Zink

Zink is n chemisk Element in ju periodiske Tabelle mäd Symbol Zn un Atomtaal 30.

 Charakteristiske Oainskuppe 
Zink is n Metal mäd moderaten Reaktivität, wät mäd Suurstof un uur Nit-Metalle Ferbiendengen bildje kon un reagiert mäd fertände Süüren mäd ju Fräisättenge fon Woaterstof. Ju algemeene Oxidationstaal fon Zink is +2.

 Ferweendenge 
Zink is dät fjoode maast algemeene Metal in Gebruuk ätter Iersen, Aluminium un Kooper, wan do jierelke Produktionstaalen beoachted wäide.

 Zink wäd ferwoand in ju Galvanisierenge (Ferzinkenge) fon Metalle as Stäil, uum do juun Korrosion tou skutsjen.
 Zink wäd in Legierengen as Jeelmäsk, Nikkelsäälwer un moorere Loodmetalle ferwoand.
 Jeelmäsk fint fuul Anweendengen, wier Fäästegaid un Beständegaid juun Korrosion wichtich is. 
 Zink wäd ferwoand foar Jooteräi, foarallen in ju Automobilindustrie.
 Metallisk heert tou do wichtichste Materialien foar negative Elektroden (Anoden) in nit-wierapleedeboare Batterien

 Geskichte 
Zinklegierengen sunt al jierhunnerteloang bruukt wuuden, as me sjucht an Jeelmäsk-Artikkele uut 1000-1400 f.Kr., do der in Palestina fuunen wuuden sunt, as uk uut Objekte mäd 87% Zink-Gehalt, do der in dät prähistoriske Transsylvanien fuunen sunt.

Weegen dän läige Sjoodepunkt un hoochreaktive Natuur fon dit Metal, is ju weere Oard deerfon fon do Antike nit fersteen wuuden. Ju Technik uum Jeelmäsk tou moakjen, waas do Roomske al uum 30 f.Kr. bekoand; deerbie wuuden Galmei un Kooper touhoope in n Smiltdeegel bät. Dät Zinkoxid in Galmei wäd deerbie reduzierd un dät fräie Sinkmetal dan truch dát Kooper ienfangd uum ne Legierenge tou bildjen. Dät Galmeikooper wuud dan geeten of in de wonskede Foarm hoomerd. 

Dät Smilten un ju Extraktion fon uunsüüwere Foarme fon Zink is al uum dät Jier 1000 ä.Kr. In Indien un China moaked wuuden. Juun Eende fon dät 14. Jierhunnert wieren do Hindis sik al bewusst, dät Zink n apaat Metal waas, buute do soogen Metalle, do bit dan die antike Moanske bekoand waas. In dät antike Wääste sunt uk oafte uunsüüwere Sinkouleegerengen in Smiltougende fuunen wuuden, oawers as uundöimich ansäin un wächsmieten. Strabo ärwäänt dät as pseudo-arguros (falsk Säälwer). Ju Berner Zinktafel is ne Plakete uut dät roomske Gallien un is woarskienelk suk Zinkuurskus moaked wuuden. Ju Äntdäkkenge fon süüwer metallisk Zink wäd oafte dän Düütsken Andreas Marggraf in dät Jier 1746 touskrieuwen, man ju weere Geskichte fon ju Äntdäkkenge is komplizierder.