Atra-Hasis

Atra-Hasis (akadisht: 𒀜𒊏𒄩𒋀, romanizuar: Atra-ḫasīs) është një epikë akadiane e shekullit të 18-të para Krishtit, e regjistruar në versione të ndryshme në pllaka argjile dhe e emëruar sipas njërit prej protagonistëve të saj, priftit Atra-Hasis ('jashtëzakonisht i mençur'). Narrativa ka katër pika kryesore: Një organizim i perëndive aleate të sipërme dhe të poshtme që formësojnë Mesopotaminë në aspektin bujqësor; një konflikt politik midis tyre, i qetësuar duke krijuar çiftet e para njerëzore; riprodhimi masiv i këtyre; dhe një përmbytje e madhe e lidhur me qëllimin e perëndive të sipërme për të shkatërruar krijesat e tyre artificiale të papërsosura, siç është transmetuar në një mënyrë jashtëzakonisht të ngjashme në mite të ndryshme të përmbytjes së njerëzimit. Shumë shkencëtarë modernë supozojnë se këto histori bazohen në ngjarje të vërteta katastrofike të shkaktuara nga rritja relativisht e papritur e nivelit të detit në fund të epokës së fundit të akullnajave. Zona të mëdha u përmbytën (krahaso Mesdheun e sotëm), klima u bë më e ngrohtë. Kjo epokë shënon gjithashtu fillimin e bujqësisë neolitike dhe rritjen e lidhur me dendësinë e popullsisë - dy tema të tjera të eposit.

Emri "Atra-Hasis" shfaqet për herë të parë në Listën e Mbretërve Sumerianë si një sundimtar i Shuruppak në kohët para asaj përmbytjeje. Kopja më e vjetër e njohur e traditës epike në lidhje me Atrahasis mund të datohet nga kolofoni në mbretërimin e stërnipit të Hamurabit, Ammi-Saduqa (1646–1626 p.e.s.). Megjithatë, ekzistojnë fragmente të ndryshme të dialektit të vjetër babilonas, një tjetër u gjet në Ugarit, dhe eposi vazhdoi të kopjohej deri në mijëvjeçarin e parë p.e.s.

Historia e Atrahasis ekziston edhe në versionet e dialektit asirian, të rizbuluara në Bibliotekën e Ashurbanipalit, megjithëse përkthimet e tij kanë qenë të pasigurta për shkak të faktit se objekti është në gjendje fragmentare dhe përmban fjalë të paqarta. Megjithatë, fragmentet e saj u mblodhën dhe u përkthyen fillimisht nga George Smith si rrëfimi Kaldeas i Zanafillës, heroi i të cilit e korrigjoi emrin në Atra-Hasis nga Heinrich Zimmern në vitin 1899.

Në vitin 1965, Wilfred G. Lambert dhe Alan Millard botuan shumë tekste shtesë që i përkisnin eposit, duke përfshirë një kopje të Babilonisë së Vjetër (të shkruar rreth vitit 1650 p.e.s.) e cila është recensioni më i plotë i rrëfimit që ka mbijetuar. Këto tekste të reja e rritën shumë njohurinë për eposin dhe ishin baza për përkthimin e parë në anglisht të eposit të Atrahasis nga Lambert dhe Millard në diçka që i afrohej plotësisë.

 Shiko edhe 
 Letërsia akadiane

 Referime 

Kategoria:Literaturë e shekullit të 18-të para Krishtit
Kategoria:Literaturë akadiane
Kategoria:Mite të përmbytjes
Kategoria:Mite mesopotamiane
Kategoria:Eposi i Gilgameshit
Kategoria:Mite të krijimit
Kategoria:Poema epike