Troyes

Category:Articles with short description
Category:Short description is different from Wikidata

parapamje| Pjesë e altarit Troyes (detaje) Victoria and Albert Museum, Londër
Troyes ( ; Shqip: Trojesi) është një komunë dhe kryeqyteti i departamentit Aube në rajonin Grand Est të Francës veri-qendrore. Ndodhet në lumin Seine rreth 140 km në juglindje të Parisit. Trojesi ndodhet brenda rajonit të verërave të shampanjës dhe është afër Parkut Natyror Rajonal të Orientit Forest .

Trojesi kishte një popullsi prej 61,996 banorësh në 2018. Është qendra e komunitetit të grumbullimit Troyes Champagne Métropole, e cila në atë kohë të censusit ishte shtëpia e 170,145 banorëve.

Qyteti u zhvillua qysh në epokën romake, kur njihej si Augustobona Tricassium . Ai qëndronte në qendër të autostradave të shumta, kryesisht Via Agrippa. Qyteti ka një të kaluar të pasur historike, nga fisi Tricasses deri në çlirimin e qytetit më 25 gusht 1944 gjatë Luftës së Dytë Botërore, duke përfshirë Betejën e Pllajave Katalunjase, Këshillin e Trojesit, martesën e Henrit V dhe Katerinës së Francës, dhe panairet e shampanjës në të cilat vinin tregtarë nga e gjithë bota e krishterë. Qyteti ka një trashëgimi të pasur arkitekturore dhe urbane: shumë ndërtesa mbrohen si monumente historike, duke përfshirë shtëpitë gjysmë druri (kryesisht të shekullit të 16-të) që mbijetuan në qytetin e vjetër. Ata kanë kontribuar që Trojeso të caktohet si Qytet i Artit dhe Historisë.

Prodhimi i tekstileve, i zhvilluar nga shekulli i 18-të e tutje, ishte një pjesë kryesore e ekonomisë së Trojesit deri në vitet 1960. Sot, Trojesi është kryeqyteti evropian i outleteve të fabrikës dhe tregtimit, dhe ka tre qendra markash.

 Pamjet kryesore 
djathtas|parapamje| Katedralja Saint-Pierre-et-Saint-Paul de Troyes (1549)

 Shumë shtëpi gjysmë druri (kryesisht të shekullit të 16-të) mbijetojnë në qytetin e vjetër.
 Hotele Particuliers ( pallate ) të qytetit të vjetër
 Hôtel de Ville, Place Alexandre Israël, është një shembull urban i stilit Louis XIII . Në corps de logis qendrore, e cila përmban dhomat kryesore të pritjes, korniza e saj është thyer ritmikisht përpara mbi kolonat e çiftuara korintike; këto janë të mbështetura më poshtë nga pilastra të forta të grumbulluara. Mbi derën e hyrjes, statuja e Luigjit të XIV u tërhoq nga kamari i saj dhe u thye në 1793, gjatë Mbretërimit të Terrorit në kulmin e Revolucionit Francez ; ajo u zëvendësua në shekullin e XIX me Minerva e sotme me helmetë  dhe pajisjen në formën e saj origjinale. Tani është e rrallë të shohësh "Liberté, Egalité, Fraternité, ou la Mort" . Në Salle du Conseil (Dhoma e Këshillit) një medalion mermeri i Luigjit të XIV (1690) nga François Girardon, i lindur në Trojes, i mbijetoi shkatërrimit i padëmtuar.

 Kishat 
djathtas|parapamje|267x267px| Ballina perëndimore e katedrales
Duke mos vuajtur nga luftërat e fundit, Trojesi ka një dendësi të lartë ndërtesash të vjetra fetare të grupuara afër qendrës së qytetit. Ato përfshijnë:

 Katedralja Saint-Pierre-et-Saint-Paul
 Kisha Saint-Nizier, në stilin gotik dhe të rilindjes, me skulptura të jashtëzakonshme. Klasifikuar si Monument Historique (Monument Historik) në 1840.
 Bazilika gotike Saint-Urbain (shekulli i XIII-të), me një çati të mbuluar me pllaka të lëmuara. Ajo u ndërtua nga Jacques Pantaléon, i cili u zgjodh papë në 1261, nën emrin Urbain IV, në terrenin ku babai i tij kishte një punishte. Monument historik i klasifikuar në 1840. Ajo u shpall bazilikë në vitin 1964.
 Kisha Sainte-Madeleine. Gotik shumë i hershëm, me fundin lindor të rindërtuar rreth vitit 1500. Ekran me shufër guri jashtëzakonisht i përpunuar i viteve 1508–17 në stilin gotik flambojant, i skalitur nga Jean Gailde, me një statujë të Shën Martës . Xham me njolla të bukura të Rilindjes. Monument historik i klasifikuar në 1840.
 Kisha Saint-Jean, tabernakulli i altarit të lartë nga Giraudon . Në portal, stema e Karlit IX . Monument historik i klasifikuar në 1840.
 Kisha gotike e Saint-Nicolas, që daton në fillim të shekullit të XVI-të, me një tribunë në formë kapele kalvari që arrihet nga një shkallë monumentale. Në portalin jugor, dy skulptura nga François Gentil tëDavidit dhe Isaiahas .
 Kisha Saint-Pantaléon, me statuja të gjera nga shekulli i XVI-të.
 Kisha e Shën Remit, me një majë të shekullit të XIV-të që ngrihet në një lartësi prej 60 metrash . Një orë diellore e shekullit të XVII-të në anën e saj jugore mban mbishkrimin latin sicut umbra dies nostri super terram ("ditët tona në tokë kalojnë si hije").
 Kisha e Saint-Martin-ès-Vignes . Ajo ka dritare xhami me njolla të shekullit të XVII nga mjeshtri vendas Linard Gonthier .

 Popullatë 

 Ekonomia 
djathtas|parapamje| Shtëpi në qytetin e vjetër
Trojesi është shtëpia e selisë së prodhimit të kompanisë Lacoste, një markë e njohur veshjesh. Është gjithashtu shtëpia e çokollaterit fitues të çmimeve Pascal Caffet. 

 Arsimi 
Troyes mirëpret Universitetin e Teknologjisë së Troyes dhe shkollën e biznesit Groupe École supérieure de commerce de Troyes .

 Transporti 
Stacioni i trenit Gare de Troyes ofron lidhje me Parisin, Dijonin, Mulhouse dhe disa destinacione rajonale. 
Kategoria:Komuna në Aube

Kategoria:Koordinatat në Wikidata