Ralph Waldo Emerson

Ralph Waldo Emerson (25 maj 180327 prill 1882),  me emrin e tij të dytë Waldo, Richardson, p. 6. ishte një eseist, lektor, filozof, abolicionist dhe poet amerikan që udhëhoqi lëvizjen transcendentaliste të mesit të shekullit të 19-të. Ai shihej si një kampion i individualizmit dhe një kritik paraprak i presioneve kundërbalancuese të shoqërisë dhe ideologjia e tij u shpërnda përmes dhjetëra eseve të botuara dhe më shumë se 1500 leksioneve publike në të gjithë Shtetet e Bashkuara.

 Biografia 
Emerson gradualisht u largua nga besimet fetare dhe sociale të bashkëkohësve të tij, duke formuluar dhe shprehur filozofinë e transcendentalizmit në esenë e tij të vitit 1836 " Nature ". Pas kësaj vepre, ai mbajti një fjalim të titulluar " Dijetari amerikan " në 1837, të cilin Oliver Wendell Holmes Sr. e konsideroi si "Deklarata intelektuale e Pavarësisë" e Amerikës. Richardson, p. 263.

Emerson shkroi shumicën e eseve të tij të rëndësishme fillimisht si leksione dhe më pas i rishikoi ato për shtyp. Dy koleksionet e tij të para me ese, Ese: Seria e Parë (1841) dhe Ese: Seria e Dytë (1844), përfaqësojnë thelbin e të menduarit të tij. Ato përfshijnë esetë e njohura " Mbështetja te vetja ",  " Mbi-shpirti ", " Rrathët ", " Poeti " dhe " Përvoja ". Së bashku me "Natyrën",  këto ese e bënë dekadën nga mesi i viteve 1830 deri në mesin e viteve 1840 në periudhën më pjellore të Emerson. Emerson shkroi për një sërë temash, duke mos përkrahur kurrë parime fikse filozofike, por duke zhvilluar ide të caktuara si individualiteti, liria, aftësia e njerëzimit për të realizuar pothuajse çdo gjë dhe marrëdhëniet midis shpirtit dhe botës përreth. "Natyra" e Emerson ishte më shumë filozofike sesa natyraliste : "E konsideruar filozofikisht, universi përbëhet nga Natyra dhe shpirti". Emerson është një nga disa figura që "morën një qasje më panteiste ose pandeiste duke hedhur poshtë pikëpamjet e Zotit si të ndarë nga bota". 

Ai mbetet ndër shtyllat kryesore të lëvizjes romantike amerikane  dhe vepra e tij ka ndikuar shumë te mendimtarët, shkrimtarët dhe poetët që e pasuan. "Në të gjitha ligjëratat e mia," shkroi ai, "kam mësuar një doktrinë, domethënë, pafundësinë e njeriut privat." Journal, April 7, 1840. Emerson është gjithashtu i njohur si mentor dhe mik i Henry David Thoreau, një shok transcendentalist. 

 Punime të zgjedhura 
Koleksionet
 Essays: First Series (1841)
 Essays: Second Series (1844)
 Poems (1847)
 Nature, Addresses and Lectures (1849)
 Representative Men (1850)
 English Traits (1856)
 The Conduct of Life (1860)
 May-Day and Other Pieces (1867)
 Society and Solitude (1870)
 Natural History of the Intellect: the last lectures of Ralph Waldo Emerson  (1871)
 Letters and Social Aims (1875)

Ese individuale
 "Natyra " (1836)
 "Mbështetja te vetja " ( Ese: Seria e parë )
 "Kompensimi " ( Seria e parë )
 "The Over-Soul " ( Seria e Parë )
 "Rrathët " ( Seria e parë )
 "Poeti " ( Ese: Seria e dytë )
 "Përvoja " ( Ese: Seria e dytë )
 "Politika " ( Seria e dytë )
 "Saadi " në Atlantic Monthly (1864)
 "Dijetari amerikan "
 "Reformatorët e Nju Anglisë "
 "Histori"
 "Fati"

Poetike
 "Himni i Konkordit "
 "Rhodora "
 "Brahma "
 "Uriel "

Letrat
 Letër Martin Van Buren
 Korrespondenca e Thomas Carlyle dhe Ralph Waldo Emerson, 1834–72  

 Shih edhe 
 Natyra
 Filozofia
 Romantizmi

 Referime 

Kategoria:Vdekje 1882
Kategoria:Lindje 1803

Kategoria:Shkrimtarë amerikanë
Kategoria:Filozofë amerikanë
Kategoria:Njerëz nga Bostoni