Marrëdhëniet e jashtme të Maqedonisë së Veriut

Marrëdhëniet e jashtme të Maqedonisë së Veriut që nga pavarësia e saj në vitin 1991 janë karakterizuar nga përpjekjet e vendit për të anëtarësuar në organizata ndërkombëtare si NATO dhe Bashkimi Evropian dhe për të fituar njohjen ndërkombëtare nën emrin e saj kushtetues, të lënë në hije nga një kohë e gjatë dhe e vdekur. mosmarrëveshje e mbyllur me Greqinë fqinje. Kundërshtimet greke ndaj emrit të vendit kanë bërë që ai të pranohet në Kombet e Bashkuara dhe në disa forume të tjera ndërkombëtare vetëm nën përcaktimin e përkohshëm Ish Republika Jugosllave e Maqedonisë .

 Marrëdhëniet diplomatike 
Maqedonia e Veriut u bë një shtet anëtar i Kombeve të Bashkuara më 8 prill 1993, tetëmbëdhjetë muaj pas pavarësisë së saj nga ish- Republika Socialiste Federative e Jugosllavisë . Ajo u referua brenda OKB-së si "ish Republika Jugosllave e Maqedonisë", në pritje të një zgjidhjeje, për mosmarrëveshjen e gjatë për emrin e vendit. Në mënyrë të pazakontë, flamuri i vendit nuk u ngrit në selinë e OKB-së kur shteti u bashkua me OKB-në.  Vetëm pas ndryshimit të flamurit të vendit, ai u ngrit në selinë e OKB-së. Organe të tjera ndërkombëtare, si Bashkimi Evropian,  Unioni Evropian i Transmetuesve,  dhe Komiteti Olimpik Ndërkombëtar  kishin miratuar të njëjtën konventë emërtimi. NATO gjithashtu e përdori atë emër në dokumentet zyrtare, por shtoi një shpjegim se cilat vende anëtare e njohin emrin kushtetues.  Një numër vendesh e njohën vendin me emrin e tij të mëparshëm kushtetues – Republika e Maqedonisë – në vend të referencës së OKB-së, veçanërisht katër nga pesë anëtarët e përhershëm të Këshillit të Sigurimit të OKB-së (Mbretëria e Bashkuar, Shtetet e Bashkuara, Kina dhe Rusia).  Të gjitha vendet anëtare të OKB-së aktualisht e njohin Maqedoninë e Veriut si shtet sovran.

 Çështjet 

 Çështja e flamurit 
djathtas|parapamje|150x150px| Ish-flamuri i ish-Republikës së Maqedonisë (përdorur nga 1992 deri në 1995), që mbante Diellin e Verginës
Flamuri i parë i Maqedonisë së Veriut pas pavarësisë shkaktoi një polemikë të madhe kur u zbulua. Përdorimi i Diellit të Verginës në flamur u pa nga Greqia si pretendim territorial ndaj rajonit verior grek të Maqedonisë, ku larnaksi i artë që përmbante simbolin u zbulua në vitin 1977 gjatë gërmimeve në Vergina nga arkeologu grek Manolis Andronikos .

Dielli i Verginas, i pretenduar nga Greqia si një simbol ekskluziv shtetëror, u hoq nga flamuri sipas një marrëveshjeje të arritur midis Republikës së Maqedonisë së Veriut dhe Greqisë në shtator 1995. Republika pranoi të plotësonte një sërë kërkesash greke për ndryshime në simbolet dhe kushtetutën e saj kombëtare, ndërsa Greqia ra dakord të vendoste marrëdhënie diplomatike me Republikën dhe t'i jepte fund bllokadës ekonomike. 

Sipas Marrëveshjes së Prespës, Maqedonia e Veriut njohu (ndër elementë të tjerë maqedonas të lashtë ) Diellin e Verginës si simbol helen dhe ra dakord të hiqte Diellin e Verginës nga ekspozimi publik në të gjitha organizatat, produktet, logot shtetërore, etj. Zbatimi i kësaj klauzole ka filluar më 12 gusht 2019. Brenda gjashtë muajve pas hyrjes në fuqi të kësaj Marrëveshjeje, Pala e Dytë [d.m.th Maqedonia e Veriut] do të rishikojë statusin e monumenteve, ndërtesave publike dhe infrastrukturës në territorin e saj, dhe për aq sa ato i referohen në çfarëdo mënyre historisë dhe qytetërimit të lashtë helen që përbën një komponent integral të trashëgimisë historike ose kulturore të Palës së Parë, do të marrë të përshtatshme veprime korrigjuese për të adresuar në mënyrë efektive çështjen dhe për të siguruar respektimin e trashëgimisë në fjalë. —Neni 8, paragrafi 2 i marrëveshjes së PrespësPala e Dytë [dmth Maqedonia e Veriut] nuk do të përdorë përsëri në asnjë mënyrë dhe në të gjitha format e tij simbolin e shfaqur më parë në ish-flamurin e saj kombëtar [dmth. Dielli i Verginës]. Brenda gjashtë muajve nga hyrja në fuqi e kësaj Marrëveshjeje, Pala e Dytë do të vazhdojë me heqjen e simbolit të shfaqur në ish-flamurin e saj kombëtar nga të gjitha vendet publike dhe përdorimet publike në territorin e saj. Artefaktet arkeologjike nuk përfshihen në objektin e kësaj dispozite. —Neni 8, paragrafi 3 i marrëveshjes së Prespës

 Çështja kushtetuese 
Kushtetuta e parë e Maqedonisë së Veriut pas pavarësisë, e miratuar më 17 nëntor 1991, përfshinte një sërë klauzolash që Greqia i interpretoi si nxitje të ndjenjës secesioniste në mesin e popullsisë sllavofone të Greqisë veriore dhe duke bërë pretendime irredentiste në territorin grek. Neni 49 i kushtetutës shkaktoi shqetësim të veçantë. Aty lexohej:

 (1) Republika kujdeset për statusin dhe të drejtat e personave të popullit maqedonas në vendet fqinje, si dhe të mërgimtarëve maqedonas, ndihmon zhvillimin e tyre kulturor dhe promovon lidhjet me ta. Në ushtrimin e këtij shqetësimi, Republika nuk do të ndërhyjë në të drejtat sovrane të shteteve të tjera ose në punët e tyre të brendshme.
 (2) Republika kujdeset për të drejtat kulturore, ekonomike dhe sociale të qytetarëve të Republikës jashtë vendit. Constitution of the Republic of Macedonia  , adopted November 17, 1991, amended on January 6, 1992

Qeveria greke e interpretoi këtë si një licencë për Maqedoninë e Veriut për të ndërhyrë në punët e brendshme greke. Duke pasur parasysh ndjeshmëritë e gjata greke mbi pozicionin e grupeve minoritare të vendit, qeveria e pa këtë si më seriozin nga tre çështjet kryesore që prekin marrëdhëniet midis dy vendeve; Çështja e simboleve të republikës, në të kundërt, shihej si e një rëndësie shumë më pak thelbësore, edhe pse ngjalli polemikat më të zhurmshme politike. Kryeministri grek i asaj kohe, Konstantin Mitsotakis, e komentoi më vonë këtë

 Ajo që më shqetësoi që në momentin e parë nuk ishte emri i shtetit. Problemi për mua ishte që [nuk duhet të lejojmë] krijimin e një problemi të dytë të pakicës në zonën e Maqedonisë perëndimore [greke] [minoriteti i parë janë grekët turqishtfolës të Trakës perëndimore]. Synimi im kryesor ishte të bindja Republikën të deklaronte se nuk ka pakicë sllavomaqedonase në Greqi. Ky ishte çelësi i vërtetë i dallimit tonë me Shkupin. 

Artikujt fyes u hoqën sipas marrëveshjes së vitit 1995 midis dy palëve.

 Shih edhe 
 Lista e misioneve diplomatike në Maqedoninë e Veriut
 Lista e misioneve diplomatike të Maqedonisë së Veriut
 Marrëdhëniet mes Kosovës dhe Maqedonisë së Veriut
 Marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Maqedonisë së Veriut
 Anëtarësimi i Maqedonisë së Veriut në Bashkimin Evropian

 Lidhjet e jashtme 
 Ministria e Punëve të Jashtme e Republikës së Maqedonisë së Veriut

 Referime 

Kategoria:Marrëdhëniet e jashtme të Maqedonisë së Veriut