Hebraishtja moderne

Hebraishtja moderne, e quajtur edhe hebraishtja izraelite ose thjesht hebraishtja, është forma standarde e gjuhës hebraike që flitet sot. E zhvilluar si pjesë e ringjalljes së hebraishtes në fund të shekullit të 19-të dhe në fillim të shekullit të 20-të, ajo është gjuha zyrtare e Shtetit të Izraelit dhe e vetmja gjuhë kananite që flitet ende si gjuhë amtare. Ringjallja e hebraishtes paraprin krijimin e shtetit të Izraelit, ku tani është gjuha kombëtare. Hebraishtja moderne konsiderohet shpesh si një nga rastet më të suksesshme të rigjallërimit të gjuhës.

Hebraishtja, një gjuhë semite veriperëndimore brenda familjes së gjuhëve afroaziatike, flitej që nga lashtësia dhe gjuha popullore e popullit hebre deri në shekullin e III pes, kur u zëvendësua nga aramaishtja perëndimore, një dialekt i gjuhës aramaike, gjuhët lokale ose mbizotëruese të rajonet hebrenjtë migruan në, dhe më vonë judeo-arabe, judeo-spanjolle, idish dhe gjuhë të tjera hebraike. Edhe pse hebraishtja vazhdoi të përdorej për liturgjinë, poezinë dhe letërsinë hebraike dhe korrespondencën e shkruar, ajo u zhduk si gjuhë e folur.

Nga fundi i shekullit të 19-të, gjuhëtari ruso-hebre Eliezer Ben-Yehuda kishte filluar një lëvizje popullore për të ringjallur hebraishten si gjuhë të gjallë, i motivuar nga dëshira e tij për të ruajtur literaturën hebraike dhe një kombësi të veçantë hebraike në kontekstin e Sionizmit. Menjëherë pas kësaj, një numër i madh i folësve judeo-spanjoll u vranë në Holokaust ose u arratisën në Izrael, dhe shumë folës të judeo-arabishtes emigruan në Izrael në eksodin hebre nga bota myslimane, ku shumë u përshtatën me hebraishten moderne.

Aktualisht, hebraishtja flitet nga afërsisht 9-10 milionë njerëz, duke numëruar folësit vendas, të rrjedhshëm dhe që nuk flasin rrjedhshëm. Rreth 6 milionë prej tyre e flasin atë si gjuhën e tyre amtare, shumica dërrmuese e të cilëve janë hebrenj që kanë lindur në Izrael ose kanë emigruar gjatë foshnjërisë. Pjesa tjetër është e ndarë: 2 milionë janë emigrantë në Izrael; 1.5 milionë janë arabë izraelitë, gjuha e parë e të cilëve është zakonisht arabishtja; dhe gjysmë milioni janë izraelitë të mërguar ose hebrenj të diasporës.

Sipas ligjit izraelit, organizata që drejton zyrtarisht zhvillimin e hebraishtes moderne është Akademia e Gjuhës Hebraike, me seli në Universitetin Hebraik të Jerusalemit.

 Shiko edhe 

 Gjuha hebraike

 Referime 

Kategoria:Gjuhë semitike
Kategoria:Gjuha hebreje
Kategoria:Gjuhë judeje
Kategoria:Shoqëria judeje