Ligji i Bojl-Mariotit

Ligji i Bojlit, i referuar gjithashtu si ligji Bojl-Mariot, ose ligji i Mariotit (veçanërisht në Francë), është një ligj eksperimental i gazit që përshkruan marrëdhënien midis shtypjes dhe vëllimit të një gazi të kufizuar. Ligji i Bojlit është shprehur si:Shtypja absolute e ushtruar nga një masë e caktuar e një gazi ideal është në përpjesëtim të zhdrejtë me vëllimin që ai zë nëse temperatura dhe sasia e gazit mbeten të pandryshuara brenda një sistemi të mbyllur . Levine, Ira. N (1978). "Physical Chemistry" University of Brooklyn: McGraw-Hill Levine, Ira. N. (1978), p. 12 gives the original definition.Matematikisht, ligji i Bojlit mund të shprehet si:
 Shtypja është në përpjesëtim të zhdrejtë me vëllimin
ose
PV = kShtypja e shumëzuar me vëllimin jep një konstante k
ku  është shtypja e gazit,  është vëllimi i gazit dhe  është një konstante .

Ligji i Bojlit thotë se kur temperatura e një mase të caktuar të gazit të kufizuar është konstante, prodhimi i shtypjes dhe vëllimit të tij është gjithashtu konstant. Kur krahasojmë të njëjtën substancë në dy grupe kushtesh të ndryshme, ligji mund të shprehet si:



duke treguar se me rritjen e vëllimit, shtypja i një gazi zvogëlohet në përpjestim dhe anasjelltas. Ligji i Bojlit është emërtuar sipas Robert Boyle, i cili publikoi ligjin origjinal në 1662. In 1662, he published a second edition of the 1660 book New Experiments Physico-Mechanical, Touching the Spring of the Air, and its Effects with an addendum Whereunto is Added a Defence of the Authors Explication of the Experiments, Against the Obiections of Franciscus Linus and Thomas Hobbes; see J Appl Physiol 98: 31–39, 2005. (Jap.physiology.org Online .)
parapamje| Grafiku i të dhënave origjinale të Bojlit që tregon lakoren hiperbolike të marrëdhënies ndërmjet shtypjes ( P ) dhe vëllimit ( V ) të formës P = k/V .

 Përkufizimi 
parapamje| Demonstrim i ligjit të Bojlit
Vetë ligji mund të shprehet si më poshtë:

Ligji i Bojlit është një ligj gazi, që thotë se shtypja dhe vëllimi i një gazi kanë një marrëdhënie të kundërt. Nëse vëllimi rritet, atëherë shtypja zvogëlohet dhe anasjelltas, kur temperatura mbahet konstante.

 Lidhja me teorinë kinetike dhe gazet ideale 
Ligji i Bojlit thotë se në temperaturë konstante vëllimi i një mase të caktuar të një gazi të thatë është në përpjesëtim të zhdrejtë me shtypjen e tij.

Shumica e gazrave sillen si gaze ideale në shtypje dhe temperatura normale. Teknologjia e shekullit të 17-të nuk mund të prodhonte shtypje shumë të larta ose temperatura shumë të ulëta. Prandaj, ligji nuk kishte gjasa të kishte shmangie të dukshme në kohën e publikimit. Ndërsa përmirësimet në teknologji çuan në simulimin e shtypjeve më të larta dhe temperaturave më të ulëta, shmangiet nga sjellja ideale e gazit u bënë të dukshme dhe marrëdhënia midis shtypjes dhe vëllimit mund të përshkruhet me saktësi vetëm duke përdorur teorinë e gazit real . Levine, Ira. N. (1978), p. 11 notes that deviations occur with high pressures and temperatures. Devijimi shprehet si faktori i ngjeshjes .