Punësimi i refugjatëve

Punësimi i refugjatëve i referohet punësimit të refugjatëve . Marrja e aksesit në punën e paguar legale mund të jetë një kërkesë për statusin e azilit ose shtetësinë në një vend pritës dhe mund të bëhet me ose pa ndihmën e organizatave joqeveritare. Në disa raste specifike, refugjatëve mund t'u jepet punë edhe nga OJQ-të gjatë rrugës për në destinacionin e tyre të synuar (pra duke punuar në një vend midis vendit të destinacionit të synuar dhe vendit të origjinës). Kjo e fundit mund të ndodhë, nëse vendi i destinacionit i ka mbyllur kufijtë për migrantët dhe nëse qëndrimi në vendin e origjinës nuk është një opsion (dmth. për shkak të mungesës së mundësive ekonomike, ndikimit të ndryshimeve klimatike ose pasigurisë në vendin e origjinës). In Guatemala, refugees find new calling as park rangers

 Integrimi i fuqisë punëtore të refugjatëve 
Refugjatët shpesh ballafaqohen me mospunësim, papunësi dhe punësim në ekonominë informale. Në këtë kuptim, shumë studiues dhe praktikues kërkojnë jo vetëm punësim të thjeshtë të refugjatëve, por një integrim të suksesshëm të fuqisë punëtore të refugjatëve.  Integrimi i fuqisë punëtore të refugjatëve kuptohet si një proces në të cilin refugjatët përfshihen në aktivitete ekonomike (punësim ose vetëpunësim), të cilat janë në përpjesëtim me qëllimet profesionale të individëve dhe kualifikimet dhe përvojën e mëparshme, dhe ofrojnë siguri të përshtatshme ekonomike dhe perspektiva për avancim në karrierë. 

Këto barriera nganjëherë quhen tavani i kanavacës, në analogji me tavanin prej xhami për gratë.

 Përshtatja ndërkombëtare e refugjatëve 
Përshtatja ndërkombëtare është një proces i arritjes së një "përshtatjeje midis [individëve] dhe mjedisit të ri si në fushën e punës ashtu edhe në atë jopune". 

 Marrëveshjet e punësimit të refugjatëve 
145 vende kanë nënshkruar Konventën në lidhje me Statusin e Refugjatëve . United Nations High Commissioner for Refugees (2015) States Parties to the 1951 Convention relating to the Status of Refugees and the 1967 Protocol. Available at: https://www.unhcr.org/en-us/refugee-status-determination.html (Accessed: 4 November 2019). Në vendet që kanë nënshkruar Konventën në lidhje me Statusin e Refugjatëve, refugjatët kanë të drejtën e punësimit fitimprurës sipas Kapitullit 3. UNHCR (2019a) UNHCR - Convention and Protocol Relating to the Status of Refugees. Available at: https://www.unhcr.org/3b66c2aa10 (Accessed: 4 November 2019). Tre nene në Kapitullin 3 kanë të bëjnë me punësimin e refugjatëve.

 Neni 17 kërkon që vendet duhet t'u japin refugjatëve të njëjtat të drejta punësimi si shtetasit dhe t'i përjashtojnë refugjatët nga kufizimet e aplikuara ndaj të huajve nëse ata përmbushin një nga kushtet e mëposhtme:
 Ai ka përfunduar tre vjet qëndrim në vend;
 Ai ka një bashkëshort me shtetësinë e vendit të banimit. Një refugjat nuk mund të përdorë përfitimet e kësaj dispozite nëse ai ka braktisur bashkëshorten;
 Ai ka një ose më shumë fëmijë që kanë shtetësinë e vendit të banimit.
 Neni 18 thotë se refugjatëve u lejohen të njëjtat të drejta për vetëpunësim si të huajt në vend.
 Neni 19 lejon që refugjatët me diploma të njohura nga autoritetet shtetërore të kenë të njëjtin trajtim si të huajt në vend.

Vende të ndryshme mund të kenë gjithashtu kërkesa ose ligje shtesë për të fituar punësim. Mund të jetë ende e vështirë për refugjatët të fitojnë punësim të ligjshëm edhe në vendet që kanë nënshkruar konventën.

Individët zakonisht duhet të kenë statusin e refugjatit përpara se të lejohen të punësohen. Vendet zakonisht kanë proceset e tyre të azilit për të akorduar statusin e refugjatit. Në SHBA, kjo nënkupton marrjen e miratimit nga Programi i Shteteve të Bashkuara për pranimin e refugjatëve . Poutvaara, P. and Wech, D. (2016) ‘Integrating Refugees into the Labor Market – a Comparison of Europe and the United States’, CESifo DICE Report. Available at: https://www.cesifo-group.de/DocDL/dice-report-2016-4-poutvaara-wech-december.pdf. Në disa vende, statusi i refugjatit përcaktohet nga UNHCR . UNHCR (2019b) UNHCR - Refugee Status Determination. Available at: https://www.unhcr.org/en-us/refugee-status-determination.html (Accessed: 4 November 2019).

Disa vende si Britania e Madhe, Australia, Kanadaja, Kili, Greqia, Meksika, Norvegjia dhe Suedia gjithashtu lejojnë azilkërkuesit të kenë akses në punësim përpara se të marrin statusin e refugjatit nëse plotësojnë disa kushte. UNHCR and OECD (2018) UNHCR - Engaging with employers in the hiring of refugees - A 10-point multi-stakeholder action plan for employers, refugees, governments and civil society. Available at: https://www.unhcr.org/5adde9904 (Accessed: 4 November 2019). Vende të tjera si Gjermania gjithashtu lejojnë individët, aplikimet për refugjatë të të cilëve janë refuzuar, por nuk janë në gjendje të kthehen në shtëpi për të hyrë në punësim të ligjshëm. 

Disa vende si Malajzia që nuk janë nënshkruese të Konventës në lidhje me Statusin e Refugjatëve kanë treguar gatishmëri për të lejuar punësimin e refugjatëve. Federico Rodriquez (2018) Harapan’s victory promises hope for refugees. Available at: https://www.malaysiakini.com/letters/426499 (Accessed: 4 November 2019). Megjithatë, në shumicën e vendeve që nuk janë nënshkruese të Konventës në lidhje me Statusin e Refugjatëve dhe veçanërisht në vendet në zhvillim, refugjatët nuk lejohen të punojnë ligjërisht. Shumë refugjatë në këto vende ende punojnë, por e bëjnë këtë në ekonominë informale . Peri, G. (2016) ‘The effect of immigration on productivity: Evidence from U.S. states’, The Economics of International Migration, 49, pp. 265–275. doi: 10.1142/9781.

 Përfitimet e punësimit të refugjatëve 
Punësimi i refugjatëve konsiderohet si një nga mënyrat për të ndihmuar refugjatët të integrohen në vendin pritës. Punësimi ndihmon në rritjen e vetëbesimit dhe varësisë së refugjatëve nga shërbimet sociale. Clemens, M. et al. (2018) The Economic and Fiscal Effects of Granting Refugees Formal Labor Market Access. Available at: www.cgdev.orgwww.cgdev.org (Accessed: 4 November 2019). Punësimi do të ndihmonte gjithashtu në rritjen e aksesit në shërbime të tjera thelbësore si kujdesi shëndetësor dhe arsimi. Në përgjithësi, kjo do të çonte në përmirësimin e standardeve të jetesës. 

Punësimi i refugjatëve mund të përfitojë edhe bizneset. Refugjatët priren të kenë norma më të ulëta të qarkullimit sesa vendasit dhe ndihmon në uljen e kostos së biznesit të ripunësimit. Kallick, D. D. and Roldan, C. (2018) Refugees As Employees: Good Retention, Strong Recruitment.

Vendi pritës zakonisht përfiton gjithashtu pasi refugjatët fitojnë punësim të ligjshëm, ai ndihmon në rritjen e ekonomisë dhe rritjen e bazës së taksave. Studimet kanë vlerësuar se ndikimi i legalizimit të punësimit të emigrantëve në rritjen ekonomike të SHBA është 0.8% ose rreth 15.2 miliardë dollarë në vit. Ortega, F., Edwards, R. and Hsin, A. (2018) The Economic Effects of Providing Legal Status to DREAMers. Available at: www.iza.org (Accessed: 5 November 2019). Një studim i ngjashëm në Malajzi vlerëson se ndikimi i legalizimit të punësimit për refugjatët do të jetë 3 miliardë RM në rritjen e PBB-së deri në vitin 2024 dhe një rritje prej 50 milionë RM në të ardhurat tatimore. Todd, L., Amirullah, A. and Shin, W. Y. (2019) ‘The Economic Impact of Granting Refugees in Malaysia the Right to Work’. Available at: www.ideas.org.my. Kjo ndodh përmes mekanizmave të ndryshëm, duke përfshirë rritjen e shpenzimeve konsumatore nga refugjatët që kanë të ardhura të përmirësuara.

Rrjedhimisht, rritja e ekonomisë pritet të krijojë edhe vende të reja pune. Kjo është veçanërisht pasi refugjatët priren të plotësojnë punë me vlerë më të ulët, të cilat zakonisht janë gjithashtu punë që vendasit i shmangen në vendet e zhvilluara. Kjo i bën bizneset më produktive dhe krijon rritje të industrisë. Peri, G. (2016) ‘The effect of immigration on productivity: Evidence from U.S. states’, The Economics of International Migration, 49, pp. 265–275. doi: 10.1142/9781. Ai gjithashtu inkurajon vendasit të specializohen dhe të përmirësohen në punë me vlerë më të lartë. Clemens, M. et al. (2018) The Economic and Fiscal Effects of Granting Refugees Formal Labor Market Access. Available at: www.cgdev.orgwww.cgdev.org (Accessed: 4 November 2019). Aty ku refugjatët lejohen të fillojnë biznese, ata gjithashtu krijojnë vende pune që punësojnë vendasit. Një studim vlerëson në Turqi, se sipërmarrësit sirianë punësojnë 9.4 punonjës, shumica e të cilëve janë vendas turq. Building Markets and Syrian Economic Forum (2017) Another Side to the Story: A market assessment of Syrian SMEs in Turkey.

 Shih edhe 
 Refugjatët
 Kamp refugjatësh
 Shëndeti i refugjatëve

 Referime 

Kategoria:Refugjatë