Kampala

Kampala ni mji mkuu na mkubwa wa Uganda, pia mojawapo ya wilaya za nchi ulioka karibu na ziwa kubwa la Nyanza Viktoria, mita kama 1,189 juu ya UB.Kampala ina wakazi 1,875,834 mnamo 2024. Jiji kuu lake lina watu kadiri Milioni 6.8. Kampala ndio kitovu cha uchumi cha Uganda likiwa pato la taifa kadiri dola bilioni 13 za Marekani 

UNDIO, UNEP,  Benki ya Uchumi na East Africa Development Bank (EADB) zina ofisi hapa.

Jina
Jina la Kampala limetokana na msemo wa Kiganda "Kasozi K'Empala" wenye maana ya "kilima cha swala" kwa sababu wafalme wa Buganda walipenda kuwinda katika eneo hili. 

 Historia 
Kampala ni mji ulioanza kukua sehemu za vilima mbalimbali upande wa kaskazini wa Entebbe. 

Kitovu cha kwanza kilikuwa nyumba ya kifalme kwenye kilima cha Kasubi iliyojengwa na Kabaka Mutesa I wa Buganda mnamo mwaka 1882. Baada ya kifo chake Mutesa ikawa kaburi la kifalme. Ikulu mpya ya Kabaka Mwanga II ikajengwa karibu kwenye kilima cha Mengo. 

Mwaka 1890 mwakilishi wa Kampuni ya Kifalme ya Uingereza kwa Afrika ya Mashariki (IBEA, kifupi kwa Imperial British East Africa Company), Frederick Lugard aliingilia vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya Waganda Waprotestanti, Wakatoliki na Waislamu, akajenga boma juu ya kilima kilichoitwa "Kampala" kikawa kitovu cha makao ya Wazungu katika mji mpya.

Wamisionari wakapewa na Kabaka nafasi ya kujenga makanisa na nyumba zao kwenye vilima mbalimbali: Namirembe ikawa kilima cha Waanglikana, Rubaga kilima cha Wakatoliki. Waislamu walikuwa na eneo lao hasa kwenye kilima cha Kibuli.

Maeneo hayo yote yaliunganika pamoja kuwa mji wa Kampala. 

Kati ya 1900 hadi 1905 Kampala ikawa makao makuu ya utawala wa kikoloni wa Uingereza uliohamishwa baadaye kwenda Entebbe. 

Baada ya uhuru ikawa mji mkuu wa kitaifa wa Uganda. 

Utawala wa Idi Amin na vita vya kumpindua 1979 uliharibu mengi, kwanza tabaka la wafanyabiashara Wahindi pamoja na nguvu ya kiuchumi, baadaye pia majengo. 

Tangu kufufuka kutoka nyakati mbaya za udikteta na vita, Kampala imeanza kukua tena. 

 Wakazi 
 Mwaka  Wakazi Sensa 1959  46.000 Sensa 1980  458.503 Sensa 1991  774.241 Sensa 2002  1.208.544 Sensa 2005  1.353.236 Makadirio 2015  1.803.936

 Makerere 
Kampala ina Chuo Kikuu katika mtaa wa Makerere kilichokuwa chuo kikuu cha kwanza katika Afrika ya Mashariki na mahali pa mafunzo kwa viongozi wengi wa Kiafrika upande wa siasa, utamaduni na uchumi.

Marejeo 


 Viungo vya nje 

 Tovuti rasmi 


Jamii:Miji ya Uganda 
Jamii:Miji Mikuu Afrika

Jamii:Ziwa Viktoria
Jamii:Africa Wiki Challenge 2021 in Tanzania