Elvira Dolinar

Elvira Dolinar (pseudonimi Danica;1870–1961) ishte një shkrimtare, feministe dhe mësuese sllovene. Ajo njihet më së shumti për shkrimet në favor të të drejtave të grave në revistën Slovenka, dhe konsiderohet si feministja e parë sllovene.

 Biografia 
Dolinar lindi në vitin 1870 në Krško nga prindër me origjinë austriake dhe gjermane. Ajo u trajnua si mësuese, pasi mësuesia ishte, në atë kohë, një nga të vetmet profesione intelektuale në Slloveni që konsiderohej i pranueshëm për gratë, por më vonë ajo e ndërpreu mësimdhënien pasi u martua. Ajo dhe burri i saj kishin katër fëmijë. Ajo do të përdorte emrin e vajzës së saj, Danica, si pseudonim.

Dolinar u interesua për çështjet e grave ndërsa studionte për t'u bërë mësuese, gjë që e frymëzoi të shkruante artikuj mbi këtë temë. Ata u botuan në revista të ndryshme austriake. Puna e saj më me ndikim u botua në Slovenka ("Gruaja Sllovene"), një revistë që u botua nga viti 1897 deri në vitin 1902. Ajo përmbante shkrime kryesisht nga mësuese femra. Dolinar shkroi më shumë se 40 artikuj për Slovenka duke promovuar të drejtat e grave. Me artikullin e saj të parë, "Ženska emancipacija" ("Emancipimi i grave"), botuar në vitin 1897, ajo u bë kontribuesja e parë e revistës që promovoi në mënyrë eksplicite të drejtat e grave dhe, që atëherë, është konsideruar si feministja e parë sllovene.Mihurko Poniž, Katja (2011). Wayne, Tiffany K. (ed.). Feminist Writings from Ancient Times to the Modern World: A Global Sourcebook and History. ABC-CLIO. pp. 333–336. ISBN 9780313345814. Artikulli i saj më me ndikim dhe i lexuar gjerësisht, "Svobodna ljubezen in zakon" ("Dashuri dhe martesa falas"), u botua në vitin 1900. Ai shpjegonte se divorci duhet të lejohej kur të dy bashkëshortët e gjenin marrëdhënien "të padurueshme", një ndjenjë që binte në kundërshtim me vlerat katolike të mbajtura nga shumica e sllovenëve në atë kohë. Ajo u kritikua shumë, veçanërisht nga katolikët, për pikëpamjet e saja. Përveç gazetarisë dhe shkrimit të opinionit, ajo shkroi edhe letërsi artistike.van Dijk, Suzan (2009). "Author: Dolinar, Elvira". WomenWriters. Retrieved 8 April 2015.

Dolinar vdiq në vitin 1961 në Bled.van Dijk, Suzan (2009). "Author: Dolinar, Elvira". WomenWriters. Retrieved 8 April 2015. Gjatë gjithë periudhës kur Sllovenia qeverisej nga Jugosllavia komuniste, duke filluar që nga viti 1945, Dolinar dhe aktivistë të tjerë të lëvizjes feministe u dënuan. Vetëm kur Sllovenia fitoi pavarësinë nga Jugosllavia në vitin 1991, ajo është konsideruar si "një pioniere e mendimit feminist slloven".Mihurko Poniž, Katja (2011). Wayne, Tiffany K. (ed.). Feminist Writings from Ancient Times to the Modern World: A Global Sourcebook and History. ABC-CLIO. pp. 333–336. ISBN 9780313345814.

 Referime 

Kategoria:Vdekje 1961
Kategoria:Lindje 1870
Kategoria:Skrimtarë nga Austro-Hungaria
Kategoria:Shkrimtarë jugosllavë
Kategoria:Shkrimtarë të Jugosllavisë
Kategoria:Shkrimtarë me psudonim të shek.20të
Kategoria:Shkrimtare me pseudonim
Kategoria:Shkrimtare sllovene me pseudonim
Kategoria:Shkrimtare sllovene
Kategoria:Feministe sllovene
Kategoria:Shkrimtarë austro-hungarezë
Kategoria:Artikuj nga CEE Spring 2025