Centrizmi

Centrizmi është tërësia e ideologjive politike që ekzistojnë midis politikës së krahut të majtë dhe politikës së krahut të djathtë në spektrin politik majtas-djathtas. Ai është i lidhur me politikën e moderuar, duke përfshirë njerëz që mbështesin fuqishëm politikat e moderuara dhe njerëz që nuk janë fort të lidhur me politikat e krahut të majtë apo të djathtë. Centrizmi zakonisht lidhet me liberalizmin, centrizmin radikal dhe agrarizmin. Ata që identifikohen si centristë mbështesin ndryshimin gradual politik, shpesh përmes një shteti të mirëqenies me politika të moderuara rishpërndarëse. Megjithëse vendosja e tij pranohet gjerësisht në shkencat politike, grupet radikale që kundërshtojnë ideologjitë centriste ndonjëherë mund t'i përshkruajnë ato si të majta ose të djathta.

Partitë e qendrës në sistemet shumëpartiake mbajnë një pozicion të fortë në formimin e qeverive të koalicionit pasi ato mund të pranojnë partitë e krahut të majtë dhe të djathtë, por ato shpesh janë partnerë të vegjël në këto koalicione që nuk janë në gjendje të zbatojnë politikat e tyre. Këto parti janë më të dobëta në sistemet e votimit të parë dhe të përfaqësimit proporcional. Partitë dhe politikanët kanë arsye të ndryshme për të lëvizur drejt ose larg qendrës, në varësi të mënyrës se si kërkojnë vota. Disa parti populliste marrin pozicione qendrore, duke e bazuar pozicionin e tyre politik në kundërshtimin ndaj qeverisë në vend të popullizmit të krahut të majtë ose të djathtë.

Centrizmi u zhvillua me spektrin politik majtas-djathtas gjatë Revolucionit Francez, kur asambleistët e lidhur as me radikalët dhe as me reaksionarët u ulën mes dy grupeve. Liberalizmi u bë ideologjia centriste mbizotëruese në shekullin e 18-të me mbështetjen e tij për antiklerikalizmin dhe të drejtat individuale, duke sfiduar si konservatorizmin ashtu edhe socializmin. Agrarizmi ekzistoi shkurtimisht si një lëvizje kryesore centriste evropiane në fund të shekullit të 19-të dhe në fillim të shekullit të 20-të. Eugjenika e lidhur me Holokaustin bëri që centristët të braktisnin racizmin shkencor në favor të antiracizmit. Centrizmi u bë më me ndikim pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik teksa u përhap në Evropë dhe Amerikë, por ra në favor të popullizmit pas krizës financiare 2007-2008.
Kategoria:Ideologji politike
Kategoria:Centrizëm
Kategoria:Liberalizëm
Kategoria:Teori politike