Illuzioni i frekuencës

Iluzioni i frekuencës 
Për bandën Baader -Meinhof, shihni fraksionin e Ushtrisë së Kuqe.

Iluzioni i frekuencës (i njohur edhe si fenomeni Baader -Meinhof) është një paragjykim njohës në të cilin një person vëren një koncept, fjalë ose produkt specifik më shpesh pasi kohët e fundit u bë i vetëdijshëm për të.

Emri 'Baader -Meinhof Fenomenon' u krijua në 1994 nga Terry Mullen në një letër drejtuar shtypit të Shën Paul Pioneer Press. Letra përshkruan se si, pasi përmendi emrin e grupit militant gjerman Baader -Meinhof një herë, ai vazhdonte ta vinte re. Kjo çoi në lexuesit e tjerë që ndajnë përvojat e tyre të fenomenit, duke e çuar atë të fitojë njohje. Vetëm 2005, kur profesori i gjuhësisë Stanford Arnold Zwicky shkroi për këtë efekt në blogun e tij, u krijua emri i fenomenit si 'Illusioni i Frekuences' . 

 Kauzat 
Janë paraqitur disa shkaqe të mundshme pas iluzionit të frekuencës. Sidoqoftë, konsensusi duket se është se proceset kryesore që qëndrojnë pas këtij iluzioni janë paragjykime të tjera njohëse dhe efekte të lidhura me vëmendjen që bashkëveprojnë me iluzionin e frekuencës  .  Zwicky e konsideroi këtë iluzion si rezultat i dy proceseve psikologjike: paragjykimi i vëmendjes selektive dhe konfirmimit . 

 Vëmendje selektive 
Shkaku kryesor pas iluzionit të frekuencës dhe iluzione dhe paragjykime të tjera të lidhura, duket se është vëmendje selektive. Vëmendja selektive i referohet procesit të zgjedhjes dhe përqendrimit në objektet selektive ndërsa injoron shpërqendrimet   . Kjo do të thotë që njerëzit kanë aftësinë njohëse të pavetëdijshme për të filtruar për atë që po përqendrohen.

Vëmendja selektive është gjithmonë në lojë sa herë që ndodh iluzioni i frekuencës.  Meqenëse vëmendja selektive drejton përqendrimin në informacionin për të cilin po kërkojnë, përvoja e tyre e iluzionit të frekuencës gjithashtu do të përqendrohet në të njëjtat stimuj. Procesi i iluzionit të frekuencës është i pandashëm nga vëmendja selektive, për shkak të marrëdhënies shkak-efekt midis të dyve, kështu që objekti, fraza ose ideja 'e shpeshtë' duhet të jetë selektive.

Kjo do të thotë që një stimul veçanërisht nxitës ose emocionues mund të tërheqë vëmendjen e dikujt, ndoshta më shumë sesa një detyrë të përditshme me të cilën janë preokupuar.

 Paragjykimi i konfirmimit 
Paragjykimi i konfirmimit është një paragjykim njohës që bashkëvepron gjithmonë me iluzionin e frekuencës . Kjo paragjykim i referohet tendencës së kërkimit të provave që konfirmojnë bindjet ose hipotezat e dikujt, ndërsa ndonjëherë me pamje nga provat për të kundërtën . Paragjykimi i konfirmimit hyn në fuqi në fazat e mëvonshme të vëmendjes selektive, kur individi tashmë ka filluar të vërejë stimulin specifik. Duke u përqëndruar në këtë stimul specifik, individi e vëren më shumë atë, duke konfirmuar kështu dyshimet e tyre për atë që ndodhin më shpesh, edhe pse në realitet frekuenca nuk ka ndryshuar. Në thelb, paragjykimi i konfirmimit ndodh kur individi i prekur nga iluzioni i frekuencës fillon të kërkojë siguri për këtë frekuencë të rritur, duke besuar se teoritë e tyre do të konfirmohen pasi përqendrohen vetëm në provat mbështetëse.

 Iluzion i kohёsisё 
Iluzioni i recence është një tjetër efekt selektiv i vëmendjes që ka tendencë të shoqërojë iluzionin e frekuencës. Ky iluzion ndodh kur një individ vëren diçka kohët e fundit, duke i bërë ata të binden se ai e ka origjinën kohët e fundit . Ky fenomen forcon iluzionin e frekuencës pasi e çon personin të bëhet më i vetëdijshëm për stimujt e fundit dhe rrit shanset që ata të përqendrohen në të në të ardhmen e afërt . Ngjashëm me iluzionin e frekuencës, iluzioni i recence është gjithashtu rezultat i vëmendjes selektive, dhe mund të tejkalohet duke kontrolluar faktet. 

 Efekt i kategorisë së ndarjes 
Më e rëndësishme për vlerësimet e frekuencës, por ende një shkak i mundshëm i iluzionit të frekuencës, efekti i kategorisë së ndarjes është fenomeni në të cilin, kur ngjarjet ndahen në nënkategori më të vogla, kjo mund të rrisë frekuencën e parashikuar të shfaqjes . Një shembull i kësaj është kërkimi i një personi që të parashikojë numrin e qenve në një vend ose t'u kërkojë atyre të vlerësojnë numrin e beagles, labradors, poodles dhe bulldogs francezë. Bazuar në këtë efekt, shuma e këtij të fundit do të ishte më e madhe se e para. Efekti i kategorisë së ndarjes mund të jetë duke shkaktuar iluzion të frekuencës tek njerëzit-pas nënkategorizimit të një objekti, frazë ose ideje, ata mund të jenë më të ngjashëm t'i vërejnë këto nënkategori, duke i bërë ata të besojnë se frekuenca e shfaqjes së kategorisë kryesore është rritur .

 Referime