Shiromani Akali Dal

Shiromani Akali Dal ( SAD ) ( përkthim : Ushtria Supreme e Zotit ) është një parti politike shtetërore e qendrës së djathtë sikhe në Punjab, Indi . Partia është e dyta më e vjetër në Indi, pas Kongresit, e themeluar në vitin 1920.    Edhe pse ka shumë parti me përshkrimin Akali Dal, partia që njihet si "Shiromani Akali Dal" nga Komisioni Zgjedhor i Indisë është ajo e udhëhequr nga Sukhbir Singh Badal . Partia ka një axhendë të moderuar pro-Punxhabi .  Më 26 shtator 2020, partia u largua nga NDA mbi ligjet e fermave . 

 Historia 

 India Britanike 
Akali Dal u formua më 14 dhjetor 1920 si një grup pune i Komitetit Shiromani Gurudwara Prabandhak, organi fetar sikh. Akali Dal e konsideron veten përfaqësuesin kryesor të sikhëve. Sardar Sarmukh Singh Chubbal ishte presidenti i parë i një Akali Dali të vetëm të bashkuar, por ai u bë i njohur nën Mjeshtrin Tara Singh .  Lëvizja Akali ndikoi në 30 gazeta të reja Punjabi të lançuara midis viteve 1920 dhe 1925. 

Në zgjedhjet provinciale të vitit 1937, Akali Dal fitoi 10 vende. Nacionalistët Khalsa fituan 11 vende dhe iu bashkuan qeverisë së koalicionit të kryesuar nga lideri Unionist Sikander Hyat Khan . Akalis u ulën në opozitë dhe bënin përpjekje të herëpas'hershme për të arritur një mirëkuptim me Lidhjen Myslimane, gjë që nuk arriti kurrë. 

Ashtu si me organizatat e tjera Sikh, Mjeshtri Tara Singh dhe Akali Dal i tij kundërshtuan me forcë ndarjen e Punxhabit, për të cilën ai mendonte se do të krijonte një mjedis persekutimi të mundshëm pasi ata mbështetën idenë e "Azad Punjab" (Punxhabi i lirë). 

 India pas Pavarësisë 
Në vitet 1950, partia nisi lëvizjen Punjabi Suba, duke kërkuar një shtet me shumicën e njerëzve që punxhabisht-folës, jashtë Punxhabit Lindor të pandarë nën udhëheqjen e Sant Fateh Singh .  Në vitin 1966 u formua Punxhabi aktual. Akali Dal erdhi në pushtet në Punxhabin e ri në mars 1967,  por qeveritë e hershme nuk jetuan gjatë për shkak të konflikteve të brendshme dhe betejave për pushtet brenda partisë. Më vonë, partitë u forcuan dhe qeveritë partiake përfunduan mandatin e plotë.

 Fraksionet moderne 
Sukhdev Singh Dhindsa së bashku me udhëheqës të tjerë Akali u mblodhën në një Gurdwara në Ludhiana më 7 korrik 2020 për të rithemeluar SAD (D) . Dhindsa u zgjodh president i partisë së ringjallur politike. Ai pretendoi se SAD (D) ishte Shiromani Akali Dalin i vërtetë dhe se i ashtuquajturi "Shiromani Akali Dal i rremë" ishte marrë përsipër nga familja Badal. 

Përpara kësaj në fund të vitit 2018, anëtarët e vjetër të dëbuar të Shiromani Akali Dal Ranjit Singh Brahmpura, Rattan Singh Ajnala, Sewa Singh Sekhwan, të afërmit e tyre dhe të tjerë kishin formuar SAD (T) .  Arsyetimi i dëbimit ishte për shkak të akuzave të tyre për familjen Badal, e cila sipas tyre po e drejtonte partinë në rrugën e gabuar.

Përpara zgjedhjeve të Asamblesë Legjislative të Punxhabit 2022,  SAD (T) dhe SAD (D) u shpërndanë për t'u shkrirë së bashku në një parti të re politike me emrin Shiromani Akali Dal (Sanyukt) . Kjo parti hyri në Aleancën Demokratike Kombëtare për të garuar në zgjedhjet e Punjabit së bashku me kandidatët e Partisë Bharatiya Janata . [ citim i nevojshëm ]

 Ideologjia 
Qëllimet kryesore të Shiromani Akali Dalit janë mbrojtja e të drejtave të sikhëve, ujërave të Punxhabit dhe kundërshtimi ndaj kanalit të lidhjes Sutlej Yamuna . 

 Konferenca e Mogës 1996 
Në vitin 1996, në një konferencë historike në Moga, Shiromani Akali Dal miratoi një axhendë të moderuar punxhabi dhe e zhvendosi selinë e partisë nga Amritsari në Chandigarh . 
Kategoria:Parti indiane