Shah në internet

Shahu në internet i lejon lojtarët të luajnë kundër njëri-tjetrit në kohë reale. Shahu në internet ekziston që nga vitet 1970, por ka parë një rritje të shpejtë të popullaritetit në mes të pandemisë COVID-19 dhe rritjes së transmetimit të drejtpërdrejtë të shahut.

 Historia 
 Origjina 
Shahu në internet ka ekzistuar në forma të ndryshme, duke përfshirë PLATO dhe lojën me email që nga fillimi i Internetit në vitet 1970. Serveri i parë i Internetit i projektuar për shah në internet ishte Internet Chess Club (i njohur në atë kohë si ICS), i cili filloi funksionimin në vitin 1992. Faqja e parë e internetit e shahut, e cila lejonte lojën përmes një ndërfaqe grafike, ishte Caissa.com (i njohur në atë kohë si Caissa's Web) i cili u lançua në vitin 1995. Që atëherë, një numër i faqeve të internetit të shahut janë zhvilluar. Këto përfshijnë Chess.com, Lichess dhe chess24, të cilat janë faqet e internetit më të mëdha të shahut që nga viti 2021.

 Rritja 
Shahu në internet pa një rritje të shpejtë gjatë karantinave të pandemisë COVID-19. Kjo ishte për shkak të izolimit dhe popullaritetit të miniserisë Netflix The Queen's Gambit, i cili u publikua në tetor 2020. Shkarkimet e aplikacioneve të shahut në App Store dhe Google Play Store u rritën me 63% pas debutimit të shfaqjes. Chess.com pa më shumë se dy herë më shumë regjistrime të llogarive në nëntor sesa kishte në muajt e mëparshëm, dhe numri i lojërave të luajtura çdo muaj në Lichess u dyfishua gjithashtu. Kishte gjithashtu një ndryshim demografik në lojtarët, me regjistrimin e femrave në Chess.com duke u zhvendosur nga 22% e lojtarëve të rinj në 27% të lojtarëve të rinj. Mjeshtri i madh Maurice Ashley tha se "Një bum po ndodh në shah siç nuk e kemi parë kurrë që nga ditët e Bobby Fischer", duke ia atribuar rritjen një rritjeje dëshirës për të bërë diçka konstruktive gjatë pandemisë. Drejtoresha e Programit të Grave të USCF-së, Jennifer Shahade deklaroi se shahu funksionon mirë në internet, pasi pjesët nuk kanë nevojë të rivendosen dhe bërja e ndeshjeve është praktikisht e menjëhershme. Në vitin 2023, Youtube zbuloi se loja e shahut në internet kishte grumbulluar mbi 4 miliardë shikime gjatë vitit kalendarik.

 Transmetim 
Transmetimi i drejtpërdrejtë i shahut në internet gjithashtu pa një rritje në mes të pandemisë. Lojtarë si Hikaru Nakamura, Daniel Naroditsky, dhe Levy Rozman së bashku me shumë të tjerë transmetuan shah përmes Twitch, me më shumë se 41 milionë orë shah të shikuar gjithsej në platformë nga marsi deri në gusht 2020. Chess.com u bashkua me transmetues shahu të nivelit të lartë për të organizuar PogChamps, një turne amator i kontestuar midis personaliteteve të njohura të internetit që u transmetua në Twitch dhe në një moment u bë transmetimi më i shikuar në platformë.

 Mashtrimi 
Mashtrimi në internet është një çështje që ka pasur një efekt të madh në të gjitha nivelet e lojës. Kjo zakonisht arrihet duke përdorur një motor shahu për të marrë lëvizjet më të mira në një pozicion të caktuar, megjithëse mund të marrë forma të tjera, duke përfshirë maskimin e aftësisë dhe manipulimin e vlerësimeve. Chess.com deklaroi në gusht 2020 se ata po mbyllnin afërsisht 500 llogari çdo ditë për shkak të mashtrimit, disa prej të cilëve ishin mjeshtër të mëdhenj dhe lojtarë të titulluar.

Turnetë e shahut të nivelit të lartë u detyruan kryesisht në internet gjatë pandemisë COVID-19, duke përfshirë Kupën e Kombeve Online FIDE dhe Turneun e Shahut Magnus Carlsen. Këto u luajtën në faqet e internetit si Chess.com dhe chess24, por zbatuan rregulla shtesë për përdorimin e kamerës së internetit dhe ndarjen e ekranit për të parandaluar mashtrimin. Disa turne gjithashtu nuk lejuan lënien e kompjuterit për pushime ose për të ecur përreth, gjë që zakonisht lejohej në një turne personal.

 Referime 

Kategoria:Shah
Kategoria:Lojëra në internet