Sovraniteti indigjen australian

Sovraniteti indigjen australian, i quajtur gjithashtu kohët e fundit sovraniteti Blak, përfshin të drejtat e ndryshme të pretenduara nga popujt aborigjenë dhe të ishujve të Ngushticës Torres brenda Australisë. Të drejta të tilla thuhet se rrjedhin nga pushtimi dhe pronësia e popujve indigjenë të Australisë përpara kolonizimit dhe nëpërmjet lidhjes së tyre të vazhdueshme shpirtërore me tokën. Sovraniteti indigjen nuk njihet në Kushtetutën Australiane ose sipas ligjit Australian.

Lëvizjet politike u shfaqën në shekujt e 20-të dhe të 21-të rreth kauzës së sovranitetit indigjen, duke kërkuar të drejta të ndryshme politike, ekonomike dhe kulturore brenda dhe jashtë shtetit australian. Këto kanë përfshirë të drejtat e tokës, të drejtën që popujt indigjenë të trajtohen si një shtet i veçantë me ligjet dhe institucionet e tyre, dhe të drejta të ndryshme të pronësisë kulturore dhe intelektuale. Këto të drejta nuk janë fikse, me të drejtën për sovranitet të të dhënave indigjene që shfaqet në kontekstin e mbledhjes më të madhe të të dhënave nga qeveritë. Sipas disa mbështetësve, njohja e pushtimit dhe pronësisë së mëparshme të Australisë do të thotë pranim i sovranitetit të popujve indigjenë dhe hap rrugën për traktate midis tyre dhe qeverive të Komonuelthit dhe të shteteve dhe territoreve.

Diskutimi i konceptit ishte i spikatur në fushata të ndryshme rreth referendumit të dështuar të 14 tetorit 2023, i cili do të kishte ndryshuar Kushtetutën për të përshkruar një Zë Indigjen në Parlament. Udhëheqësit e lëvizjes për sovranitetin Blak si Majkëll Mansell në Tasmani dhe senatorja Lidia Thorp në Viktoria nuk e mbështetën Zërin, mbi bazën se do të ndikonte në sovranitetin dhe se traktatet kërkohen së pari për t'u përfshirë në diskutime sovran me sovran.
Kategoria:Lëvizje për Pavarësi