Freja

Në mitologjinë nordike, Freyja (në nordishten e vjetër "Zonja") është një perëndeshë e lidhur me dashurinë, bukurinë, pjellorinë, seksin, luftën, arin dhe seiðr (magji për të parë dhe ndikuar në të ardhmen). Freyja është pronare e gjerdanit Brísingamen, hipën në një qerre të tërhequr nga dy mace, shoqërohet nga derri i egër Hildisvíni dhe zotëron një mantel me pupla skifteri për ta lejuar atë të shndërrohet në hamr skifteri. Nga burri i saj Óðr, ajo është nëna e dy vajzave, Hnoss dhe Gersemi. Së bashku me vëllain e saj binjak Freyr, babain e saj Njörðr dhe nënën e saj (motra e Njörðr, e paemërtuar në burime), ajo është anëtare e Vanir. Duke rrjedhur nga nordishtja e vjetër Freyja, format moderne të emrit përfshijnë Freya, Freyia dhe Freja.

Freyja sundon mbi fushën e saj qiellore, Fólkvangr, ku ajo merr gjysmën e atyre që vdesin në betejë. Gjysma tjetër shkon në sallën e perëndisë Odin, Valhalla. Brenda Fólkvangr ndodhet salla e saj, Sessrúmnir. Freyja ndihmon hyjnitë e tjera duke i lejuar ato të përdorin mantelin e saj me pupla, thirret në çështje pjellorie dhe dashurie, dhe kërkohet shpesh nga jotnarët e fuqishëm që dëshirojnë ta bëjnë gruan e tyre. Burri i Freyjas, perëndia Óðr, mungon shpesh. Ajo qan lot ari të kuq për të dhe e kërkon me emra të rremë. Freyja ka emra të shumtë, duke përfshirë Gefn, Hörn, Mardöll, Sýr, Vanadís dhe Valfreyja.

Freyja dëshmohet në Edën Poetike, të përpiluar në shekullin e 13-të nga burime tradicionale më të hershme; në Prozën Edda dhe Heimskringla, të kompozuara nga Snorri Sturluson në shekullin e 13-të; në disa Saga të Islandezëve; në tregimin e shkurtër "Sörla þáttr"; në poezinë e skalds; dhe në epokën moderne në folklorin skandinav.

Studiuesit kanë debatuar nëse Freyja dhe perëndesha Frigg rrjedhin në fund të fundit nga një perëndeshë e vetme e zakonshme midis popujve gjermanikë. Ata e kanë lidhur atë me valkiritë, zgjedhëset femra të fushëbetejës së të vrarëve, dhe kanë analizuar lidhjen e saj me perëndeshat dhe figurat e tjera në mitologjinë gjermanike, duke përfshirë Gullveig/Heiðr të djegur tre herë dhe të rilindur tre herë, perëndeshat Gefjon, Skaði, Þorgerðr Hölgabrúðr dhe Irpa, Menglöð, dhe "Isis" e shekullit të 1-rë të erës sonë të Suebi-ve. Në Skandinavi, emri i Freyja-s shfaqet shpesh në emrat e bimëve, veçanërisht në Suedinë jugore. Bimë të ndryshme në Skandinavi dikur mbanin emrin e saj, por ai u zëvendësua me emrin e Virgjëreshës Mari gjatë procesit të kristianizimit. Skandinavët ruralë vazhduan ta pranonin Freyja-n si një figurë mbinatyrore deri në shekullin e 19-të, dhe Freyja ka frymëzuar vepra të ndryshme arti.

 Shiko edhe 

 Mitologjia nordike

 Burime 

Kategoria:Freja
Kategoria:Perëndesha nordike
Kategoria:Bota e nëndheshme nordike