Libri i Isaisë

Libri i Isaisë është i pari nga Profetët e Mëvonshëm në Biblën hebreje dhe i pari nga profetët kryesorë në Besëlidhjen e Vjetër të Krishterë. Ai identifikohet nga një mbishkrim si fjalët e profetit të shekullit të 8-të para Krishtit, Isaia ben Amoz, por ka prova se shumica e tij është shkruar gjatë robërisë babilonase dhe më vonë.

Johann Christoph Döderlein sugjeroi në vitin 1775 se libri përmbante veprat e dy profetëve të ndarë nga më shumë se një shekull, dhe Bernhard Duhm krijoi pikëpamjen, e mbajtur si konsensus gjatë pjesës më të madhe të shekullit të 20-të, se libri përfshin tre koleksione të veçanta orakujsh: Proto-Isaia (kapitujt 1-39), që përmban fjalët e profetit të shekullit të 8-të para Krishtit, Isaia; Deutero-Isaia, ose "Libri i Ngushëllimit", (kapitujt 40-55), vepra e një autori anonim të shekullit të 6-të para Krishtit që shkruante gjatë Mërgimit; dhe Trito-Isaia (kapitujt 56-66), i shkruar pas kthimit nga Mërgimi. Isaia 1–33 premton gjykim dhe restaurim për Judën, Jerusalemin dhe kombet, dhe kapitujt 34–66 supozojnë se gjykimi është shpallur dhe restaurimi vjen së shpejti. Ndërsa pak studiues sot ia atribuojnë të gjithë librin, ose edhe pjesën më të madhe të tij, një personi, uniteti thelbësor i librit është bërë një fokus në kërkimet më të fundit.

Libri mund të lexohet si një meditim i zgjeruar mbi fatin e Jerusalemit në dhe pas Mërgimit. Pjesa Deutero-Isaiane e librit përshkruan se si Perëndia do ta bëjë Jerusalemin qendrën e sundimit të tij mbarëbotëror përmes një shpëtimtari mbretëror (një mesia) i cili do të shkatërrojë shtypësin ("Babilonia", Perandoria Neo-Babilonase); ky mesia është mbreti Kiri i Madh i Persisë, i cili themeloi Perandorinë Akamenide, i cili është thjesht agjenti që sjell mbretërimin e Jahves.

Isaia flet kundër udhëheqësve të korruptuar dhe për të pafavorizuarit, dhe e rrënjos drejtësinë në shenjtërinë e Perëndisë në vend të besëlidhjes së Izraelit.

Isaia ishte një nga veprat më të njohura midis hebrenjve në periudhën e Tempullit të Dytë (rreth 515 p.e.s. - 70 e.s.). Në qarqet e krishtera, ai u mbajt me një respekt kaq të lartë saqë u quajt "Ungjilli i Pestë", dhe ndikimi i tij shtrihet përtej Krishterimit në letërsinë angleze dhe në kulturën perëndimore në përgjithësi, nga libreti i Mesias së Handelit deri te një mori frazash të përditshme si "shpata në plugje", "strehë nga stuhia" dhe "zë në shkretëtirë".

 Shiko edhe 

 Bibla hebreje
 Libri i Zanafillës
 Psalteri
 Tora

 Referime 

Kategoria:Libri i Isaisë
Kategoria:Libra të shekullit të 8-të para Krishtit
Kategoria:Libra të shekullit të 6-të para Krishtit
Kategoria:Isaia
Kategoria:Profetët e mëdhenj