Laburdi

Labourd (Baskisht: Lapurdi ;   ; Gaskon: Labord ; Shqip: Laburdi) është një ish provincë franceze dhe pjesë e departamentit të sotëm të Pyrenees Atlantiques të rajonit Nouvelle-Aquitaine . Është një nga provincat tradicionale baske, dhe e identifikuar si një nga pjesët përbërëse territoriale të vendit bask nga shumë njerëz, veçanërisht nga nacionalistët baskë .

Laburdi shtrihet nga Pirenejt deri në lumin Adour, përgjatë Gjirit të Biskajës . Në jug kufizohet me Gipuzkoan dhe Navarrën në Spanjë, në lindje është Navarra e Poshtme dhe në veri janë Landeset . Ka një sipërfaqe prej gati 900 km2 dhe një popullsi prej mbi 200,000 (115,154 në 1901; 209,913 në 1990), duke e bërë atë më të populluarin nga tre provincat baske në Francë. Mbi 25% e banorëve flasin baskisht (17% në zonën Bayonne-Anglet-Biarritz, 43% në pjesën tjetër). Laburdi ka pasur gjithashtu prej kohësh një traditë të të folurit të dialektit Gaskon të ocitanishtes, veçanërisht përgjatë brigjeve të lumit Adour, por edhe më të përhapur në të gjithë vikontin (rreth 20% në Bayonne-Anglet-Biarritz).

Qyteti kryesor i Labourd është Bajona, megjithëse kryeqyteti deri në Revolucionin Francez ishte Ustaritz, 13 km larg, ku mblidheshin udhëheqësit vendorë baskë. Qytete të tjera të rëndësishme janë Biarritz, Anglet (midis Bajonës dhe Biarritzit), Hendaja, Ciboure dhe Saint-Jean-de-Luz përgjatë bregdetit dhe Hasparren në brendësi. Zona është e famshme për Fêtes de Bayonne pesë-ditore dhe specat e kuq të Espelette . Shumë turistë vijnë në bregdet, veçanërisht në Biarritz, dhe në kodrat dhe malet e brendshme për shëtitje dhe agroturizëm. La Rhune ( Larrun në Baskisht), një 900 mal i lartë m, shtrihet në jug të Saint-Jean-de-Luz në kufi me Spanjën.

Ndërtesat tradicionale të Laburdit kanë tipare me çati të ulët, gjysmë druri, arkitra prej guri dhe bojë të kuqe, të bardhë dhe jeshile. Shtëpia e Edmond Rostandit, Villa Arnaga në Cambo-les-Bains, është një shtëpi e tillë dhe tani është një muze kushtuar autorit të Cyrano de Bergerac dhe traditave baske.

Lapurdian ( Lapurtera ) është një dialekt i gjuhës baske që flitet në rajon.

parapamje| Pamje ajrore mbi Labourd verior nga mali Baigura
parapamje| Shtëpitë e fshatit Ainhoa që tregojnë disa aspekte të arkitekturës tradicionale baske

Kategoria:Ish provincat e Francës