Identiteti (shkenca shoqërore)

Identiteti përbëhet nga cilësitë, besimet, tiparet e personalitetit, pamja dhe/ose shprehjet që karakterizojnë një person ose një grup.

Identiteti shfaqet gjatë fëmijërisë kur fëmijët fillojnë të kuptojnë vetë-konceptin e tyre dhe ai mbetet një aspekt i qëndrueshëm gjatë fazave të ndryshme të jetës. Identiteti formohet nga faktorët socialë dhe kulturorë dhe nga mënyra se si të tjerët i perceptojnë dhe pranojnë karakteristikat e dikujt. Etimologjia e termit "identitet" nga emri latin identitas thekson imazhin mendor të një individi për veten dhe "njëjtësinë e tij me të tjerët". Identiteti përfshin aspekte të ndryshme të tilla si identitetet profesionale, fetare, kombëtare, etnike ose racore, gjinore, arsimore, gjenerative dhe politike, ndër të tjera.

Identiteti shërben për funksione të shumta, duke vepruar si një "strukturë vetërregulluese" që ofron kuptim, drejtim dhe një ndjenjë të vetëkontrollit. Ai nxit harmoninë e brendshme dhe shërben si një busull sjelljeje, duke u mundësuar individëve të orientohen drejt së ardhmes dhe të vendosin qëllime afatgjata. Si një proces aktiv, ai ndikon thellësisht në aftësinë e një individi për t'u përshtatur me ngjarjet e jetës dhe për të arritur një gjendje mirëqenieje. Megjithatë, identiteti buron nga tipare ose atribute mbi të cilat individët mund të kenë pak ose aspak kontroll, siç është prejardhja e tyre familjare ose përkatësia etnike.

Në sociologji, theksi vihet nga sociologët mbi identitetin kolektiv, në të cilin identiteti i një individi është i lidhur fort me sjelljen e roleve ose koleksionin e anëtarësimeve në grup që i përcaktojnë ato. Sipas Peter Burke, “Identitetet na tregojnë se kush jemi dhe ata u shpallin të tjerëve se kush jemi”. Identitetet më pas drejtojnë sjelljen, duke i shtyrë "baballarët" të sillen si "baballarët" dhe "infermierët" të sillen si "infermierë".

Në psikologji, termi "identitet" përdoret më së shpeshti për të përshkruar identitetin personal, ose cilësitë ose tiparet dalluese që e bëjnë një individ unik. Identitetet janë të lidhura fort me vetë-konceptin, vetë-imazhin (modeli mendor i dikujt për veten), vetëvlerësimin dhe individualitetin. Identitetet e individëve janë të vendosur, por edhe kontekstualë, përshtatës ndaj situatës dhe ndryshojnë. Pavarësisht karakterit të tyre të rrjedhshëm, identitetet shpesh ndihen sikur janë kategori të qëndrueshme kudo që përcaktojnë një individ, për shkak të bazës së tyre në kuptimin e identitetit personal (ndjenja e të qenit një vetvete e vazhdueshme dhe këmbëngulëse).

 Shiko edhe 

 Personaliteti

 Referime 

Kategoria:Sociologji
Kategoria:Identitet (shkenca shoqërore)