Edikti i Nantës

parapamje| Edikti i Nantës
Edikti i Nantes ( ) u nënshkrua në prill 1598 nga mbreti Henri IV dhe i dha pakicës protestante kalviniste të Francës, të njohur gjithashtu si Hygenotë, të drejta thelbësore në komb, i cili ishte kryesisht katolik .

Ndërsa mbështeste katolicizmin si fenë e vendosur dhe kërkonte rivendosjen e adhurimit katolik në vendet që kishte skaduar,  ai u dha tolerancë fetare hygenotëve protestantë, të cilët kishin bërë një luftë të gjatë dhe të përgjakshme për të drejtat e tyre në Francë. Përmbajtja kryesore ishte si më poshtë: Geoffrey Treasure, The Huguenots (Yale UP, 2015) pp 226–229. Charles Tylor. The Huguenots in the Seventeenth Century (1892) pp 9–10.

 Liria e ndërgjegjes dhe e drejta për të praktikuar fenë e tyre (protestantizmi) në disa qytete dhe qyteza të caktuara në të gjithë Francën.
 E drejta për të mbajtur poste publike, duke përfshirë të drejtën për të shërbyer si gjyqtarë dhe administratorë, pa pasur nevojë të heqin dorë nga feja e tyre.
 E drejta për të patur shkollat dhe universitetet e tyre dhe për të marrë fonde nga qeveria për to.
 E drejta për të fortifikuar qytetet dhe qytezat ku jetonin për mbrojtjen e tyre.
 E drejta për të mbajtur forcat e tyre ushtarake (të njohura si "milicia hygenote"), të cilat do të paguheshin nga qeveria franceze.
 E drejta për t'u angazhuar në zanate dhe profesione të caktuara, duke përfshirë prodhimin dhe shitjen e tekstileve dhe armëve.
 E drejta për të udhëtuar lirshëm në të gjithë Francën, pa iu nënshtruar kontrolleve apo sekuestrimeve të pronës së tyre.
 E drejta për të varrosur të vdekurit e tyre në varrezat e tyre.

Edikti i Nantes ndihmoi për t'u dhënë fund luftërave fetare në Francë, të cilat ishin ndezur për dekada të tëra. Ai gjithashtu siguroi që pakica protestante në Francë të kishte një farë lirie fetare dhe politike dhe ndihmoi në krijimin e Francës si një shoqëri më tolerante dhe pluraliste. Sidoqoftë, Edikti u anulua përfundimisht nga Mbreti Luigji i XIV në 1685, duke çuar në një eksod masiv të hygenotëve nga Franca dhe në një humbje të talenteve dhe burimeve për vendin.

Në këtë dekret, Henri synonte kryesisht të promovonte unitetin civil.  Dekreti ndau unitetin civil nga feja, trajtoi disa protestantë për herë të parë si më shumë se skizmatikë dhe heretikë të thjeshtë dhe hapi një rrugë për shekularizmin dhe tolerancën. Në ofrimin e një lirie të përgjithshme të ndërgjegjes për individët, dekreti u ofroi protestantëve shumë lëshime specifike, të tilla si amnistia dhe rivendosja e të drejtave të tyre civile, duke përfshirë të drejtën për të punuar në çdo fushë, madje edhe për shtetin, dhe për të sjellë ankesa drejtpërdrejt. te mbreti. Ajo shënoi me sukses fundin e Luftërave Franceze të Fesë, të cilat kishin goditur Francën gjatë gjysmës së dytë të shekullit të 16-të.

Edikti i Fontainebleau, i cili shfuqizoi Ediktin e Nantës në tetor 1685, u shpall nga Luigji XIV, nipi i Henrikut IV. Ky akt nxiti një eksod të protestantëve dhe rriti armiqësinë e kombeve protestante në kufi me Francën.

Kategoria:Feja dhe politika