Kriza kushtetuese

Në shkencat politike, një krizë kushtetuese është një problem ose konflikt në funksion të një qeverie që kushtetuta politike ose ndonjë ligj tjetër themelor qeverisës perceptohet se nuk është në gjendje ta zgjidhë. Ekzistojnë disa variacione të këtij përkufizimi. Për shembull, dikush e përshkruan atë si krizën që lind nga dështimi, ose të paktën një rrezik i fortë dështimi, i një kushtetute për të kryer funksionet e saj qendrore. Kriza mund të lindë nga një sërë shkaqesh të mundshme. Për shembull, një qeveri mund të dëshirojë të miratojë një ligj në kundërshtim me kushtetutën e saj; kushtetuta mund të mos japë një përgjigje të qartë për një situatë specifike; kushtetuta mund të jetë e qartë, por mund të jetë politikisht e pamundur ta ndjekësh atë; vetë institucionet qeveritare mund të lëkunden ose të mos i përmbahen asaj që ligji i përcakton; ose zyrtarët në qeveri mund të justifikojnë shmangien e trajtimit të një problemi serioz bazuar në interpretime të ngushta të ligjit. Shembuj specifikë përfshijnë krizën kushtetuese të votës së ngjyrosur të Afrikës së Jugut në vitet 1950, shkëputjen e shteteve jugore të SHBA-së në 1860 dhe 1861, shkarkimin e qeverisë federale australiane në 1975 dhe krizën ukrainase të vitit 2007. Ndërsa Mbretëria e Bashkuar e Britanisë së Madhe dhe Irlandës së Veriut nuk ka një kushtetutë të kodifikuar, ajo konsiderohet se ka një kushtetutë të pakodifikuar, dhe çështjet dhe krizat në Mbretërinë e Bashkuar dhe vendet përbërëse të saj përshkruhen si kriza kushtetuese.

Krizat kushtetuese mund të variojnë nga të vogla deri në ato që kërkojnë një kushtetutë të re. Një krizë kushtetuese mund të çojë në paralizë administrative dhe përfundimisht në rënien e qeverisë, humbjen e legjitimitetit politik, prapambetje demokratike ose në luftë civile.

Një krizë kushtetuese dallon nga një rebelim, i cili ndodh kur fraksionet politike jashtë një qeverie sfidojnë sovranitetin e qeverisë, si në një grusht shteti ose një revolucion të udhëhequr nga ushtria ose nga civilët.

 Shiko edhe 

 Zgjedhjet

 Referime 

Kategoria:Kriza kushtetuese
Kategoria:Ligji kushtetues
Kategoria:Krizë politike