Oise

Category:Articles with short description
Category:Short description is different from Wikidata
Category:Pages using infobox settlement with bad settlement type

Oise ( ; Shqip: Uazë) është një departament në veri të Francës . Është emërtuar sipas lumit Uazë . Banorët e departamentit quhen Oisiens (  ) ose Isariens, sipas emrit latin për lumin, Isara. Kishte një popullsi prej 829,419 në 2019. Populations légales 2019: 60 Oise, INSEE

 Historia 
U është një nga 83 departamentet origjinale të krijuara gjatë Revolucionit Francez më 4 Mars 1790. Ajo u krijua nga një pjesë e provincës së Ishulli-i-Francës dhe Pikardisë .

Pas fitores së koalicionit në Waterloo, departamenti u pushtua nga trupat britanike midis qershorit 1815 dhe nëntorit 1818.

Në mars 2021, deputeti vendor i Parlamentit Olivier Dassault u vra në një përplasje aeroplani. 

 Gjeografia 
Uaza është pjesë e rajonit aktual Epërmet e Francës dhe ndodhet 35 km në veri të Parisit . Ajo është e rrethuar nga departamentet e Somme, Aisne, Seine-et-Marne, Val-d'Oise, Eure dhe Seine-Maritime .

 Qytetet kryesore 
Komuna më e populluar është Beauvais, prefektura. Që nga viti 2019, janë 13 komuna me më shumë se 10,000 banorë. 10 komunat më të populluara janë: Populations légales 2019: 60 Oise, INSEE
Komuna Popullsia (2019) Beauvais 57,071 Compiègne 40615 Creil 36,169 Nogent-sur-Oise 20,780 Crépy-en-Valois 14,788 Senlis 14,760 Méru 14,452 Montataire 13,645 Noyon 13,190 Pont-Sainte-Maxence 12,602

 Demografia 

 Politika 
Presidente e Këshillit të Departamentit është Nadège Lefebvre, e zgjedhur në vitin 2017.

 Raundi i dytë i zgjedhjeve presidenciale 
Zgjedhjet Kandidati fitues Partia % Kandidati për vendin e dytë Partia % 2022 Emmanuel Macron LREM 47,27 Marine Le Pen RN 52,73  2017  Emmanuel Macron LREM 53,28 Marine Le Pen FN 46,72  2012 Nicolas Sarkozy UMP 52,66 François Hollande PS 47,34  2007 Nicolas Sarkozy UMP 58,28 Ségolène Royal PS 41,72  2002  Zhak Shirak RPR 74,93 Jean-Marie Le Pen FN 25.07

 Përfaqësuesit aktualë të Asamblesë Kombëtare 
Njësia elektorale Anëtar  Partia  Njësia e parë elektorale e Uazës Victor Habert-Dassault Republikanët  Njësia e 2-të e Uazës Agnès Thill Unioni i Demokratëve dhe të Pavarurve  Njësia e 3-të e Uazës Pascal Bois La République En Marche!  Njësia e 4 elektorale e Uazës Éric Woerth Republikanët  Njësia e 5-të e Uazës Pierre Vatin Republikanët Njësia e 6-të elektorale e Uazës Carole Bureau-Bonnard La République En Marche!  Njësia e 7-të e Uazës Maksim Minot Republikanët

 Turizmi 
Atraksioni kryesor turistik i departamentit është Parku Astérix, i cili u hap në 1989 dhe ndodhet në skajin jugor të tij. Vende të tjera interesante janë Katedralja e Beauvais, Kështjella e Pierrefonds, e restauruar nga Viollet-le-Duc, dhe koleksioni i artit i Château de Chantilly, i cili është një nga më të mëdhenjtë jashtë Parisit.

 Qarku i binjakëzuar 
Uaza është e binjakëzuar me Bedfordshire në Angli . Ajo është gjithashtu i binjakëzuar me regjencën indoneziane të Karanganyar dhe provincat kineze të Shandong dhe Zhejiang .

Një nga fshatrat përgjatë lumit Uazë është Auvers-sur-Oise, i famshëm për atë që është vizituar nga disa artistë impresionistë . Ky është vendi ku Vincent van Gogh kaloi 70 ditët e tij të fundit dhe është vendi i tij dhe i vëllait të tij Theo.

 Rrethet e departamentit Oise
 Kantonet e departamentit Oise
 Komunat e departamentit Oise
 Monument aux morts (Oise)

 Referime 

Kategoria:Departamentet e Epërmet e Francës

Kategoria:Koordinatat në Wikidata