visiwa vya Falkland (chini ya Askofu Mkuu wa Canterbury)
 Kanisa la Kiinjili la Kimitume la Kikatoliki la Lusitania katika  Ureno (chini ya  Askofu Mkuu wa Canterbury)
 Kanisa la Kiaskofu la Matengenezo la Hispania (chini ya Askofu Mkuu wa Canterbury)
 Kanisa la Ceylon ( Sri Lanka ) (chini ya Askofu Mkuu wa Canterbury)

Tazama pia
 Waanglikana

 Tovuti za Nje 
 Tovuti rasmi
 Decentralised nature of worldwide Anglicanism
 Anglicans Online

Jamii:Waanglikana