Aradha partizane e Ibrit

Aradha partizane e Ibrit ishte një njësi partizane në kuadër të Ushtrisë Çlirimtare Popullore dhe çetave partizane të Jugosllavisë e cila ishte aktive gjatë Luftës së Dytë Botërore në Kosovë dhe pjesë tjera të  Jugosllavisë.

 Historia 
Aradha partizane e Ibrit ishte një njësi partizane e Luftës së Dytë Botërore, e formuar në territorin e Kosovës (asokohe Mbretërisë së Jugosllavisë) në zonën e lumit Ibër. 

Aradha partizane e Ibrit u krijua më 2 nëntor 1943 në fillimet e Luftës Nacionalçlirimtare në Jugosllavi. Ajo përbëhej kryesisht nga komunistë dhe antifashistë lokalë, të cilët kishin për qëllim të organizonin rezistencën kundër forcave naziste dhe të rikthenin integritetin territorial të Jugosllavisë. Në fazat e para të luftës, aradha zhvilloi veprime guerile kundër garnizoneve gjermane dhe trupave kolaboracioniste, duke përdorur terrenin malor të rajonit për të kryer sulme të befasishme.

Zona e operacioneve të saj shtrihej përgjatë lumit Ibër, duke përfshirë dhe rajone dhe qytete jashtë Kosovës si Kraljeva, Novi Pazari, Rashka dhe viset përreth. Kjo njësi bashkëpunoi me formacione të tjera partizane të Ushtrisë Nacionalçlirimtare të Jugosllavisë, si dhe me popullsinë vendase që përkrahte rezistencën antifashiste.

Në kuadër të veprimeve të saj, Aradha e Ibrit pati ndikim edhe në Kosovë, ku përplasjet etnike ndërmjet shqiptarëve dhe serbëve ishin një faktor i rëndësishëm. Për shkak të politikave të ndryshme të palëve në konflikt, disa njësi partizane si Aradha e Ibrit u përballën me rezistencë nga shqiptarët, të cilët në një masë të madhe i shihnin partizanët jugosllavë si forcë që synonte rikthimin e sundimit serb mbi Kosovën. Kjo tensionoi marrëdhëniet midis shqiptarëve dhe partizanëve, edhe pse pati individë shqiptarë që iu bashkuan lëvizjes partizane.

Me avancimin e Ushtrisë Nacionalçlirimtare Jugosllave dhe ndihmën e Ushtrisë së Kuqe Sovjetike në vitet 1944-1945, Aradha partizane e Ibrit luajti një rol në çlirimin e rajoneve të Kosovës dhe Serbisë nga forcat nazifashiste. Pas luftës, anëtarët e saj u përfshinë në formacionet e Ushtrisë Popullore të Jugosllavisë (JNA) dhe në strukturat e reja të pushtetit komunist jugosllav.

Veprimtaria e kësaj aradhe mbeti e lidhur ngushtë me historinë e konfliktit serbo-shqiptar, duke pasur një ndikim të ndjeshëm në kujtesën historike të të dy popujve.

 Shih edhe 

 Kosova në Luftën e Dytë Botërore
Kategoria:Aradha partizane në Kosovë