Kishat katolike lindore

Kishat Katolike Lindore ose Kishat Katolike Orientale, të quajtura edhe Kishat Katolike të Ritit Lindor, Katolicizmi i Ritit Lindor, ose thjesht Kishat Lindore, In some historical cases, they are referred to as Uniates. janë 23 kisha të veçanta të Kishës Katolike, autonome ( sui iuris ) të krishtera Lindore . në bashkësi të plotë me Papën në Romë . Edhe pse ato janë të dallueshme teologjikisht, liturgjikisht dhe historikisht nga Kisha Latine, ato janë të gjitha në bashkësi të plotë me të dhe me njëra-tjetrën. Katolikët lindorë janë një pakicë e veçantë brenda Kishës Katolike; nga 1.3 miliardë katolikë në bashkësi me Papën, afërsisht 18 milionë janë anëtarë të kishave lindore.

 Vështrim 
Me përjashtim të Kishës Maronite, Kishat Katolike Lindore janë grupe që, në pika të ndryshme në të kaluarën, i përkisnin Kishës Ortodokse Lindore, Kishave Ortodokse Orientale ose Kishës historike të Lindjes ; këto kisha pësuan skizma të ndryshme gjatë historisë. Kishat katolike lindore janë bashkësi të të krishterëve lindorë që ose u kthyen në bashkësi me Papën, ose në disa raste nuk e kanë prishur kurrë kungimin. Njohja e Papës për katolikët lindorë që u kthyen në kungim ka qenë një pikë polemike në marrëdhëniet ekumenike me kishat lindore ortodokse dhe të tjera. Pesë traditat liturgjike historike të krishterimit lindor, që përfshijnë Ritin Aleksandrian, Ritin Armen, Ritin Bizantin, Ritin Sirian Lindor dhe Ritin Sirian Perëndimor, përfaqësohen të gjitha brenda liturgjisë katolike lindore .  Rrjedhimisht, Kisha Katolike përbëhet nga gjashtë rite liturgjike, ritet lindore së bashku me ritet liturgjike të Kishës Latine. Me raste, kjo çon në një ngatërrim të fjalës liturgjike "rit" dhe fjalës institucionale "kishë".  Megjithëse disa çështje teologjike i ndajnë kishat katolike lindore nga kishat e tjera lindore që nuk janë në bashkësi me papën, disa juridiksione katolike lindore pranojnë anëtarët e këtij të fundit në Eukaristinë dhe në sakramentet e tjera, siç rregullohet nga ligji kanunor katolik lindor në fuqi. "Catholic ministers licitly administer the sacraments of penance, Eucharist, and anointing of the sick to members of Eastern churches which do not have full communion with the Catholic Church if they seek such on their own accord and are properly disposed. This is also valid for members of other Churches which in the judgment of the Apostolic See have the same beliefs in regard to the sacraments as these Eastern Churches"  canon 671 §3;  cf.  canon 844 §3 

Bashkësia e plotë me peshkopin e Romës përbën ndarje të ndërsjellë sakramentale midis Kishave Katolike Lindore dhe Kishës Latine, duke përfshirë bashkëbashkimin eukaristik dhe njohjen e supremacisë papale . Dispozitat brenda ligjit kanunor latin të vitit 1983 dhe Kodit të Kanoneve të Kishave Lindore të vitit 1990 rregullojnë marrëdhëniet midis Kishës Lindore dhe asaj Latine. Historikisht, presioni për t'u përshtatur me normat e krishterimit perëndimor të praktikuara nga shumica e Kishës Latine çoi në një shkallë të cenimit ( latinizimi ) në disa nga traditat katolike lindore. Dokumenti i Këshillit të Dytë të Vatikanit, Orientalium Ecclesiarum, bazohet në reformat e mëparshme për të riafirmuar të drejtën e katolikëve lindorë për të ruajtur praktikat e tyre të dallueshme liturgjike, të cilat pasqyrojnë praktikat e lashta teologjike dhe shpirtërore që u zhvilluan brenda krishterimit lindor. 

Kodi i Kanuneve të Kishave Lindore, i shpallur në vitin 1990, ishte organi i parë i kodifikuar i ligjit kanunor që rregullonte Kishat Katolike Lindore kolektivisht, duke zëvendësuar një sërë dokumentesh ad hoc papale të lëshuara në fund të shekullit të 20-të për këtë çështje,  edhe pse secila kishë gjithashtu ka kanunet dhe ligjet e veta të brendshme mbi këtë. Anëtarët e kishave katolike lindore janë të detyruar të ndjekin normat e kishës së tyre të veçantë në lidhje me kremtimin e festave të kishës, martesën dhe zakonet e tjera. Normat e dallueshme të dukshme përfshijnë shumë kisha katolike lindore që lejojnë rregullisht shugurimin e burrave të martuar në priftëri (edhe pse jo si peshkopë në episkopatë ), në kontrast me beqarinë më të rreptë klerikale të Kishës Latine. Për më tepër, katolikët lindorë që kërkojnë martesë janë të detyruar nga ligji kanun që ta bekojnë bashkimin nga një prift, edhe kur vetë martesa bëhet në një famulli të Kishës Latine. Kisha Latine, në të kundërt, lejon që të dy dhjakët dhe priftërinjtë të dëshmojnë betimet e martesës së një çifti në emër të Kishës Katolike. Megjithatë, si katolikët latinë ashtu edhe ata lindorë mund të marrin pjesë lirisht në një liturgji katolike të kremtuar në çdo rit.  

Megjithëse katolikët lindorë janë në bashkësi të plotë me Papën dhe anëtarët e Kishës Katolike mbarëbotërore, "The Catholic Church is also called the Roman Church to emphasize that the centre of unity, which is an essential for the Universal Church, is the Roman See" Examples of the use of "Roman Catholic Church" by Popes, even when not addressing members of non-Catholic churches, are the encyclicals Divini illius Magistri and Humani generis, and Pope John Paul II's address at the 26 June 1985 general audience, in which he treated "Roman Catholic Church" as synonymous with "Catholic Church". The term "Roman Catholic Church" is repeatedly used to refer to the whole Church in communion with the see of Rome, including Eastern Catholics, in official documents concerning dialogue between the Church as a whole (not just the Western part) and groups outside her fold. Examples of such documents can be found at the links on the Vatican website under the heading Pontifical Council for Promoting Christian Unity. The Holy See presently does not use "Roman Catholic Church" to refer only to the Western or Latin Church. In the First Vatican Council's Dogmatic Constitution de fide catholica, the phrase the Holy, Catholic, Apostolic, and Roman Church () also refers to something other than the Latin or Western Church. ata nuk janë anëtarë të Kishës Latine, e cila përdor ritet liturgjike latine, ndër të cilat riti romak është më i përhapuri. Some Eastern Catholics who use the Byzantine liturgical rite and call themselves "Byzantine Catholics" deny that they are "Roman Catholics", using this word to mean either Catholics who use the Roman Rite or perhaps the whole Latin Church, including those parts that use the Ambrosian Rite or other non-Roman liturgical rites: "We're Byzantine rite, which is Catholic, but not Roman Catholic" }} Kishat katolike lindore janë kisha të veçanta sui iuris, megjithëse ato ruajnë shkëmbim të plotë dhe të barabartë, sakramental të ndërsjellë me anëtarët e Kishës Latine.

 Shih edhe 
 Kisha Bizantine Italo-Arbëreshe

 Referime 

Kategoria:Artikuj me lidhje të jashtme të vdekura

Kategoria:Faqe me adresa nga Wayback Machine që përdorin stampën e arkivës së rrjetit
Kategoria:Kishat katolike lindore