Puranat

Purana ( ,  ; fjalë për fjalë do të thotë "e lashtë, e vjetër"  ) është një zhanër i gjerë i letërsisë hindu për një gamë të gjerë temash, veçanërisht për legjendat dhe dije të tjera tradicionale.  Puranat janë të njohura për shtresat e ndërlikuara të simbolizmit të përshkruara brenda tregimeve të tyre. Të kompozuara fillimisht në sanskritisht  dhe në gjuhë të tjera indiane,   disa prej këtyre teksteve janë emërtuar sipas perëndive kryesore hindu si Vishnu, Shiva, Brahma dhe Adi Shakti .   Zhanri Puranik i letërsisë gjendet si në hinduizëm ashtu edhe në xhainizëm . 

Literatura Puranike është enciklopedike,  dhe përfshin tema të ndryshme si kozmogonia, kozmologjia, gjenealogjitë e perëndive, perëndeshat, mbretërit, heronjtë, të urtët dhe gjysmëperënditë, tregimet popullore, pelegrinazhet, tempujt, mjekësia, astronomia, gramatika, mineralogjia, humori, historitë e dashurisë, si dhe teologjia dhe filozofia.    Përmbajtja është shumë e pavijueshme në të gjithë Puranat dhe secila Purana ka mbijetuar në dorëshkrime të shumta të cilat në vetvete janë të pavijueshme.  Maha Puranat hindu i atribuohen tradicionalisht " Vyasa "(Vjasës), por shumë studiues i kanë konsideruar ato të mundshme si vepër e shumë autorëve gjatë shekujve; në të kundërt, shumica e Puranave Jaina mund të datohen dhe autorët e tyre të caktohen. 

Ekzistojnë 18 Mukhya Purana (Purana të mëdha) dhe 18 Upa Purana (Purana të vogla),  me mbi 400,000 vargje.  Versionet e para të Puranave të ndryshme ka të ngjarë të jenë krijuar midis shekullit të 3-të dhe 10-të të es.  Puranat nuk gëzojnë autoritetin e një shkrimi të shenjtë në hinduizëm,  por konsiderohen si Smriti . 

Ato kanë lënë gjurmë në kulturën hindu, duke frymëzuar festivale vjetore të mëdha kombëtare dhe rajonale të hinduizmit.  Roli dhe vlera e tyre si tekste fetare sektare dhe tekste historike ka qenë i diskutueshme sepse të gjithë Puranat lavdërojnë shumë perëndi dhe perëndesha dhe "sektarianizmi i tyre është shumë më pak i qartë" sesa supozohet, thotë Ludo Rocher .  Praktikat fetare të përfshira në to konsiderohen Vaidika (në përputhje me literaturën Vedike), sepse ato nuk predikojnë fillimin në Tantra.  Bhagavata Purana ka qenë ndër tekstet më të njohura dhe më të popullore në zhanrin Puranik.   Por, shkolla dualiste e Shriman Madhvacharyës ka një traditë të pasur dhe të fortë të interpretimit dualist të Bhagavatës, duke filluar nga Bhagavata Taatparya Nirnaya e vetë Acharyës dhe më vonë, komentet mbi komentin. Shkolla Chaitanya gjithashtu hedh poshtë çdo interpretim monist të puranës. Letërsia Puranike u ndërthur me lëvizjen Bhakti në Indi dhe studiuesit e Dvaitës dhe Advaitës kanë komentuar temat themelore vedantike në Maha Puranat . 
Kategoria:Faqe me adresa nga Wayback Machine që përdorin stampën e arkivës së rrjetit

Kategoria:Hinduizëm