Aeroporti i Podgoricës

Aeroporti i Podgoricës (Aerodrom Podgorice) është një aeroport ndërkombëtar që i shërben kryeqytetit malazez të Podgoricës dhe rajonit përreth. Është një nga dy aeroportet ndërkombëtare në Mal të Zi, tjetri është Aeroporti i Tivatit . Të dyja operohen nga kompania shtetërore Aeroportet e Malit të Zi (Aerodromi Crne Gore).

Aeroporti ndodhet  në jug të Podgoricës qendrore, në Rrafshin e Zetës, një nga zonat e pakta fushore të Malit të Zi të përshtatshme për një aeroport të madh. Aeroporti është i njohur lokalisht si Aeroporti Golubovci ( Montenegrin     ) pasi ndodhet brenda kufijve administrativë të qytetit të Golubovcit . Kodi IATA i aeroportit është ende TGD sepse Podgorica u emërua T ito g ra d (pas Josip Broz Tito ) nga viti 1946 deri në 1992, gjatë kohës në të cilën aeroporti u hap. Është qendra kryesore për Di Air dhe ishte qendra kryesore për Montenegro Airlines .

 Historia 
Historia e aviacionit civil në Podgoricë filloi më 26 maj 1928, kur një Aeroput Potez 29/2 u ul në një pistë me bar në një fushë të vogël ajrore që ndodhej pranë stacionit aktual të trenit të qytetit. Avioni ishte në linjën eksperimentale Beograd - Shkup - Podgoricë - Mostar - Sarajevë - Beograd, i organizuar për të përcaktuar qëndrueshmërinë e lidhjes ajrore të Beogradit me Jugosllavinë jugore. Më 5 maj 1930 filloi shërbimi i planifikuar i pasagjerëve në linjën Beograd-Sarajevë-Podgoricë.Drustvo za Vazdusni Saobracaj A D – Aeroput (1927-1948) at europeanairlnes.no Aeroput përdori avionë Farman F.300 në këtë linjë.

Lufta e Dytë Botërore i dha fund trafikut të pasagjerëve në aeroport. Në vitin 1943 dhe 1944, fusha ajrore u përdor nga Luftwaffe në Malin e Zi të atëhershëm të pushtuar nga gjermanët .  Ishte një objektiv i shpeshtë në bombardimin tashmë famëkeq të Podgoricës, që rezultoi në humbje të konsiderueshme gjermane. 

Pas luftës, shërbimi i pasagjerëve rifilloi më 8 prill 1947, me fluturimet e sapoformuara të JAT për në Beograd me një Douglas C-47 të konvertuar për përdorim pasagjerësh. Një linjë mallrash për në Beograd u krijua më vonë në 1957. 

Aeroporti u zhvendos në vendndodhjen e tij aktuale në jug të qytetit në vitin 1961. Paraqiste një  pistë e asfaltuar dhe u modernizua dhe rinovua në 1977. Pjesa më e madhe e trafikut në këtë periudhë përbëhej nga fluturime të planifikuara për në Beograd, kryesisht me avionë McDonnell Douglas DC-9 . Aeroporti Špiro Mugoša tani zë vendin e mëparshëm.

Më 23 prill 2003, pronësia e aeroportit u transferua nga JAT Airways në Aeroportet e Malit të Zi, një kompani publike në pronësi të Qeverisë së Malit të Zi. Së bashku me formimin dhe rritjen e Montenegro Airlines, kjo kontribuoi në rritjen e shërbimeve nga aeroporti. Praktika prej dekadash që aeroporti të ishte kryesisht një aeroport ushqyes për Beogradin u hoq në favor të një rrjeti më të larmishëm të fluturimeve të planifikuara të pasagjerëve. 

Një rinovim dhe zgjerim i madh u bë në vitin 2006, me rinovimin dhe zgjerimin e platformës dhe përmirësimet në sistemin e rrugëve lidhëse, sistemin e ndriçimit të aeroportit dhe furnizimin me energji elektrike. Një terminal krejtësisht i ri pasagjerësh u hap më 14 maj 2006, ndërsa terminali i vjetër i pasagjerëve iu nënshtrua rindërtimit dhe rinovimit në 2009. 

Sistemi i përmirësuar i rrugëve lidhëse mundësoi shërbimin e avionëve me trup të gjerë në aeroport. Kështu, aeroporti filloi shërbimin e Il-86 dhe aeroplani i parë i mallrave Boeing 747 mbërriti në aeroport në prill 2008. 

Në dhjetor 2020, Montenegro Airlines hyri në likuidim, duke e lënë aeroportin pa një transportues në shtëpi. Air Montenegro filloi operimet më 8 shkurt 2021.ch-aviation.com - Montenegro Airlines suspends operations from December 26 25 December 2020

+Shifrat e trafikut në aeroportin e Podgoricës viti Pasagjerët Ndryshimi Lëvizjet e avionëve Ndryshimi Ngarkesa Ndryshimi 2005 319665 3298  2006 381,847 19% 3895 18% 2007 460,020 20% 4918 26% 2008 544,907 17% 5883 16% 2009 450,376 16% 5455 4% 2010 651,608 45% 6925 26% 2011 611,651 6% 6136 11% 2012 620,097 1% 5560 9% 2013 690,688 11% 5528 1% 2014 699,141 3% 5247 5% 2015 748,899 7% 5545 6% 2016 873,278 17% 5957 7% 876 2017 1,055,142 21% 7516 26% 837 4,4% 2018 1,208,525 15% 7915 5% 882  5,4% 2019 1,297,365 7,4%

 Rrugët më të ngarkuara 
+Rrugët më të ngarkuara në Aeroportin e Podgoricës Qyteti Aeroporti Nisjet javore</br> (Dimër 2021/2022) Linjat ajrore Beogradi Aeroporti i Beogradit 42 Air Serbia, Air Montenegro Stamboll Aeroporti i Stambollit 13 Turkish Airlines Vjena Aeroporti i Vjenës 9 Austrian Airlines Lubjanë Aeroporti i Lubjanës 5 Air Montenegro Frankfurt Aeroporti i Frankfurtit 3 Air Montenegro Londra Aeroporti Stansted i Londrës 2 Ryanair Dortmundi Aeroporti i Dortmundit 2 Wizzair Barcelona Aeroporti i Barcelonës 2 Ryanair Cyrihut Aeroporti i Cyrihut 2 Chair Airlines Brukseli Aeroporti Charleroi 2 Ryanair

 Shih edhe 
 Aeroporti i Tivatit

 Lidhjet e jashtme 


 Airport information for LYPG at Great Circle Mapper. Source: DAFIF (effective October 2006).
 Current weather for LYPG at NOAA/NWS
 Accident history for TGD at Aviation Safety Network
 Ground Transportation at AirportJump.com

 Referime 

Kategoria:Aeroporte në Mal të Zi
Kategoria:Koordinatat në Wikidata
Kategoria:Transporti në Mal të Zi