Vila Letafet

​Vila Letafet është një ndërtesë historike në Preshevë, e ndërtuar në vitin 1936 në rrugën që lidh qytetin e Preshevës me Gjilanin. Ajo është pronë e Abdulla Haxhi Veliut, një tregtar dhe atdhetar i njohur, një ndër themeluesit e Lëvizjes Kombëtare për Çlirim dhe Bashkim Kombëtar në Shkup. Emri "Letafet" i është dhënë në nder të vajzës së madhe të Abdulla Veliut.​ Objekti njihet për rolin e rëndësishëm në historinë e arsimit shqiptar në këtë rajon.​

 Vështrim 
Në vitin 1945, pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, Presheva nuk kishte ambiente të përshtatshme për zhvillimin e mësimit në gjuhën shqipe. Në këtë kontekst, Abdullah Haxhi Veliu, një tregtar dhe atdhetar i njohur preshevar, ofroi shtëpinë e tij të banimit, të njohur si Vila Letafet, për të shërbyer si ambienti i parë i shkollës shqipe në Preshevë . Kjo shkollë u hap më 7 shkurt 1945 dhe shënoi një moment historik në përpjekjet për promovimin e arsimit në gjuhën amtare në Luginën e Preshevës.​

Abdullah Haxhi Veliu (1896–1981) ishte një figurë e shquar në Preshevë, i njohur për kontributin e tij në fushën e arsimit dhe përkushtimin ndaj çështjes kombëtare shqiptare. Ai ishte një nga themeluesit e Lëvizjes Kombëtare për Çlirim dhe Bashkim të Trojeve Shqiptare, e cila u themelua më 1941 në Shkup . Përveç angazhimit të tij politik, Veliu ishte i njohur për ndihmën që ofronte komunitetit, duke përfshirë edhe ofrimin e Vilës Letafet për nevojat e shkollës së parë shqipe në Preshevë.
​

Në Vilën Letafet, mësuesit e parë që filluan mësimdhënien ishin: Hilmi Qerimi, Nazmi Mustafa, Abdulla Ukshini dhe Tajar Zylfiu . Nxënësit e parë përfshinin fëmijë të moshave të ndryshme, nga 7 deri në 15 vjeç, të cilët nuk kishin pasur mundësi të ndiqnin shkollën gjatë kohës së luftës .​

Vila Letafet mbetet një simbol i përkushtimit ndaj arsimit dhe identitetit kombëtar në Preshevë. Kontributi i saj në hapjen e shkollës së parë shqipe është një dëshmi e rëndësishme e historisë së arsimit në këtë rajon.

 Shih edhe 
 Arsimi në Luginën e Preshevës

 Referime 

Kategoria:Ndërtesa dhe struktura në Komunën e Preshevës