Mwandiko wa Kiebrania

Mwandiko wa Kiebrania ni mwandiko au alfabeti ya lugha ya Kiebrania ya kale na ya kisasa, pia ya Kiaramu ya Biblia na ya Talmudi. 

Kuna pia lugha nyingine za Kiyahudi kama Kiyiddish na Kiladino zilizoandikwa kwa kutumia mwandiko huu.

Herufi
Mwandiko huu unafuata mfumo wa abjadi yaani herufi zake zinaonyesha konsonanti pekee. Kuna herufi 22 na hakuna tofauti kati ya herufi kubwa na ndogo (kama vile A-a, B-b) lakini herufi kadhaa zina umbo tofauti kama zinaandikwa katikati au mwishoni mwa neno. Alama za א ה ו י zinaweza pia kuonyesha vokali ndefu. Vinginevyo kuna nukta zinazoweza kuandikwa juu au chini ya herufi za konsonanti kwa kuonyesha vokali.

Herufi tatu za ב bet, כ kaf na פ pe zinaweza kuonyesha sauti mbili tofauti, ama kwa matamshi laini au magumu. Hapo Bet inaweza kuwa na matamshi ya B au V, Kaf kama K au Kh na Pe kama P au F. Tofauti inaweza kuonyeshwa kwa kuweka nukta katikati ya herufi kwa kutofautisha namna hizi mbili. Mfano : b בּ / v ב  .

Mwelekeo wa mwandiko ni kutoka kulia kwenda kushoto, sawa na Kiarabu na kinyume cha mwandiko wetu wa Kilatini. 

AlefBet/VetGimelDaletHeWawZayinKhetTetYodKafאבגדהוזחטיכ ךLamedMemNunSamekhAyinPe/FeTsadehQofReshShin/SinTawלמנסעפצקרשת םןstyle="font-family:SBL Hebrew, Ezra SIL SR, Ezra SIL, Cardo, Chrysanthi Unicode, TITUS Cyberbit Basic, Arial Unicode MS, Narkisim, Times New Roman;font-size:300%" height=40 valign=top|ףץ

Historia
Asili ya mwandiko wa Kiebrania ni alfabeti ya Kifinisia. Tangu karne ya 10 KK herufi za Kifinisia zilizobadilishwa kiasi zilitumiwa kuandika Kiebrania cha kaleOld Hebrew. Mwandiko huu ulitumiwa wakati wa falme za Israeli na Yudah. Baada ya uhamisho wa Babeli Wayahudi walianza kutumia namna ya mwandiko wa Kiaramu (uliotoka pia kutoka Kifinisia). 

Mwandiko huo uliendelea kutumiwa kwa kuandika Kiebrania katika karne nyingi ambazo Wayahudi waliishi ugenini nje ya nchi yao ya asili. Katika karne zile Kiebrania kilikuwa lugha ya kidini na ya kitaalamu lakini haikuwa tena lugha ya kwanza.

Katika karne ya 19 na ya 20 Kiebrania kilikuwa na aina ya ufufuko kama lugha ya kila siku katika harakati ya Uzayuni na hasa tangu kuundwa kwa nchi ya Israeli.

Herufi kama namba
Herufi zilitumiwa  pia kama namba ingawa hii si kawaida tena katika Kiebrania cha kisasa.

HerufiMaana ya nambaHerufiMaana ya nambaHerufiMaana ya nambaא1י10ק100ב2כ20ר200ג3ל30ש300ד4מ40ת400ה5נ50ך500ו6ס60ם600ז7ע70ן700ח8פ80ף800ט9צ90ץ900

Marejeo

Kujisomea
 Hoffman, Joel M. 2004. In the Beginning: A Short History of the Hebrew Language. New York: New York University Press.
 Saenz-Badillos, Angel. 1993. A History of the Hebrew Language. Cambridge, England: Cambridge University Press.
 Steinberg, David. History of the Hebrew Language. 
 Hebrew Alphabet Guide 

Viungo vya nje

The Hebrew alphabet, meanings, and spiritual symbolism 
How to draw letters
Official Unicode standards document for Hebrew
Transliterate your English name into Hebrew Letters 
Hebrew Alphabet Charts
Interactive Hebrew Alphabet Lesson 
Mobile OCR Hebrew Dictionary

Baobonye za Kiebrania kwenye Intaneti
LiteType.com – Virtual & Interactive Hebrew Keyboard
Hebrew calligraphy alphabet Model Hebrew calligraphy Alphabet
Mikledet.com – For typing Hebrew with an English keyboard (Hebrew keyboard|Hebrew layout)
Hebrew Writing  – Typing Hebrew and Nikud using extended English keyboard (Hebrew keyboard|Hebrew Writing layout)
Prize Find: Oldest Hebrew Inscription  Biblical Archaeology Review
alefalefalef

jamii:Kiebrania
Jamii:Alfabeti
Jamii:Biblia