Surah-surah Makkiyah jeung Madaniyah

Makkiyah ngarujuk kana ayat-ayat atawa surah-surah anu diturunkeun di Mekah. Sedengkeun surah-surah anu diturunkeun di Madinah, disebut Madaniyah. Nepi ka kiwari, masih kénéh aya sawala di antara para ulama jeung ilmuwan Muslim ngeunaan bagian Al-Quran anu mana anu kaasup golongan Makkiyah jeung Madaniah.

 Pambagian Makkiyah jeung Madaniyah 
Réa pisan ilmuwan Muslim anu can tepung pendapat ngeunaan harti atau pembagian Makkiyah jeung Madaniyah. Sangking pentingna topik ieu, nepi ka akhirna muncul cabang élmu anu husus neuleuman perkara Makkiyah jeung Madaniyah anu disebut Ilmu al-Makki wa al-Madani. Sacara ringkes, para ulama jeung ilmuwan kabagi jadi dua golongan nyaéta anu maké téori konvénsional jeung téori kontemporer. 

 Téori Konvénsional 
Sacara kaseluruhan, pendapat para ahli studi Al-Quran konvénsional ngeunaan Makkiyah jeung Madaniyah bisa dibagi kana 4 téori:

 1. Téori Géografis 
Téori ieu ngadefinisikeun Makkiyah minangka ayat-ayat atawa surah-surah anu diturunkeun di Mekah, sedengkeun Madaniyah nyaéta ayat-ayat atawa surah-surah anu diturunkeun Madaniyah.

 2. Téori Subjéktif (mukhatabin fi nuzuli) 
Téori ieu ningali subjék atawa jalma anu disaur. Lamun ayat atawa surah éta aya kakaitan jeung masarakat Mekah, berarti kaasup golongan Makkiyah. Sabalikna, lamun ayat atawa surah éta aya kakaitan jeung masarakat Madinah, berarti kaasup golongan Madaniyah. Menurut téori ieu, panggilan jang masarakat Mekah ngagunakeun kalimah, "yaa ayyuhannas", "yaa ayyuhalkafiruun", "yaa bani Adam". Sementara, masarakat Madinah dipanggil ku kalimah, "yaa ayyuhal ladziina amanuu".

 3. Téori Sajarah 
Téori ieu ngabagi Makkiyah jeung Madaniyah dumasar wanci turuna masing-masing ayat atawa surah dina Al-Quran. Lamun ayat atawa surah éta diturunkeun saacan Rasulullah hijrah ka Madinah, berarti kaasup Makkiyah, sanajan turuna ayat atawa surah éta téh teu di kota Mekah. Misalna di Mina, Arafah, Hudaibiyah, jeung lokasi séjéna. Sabalikna, lamun ayat atawa surah éta diturunkeun sanggeus Rasulullah hijrah ka Madinah, berarti ayat atawa surah éta kaasup Madaniyah, sanajan turunna teu di kota Madinah, misalna di Badar jeung Uhud. 

 4. Téori Analisis Eusi (content analysis) 
Téori ieu ngabedakeun Makkiyah jeung Madaniyah dumasar eusi ayat atawa suratna. Téori ieu nyebutkeun yén ayat atawa surah Makkiyah eusina nyaritakeun Nabi-nabi anu bahaula. Sedengkeun Madaniyah nyaéta ayat atawa surah anu eusina hudud, faraid, jeung sajabana.

Salah sahiji ilmuwan konvénsional, Saléh Subhi, nambahkeun karakteristik anu leuwih detil ngeunaan Makkiyah jeung Madaniyah anu dijelaskeun dina tabel ieu:
+NoMakkiyahMadaniyah1Kabéh surah anu di jerona aya kata sajadahKabéh surah anu ngabahas jihad, hukum, jeung penjelasanna2Kabéh surah anu nyebutkeun kecap كلا (kalla). Salian bagian setengah akhir ti Al-Quran Kabéh surah anu nyebutkeun kaum munafik, salian ti surah Al-Ankabut. Tapi ayat 11 na kaasup Madaniyah tur eusina nyebutkeun kaum munafik. 3Kabéh surah anu nyebutkeun kalimah "yaa ayyuhannas" Dialog jeung ahlul kitab sarta ajakan jang nguatkeun agama Islam4Kabéh surah anu nyaritakeun Nabi Adam AS jeung iblis salian ti surah Al-Baqarah5Kabéh surah anu dimimitian ku huruf al-tahji siga alif lam mim (الم), alif lam ra (المر), jeung sajabana, salian ti surah Al-Baqarah jeung Ali Imran. Sedengkeun can aya kesepakatan ngeunaan surah Ar-Ra'du kusabab sabagén ilmuwan nyebutkeun yén surah ieu kaasup Madaniyah6Surah jeung ayatna pondok7Dakwah ngeunaan dasar-dasar kaimanan ka Allah jeung poé akhir8Ngingetan ngeunaan moralitas jeung kahadéan9Dialog jeung jalma-jalma musyrik10Loba kecap sumpah jeung gaya basa nu teu kaharti ku jalma awam

 Téori Kontémporér 
Studi élmu Al-Quran kiwari ngahasilkeun téori-téori anyar ngeunaan pambagian Makkiyah jeung Madaniyah. Salah sahiji pakar élmu Al-Quran kontémporér nyaéta Nasr Hamid Abu Zaid. Anjeuna ngajukeun métode kritis ngeunaan pembagian Makkiyah jeung Madaniyah tanpa ngaleungitkeun jasa-jasa ilmuwan di wanci anu katukang. Dina pambukaan bukuna anu miboga judul Mafhum an-Nash Dirasah fi 'Ulum Al-Qur'an, anjeuna nyebutkeun yén gaya basa antara fase Mekah, béda jaung fase Madinah. Fase Mekah, netepkeun dasar-dasar masarakat anyar anu patukang tonggong jeung masarakat heubeul anu réa nyicingan Mekah. Ayat-ayat atawa surah-surah nu kaasup fase ieu, ngajarkeun cara mikir anu anyar ngeunaan akidah, tauhid, jeung kamusyrikan ka masarakat Mekah. Sedengkeun fase Madina, menurut Nasr, nyaéta fase pambangunan sosial jeung legislasi pambangunan éta. Nasr nambahkeun yén tujuan ditetepkeunna syari'at hukum nyaéta jang ngalindungan masarakat tina kesesatan jaung jalma-jalma anu sesat, ku asumsi yén hukum pidana digunakeun jang ngalindungan masarakat Muslim. 

Dina nangtukeun Makkiyah jeung Madaniyah, Nasr teu ngabedakeun ayat atawa surah dumasar wengkon, wanci, atawa subjek, nanging kana realitas jeung téks anu didasarkeun dina gerak sajarah. Penjelasan lengkapna bisa ditingali dina tabél ieu:

+NoPandangan KonvénsionalPandangan Kontémporér1Makkiyah diturunkeun di Mekah sanajan Rasul geus hijrah. Madaniyah diturunkeun di Madinah.Saukur mertimbangkeun wengkon, tanpa mertimbangkeun pangaruh isi atawa bentuk teksna2Makkiyah diturunkeun masarakat Mekah, Madaniyah jang masarakat MadinahKritéria ieu cacad kusabab Al-Quran teu saukur ditujukeun jang "manusa" atawa "anu iman".3Makkiyah diturunkeun saacan Rasulullah hijrah, Madaniyah diturunkeun sanggeus Rasulullah hijrah. Tanpa mertimbangkeun wengkon diturunkeunna di Mekah, Madinah, mangsa penaklukan Mekah, haji wada', atawa dina mangsa Rasulullah mangkat ka hiji tempat.Kritéria fase sajarah bisa ditarima nanging kritéria di luar ieu teu bisa dijadikeun patokan.4Ayat-ayat Makkiyah leuwing pondong katimbang ayat-ayat MadaniyahNgésérna indzar ka risalah ngabutuhkeun gaya basa anu béda. Indzar ngabutuhkeun gaya basa anu alus tur éndah. Gaya basa ieu memang réa digunakeun dina surah-surah pondok anu sakabéhna kaasup Makkiyah. Sedengkeun risalah eusina leuwih lega kusabab leuwih ti sekedar ngajak tapi ogé ngainpormasikeun perkara anu rumit.5Ngagunakeun metodé Tarjih (netepkeun mana anu paling kuat antara riwayat anu patonggong-tonggong) hal ieu ngagunakeun dua asumsi: (1) Téks turun di Mekah, mun teu kitu di Madinah, (2) Téks turun di Mekah, hukum syar'i jeung fiqih diterapkeun di MadinahMétode kritis ngahubungkeun teks jeung realitas tur maké pendekatan sajarah jiga Sirah Nabawiyyah (riwayat para nabi). Téks teu leupas ti hukum tur muncul minangka babarengan.

 Pambagian Surah Makkiyah jeung Madaniah Dumasar Téori Géografis 
Di handap ieu dibérédélkeun pambagian surah Makkiyah jeung Madaniah dumasar téori géografis (tempat diturunkeunna).

 1. Surah-surah Makkiyah 
+ QS. Al Fatihah
 QS. Al An'am
 QS. Al A'raf
 QS. Yunus
 QS. Hud
 QS. Yusuf
 QS. Ar-Ra'd
 QS. Ibrahim
 QS. Al Hijr
 QS. An Nahl
 QS. Al Isra'
 QS. Al Kahfi
 QS. Maryam
 QS. Thaha
 QS. Al Anbiya
 QS. Al Mu'minun
 QS. Al Furqan
 QS. Asy Syu'ara
 QS. An Naml
 QS. Al Qashash
 QS. Al Ankabut
 QS. Ar Ruum
 QS. Luqman
 QS. As Sajdah QS. Sabaa'
QS. Fathir
 QS. Ya Sin
 QS. Ash Shaffat
 QS. Shad
 QS. Az Zumar
 QS. Al Mu'min
 QS. Al Fushshilat
 QS. Asy Syuraa
 QS. Az Zukhruf
 QS. Ad Dukhan
 QS. Al Jasiyah
 QS. Al Ahqaf
 QS. Qaaf
 QS. Az Zariyat
 QS. Ath Thur
 QS. An Najm
 QS. Al Qamar
 QS. Al Waqi'ah
 QS. Al Mulk
 QS. Al Qalam
 QS. Al Haqqah
 QS. Al Ma'arij
 QS. Nuh QS. Al Jin
QS. Al Muzammil
 QS. Al Muddatstsir
 QS. Al Qiyamah
 QS. Al Mursalat
 QS. An Naba'
 QS. An Nazi'at
 QS. 'Abasa
 QS. At Takwir
 QS. Al Infithar
 QS. Al Muthaffifin
 QS. Al Insyiqaq
 QS. Al Buruj
 QS. Ath Thariq
 QS. Al A'la
 QS. Al Ghasyiyah
 QS. Al Fajr
 QS. Al Balad
 QS. Asy Syams
 QS. Al Lail
 QS. Adh Dhuha
 QS. Al Insyirah
 QS. At Tiin
 QS. Al 'Alaq QS. Al Qadr
QS. Al 'Adiyat
 QS. Al Qari'ah
 QS. At Takatsur
 QS. Al 'Ashr
 QS. Al Humazah
 QS. Al Fiil
 QS. Al Quraisy
 QS. Al Ma'un
 QS. Al Kautsar
 QS. Al Kafirun
 QS. Al Lahab
 QS. Al Ikhlash
 QS. Al Falaq
 QS. An Naas

 2. Surah-surah Madaniyyah 
+ QS. Al-Baqarah
 QS. Ali 'Imran
 QS. An-Nisaa'
 QS. Al-Maidah
 QS. Al-Anfal
 QS. At-Taubah
 QS. Al-Hajj
 QS. An-Nur
 QS. Al-Ahzab
 QS. Muhammad
 QS. Al-Fath
 QS. Al-Hujurat
 QS. Ar-Rahman
 QS. Al-Hadid QS. Al-Mujadilah
 QS. Al-Hasyr
 QS. Al-Mumtahanah
 QS. Ash-Shaf
 QS. Al-Jumu'ah
 QS. Al-Munafiqun
 QS. At-Taghabun
 QS Ath-Thalaq
 QS. At-Tahrim
 QS. Al-Insan
 QS. Al-Bayyinah
 QS. Al-Zalzalah
 QS. An-Nashr

 Référénsi