Varrezat e Rrmajit

Varrezat e Rrmajit janë varrezat më të rëndësishme katolike në Shkodër, Shqipëri, me një vlerë të veçantë historike, fetare dhe kulturore. Të vendosura në periferi të vjetër të qytetit, ato pasqyrojnë gjurmë të thella të historisë së komunitetit katolik dhe të zhvillimeve shoqërore në rajon.

 Vështrim 
Ka dëshmi që sugjerojnë përdorimin e këtij vendi si hapësirë varrimi që nga shekulli XVII, ndërsa tradita gojore e lidh atë madje me varrime edhe më të hershme, të periudhës romake ose ilire. Dokumente të shkruara nga fillimi i shekullit XVII përmendin mbajtjen e ceremonive fetare në këtë zonë, duke e përforcuar rolin e saj si vend i shenjtë.

Në shekullin XVIII, ato shërbyen edhe si vend për kremtime meshash dhe rite shfajësimi, duke i dhënë një dimension komunitar dhe shpirtëror përtej funksionit varror. Ky vendvarrim është vendi i prehjes së shumë figurave të njohura të klerit katolik shqiptar, përfshirë ipeshkvët e Shkodrës dhe Pultit që nga fillimi i shekullit XIX. 

Për rëndësinë e tyre historike dhe arkitekturore, Varrezat e Rrmajit janë shpallur "Monument Kulture". Veçanërisht në vitet 1930, nën drejtimin e Kryepeshkopit Gaspër Thaçi, varrezat u rinovuan dhe u zgjeruan, ndërsa u ndërtua një kishë-kapelë monumentale që i ngjan Akropolit të Athinës. Projekti u realizua nga Ludovik Zojzi, një student i Atë Gjergj Fishtës, duke shtuar një vlerë të veçantë simbolike dhe artistike.

Përveç figurave të klerit, këtu prehen edhe personalitete të shquara shqiptare, që pasqyrojnë historinë e Shkodrës dhe rrethinës së saj. Një pjesë e martirëve të regjimit komunist, gjithashtu janë varrosur këtu. Kjo i jep varrezave një dimension të fortë kujtese dhe reflektimi për periudhën e errët të diktaturës.

Në nëntor 2024, u përurua busti i Dom Gjon Gazullit, një figurë e rëndësishme kishtare dhe kombëtare, duke dëshmuar vijimësinë e nderimit për figurat që lanë gjurmë në historinë shqiptare.

Monumentet e vendosura në këto varreza, shumë prej të cilëve me mbishkrime në shqip, latinisht dhe italisht që datojnë nga gjysma e parë e shekullit XVIII, ofrojnë një pasqyrë të çmuar të zhvillimeve historike, gjuhësore dhe artistike të kohës. Megjithë disa raste dëmtimesh dhe vjedhjesh të monumenteve të vjetra, trashëgimia e ruajtur mbetet e vyer dhe flet për një të kaluar të pasur dhe dinjitoze.

Sot, Varrezat e Rrmajit nuk janë thjesht një vend varrimi, por një vendkujtim i gjallë i identitetit fetar, kulturor dhe historik të Shkodrës dhe më gjerë të Shqipërisë. Ato dëshmojnë për qëndresën, besimin dhe kontributin e brezave që i dhanë formë shpirtit të këtij qyteti.

 Shih edhe 
 Kultura e Shkodrës

 Referime 

Kategoria:Varreza në Shqipëri
Kategoria:Monumente kulturore në Shkodër
Kategoria:Ndërtesa dhe struktura në Shkodër