Claustra Alpium Iuliarum

(latinisht për barriera e Alpeve Juliane; ndërsa, termi Alpe Juliane u referohet rajonit më të gjerë maloro kodrinor nga Alpet Juliane deri në Sinus Liburnicus ose Sinus Flanaticus (tani gjiri Kvarner) ishte një sistem mbrojtës brenda Perandorisë Romake, midis Italisë dhe Panonisë, e mbronte Italinë nga pushtime të mundshme nga lindja. Ai siguronte Portën Postojna, lidhja tokësore midis pjesëve lindore dhe perëndimore të perandorisë dhe kështu Claustra përfaqësonte një kufi të brendshëm mbrojtës të perandorisë. Ndryshe nga një barrierë lineare, Claustra përbëhej nga një seri fortifikimesh të ndërlidhura me qendrën e saj në Castra ad Fluvium Frigidum (në zonën e qyteti të sotëm Ajdovščina, Lugina Vipava); fortesa të tjera të rëndësishme ishin Ad Pirum në Rrafshnaltën e tanishme të Hrušica-s dhe Tarsatica, tani pjesë e qytetit të Rijekës. Ato drejtoheshin nga qyteti i Akuilesë.

 Zhvillimi 
Në vitin 6 të erës sonë do të ndodhte Kryengritja e madhe ilire duke kërcënuar zemrën e territorit romak. Rrjedhimisht, në mënyrë që të mbrohej Italia, u ndërtuan gradualisht një varg muresh dhe fortifikimesh përreth zonës së Portës strategjike Postojna. Shumica e ndërtimeve u bë pas vitit 284, nën Dioklecianin dhe Kostandinin e I. Megjithëse ky zhvillim u krye pas një pushtimi të rëndësishëm të Italisë Veriore nga alemanët në vitin 271, Whittaker tregon se vijat e brendshme fortifikuese synonin kryesisht të siguronin qëndrueshmërinë e brendshme të perandorisë, në vend të mbajtjes së barbarëve jashtë. Sistemi i fortifikimeve përfshinte Forum Iulii (në zonën e tanishme të Cividale del Friuli), Tarsatica (në zonën e tanishme të Rijekës) dhe ndiqte luginën e lumit Idrijca. Ajo shtrihej përgjatë Portës Postojna në kodrat në jug të Emonës (në zonën e Lubjanës së sotme). Fortifikimet në thellësi përgjatë rrugës romake Via Gemina, niste në fortesën e Castra ad Fluvio Frigido (mbetjet e të cilës janë akoma të dukshme në Ajdovščina), e cila ishte qendra e sistemit, dhe përfundonte në Nauportus (në zonën e tanishme të Vrhnikës). Fortesa kodrinore e Ad Pirum drejtohej në mënyrë të zakonshme me 500 ushtarë, por mund të mbante deri në 100,000 ushtarë. Muret e Ad Pirum-it u zbuluan nga arkeologë austriakë dhe italianë dhe u tregua të ishin në një lartësi prej 8 metrash dhe një trashësi prej 2 metrash; kullat e mureve ishin 10 metra të larta.

 Betejat 
Claustra Alpium Iuliarum përjetoi një numër betejash. Fortifikimet e hershme mund të kenë qenë të dobishme në vitin 169 kur markomanët u përpoqën të hynin në Itali, por u treguan të pamjaftueshme kur alemanët pushtuan Italinë në vitin 271. Në vitin 351 Konstanci II mori Ad Pirum, gjatë luftës së tij kundër sfiduesit të tij, Magnentius. Në mënyrë më të rëndësishme, Beteja e Lumit Frigid u zhvillua në vitin 394, midis Castra dhe Ad Pirum. Në këtë betejë perandori lindor, Teodosi I triumfoi ndaj rivalit të tij perëndimor, Eugjenit dhe nëpërmjet kësaj fitoreje e siguroi Krishtërimin si fenë kryesore të perandorisë.

Duket se në kohën e pushtimit të Italisë nga Alariku në fillim të shekullit të V. Ka të ngjarë që një pjesë e fortifikimeve u shkatërruan gjatë Betejës së Lumit Frigid. Pas shekullit të V, fortifikimet romake ranë në mosmirëmbajtje dhe mosriparim. Në kohët e sotme, pjesë të caktuara të seksioneve janë restauruar nga arkeologët.

 Shiko gjithashtu 

 Kryengritja e madhe ilire
 Lufta e Panonisë
 Emona
 Panonia
 Dalmacia romake
 Iliriku
 Prefektura e Ilirikut
 Dioqeza e Ilirikut
 Guvernatorët romakë të Ilirikut
 Alemanët
 Venetët
 Histrët
 Alpet Juliane
 Dolomitet
 Alpet Gëlqerorë Jugorë
 Friuli-Venecia Xhulia
 Agentes in rebus
 Agger
 Anijet Romake
 Arkitektura Romake
 Arsimi në Romën e lashtë
 Arti romak
 Arx
 Bujqësia në Romën e lashtë
 Burgus
 Castellum
 Castra
 Cirku Romak
 Contio
 Cursus honorum
 Çitadela
 Dominati (Roma)
 Domus
 Dux
 E drejta romake
 Ekonomia Romake
 Feja romake
 Festivalet Romake
 Filozofia e lashtë romake
 Frumentarii
 Garda pretoriane
 Garda Varangiane
 Harku i Triumfit
 Honesta missio
 Honestiores dhe humiliores
 Iliro-romakët
 Institucionet politike të Romës së lashtë
 Insula (ndërtesë)
 Insula (hapsirë urbane)
 Itinerari
 Kalendari Romak
 Kleisoura (distrikt bizantin)
 Klima e Romës së Lashtë
 Kohorta (njësi ushtarake)
 Kolona e Fitores
 Kolonia Romake
 Kopshtet romake
 Kufijtë ushtarakë dhe fortifimet romake
 Kultura e Romës së lashtë
 Kuzhina antike romake
 Larja në Romën e Lashtë
 Latinët në Itali
 Legjioni romak
 Limes
 Limes Alutanus
 Limes Britannicus
 Limes Dacicus
 Limes Danubii
 Limes Moesicus
 Limes Pannonicus
 Limes Porolissensis
 Limes Sarmatiae
 Limes Transalutanus
 Lista e toponimeve latine në Ballkan
 Lista e kolonive romake
 Llaçi romak
 Luftërat dalmato-romake
 Luftërat iliro-romake
 Lufta kimbrike
 Lupanari
 Magjistratët romakë
 Magister militum Ilirikum
 Mansio
 Mare Nostrum
 Marina Romake
 Martesa në Romën e lashtë
 Mitologjia romake
 Mjeksia Romake
 Moda e flokëve në Romën e lashtë
 Mos maiorum
 Muret e lashta të Durrësit
 Muret mbrojtëse romake
 Muri i Antoninit
 Muri i Hadrianit
 Muri i Trajanit
 Notitia Dignitatum
 Novus homo
 Optimates dhe populares
 Pallatet perandorake të Romës
 Pax Romana
 Perandoria Romake
 Peregrinus
 Peripli
 Periudha e Ngrohtë Romake
 Pronoia
 Principati (Roma)
 Republika Romake
 Romanitas
 Romanizimi (kulturor)
 Rruga Flaminia
 Rrugët romake
 Shpyllëzimi gjatë periudhës romake
 Shtatë Kodrat e Romës
 Shtetësia Romake
 Skllavëria në Romën e lashtë
 Soli (hyjni)
 Spektaklet Romake
 SPQR
 Tabula Peutingeriane
 Tempulli Romak
 Teknologjia në Romën e lashtë
 Të Drejtat Latine
 Thermae
 Tirones
 Traditat romake të emërtimit
 Triumfi Romak
 Turma (njësi ushtarake)
 Ujësjellësi Romak
 Ura romake
 Ushqimi dhe darka në Perandorinë Romake
 Ushtria Romake
 Valetudinarium
 Vallum
 Veshjet në Romën e lashtë
 Veshjet ushtarake të Romës së lashtë
 Vigiles
 Vila Romake
 Zjarrfikja në Romën e Lashtë

 Referime 

 Bibliografia 





 Lidhje të jashtme 

 Claustra Alpium Iuliarum. Website dedicated to Claustra Alpium Iuliarum. Claustra.org


Kategoria:Iliriku
Kategoria:Historia e Sllovenisë
Kategoria:Site Romake
Kategoria:Fortifikime
Kategoria:Italia romake
Kategoria:Gjeografi ushtarake