Avatari

Avatar ( Sanskritisht: अवतार ,  ; ) është një koncept brenda hinduizmit që në sanskritisht do të thotë fjalë për fjalë "pararendje/prejardhje". Ai nënkupton pamjen materiale ose mishërimin e një hyjnie ose shpirti të fuqishëm në Tokë.   Folja relative për "zbret, për t'u dukur" përdoret ndonjëherë për t'iu referuar çdo guruje ose qenie njerëzore të nderuar.  

Fjala avatar nuk shfaqet në literaturën Vedike;  megjithatë, ajo shfaqet në forma të zhvilluara në letërsinë pas-Vedike, dhe si emër veçanërisht në letërsinë Puranike pas shekullit të 6-të të erës sonë.  Përkundër kësaj, koncepti i një avatari është i pajtueshëm me përmbajtjen e literaturës Vedike si Upanishadet pasi është imazh simbolik i konceptit Saguna Brahman në filozofinë e hinduizmit. Rigveda e përshkruan Indrën si të pajisur me një fuqi misterioze për të marrë çdo formë sipas dëshirës. Rig Veda 3.53.8 (Maghavan); 6.47.18 (Indra) Swami Harshananda, A Concise Encyclopaedia of Hinduism, Ramakrishna Math, Bangalore (2008) Vol.1, page 221 Bhagavad Gita shpjegon doktrinën e Avatarës, por me terma të ndryshëm nga avatar .  

Teologjikisht, termi lidhet më shpesh me perëndinë hindu Vishnu, megjithëse ideja është zbatuar për hyjnitë e tjera.  Listat e ndryshme të avatarëve të Vishnu shfaqen në shkrimet e shenjta hindu, duke përfshirë dhjetë Dashavatarët të Garuda Purana dhe njëzet e dy avatarët në Bhagavata Purana, megjithëse ky i fundit shton se mishërimet e Vishnus janë të panumërta.  Avatarët e Vishnus janë të rëndësishëm në teologjinë e Vaishnavizmit . Në traditën e hinduizmit të Shaktizmit të bazuar në perëndeshë, zakonisht gjenden avatarët e Devit në pamje të ndryshme si Tripura Sundari, Durga, Chandi, Chamunda, Mahakali dhe Kali .    Ndërsa avatarët e hyjnive të tjera si Ganesha dhe Shiva përmenden gjithashtu në tekstet mesjetare hindu, përmëndja është e pakët dhe me raste.  Doktrina e mishërimit është një nga ndryshimet e rëndësishme midis vaishnavizmit dhe traditave shaiviste të hinduizmit.  

Konceptet e mishërimit që në disa aspekte janë të ngjashme me avatarin gjenden gjithashtu në Budizëm,  Krishterim,  dhe fe të tjera. 

 Etimologjia dhe kuptimi 
Emri sanskrit (  ) rrjedh nga parashtesa sanskrite ava- (poshtë) dhe rrënja  (për të kaluar).  Këto rrënjë gjurmohen, thotë Monier-Williams, tek -taritum, -tarati, -rītum . 

Avatar do të thotë "zbritje, për t'u dukur"  dhe i referohet trupëzimit të thelbit të një qenieje mbinjerëzore ose të një hyjnie në një formë tjetër.  Fjala nënkupton edhe "të kapërcesh, të heqësh, të rrëzosh, të kalosh diçka".  Në traditat hindu, "kalimi ose zbritja" është simbolikë, thotë Daniel Bassuk, e prejardhjes hyjnore nga "përjetësia në sferën e përkohshme, nga e pakushtëzuara në të kushtëzuara, nga pafundësia në fundësi".  Një avatar, thotë Justin Edwards Abbott, është një saguna (me formë, atribute) mishërim i nirguna Brahmanit ose Atman (shpirt).  Avatar, sipas Bhaktisiddhanta Sarasvatit në të vërtetë do të thotë 'Zbritja hyjnore' në komentet e tij të Shrimad Bhagavatam.

 Avatari kundrejt mishërimit 
Trupëzimit të manifestuar nganjëherë i referohet si një mishërim. Përkthimi i avatarit si "mishërim" është vënë në pikëpyetje nga teologët e krishterë, të cilët thonë se një mishërim është në mish dhe i papërsosur, ndërsa avatari është mitik dhe i përsosur. Koncepti teologjik i Krishtit si mishërim, siç gjendet në kristologji, paraqet konceptin e krishterë të mishërimit. Termi avatar në hinduizëm i referohet aktit të perëndive të ndryshme që marrin formë për të kryer një detyrë të veçantë, e cila në shumicën e rasteve është kthimi i dharmës. Koncepti i avatarit është i pranuar gjerësisht në të gjithë Indinë. Sheth nuk pajtohet dhe deklaron se ky pretendim është një kuptim i gabuar i konceptit hindu të avatarit. Avatarët janë mishërime të përsosmërisë shpirtërore, të nxitur nga qëllime fisnike, në traditat hindu si vaishnavizmi. Koncepti i avatarit në hinduizëm nuk është i papajtueshëm me ngjizjen natyrore përmes një akti seksual, i cili është përsëri i ndryshëm nga koncepti i krishterë i Lindjes së Virgjër.

 Avatarët e Vishnus 
Koncepti i avatarit në hinduizëm lidhet më shpesh me Vishnu-në, aspektin ruajtës ose mbështetës të Zotit brenda Trinisë Hindu ose Trimurtit të Brahma, Vishnu dhe Shiva. Avatarët e Vishnu zbresin për të fuqizuar të mirën dhe për të luftuar të keqen, duke rivendosur kështu Dharmën . Hindutë tradicionalë e shohin veten jo si "Hindu", por si Vaishnava (Adhuruesit e Vishnus), Shaiva (Adhuruesit e Shivës) ose Shakta (Adhuruesit e Shaktit). Secila prej hyjnive ka ikonografinë dhe mitologjinë e vet, por e përbashkët për të gjitha është fakti se realiteti hyjnor ka një formë të qartë, një formë që adhuruesi mund ta shohë.  Një pasazh i cituar shpesh nga Bhagavad Gita përshkruan rolin tipik të një avatari të Vishnus:  

Avatarët e Vishnus shfaqen në mitologjinë hindu sa herë që kozmosi është në krizë, zakonisht sepse e keqja është bërë më e fortë dhe e ka nxjerrë kozmosin jashtë baraspeshës.  Avatari pastaj shfaqet në një formë materiale, për të shkatërruar të keqen dhe burimet e saj, dhe për të rivendosur baraspeshën kozmike midis forcave gjithmonë të pranishme të së mirës dhe së keqes. 

Avatarët më të njohur dhe më të famshëm të Vishnus, brenda traditave të vaishnavizmit të hinduizmit, janë Krishna, Rama, Narayana dhe Vasudeva . Këta emra kanë literaturë të gjerë të lidhur me ta, secili ka karakteristikat, legjendat dhe artet e veta.  Mahabharata, për shembull, përfshin Krishna, ndërsa Ramayana përfshin Ramën. 

 Dashavatara 
Bhagavata Purana i përshkruan avatarët e Vishnu si të panumërt, megjithëse dhjetë nga mishërimet e tij, Dashavatara, festohen në to si paraqitjet e tij kryesore.  
+Avatarët e Vishnu Emri Përshkrim Matsya Avatari peshk. Ai shpëton Manun dhe shtatë të urtët nga përmbytja kozmike, dhe në disa tradita, shpëton Vedat nga një asura e quajtur Hajagriva.  Kurma Avatari breshkë. Ai mban malin e quajtur Mandara ndërsa devat dhe asurat ndezin oqeanin e qumështit për të prodhuar nektarin e pavdekësisë.  Varaha Avatari derr. Ai shpëton Bhumin, perëndeshën e tokës, kur asura Hiranjaksha e rrëmben atë, duke rivendosur vendin e saj të ligjshëm në univers.  Narasimha Avatari luan. Ai shpëton besimtarin e tij Prahlada dhe çliron të tre botët nga tirania e një asura të quajtur Hiranyakashipu.  Vamana Avatari xhuxh. Ai e mposht mbretin asura Mahabali në botën e poshtme pasi bëri tre hapa mbi universin, duke rivendosur sundimin e Indrës.  Parashurama Avatari i urtë-luftëtar. Ai shkatërron mbretërit shtypës të klasës ushtarake dhe krijon një rend të ri shoqëror.  Rama Avatari princ. Ai shpëton gruan e tij Sita kur ajo rrëmbehet nga mbreti rakshasa Ravana, duke rivendosur sundimin e drejtë në botë.  Balarama (i debatuar) Vëllai i madh i Krishnës dhe perëndia e bujqësisë. Ai përshkruhet ndryshe si një avatar i Sheshës, mali i gjarprit i Vishnus dhe një avatar i Vishnus.  Krishna Avatari i tetë i Vishnus që mishërohet për të rivendosur drejtësinë në botë. Ai vret Kamsën, tiranin e Mathurës dhe xhaxhain e tij dhe merr pjesë në Luftën e Kurukshetrës si karrocier i Arxhunës.  Buda (i debatuar) Buda historik, i cili mishërohet për të mashtruar asurat nga rruga e Vedave, duke siguruar fitoren e devave. Në disa tradita, ai përmendet si një avatar i Vishnus.  Kalki Avatari i dhjetë i profetizuar i Vishnus. Ai mishërohet për t'i dhënë fund epokës së tanishme të korrupsionit të quajtur Kali Yuga, duke rivendosur katër klasat dhe ligjin në botë. 

 Avatarët e Shivës 
majtas|parapamje|Sharabha (djathtas) me Narasimha (pikturë e shekullit të 18-të, Shkolla Pahari / Kangra )
Megjithëse shkrimet e shenjta Puranike përmbajnë referenca të rastësishme për avatarët e Shivës, doktrina e avatarit nuk është as e pranuar botërisht dhe as e miratuar zakonisht në Shaivizëm .  Pikëpamjet mbi doktrinën e mishërimit kanë qenë një nga ndryshimet e rëndësishme doktrinore midis Vaishnavizmit dhe Shaivizmit, përveç dallimeve të tyre mbi rolin e jetës në shtëpi kundrejt jetës monastike për çlirimin shpirtëror. Lai Ah Eng (2008). Religious Diversity in Singapore. Institute of Southeast Asian Studies, Singapore. p. 221. ISBN 978-981-230-754-5. Constance Jones; James D. Ryan (2006). Encyclopedia of Hinduism. Infobase. p. 474. ISBN 978-0-8160-7564-5.  Shaivizmi është një teologji transhendentale, ku njeriu, me ndihmën e Gurusë së tij, është shpëtimtari i vetvetes. 

 Avatarët e Devis 

Category:Pages using multiple image with manual scaled images

Avatarët vërehen edhe në Shaktizëm, sekti kushtuar adhurimit të perëndeshës ( Devi ), por ata nuk kanë pranim universal në sekt. Devi Bhagavata Purana përshkruan prejardhjen e avatarëve Devi për të ndëshkuar të ligjtë dhe për të mbrojtur të drejtët, ashtu siç bën Bhagavata Purana me avatarët e Vishnu. 
Kategoria:Faqe me përkthime të pashqyrtuara

Kategoria:Hinduizëm