Ne supra crepidam

(fpf. "jo përtej këpucës", "mos e tejkalo këpucën") është një shprehje latine që përdoret për t'u thënë të tjerëve të mos gjykojnë përtej ekspertizës së tyre.

 Origjina 
Fraza është regjistruar në Librin 35 të Historisë Natyrore të Plinit Plak si  ("Këpucari të mos gjykojë përtej këpucës") dhe i atribuohet piktorit grek Apelles nga Kos. Me sa duket, Apelles do të vendoste piktura të reja në ekspozitë publike dhe do të fshihej pas tyre për të dëgjuar dhe për të vepruar duke përgjuar si priteshin.. Në një rast, një këpucar (latin ) vuri re se një nga crepides në një pikturë kishte numrin e gabuar të rripave dhe u kënaq aq shumë kur zbuloi se gabimi ishte korrigjuar të nesërmen, saqë filloi të kritikonte këmbët. I indinjuar, Apelles doli nga vendi i tij i fshehtë dhe e qortoi që të kufizonte mendimet e tij vetëm te këpucët. Plini më pas pohon se që nga ajo kohë kjo ishte bërë proverbiale.

 Histori 
Shprehja u bë përsëri aktuale gjatë Rilindjes, e cila shfaqi interes të madh si në pikturë ashtu edhe në Antikitetin Klasik. Fjalët e urta të Erazmit përfshinin formën  Richard Taverner e përktheu këtë në anglisht si "Mos e lini këpucarin të dalë jashtë këpucës së tij", që u bë "Cobler keepe your las" në botimin e rishikuar të vitit 1616 të Fjalorit të Shkurtër për Fillestarët e Rinj të John Withals dhe në fund të fundit cobbler, keep to your last. E njëjta ide është gjithashtu proverbiale në danisht (), holandisht (), gjermanisht (), dhe polonisht () dhe — paksa e modifikuar — në rusisht (, "Mos gjyko, or mik, jashtë çizmes"), sipas ritregimit poetik të legjendës nga Aleksandër Pushkini, dhe në spanjisht (, "Këpucar, rri te këpuca") dhe në sllovenisht (Le čevlje sodi naj kopitar, "këpucari le të gjykojë vetëm këpucët"), nga poezia e Francës Prešeren që përshkruan historinë.

Karl Marksi u tall me idenë: " Ne sutor ultra crepidam" – kjo nec plus ultra e mençurisë artizanale u bë një absurditet i pastër, që nga momenti kur orëndreqësi Watt shpiku motorin me avull, berberi Arkwright gazin dhe argjendari Fulton anijen me avull.” 

 Ultrakrepidarian 
Një ultrakrepidarian — nga ultra- ("përtej") dhe crepidarian ("gjëra që lidhen me këpucët") — është një person që konsiderohet se e ka injoruar këtë këshillë dhe se ofron mendime për të cilat nuk di asgjë. Kjo dëshmohet për herë të parë në "Letër drejtuar William Gifford "të eseistit anglez William Hazlitt në vitin 1819, redaktor i Quarterly Review: "Ju jeni quajtur me të drejtë një kritik ultrakrepidarian."; the same form is seen in an unpublished "Reply to Z", p. 9. Megjithatë, redaktori i shkrimeve të Hazlitt ofron që mund të jetë shpikur nga Charles Lamb. U mor katër vjet më vonë në satirën e vitit 1823 të mikut të Hazlitt, Leigh Hunt, Ultra-Krepidarius: Një Satirë mbi William Gifford . Herë pas here, fjala ultrakrepidarianizëm — akti ose praktika e përgjithshme e të folurit përtej njohurive të dikujt — është përdorur në mënyrë të ngjashme më vonë.Gregory Bergman, (2006) Isms: From Autoeroticism to Zoroastrianism (An Irreverent Reference). Adams Media 

 Shih edhe 

 Lista e frazave latine
 Efekti Dunning-Kruger
 Kredencializëm
 Njohuri për domenin
 Akti i Metaleve Metalike
 Sëmundja Nobel
 Ekspert i lëndës

 Shënime 

 Referime 

 Referime 

 Bibliografia 


 Lidhje të jashtme 

 Ultrakrepidrianizëm në Fjalë të Përgjithshme Botërore (    )
Kategoria:Fjalë dhe shprehje latine