Kirusi

Kirusi (русский язык, russkiy yazyk) ni lugha ya Kislaviki cha Mashariki na ndiyo lugha rasmi ya Shirikisho la Urusi. Inahusiana na familia ya lugha za Kihindi-Kiulaya, ndani ya tawi la Kislaviki/Kislavoni, na inakaribiana sana na Kiukraini na Kibelarusi. Kirusi ni lugha yenye wazungumzaji wa asili wengi zaidi barani Ulaya, ikiwa na zaidi ya watu milioni 150, hasa nchini Urusi, Belarusi, Kazakhstan, na Kyrgyzstan. Pia inazungumzwa sana katika nchi nyingi za zamani za Umoja wa Kisovyeti.

Kirusi ni moja ya lugha sita rasmi za Umoja wa Mataifa na ina umuhimu mkubwa katika nyanja za kitamaduni, kisiasa, na kisayansi. Inaandikwa kwa kutumia herufi za alfabeti ya Kisirili na ina urithi tajiri wa fasihi, ikiwa na waandishi kama Leo Tolstoy, Fyodor Dostoevsky, na Anton Chekhov waliotoa mchango mkubwa katika fasihi ya dunia. Lugha ya Kirusi inajulikana kwa sarufi yake tata, ikiwa ni pamoja na mfumo wa visawe vya vitenzi, hali mbalimbali za nomino, na msamiati mpana unaoakisi historia na urithi wake wa kitamaduni.

Pia watu wengi duniani wamejifunza Kirusi kwa sababu ilikuwa lugha ya kimataifa kati ya nchi zilizoshikamana na Umoja wa Kisovyeti. Wanafunzi wengi kutoka nchi mbalimbali za Afrika walipata elimu ya juu kwenye vyuo vikuu vya Umoja wa Kisovyeti kwa lugha ya Kirusi.

Kwa karne kadhaa, Warusi walifuata sera ya kikatili ya Urusishaji - kuhamishwa kwa lugha za asili, uingizwaji wao na lugha ya Kirusi, na baadaye ufutaji kamili wa utambulisho wa watu walioshindwa na kuunganishwa kwao na vikundi tofauti vya Warusi - vikundi vya kaskazini na kusini kulingana na mkoa. Tofauti kati ya Milki ya Urusi na madola mengine makubwa ya wakati huo ilikuwa kwamba makoloni ya Urusi katika karne ya 18 na 19 hayakuwa mali ya ng'ambo, kama ilivyokuwa kwa falme za Ulaya, lakini karibu zaidi, na ndiyo sababu lugha ya Kirusi ilienea hasa katika majimbo yanayopakana na Urusi.

 Viungo vya nje 
makala za OLAC kuhusu Kirusi 
lugha ya Kirusi katika Glottolog 
lugha ya Kirusi katika Ethnologue 
Russian Random Text Generator  

Jamii:Lugha za Kislavoni
Jamii:Lugha za Urusi
Jamii:Lugha za Belarus
Jamii:Lugha za Kazakhstan
Jamii:Lugha za Kirgizia