Leon Ghilardi

Leon Ghilardi, emri i vërtetë Leopold Ghilardi della Ghianda (lindur më 19 shtator 1881 në Karlovac, Austro-Hungari, vdiq më 15 gusht 1935 në Fier) – gjeneral i ushtrisë shqiptare, me origjinë kroato - italiane.

 Biografia 
Ai vinte nga një familje kroate, katolike me rrënjë italiane dhe ishte djali i një nëpunësi hekurudhor. Ai studioi në gjimnazin në Zagreb dhe më pas, nga viti 1898 deri më 1902, në shkollën e kadetëve në Karlovac (Infanterie Kadetenschule). Nga viti 1902 ai shërbeu në Regjimentin e 22-të të Këmbësorisë, dhe më pas në një njësi Hussar të Ushtrisë Austro-Hungareze. Në vitin 1913, si pasojë e një skandali seksual (ai joshi gruan e një prej oficerëve), ai u bë famëkeq dhe u largua nga ushtria. Më 1913 u shfaq në Ballkan dhe luftoi në një nga çetat bullgare ose maqedonase kundër serbëve.

Në fund të vitit 1913 ai erdhi në Vlorë, ku u bashkua me xhandarmërinë e formuar nga qeveria e përkohshme që vepronte në Vlorë. Ai ishte ndoshta një nga të huajt e parë të natyralizuar nga autoritetet shqiptare. Më pas mori gradën kapiten dhe mori pjesë në betejat kundër grekëve në rajonin Korçë - Leskovik. Në prill 1914 u shqua në mbrojtjen e Beratit kundër kryengritësve që luftonin kundër qeverisë së Turhan Pashë Përmetit . Pas largimit të Princit të Shqipërisë, Wilhelm zu Wied, dhe rënies së shtetit shqiptar, Gilardi operoi në rajonin e Vlorës dhe më pas u zhvendos në Maqedoni, ku luftoi kundër serbëve. Pas pushtimit të tokave shqiptare nga trupat austro-hungareze, ai raportoi te gjenerali Viktor von Scheuchenstuel dhe filloi të rekrutonte shqiptarë për njësitë vullnetare që luftonin në anën e Austro-Hungarisë. Në mars dhe prill 1916, në krye të 6000 burrave, ai operoi në territoret e pushtuara nga italianët, duke arritur në lumin Vjosa dhe duke marrë kontrollin e Beratit për llogari të Austro-Hungarisë.

Në vitin 1920 kalohet nga xhandarmëria në ushtrinë shqiptare që atëherë formohej. Ahmed Zogu, i cili ishte mosbesues ndaj Ghilardit, ndryshoi mendje për të në qershor 1924, kur ky i fundit notoi përtej Drinit për të mbështetur Zogun që luftonin trupat qeveritare besnike të Fan Nolit. Gjatë qëndrimit të tij në mërgim në Beograd, Zogu bashkëpunoi ngushtë me Ghilardin, i cili u bë këshilltari i tij kryesor ushtarak.

Rikthimi i Zogut në pushtet në 1925 solli promovime të mëtejshme për Ghilardin. Në vitin 1925 ai u bë major dhe adjutant i A. Zogu. Në vitin 1928 u gradua në gradën e gjeneralit. Në atë kohë ai ishte një nga bashkëkrijuesit e konceptit të mbrojtjes së vendit dhe inspektor i përgjithshëm i ushtrisë. Nga shkurti i vitit 1930, pas vdekjes së Gjen. Selaheddin Bloshmi, mbikëqyri organizatën më të madhe rinore në Shqipëri - Enti Kombëtar. Ai konsiderohej si një nga këshilltarët më të afërt të Mbretit Zog I, duke marrë pjesë në negociatat me italianët .

 Rebelimi në Fier 
Në vitin 1935 në Fier u krye një rebelim i udhëhequr nga oficerët e xhandarmërisë . gjeneral Ghilardi u gjend aksidentalisht në afërsi të qytetit, duke vozitur drejt Pojanit. Ai u qëllua për vdekje pranë makinës së tij, së bashku me shoferin e tij Vas Kiri, ndërsa përpiqej t'i rezistonte çarmatimit. Më 17 gusht u bë një varrim solemn shtetëror dhe më pas Ghilardi u varros në varrezat ushtarake në Petrelë.

Për kontributin e tij ai është vlerësuar me Shiritin e Madh të Urdhrit të Skënderbeut, Klasi I.

 Shih edhe 

 Shqipëria mes dy luftërave botërore



Kategoria:Vdekje 1935
Kategoria:Lindje 1881
Kategoria:Njerëz me prejardhje kroate
Kategoria:Marrësit e Urdhrit të Skënderbeut (1990-)
Kategoria:Gjeneralë shqiptarë
Kategoria:Shqiptarë me prejardhje italiane
Kategoria:Njerëz të vrarë në Shqipëri