Alomorfi

Në gjuhësi, një alomorf është një formë fonetike e ndryshme e një morfeme, ose një njësi kuptimore që ndryshon në tingull dhe drejtshkrimin pa e ndryshuar kuptimin. Termi alomorf përshkruan realizimin e variacioneve fonologjike për një morfemë specifike. Format e ndryshme që një morfemë mund të marrë rregullohen nga rregulla morfofonemike. Këto rregulla fonologjike përcaktojnë se çfarë forme fonetike ose shqiptim specifik do të marrë një morfemë bazuar në kontekstin fonologjik ose morfologjik, në të cilin ato shfaqen.

 Në anglisht 
Anglishtja ka disa morfema që ndryshojnë në tingull, por jo në kuptim, të tilla si morfemat e kohës së shkuar, morfemat e shumësit dhe morfemat negative.

 Alomorfe të kohës së shkuar 
Për shembull, një morfemë e kohës së shkuar angleze është -ed, e cila shfaqet në disa alomorfe në varësi të mjedisit të saj fonologjik duke asimiluar zërimin e segmentit të mëparshëm ose futjen e një schwa-je pas një ndalese alveolare.

 Shumësi alomorfe 
Morfema e shumësit për emrat e rregullt në anglisht zakonisht realizohet duke shtuar një s ose es në fund të emrit. Sidoqoftë, morfema e shumësit në fakt ka tre alomorfe të ndryshme: [s], [z] dhe [əz].

 Alomorfe negative 
Në anglisht, parashtesa privative in ka tri alomorfe: [ɪn], [ɪŋ] dhe [ɪm]. Forma fonetike që përdor morfema mohuese /ɪn/ përcaktohet nga rregullat morfologjike.

 Alomorfia e stemit 
Alomorfia mund të ekzistojë gjithashtu në stem ose rrënjë, si në sanskritishten klasike:
+Vāk (zë)NjëjësShumësEmëroreGjinoreInstrumentaleVendore
Janë tre alomorfe të kërcellit, ,  dhe , të cilat kushtëzohen nga prapashtesat e veçanta të shënjimit të rasave.

 Shiko edhe 

 Alofoni
 Supletivizmi

 Referime 

Kategoria:Morfologji
Kategoria:Terminologji gjuhësore
Kategoria:Morfema