Historia e murtajës

Në nivel global rreth 600 raste të murtajës raportohen në vit. Në 2017 dhe nëntor 2019, vendet me më shumë raste përfshijnë Kongon, Madagaskarin dhe Perunë.

Shpërthimet lokale të murtajës grupohen në 3 pandemi të murtajës, ku datat përkatëse të fillimit dhe mbarimit dhe caktimi i disa shpërthimeve në secilën prej pandemive janë ende objekt diskutimi. Pandemitë ishin:

 Pandemia e parë e murtajës nga viti 541 deri në ~750, duke u përhapur nga Egjipti në Mesdhe (duke filluar me murtajën e Justinianit) dhe në Evropën veriperëndimore
 Pandemia e dytë e murtajës nga ~ 1331 deri në ~ 1855, duke u përhapur nga Azia Qendrore në Mesdhe dhe Evropë (duke filluar me Vdekjen e Zezë), dhe ndoshta edhe në Kinë
 Pandemia e tretë e murtajës nga 1855 deri në 1960, duke u përhapur nga Kina në vende të ndryshme anembanë botës, veçanërisht në Indi dhe në Bregun Perëndimor të Shteteve të Bashkuara.

Megjithatë, Vdekja e Zezë e vonë mesjetare (afërsisht 1331 deri në 1353) nganjëherë shihet jo si fillimi i të dytës, por si fundi i pandemisë së parë -- në atë rast, pandemia e parë përfundoi rreth vitit 1353 dhe fillimi i pandemisë së dytë do të ishte rreth vitit 1361. Gjithashtu në literaturë jepen data të ndryshme të përfundimit të pandemisë së dytë, duke filluar nga viti 1840 deri në 1890.

 Shiko edhe 

 Murtaja (sëmundje)

 Referime 

Kategoria:Epidemiologji