Nervi shiatik

Nervi shiatik, i quajtur edhe nervi iskiadik, është një nerv i madh te njerëzit dhe kafshët e tjera rruazore. Është dega më e madhe e pleksit sakral dhe shkon përgjatë nyjës së kofshës dhe poshtë gjymtyrës së poshtme . Është nervi njësi më i gjatë dhe më i gjerë në trupin e njeriut, duke shkuar nga maja e këmbës në fund të saj në aspektin e pasëm. Nervi shiatik nuk ka degë të lëkurës për kofshën. Ky nerv siguron lidhjen me sistemin nervor për lëkurën anësore të këmbës dhe të gjithë narës (ang. ), muskujt e pjesës së pasme të kofshës dhe ato të këmbës dhe këmbës. Ai rrjedh nga nervat kurrizore L4 deri në S3 . Ai përmban fibra nga të dyja ndarjet, e përparme dhe të pasme të pleksit lumbosakral .

 Struktura 
Tek njerëzit, nervi shiatik formohet nga segmentet L4 në S3 të pleksit sakral, një koleksion fibrash nervore që dalin nga pjesa sakrale e palcës kurrizore . Trungu lumbosakral nga rrënjët L4 dhe L5 zbret midis kepës sakrale dhe alës, dhe rrënjët S1 në S3 dalin nga vrima sakrale ventrale. Këto rrënjë nervore bashkohen për të formuar një nerv të vetëm përpara muskulit piriformis . Nervi kalon nën piriformisit dhe përmes vrimës më të madhe shiatike, duke dalë nga legeni.  Nga këtu, ai udhëton poshtë kofshës së pasme në fosën popliteale . Nervi udhëton në ndarjen e pasme të kofshës pas (sipërfaqësore ndaj) muskulit ngjitës magnus dhe është vetë përpara (thellë deri në) kokën e gjatë të muskulit biceps femoris . Në fosën popliteale, nervi ndahet në dy degët e tij:  

 Nervi tibial, i cili udhëton poshtë ndarjes së pasme të këmbës në këmbë
 Nervi fibular i përbashkët (i quajtur edhe nervi i përbashkët peroneal ), i cili udhëton poshtë ndarjeve të përparme dhe anësore të këmbës në këmbë

Nervi shiatik është nervi më i madh në trupin e njeriut.   parapamje|260x260px| 3D ende tregon dhimbje të nervit shiatik.

 Funksioni 
Nervi shiatik siguron ndjesi në lëkurën e këmbës, si dhe në të gjithë pjesën e poshtme të këmbës (përveç anës së brendshme të saj). Ndjesia e lëkurës në shputën e këmbës sigurohet nga nervi tibial, dhe pjesa e poshtme e këmbës dhe sipërfaqja e sipërme e këmbës përmes nervit fibular të përbashkët .  

 Rëndësia klinike 

 Ishiatik 
Dhimbja e shkaktuar nga ngjeshja ose acarimi i nervit shiatik nga një problem në pjesën e poshtme të shpinës quhet shiatiku . Shkaqet e zakonshme të dhimbjes së nervit shiatik përfshijnë kushtet e mëposhtme të shpinës dhe ijeve: hernie diskale kurrizore, sëmundje degjenerative të diskut, stenozë kurrizore lumbare, spondilolistezë dhe sindromë piriformis .  Shkaqe të tjera akute të dhimbjes së nervit shiatik përfshijnë kollën, hipertensionin muskulor dhe teshtitjen .