Chambéry

Chambéry ( Arpitanisht: Chambèri; Shqip: Shamberi ) është prefektura dhe qyteti më i madh i Savojës në rajonin Auvernja-Rona-Alpet të Francës juglindore. Popullsia e komunës së Shamberit ishte 59,172 deri më 2020, ndërsa popullsia e zonës metropolitane ishte 255,790. Qyteti ndodhet në rrëzën e Alpeve Franceze midis maleve Bauges dhe Chartreuse, duke e bërë Shamberin një kryqëzim të rëndësishëm automobilistik dhe hekurudhor.

Ka qenë kryeqyteti historik i rajonit të Savojës që nga shekulli i 13-të, kur Amadeo V, Konti i Savojës, e bëri qytetin selinë e tij të pushtetit. Aneksimi i Savojës bashkoi qytetin me Francën në 1860. Së bashku me qytetet e tjera alpine Chambéry angazhohet në Shoqatën Qyteti Alpin i Vitit për zbatimin e Konventës Alpine për të arritur një zhvillim të qëndrueshëm në Harkun Alpin. Chambéry u vlerësua Qyteti Alpin i Vitit 2006.

 Gjeografia 
Chambéry u themelua në një udhëkryq rrugësh antike përmes rajonit Dauphiné ( Dôfenâ ) të Francës, Zvicrës dhe Italisë, në një luginë të gjerë midis maleve Bauges dhe Chartreuse në lumin Leysse . Zona metropolitane ka më shumë se 125,000 banorë, duke u shtrirë nga shpatet e vreshtave të :fr:Combe de Savoie pothuajse deri në brigjet e Lac du Bourget, liqeni më i madh natyror në Francë. Qyteti është një qendër kryesore hekurudhore në mes të hekurudhës me shpejtësi të lartë franko-italiane Torino-Lyon ( TGV ).

Chambéry ndodhet në Francën juglindore, 523 km nga Parisi, 326 km nga Marseja, 214 km nga Torino, 100 km nga Lioni dhe 85 km nga Gjeneva . Gjendet në një luginë të madhe, të rrethuar nga Masivi des Bauges në lindje (i dominuar nga Le Nivolet, mbi të cilin gjendet La Croix du Nivolet), Mont Granier (Chartreuse) dhe Chaîne de Belledonne në jug, Chaîne de l'Épine (mali më jugor i Jurës) në perëndim dhe Lac du Bourget në veri. Nëse shihet si pika e takimit të Jurës dhe Alpeve, është pika më perëndimore e rrafshnaltës zvicerane që shtrihet midis tyre.

Qytezat përreth Chambéry janë Barberaz, Bassens, Cognin, Jacob-Bellecombette, La Motte-Servolex, La Ravoire, Saint-Alban-Leysse dhe Sonnaz .
qendër|parapamje| Panorama e Shamberit.

 Klima 
Shamberi është pikërisht në kufirin midis klimës së lagësht subtropikale (Cfa) dhe klimës oqeanike (Cfb) nën sistemin Köppen . Pavarësisht nga kjo, ajo është shumë e ndikuar nga pozicioni i saj i brendshëm brenda Francës, duke rezultuar në verë dhe dimër mjaft të nxehtë me temperatura të shpeshta nën zero, veçanërisht gjatë natës. Reshjet konvektive janë të shpeshta për pjesën më të madhe të vitit, duke sjellë kuota të larta të reshjeve/ditore.
parapamje|248x248px| Katedralja e Shamberit

 Demografia 
Në vitin 2020, 59,172 njerëz jetonin në qytet, ndërsa zona metropolitane kishte një popullsi prej 255,790. Comparateur de territoire, INSEE, retrieved 04 January 2023.

Kategoria:Komuna në Savoie
Kategoria:Artikuj me burim në frëngjisht (fr)
Kategoria:Vetitë CS1: Burime në frëngjisht (fr)
Kategoria:Koordinatat në Wikidata

Kategoria:Qytete në Francë