Matagushët

Matagushët (ndryshe, Matagushi ose Mataguzhi) ishte një fis shqiptar i cili në mesjetë shtrihej në Malin e Zi jugor dhe në brigjet veriore të liqenit të Shkodrës . Zona e tyre e vendbanimit përfshinte fshatin modern Matagushi, i cili e merr emrin nga ky fis.

 Historia 
Ata shfaqen në të dhënat historike për herë të parë në vitin 1330 në krisobullët e Deçanit si pjesë e katunit (bashkësisë baritore) shqiptare (Arbanas) të Llesh Tuzit, në një zonë që shtrihet në jug nga Komuna moderne e Tuzit përgjatë Liqenit të Shkodrës deri në një fshat afër Koplikut . Ky katund përfshinte shumë bashkësi që më vonë formuan bashkësitë e tyre të veçanta: Matagushët dhe vëllezërit e tij, Reçi dhe djemtë e tij, Bushati dhe djemtë e tij, Pjetër Suma (paraardhësi i Grudës) dhe Pjetër Kuçi, paraardhësi i parë i njohur i Kuçit . 

Rreth një shekull më vonë, Matagushët ishin nominalisht vasalë të Balshës III . Tokat e tyre kufizoheshin me ato të Hotit me të cilët ishin në mosmarrëveshje për tokat e kullotave në vitet 1410. Balsha mori vendimin kundër Hotit në mosmarrëveshjen me Matagushët, por me gjithë mbështetjen e tij ndaj tyre, Hoti mori në dorë tokat e diskutueshme. Matagushët u hakmorrën duke vrarë katër anëtarë të fisit Hoti. Meqenëse Balsha III përsëri kaloi në anën e Matagushëve dhe nuk bëri thirrje për dënim për vrasjet e ndodhura, Hoti kaloi në aleancë me Venedikun në këmbim të mbështetjes së tyre në vitin 1416.  Njerëz të këtij fisi shfaqen dy herë në kadastrën veneciane të Shkodrës në vitet 1416-147. Një Lazër Matagulshi jetonte në fshatin Grizhë, në jug të Koplikut dhe një Andrea Matagulshi jetonte në jug të Gjadrës në fshatin Kakarriq.  Në vitin 1455, ata shfaqen si një nga komunitetet që u betuan për besnikëri ndaj Venedikut në një asamble në ishullin Vranjina.  Kuvendi u organizua nga vasali venecian Stefan Crnojevi, të cilit vendbanimi i tyre, fshati modern Matagushi i paguante taksa. Tema e kuvendit ishte ripohimi i besnikërisë ndaj Venedikut përballë ekspansionit osman.

Matagushët ishin një komunitet shqiptar të krishterë ortodoks. Në vitin 1468, udhëheqësit e tyre i dhuruan Manastirit të Vranjinës një sipërfaqe toke midis Rijeka Plavnicës dhe Karabezit në brigjet e liqenit të Shkodrës.  Fshati Matagushi mban emrin e tyre. Ndërsa liqeni u zgjerua dhe toka humbi për shkak të rritjes së nivelit të ujit, ata duhej të zhvendoseshin në vendbanimin modern. Sot prej tyre mund të rrjedhin familjet e vëllazërisë Grbavçeviq (bratstvo) në fshat. 

 Shih edhe 
 Fiset shqiptare
 Arbëria Venedikase

 Literatura 







 Referime 

Kategoria:Fise në Shqipëri
Kategoria:Fise në Mal të Zi
Kategoria:Komunitete shqiptare në Mal të Zi