Limfoma

Limfoma është një grup kancerësh gjaku që zhvillohen nga limfocitet (një lloj qelizash të bardha gjaku). Emri shpesh i referohet vetëm versioneve kanceroze dhe jo të gjithë tumoreve të këtij grupi. Shenjat dhe simptomat mund të përfshijnë nyje limfatike të zmadhuara, ethe, djersitje të forta, humbje të paqëllimshme në peshë, të kruara dhe ndjesi të vazhdueshme lodhjeje.  Nyjet limfatike të zmadhuara zakonisht nuk kanë dhimbje.  Djersitjet janë më të zakonshme gjatë natës.  

Ekzistojnë shumë nënlloje të limfomave.  Dy kategoritë kryesore të limfomave janë limfomat jo-Hodgkin (NHL) (90% e rasteve) dhe limfomat Hodgkin (HL) (10% e rasteve).  Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) përfshin dy kategori të tjera si lloje të limfomës: mielomën e shumëfishtë dhe sëmundjet imunoproliferative.  Rreth 90% e limfomave janë limfoma jo-Hodgkin.   Limfomat dhe leuçemitë janë pjesë e grupit më të gjerë të tumoreve të indeve hematopoietike dhe atyre limfoide. 

Faktorët e rrezikut për limfomën Hodgkin përfshijnë infeksionin me virusin Epstein-Barr dhe histori të sëmundjes në familje. Faktorët e rrezikut për llojet e zakonshme të limfomave jo-Hodgkin përfshijnë sëmundjet autoimune, HIV/AIDS (virusi i imunodeficencës humane/SIDA-n), infeksionin me virusin limfotropik të qelizave T të njeriut, ilaçet imunosupresuese dhe disa pesticide.   Konsumi i sasive të mëdha të mishit të kuq dhe duhanpirja mund të shtojnë gjithashtu rrezikun.    Nëse vërehet prania e nyjeve limfatike të zmadhuara, diagnoza bëhet zakonisht nëpërmjet biopsisë së nyjeve limfatike.   Po ashtu, analizat e gjakut, urinës dhe palcës së kockave mund të jenë të dobishme në diagnozë.  Më pas, mund të kryhet imazheria mjekësore për të përcaktuar nëse kanceri është përhapur si dhe vendin ku është përhapur.   Limfoma përhapet kryesisht në mushkëri, mëlçi dhe tru.  

Trajtimi mund të përfshijë një ose më shumë nga mundësitë e mëposhtme: kemoterapinë, terapinë me rrezatim, terapinë e targetuar (shënjuar) dhe kirurgjinë.   Në disa limfoma jo-Hodgkin, sasia e shtuar e proteinave të prodhuara nga qelizat e limfomës bën që gjaku të trashet aq shumë sa që kryhet plazmafereza për të hequr sasinë e proteinës.  Për lloje të tjera, mund të jetë i përshtatshëm të priturit vigjilent.  Rezultati varet nga nënlloji, ku disa nënlloje janë të shërueshme dhe në shumicën prej tyre, trajtimi zgjat mbijetesën.  Shkalla e mbijetesës pesëvjeçare në Shtetet e Bashkuara për të gjithë nënllojet e limfomës Hodgkin është 85%,  ndërsa për limfomat jo-Hodgkin është 69%.  Në mbarë botën, limfomat u zhvilluan në 566,000 njerëz në vitin 2012 dhe shkaktuan 305,000 vdekje.  Ato përbëjnë 3-4% të të gjithë llojeve të kancerit, duke u bërë si grup forma e shtatë më e zakonshme.   Tek fëmijët, ato janë kanceri i tretë më i zakonshëm.  Ato shfaqen më shpesh në vendet e botës së zhvilluar sesa në vendet e botës në zhvillim. 

 Bibliografia