Ahmad Shah

Ahmad Shah Durrani (lindur Ahmad Khan Abdali; 1720–1722 – 16/23 tetor 1772) ishte themeluesi dhe sundimtari i parë i Perandorisë Durrani. Ai konsiderohet gjerësisht si themeluesi i shtetit modern të Afganistanit.

Jeta e hershme

Ahmad Khan lindi midis viteve 1720 dhe 1722, në Herat ose Multan. Ai ishte pjesëtar i fisit Abdali (më vonë i njohur si Durrani). Në rininë e tij shërbeu nën Nader Shahun dhe mori pjesë në fushatat e tij ushtarake, përfshirë pushtimin e Indisë.

Pas vrasjes së Nader Shahut në vitin 1747, Ahmad Khan u kthye në Kandahar dhe u shpall shah nga një këshill fisnor. Ai mori titullin “Durr-i Durran” (“Perla e Perlave”), prej nga rrjedh emri i dinastisë Durrani.

Sundimi (1747–1772)

Nën drejtimin e tij, Perandoria Durrani u shtri në territorin e Afganistanit të sotëm, pjesë të mëdha të Pakistanit, rajonin e Khorasanit dhe pjesë të Indisë Veriore.

Administrata e tij u ndikua nga modelet mogule dhe safavide, ndërsa fuqia e shtetit mbështetej kryesisht në ekspeditat ushtarake.

Fushatat në Indi

Ahmad Shah Durrani ndërmori disa pushtime të Indisë:

 Në vitin 1748 pushtoi Lahoren.
 Në vitet 1751–1752 konsolidoi kontrollin mbi Punjabin.
 Në vitin 1757 pushtoi Delhin.
 Në vitin 1761 fitoi kundër Perandorisë Maratha në Betejën e Tretë të Panipat, një nga betejat më të mëdha të shekullit XVIII.

Ai zhvilloi gjithashtu fushata në Khorasan dhe kundër Konfederatës Sikh.

Vdekja

Ahmad Shah Durrani vdiq në vitin 1772 dhe u varros në Kandahar. Mauzoleumi i tij mbetet një monument i rëndësishëm historik në Afganistan.

Referenca

Kategoria:Emirë të Afganistanit