Radi

Kwa maana tofauti ya neno hili kama elementi ya kikemia angalia radi (elementi)
Radi (pia: ngurumo ya umeme) ni mwangaza na miale ya mwanga mithili ya shoti za umeme inayotokea wakati wa ngurumo wa mvua ya radi. Neno radi linaweza kutaja pia sauti yenyewe na mwanga katikati ya mawingu unaweza kuitwa "umeme". 

Matumizi ya neno "umeme" kwa ajili ya teknolojia ya "stimu" (jinsi electricity inavyoitwa nchini Kenya) na vifaa vya umeme yamesababisha kukaza tofauti kati ya umeme kwa jumla na kutokea kwake kwa ghafla wakati wa mvua kali kama mwangaza mkali. Hata hivyo maana asili ya "umeme" ni ule mwangaza.  

Asili yake ni volteji inayojijenga kati ya mawingu angani yenye chaji tofauti au pia kati ya mawingu na ardhi. Volteji hiyo ikiongezeka mno husababisha mkondo wa umeme hewani unaoonekana kama mwangaza mkali. Mkondo unatoa pia joto kali na joto hilo husababisha kupanuka kwa hewa ghafla. Upanuzi huo unaleta sauti inayosikika kama ngurumo kama ni mbali, lakini inaweza kusikika pia sawa na mshtuko wa mlipuko kama ni karibu. 

Kama mwendo wa radi ni kutoka mawinguni kwenda ardhi unaweza kuleta hasara kwa watu au vitu. Takriban watu 2,000 hupigwa na radi kila mwaka na mara nyingi wanakufa. Radi huwasha moto kwenye nyumba au pori. 

Radi inayolenga ardhi huelekea kuingia sehemu ya juu mahali inapopiga. Hapo kuna mitambo ya kikingaradi An earth wire is literally a wire that goes down into the earth - also known as an “earth ground.” It's meant to be the electrical path that unwanted electricity (such as lightning or a short-circuit) finds easiest to take.: ni chuma zilizopo juu ya dari ya nyumba na kuendelea hadi ndani ya ardhi kando ya nyumba. Kama radi inapiga nyumba itachukua njia ya haraka ya kufika ardhini kwa hiyo itapita kwenye vyuma bila kuharibu nyumba yenyewe.

Tofauti ya madhara yaliyopo kati ya radi na ngurumo hutegemeana na kiwango cha athari zinazojitokeza. Kwa kuwa ule wa radi ni umeme mkubwa sana, hivyo basi madhara yake ni makubwa sana kulinganisha na sauti kubwa na ya kuogofya inayotokea muda mfupi tu baada ya radi kutokea.

Tanbihi

 Viungo vya nje 

 Central Florida's "Lightning Stalker" photography 
 How Lightning Works at HowStuffWorks
 My Very Close Encounters With Florida Lightning Bolts  By Thomas F. Giella, KN4LF Retired Meteorologist & Space Plasma Physicist
 Positive lightning photography from Florida
 Severe Weather UK 
 Impressive lightning photography  More than 200 Lightning-Pictures
 Video of a heavy thunderstorm  Source: German Weather Chronicles 

Jamii:Metorolojia
Jamii:Umeme