Guri i Madh në Busavatë

Guri i Madh në Busavatë i njohur edhe me emrin Kërshi i Madh është një lokalitet arkeologjik në Kosovë. Lokaliteti është një vendbanim i lashtë i cili ka ekzistuar që nga epoka e bronzit të vonë deri në antikitetin e vonë. Vendbanimi zuri fill si vendbanim në majë të kodrës së Busavatës në lartësinë 725 m. Në epokën helenistike, vendbanimi u zhvendos në shpatet e kodrës në vendin e njohur si Livadhet . Fshati modern Busavatë ndodhet në afërsi të lokalitetit antik.

 Lokaliteti 
Lokaliteti u zbulua në vitin 2016 gjatë një studimi në terren të Institutit Arkeologjik të Kosovës në rajon.  Vendbanimi u zhvillua për herë të parë në Epokën e Bronzit të Vonë. studiuesi P. Alaj (2019) ka regjistruar periodizimin arkeologjik të lokalitetit si më poshtë: 
 Busavatë I - Periudha e bronzit të vonë
 Busavatë II - Periudha e hershme e hekurit (shek. 8-7 p.e.s.) 
 Busavatë III - Epoka klasike (shek. 5-4 p.e.s.)
 Basavatë IV - Epoka romake 
 Busavatë V - Antikiteti i vonë/mesjetar i hershëm.  

Busavata i përket të njëjtit grup lokalitetesh arkeologjike ashtu si edhe Kalaja e Dardanës e cila është ~10 km në veri-lindje të Busavatës. Sipërfaqja e përgjithshme e zonës është 6 ha. Në periudhën e parë të lokacionit në bronzin e vonë ai ishte si vendbanim në majë kodre në një pozicion të fortifikuar në lartësinë 725 m. Ashtu si vendbanimet e tjera që panë rritje demografike gjatë epokës së hekurit, vendi u zhvendos në një pozicion fushor nën vendbanimin në majë të kodrës në epokën helenistike. 

 Shih edhe 
 Busavata
 Mbretëria e Dardanisë
 Lista e vendbanimeve ilire

 Literatura 



 Referime 

Kategoria:Dardanët
Kategoria:Kosova ilire
Kategoria:Lokalitete arkeologjike në Kosovë
Kategoria:Koordinatat në Wikidata
Kategoria:Vendbanime të kohës romake në Kosovë