Masakra e Pastasellës

Masakra e Pastaselit ishte një ekzekutim masiv i 106 civilëve shqiptarë të Kosovës gjatë luftës së Kosovës, e cila u zhvillua më 31 mars 1999. Forcat serbe rrethuan fshatin dhe me të hyrë i dëbuan gratë në Shqipëri, ndërsa mblodhën meshkujt dhe i ekzekutuan me shpejtësi. Viktimat ishin kryesisht të moshës mbi 55 vjeç, por edhe fëmijë të moshës 13 deri në 17 vjeç  Luftimet ndërmjet UÇK-së dhe forcave serbe kishin ndodhur afër fshatit para masakrës. Human Rights Watch teorizon se një bazë e UÇK-së në fshatin fqinj Drenoc mund të jetë përdorur si shkak për masakrën.

 Sfondi 
Fshati Pastasellë është fshat afër qytetit të Rahovecit dhe shtrihet në territorin e komunës ne fjale. Fshati përbëhet nga rreth 100 shtëpi dhe është i banuar ekskluzivisht nga shqiptarët . Gjatë luftës së Kosovës, në afërsi të fshatit u zhvilluan luftime ndërmjet Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK) dhe forcave jugosllave. Sipas dëshmitarëve, UÇK-ja kishte një bazë në fshatin fqinj Drenoc, por nuk ishte në Pastasel. Më 28 mars 1999, filloi një ofensivë ushtarake kundër UÇK-së në rajonin në jug të Klinës dhe në veri-lindje të Rahovecit. Operacioni përfshiu një përpjekje komanduese të përbashkët të Ushtrisë Jugosllave, Njësive Speciale të Policisë dhe anëtarëve të njësisë rezervë. Njëkohësisht, popullata shqiptare e zonës u detyrua të largohej nga shtëpitë e tyre për shkak të kërcënimeve të vazhdueshme dhe granatimeve të fshatrave të tyre. Para masakrës popullsia e fshatit ishte dyfishuar pasi shumë refugjatë që ikën nga luftimet nga pjesët e tjera të Kosovës kishin kërkuar strehim atje.

 Masakra 
Forcat serbe të përbëra nga policë, ushtarakë dhe paraushtarakë rrethuan fshatin pasditen e 31 marsit 1999. Më pas ata sulmuan me artileri, tanke dhe mortaja. Pas me shume se një ore gjuajtje të granatave, forcat serbe mblodhën banorët vendas në terren, duke i ndarë burrat nga gratë. Më pas, grave iu konfiskuan bizhuteritë dhe paratë nga forcat serbe dhe u udhëzuan të largoheshin nga fshati. Pasi gratë ishin larguar, serbët u konfiskuan me forcë disa mijëra marka gjermane nga viktimat dhe kartat e identitetit. Një i mbijetuar i masakrës tregoi se kur iu morën letrat, atij iu tha: "Nuk do t'ju duhet asnjë letërnjoftim aty ku do të shkoni". Grupi i burrave u nda në 4 nengrupe. Grupi i parë i përbërë nga rreth 8-7 të rinj ose fëmijë të moshës 13-17 vjeç fillimisht u rrahën dhe u morën në pyetje. Më pas ata u rreshtuan në një rresht dhe u ekzekutuan me mitraloz. 3 grupet e tjera gjithashtu u rreshtuan dhe u qëlluan në të njëjtën mënyrë. Në total u ekzekutuan 4 grupe të përbërë nga 106 civilë shqiptarë.

 Pasojat dhe trashëgimia 

 Raportimet e mediave 
Raportet e para për masakrën e Pastaselit u shfaqën në Kosovapress, një agjenci lajmesh e lidhur me UÇK-në. Më 3 prill, ata botuan një buletin të shkurtër për masakrën dhe më pas publikuan një listë me nëntëdhjetë e nëntë individë të vdekur të nesërmen. Imazhet e marra nga avionët e zbulimit të NATO-s më 9 prill, të cilat tregonin një varr masiv të fajit Pastasel, u publikuan në shtyp më 11 prill. Prania e varrezave masive tërhoqi vëmendje të konsiderueshme në mediat perëndimore. Pavarësisht imazheve të NATO-s të varrezave masive dhe përshkrimeve të dorës së parë të të mbijetuarve të masakrës, disa histori mediatike që kundërshtonin rrëfimet e vrasjeve në Pastasel dhe imazhet e NATO-s vazhduan. Human Rights Watch kreu intervistat e veta dhe inspektoi vendin e ngjarjes, duke konfirmuar se masakra me të vërtetë ndodhi siç u raportua fillimisht.

 Zhdukja e provave 
Përafërsisht dy javë pas publikimit të fotografive, forcat serbe e kthyen Pastaselin për të eliminuar provat fizike të krimit. Human Rights Watch intervistoi një dëshmitar, rreth 24 prillit, ai dëshmoi individë të paidentifikuar duke zhvarrosur trupat duke përdorur një traktor të vogël në vendin e varrimit. Këta persona, të veshur me veshje mjekësore dhe maska, i kanë transportuar trupat drejt Rahovecit me dy kamionë civilë. Programi i lajmeve të BBC-së, Panorama, dërgoi gazetarë në Pastasel pas hyrjes së NATO-s në Kosovë. Ata morën pamjet video që thuhet se janë marrë nga fshatarë shqiptarë të Kosovës, të cilët vëzhguan zhvarrosjen nga një kodër me pamje nga vendi i varrimit. Pamjet përshkruanin një kamion të madh dhe individë me veshje mbrojtëse, duke përfshirë oficerë policie, duke punuar pranë xhamisë. Hetimi i BBC-së sugjeroi se disa nga trupat e zhvarrosur më pas u dërguan në fshatin Zrze, në jugperëndim të Rahovecit, ku u rivarrosën në varrezat e fshatit.

 Shih edhe 
 Lufta e Kosovës
 Krimet e Luftës në Kosovë

 Literatura 


 Referime 

Kategoria:Rahovec
Kategoria:Masakra në Kosovë
Kategoria:Ndjenja kundër shqiptare
Kategoria:Krime serbe në Luftën e Kosovës
Kategoria:Masakra në Luftën e Kosovës
Kategoria:Masakra të burrave
Kategoria:Krime në Kosovë 1999
Kategoria:Vrasje në Kosovë në vitet 1990