Luftërat çlirimtare

Luftërat për çlirim kombëtar, të quajtura edhe luftëra për pavarësi ose luftëra çlirimtare, janë konflikte të zhvilluara nga kombet për të fituar pavarësinë. Termi përdoret në lidhje me luftërat kundër fuqive të huaja (ose të paktën atyre që perceptohen si të huaja) për të krijuar shtete të veçanta sovrane për kombësinë rebele. Nga një këndvështrim tjetër, luftëra të tilla quhen kryengritje, rebelime. Lufta guerile ose lufta asimetrike shpesh përdoret nga grupe të etiketuara si lëvizje nacionalçlirimtare, shpesh me mbështetjen e shteteve të tjera.

Termi "luftëra nacionalçlirimtare" përdoret më së shpeshti për ato që u zhvilluan gjatë lëvizjes së dekolonizimit. Meqenëse këto ishin kryesisht në botën e tretë kundër fuqive perëndimore dhe ndikimit të tyre ekonomik dhe një aspekti kryesor i Luftës së Ftohtë, vetë fraza është parë shpesh si e njëanshme ose poshtëruese. Disa nga këto luftëra u mbështetën ose me zë ose materialisht nga Bashkimi Sovjetik, i cili u deklarua si një fuqi anti-imperialiste, duke mbështetur zëvendësimin e qeverive të mbështetura nga perëndimi me parti lokale komuniste ose të tjera jo pro-perëndimore. Megjithatë, kjo nuk garantonte gjithmonë ndikimin sovjetik në ato vende. Përveç dhe gjithnjë e më shumë në konkurrencë me Bashkimin Sovjetik, Republika Popullore e Kinës paraqitej si modele të zhvillimit të pavarur nacionalist jashtë ndikimit perëndimor, veçanërisht pasi qëndrimi i tillë dhe armiqësitë e tjera afatgjata nënkuptonin se ato konsideroheshin si një kërcënim për fuqinë perëndimore dhe konsideroheshin veten si të tillë, duke përdorur burimet e tyre për të ndihmuar politikisht, ekonomikisht dhe ushtarakisht lëvizjet si në Vietnam. Në janar 1961, kryeministri sovjetik Nikita Hrushovi premtoi mbështetje për "luftërat e çlirimit kombëtar" në të gjithë botën.

Kur kombi përkufizohet në terma etnikë, luftërat e zhvilluara për çlirimin e tij shpesh kanë sjellë spastrim etnik ose gjenocid në mënyrë që të pastrohet territori i pretenduar nga grupet e tjera të popullsisë.

 Shiko edhe 

 Lufta e Kosovës
 Lufta Kroate për Pavarësi

 Referime 

Kategoria:Luftëra për pavarësi
Kategoria:Dekolonizim
Kategoria:Lëvizje nacionalçlirimtare