Ekonomia e Ferizajt

Ferizaj është qytet dhe komunë në jug të Kosovës, që gjendet  në jug të kryeqytetit, Prishtinës . Ferizaj është qyteti i tretë më i populluar në Kosovë, pas Prishtinës dhe Prizrenit . Është qendra administrative e rrethit homonim . Kodi qendror postar i qytetit është 70 000, dhe monedha është euro (€). Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Plani zhvillimor Urban i Ferizajit (2008–2015+)/Urban Development plan of Ferizaj (2008–2015+), Ferizaj, Tetor 2009, Pg.29 Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Plani zhvillimor Urban i Ferizajit (2008–2015+)/Urban Development plan of Ferizaj (2008–2015+), Ferizaj, Tetor 2009, Pg.32

 Pozicioni gjeografik 
parapamje| Pozita gjeografike e Ferizajt, që lidh dy kryeqytete të rëndësishme në Ballkan, Prishtinën dhe Shkupin
Ferizaj, qyteti i tretë më i populluar në Kosovë paraqet një pozitë mjaft të përshtatshme gjeografike dhe ekonomike. Si një nga qytetet kryesore të Kosovës, ai ka lidhje të forta me kryeqytetet e vendeve fqinje, p.sh Ferizaj – Prishtinë: , dhe Ferizaj - Shkup:  Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Strategjia e zhvillimit ekonomik lokal 2005–2007/Strategy of local economic development 2005–2007, Ferizaj, March 2005, Pg.8 që nënkupton objekt në fushën e tregtisë, turizmit dhe degëve të tjera të ekonomisë. Kjo është një nga arsyet pse Ferizaj po merr pozitë të qëndrueshme dhe konkurruese në ekonomi.

 Rrjeti rrugor 
Ferizaj i mban të sigurta lidhjet me të gjitha qytetet kryesore të Kosovës. Gjithashtu, Gjilani ka lidhje të ngushta me Rrjetin Evropian të Transportit. Nëse shikoni hartën e komunës, shihet qartë se në qendër të Ferizajt është formuar rrjeti rrugor, i cili shpie në komunikacionin ndërurban. Ferizaj është jashtëzakonisht afër me "arterien" kryesore të Kosovës, që kalon autostradën veri-jug e cila lidh M2/E65 Prishtinën me Shkupin dhe në autostradën Lindje-Perëndim M25-3, e cila lidh Ferizajn me Gjilanin dhe Prizrenin . Ferizaj ka lidhje të mira edhe me Shtërpcën, Tetovën dhe Shtimen . Kjo është e vlefshme sepse në Shtime ishte përgjegjëse për autostradën Nish - Durrës . Bashkim Çerkini, Master Degree Thesis, Academic Year 2011–2012, University of Business and Technology - UBT, Prishtina, May 2012, Pg.13

 Historia e hershme 
parapamje| Linja hekurudhore në Ferizaj 1903
Ferizaj hapi institucionin e parë financiar i cili kreditoi "Kishën e Shën Uroshit" në vitin 1907 me një kapital fillestar prej 324.000 grosh "Ferizaj dhe rrethina1873-1941" Dr. Shaban Hashani 1998/"Ferizaj and the suburb 1873–1941 Dr. Shaban Hashani 1998 Hapat e parë të formimit të qytetit ndodhën në gjysmën e dytë të shekullit XIX (1873). Për shkak të formimit, ajo rezultoi në zhvillimin e tregtisë - që përfshin sektorin terciar të ekonomisë. Prandaj, tregtarët kanë qenë banorët më të hershëm të qytetit. Një nga faktorët më të rëndësishëm të së kaluarës historike të Ferizajt dhe zhvillimit ekonomik të tij është ndërtimi i linjës dhe stacionit hekurudhor në shekullin XIX (1874) gjatë periudhës së pushtimit të Perandorisë Osmane, duke qenë linja e parë hekurudhore në Kosovë. Ky ndërtim ka qenë një aset i rëndësishëm për transportin e udhëtarëve dhe mallrave brenda Kosovës. Për shkak të linjës hekurudhore ajo ndryshoi fizionominë e vendbanimit, i cili sot është qyteti i tretë më i populluar në Kosovë. Komuna e Ferizajit - Drejtoria e Urbanizmit, Pronës, Kadastrit Gjeodezisë dhe Mbrojtjes së Ambientit/Ferizaj Municipality - The Department of Urban Planning, Property, Cadastre, Geodesy and Environment Protection, Plani Zhvillimor Urban i Ferizajt 2008–2015+/Urban Development Plan of Ferizaj 2008–2015+, October 2009, Pg.9

 Ferizaj ndër vite 
Krahasuar me komunat tjera, Ferizaj është një vendbanim relativisht i ri, që do të thotë se ekonomia e tij është zhvilluar në vitet e fundit. Baza më e hershme e ekonomisë së Ferizajt ishin kryesisht zejtaria dhe tregtia. Për shembull, në vitin 1900, nga 400 ndërtesa që kishte Ferizaj në atë kohë, 200 prej tyre ishin dyqane. Komuna e Ferizajit - Drejtoria e Urbanizmit, Pronës, Kadastrit Gjeodezisë dhe Mbrojtjes së Ambientit/Ferizaj Municipality - The Department of Urban Planning, Property, Cadastre, Geodesy and Environment Protection, Plani Zhvillimor Urban i Ferizajt 2008–2015+/Urban Development Plan of Ferizaj 2008–2015+, October 2009, Pg.9 Veprimtaritë kryesore të zejtarisë ishin plisi, filigrani dhe prodhuesit e këpucëve. Një nga bizneset e para të themeluara në Ferizaj ishte hoteli, pronar i të cilit ishte Feriz Shasivari (nga ka rrjedhur edhe emri).
majtas|parapamje|227x227px| Kamarieri - Simboli që tregon se sektori terciar i ekonomisë ndërtoi bazën ekonomike të Ferizajt
Shumë fabrika u ndërtuan gjatë pushtimit të ish-Federatës së Jugosllavisë në Kosovë, duke shkaktuar zhvillimin e shpejtë të industrisë dhe ekonomisë. Pothuajse të gjitha ndërmarrjet janë krijuar në kohën e Luftës së Dytë Botërore (1941), nga e cila prej asaj kohe ekziston vetëm fabrika e tullave. Para luftës së fundit në Kosovë që ndodhi në vitet e 90-ta, Ferizaj kishte të zhvilluara mirë industrinë e metalit, përpunimit të drurit, ushqimit dhe ndërtimit; pylltaria dhe bujqësia. Rënia e autonomisë së Kosovës, pasuar nga aplikimi i dhunës dhe largimi masiv i punëtorëve shqiptarë nga vendet e tyre të punës, gjë që pati pasoja të mëdha negative në ekonominë e Ferizajt. Pas luftës së Kosovës, u bënë përpjekje për konsolidimin e rivitalizimit dhe kapaciteteve të këtyre ndërmarrjeve, por rezultatet nuk ishin shumë inkurajuese. Komuna e Ferizajit - Drejtoria e Urbanizmit, Pronës, Kadastrit Gjeodezisë dhe Mbrojtjes së Ambientit/Ferizaj Municipality - The Department of Urban Planning, Property, Cadastre, Geodesy and Environment Protection, Plani Zhvillimor Urban i Ferizajt 2008–2015+/Urban Development Plan of Ferizaj 2008–2015+, October 2009, Pg.9 Sot Ferizaj është shndërruar në një qendër të rëndësishme ekonomike. Disa fabrika dhe ish-ndërmarrje ende funksionojnë deri më sot, p.sh Fabrika e Tubave të Çeliktës, Fabrika e Tullave, Fabrika e Vajit, Kombinati i drurit dhe Fabrika e Tullave kanë ndërtuar bazën për. zhvillimin ekonomik të komunës. Drejtoria per ekonomi ne Ferizaj/The economy Departament of Ferizaj

Edhe pse zhvillimi ekonomik i komunës së Ferizajt doli nga lufta me një ekonomi shumë të brishtë, periudha e saj e tranzicionit filloi ndërtimin e një sistemi të qëndrueshëm ekonomik të bazuar kryesisht në zhvillimin e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme, edhe pse jo në nivel të kënaqshëm. Komuna e Ferizajt bazuar në pozitën gjeografike dhe resurset e saj ka një perspektivë të ndritur në aspektin e zhvillimit ekonomik në të gjitha degët e saj. Për një perspektivë afatshkurtër dhe afatmesme, mundësitë e zhvillimit ekonomik të KB-ve janë në industrinë e ndërtimit, industrinë e përpunimit të drurit, turizmin dhe agrobiznesin. Politika e kredisë ka ndikuar ndjeshëm në politikat aktuale të kreditimit, nëse nuk ka ndryshime. Si rezultat, kjo vetëm do ta komplikojë perspektivën zhvillimore në të ardhmen e afërt të komunës sonë dhe të Kosovës në përgjithësi.

 Burime natyrore 
Ferizaj ka një pjesë të madhe malore të mbuluar me pemë, malet e Sharrit, zona e cila paraqet një nga pasuritë kryesore natyrore, me një botë të larmishme flore dhe faune dhe minerale të dallueshme që ende nuk janë studiuar mirë. Zonat fushore mbulohen kryesisht nga depozitime të epokës neogjene, të cilat përmbajnë minerale të dobishme si rërë kuarci afër fshatit Mirosala, argjil, ujë mineral afër fshatit Burrnik, rezerva nafte, zink dhe plumb. Ferizaj ka shumë burime nëntokësore, duke përfshirë këtu ujin natyror dhe mineral. Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj,
Strategjia e zhvillimit ekonomik lokal 2005–2007/Strategy of local economic development 2005–2007, Ferizaj, March 2005, Pg.8-9 Një shembull i mirë i përdorimit të mençur të këtyre burimeve është fabrika e përpunimit të ujit në Miros  .

 Tabela e burimeve natyrore 
Vendi Pasuri të nëndheshme Sipërfaqet e minierave dhe mineraleve Zonat e prerjes së pyjeve Babush Qymyri Qymyri Bibaj Rërë kuarci Argjili Burrnik 23% Dremjak 2% Jezerc 1% Koshare Qymyri Mirosalë Rërë kuarci Nikadin Humus Pleshinë 10% Rahovicë 1%
Komuna e Ferizajit - Drejtoria e Urbanizmit, Pronës, Kadastrit Gjeodezisë dhe Mbrojtjes së Ambientit/Ferizaj Municipality - The Department of Urban Planning, Property, Cadastre, Geodesy and Environment Protection, Plani Zhvillimor Urban i Ferizajt 2008–2015+/Urban Development Plan of Ferizaj 2008–2015+, October 2009, Pg.59

 Roli i Administratës Lokale në zhvillimin ekonomik të Ferizajt 
Administrata komunale përkundër vështirësive buxhetore po mundohet të krijojë kushte, lehtësira në të gjitha fushat për bizneset e vogla dhe të mesme. Në buxhetin e miratuar për vitin 2008, administrata komunale në programin e investimeve kapitale kap shumën prej 2.300.000€, vlerë simbolike, e mjaftueshme për zhvillimin ekonomik të Komunës së Ferizajt. Administrata komunale ka arritur marrëveshje me investitorin nga Sllovenia për të ndërtuar “Parkun Teknologjik” në zonën e planifikuar industriale në Gurëz, aty do të ndërtohen rreth 36 fabrika të profileve të ndryshme dhe do të mund të punësojnë rreth 600 punëtorë, po ashtu edhe administrata komunale është. në negociata me firmën prestigjioze suedeze EC PLAST, e cila është shumë e interesuar për transferimin e teknologjisë dhe kapitalin e saj në komunë. Po ashtu, administrata lokale e Ferizajt është në kontakt me biznesin tonë të cilët e ushtrojnë biznesin e tyre jashtë vendit, pa hezituar që përvojën e tyre kapitale ta sjellin në vend të tyre, sepse komuna e Ferizajt tashmë është duke krijuar kushte adekuate për bizneset. Bashkim Çerkini, Master Degree Thesis, Academic Year 2011–2012, University of Business and Technology - UBT, Prishtina, May 2012, Pg.4 and 5

 Aktivitet ekonomik 
Komuna e Ferizajit - Drejtoria e Urbanizmit, Pronës, Kadastrit Gjeodezisë dhe Mbrojtjes së Ambientit/Ferizaj Municipality - The Department of Urban Planning, Property, Cadastre, Geodesy and Environment Protection, Plani Zhvillimor Urban i Ferizajt 2008–2015+/Urban Development Plan of Ferizaj 2008–2015+, October 2009, Pg.59

Sektorët e zhvillimit të ekonomisë së Ferizajt përfshijnë :

 Sektori publik ose sektori shtetëror
 Sektori privat apo bizneset e drejtuara private.Bashkim Çerkini, Master Degree Thesis, Academic Year 2011–2012, University of Business and Technology - UBT, Prishtina, May 2012, Pg.13

Në komunën e Ferizajt. aktiviteti ekonomik zhvillohet nga 25 ndërmarrje sociale dhe private. Fabrika e naftës, e cila u komercializua në shtator 2001, ka 160 punonjës me kohë të plotë. 25 prej këtyre punonjësve marrin ndihmë sociale, kurse 20 prej tyre i përkrahin. Të ardhurat mesatare janë 325 euro. Ndërmarrja tjetër e komercializuar është fabrika e prodhimit dhe përpunimit të frutave ekzotike “Minex” e cila ka 210 punëtorë. Ndërmarrjet e privatizuara në komunën e Ferizajt janë: “Plantacioni i pemëve”, ka 67 punëtorë dhe Kombinati i drurit me emrin: “Tefik Qanga”. Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Strategjia e zhvillimit ekonomik lokal 2005–2007/Strategy of local economic development 2005–2007, Ferizaj, March 2005, Pg.12-13

 Sektori privat 
Sot, sektori privat i ekonomisë paraqet bazën e tij kryesore ekonomike. Sipas të dhënave të Departamentit për Ekonomi dhe Financa të Komunës së Ferizajt numri i bizneseve të vogla dhe të mesme të regjistruara arrin në 4413, në të cilat biznese janë të punësuar 9.137 punëtorë. Ferizaj ka qendrën e regjistrimit të bizneseve, ku taksat për bizneset e vogla janë 5 euro, ndërsa për korporatat është 22 euro. Bazuar në statistikat e Qendrës së Regjistrimit të Bizneseve në Ferizaj, për një periudhë prej 6 Mujore aktivitetet e biznesit kanë legalizuar mbi 400 biznese të reja. Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Strategjia e zhvillimit ekonomik lokal 2005–2007/Strategy of local economic development 2005–2007, Ferizaj, March 2005, Pg.13

 Zhvillimi i industrisë dhe biznesit në Ferizaj 
Ka një sërë ndihmash në dispozicion të Bizneseve të Vogla dhe të Mesme (NVM) nga organizata vendore dhe ndërkombëtare si: OEK, EICC, REA, USAID dhe të tjera. Organizatat ofrojnë ndihmë për të mundësuar zhvillimin e produkteve dhe tregut të ri. Mbështetje kanë edhe disa institucione në nivel shtetëror, për të krijuar klimë në favor të zhvillimit ekonomik. Kjo i referohet veçanërisht vendosjes së arsimit profesional, standardeve të certifikimit, menaxhimit të cilësisë, prodhimit, etj. Të gjitha këto aktivitete mund të kontribuojnë në stabilizimin e NVM-se si bazë e rëndësishme e ekonomisë së Ferizajt të Kosovës dhe lirive për më shumë produkte në tregun kosovar, duke ofruar edhe mundësi punësimi. Autoritetet në komunë kanë shumë aktivitete të ndërmarra për zhvillimin e mirëfilltë të bizneseve, duke filluar nga:

 Lehtësimi i aksesit 
 Dhënia e pëlqimit për heqjen e procedurave të zgjeruara të regjistrimit të biznesit
 Dhënia e lejes së punës
 Përmirësimi i infrastrukturës etj. . . Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Plani zhvillimor Urban i Ferizajit (2008–2015+)/Urban Development plan of Ferizaj (2008–2015+), Ferizaj, Tetor 2009, Pg.25-26

 Problemet dhe sfidat 
 Mungesa e buxhetit
 Infrastruktura
 Struktura e rëndë e bizneseve
 Shfrytëzimi i kapaciteteve të vogla të kapaciteteve ekzistuese industriale tregtimi paradimensional
 Mbrojtja e konsumatorit
 Mbrojtja dhe stimulimi i prodhimit
 Degradimi i burimeve turistike lokale
 Degradimi i tokës bujqësore dhe humbja e këtij aktiviteti
 Format dhe parcela të vogla. Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Plani zhvillimor Urban i Ferizajit (2008–2015+)/Urban Development plan of Ferizaj (2008–2015+), Ferizaj, Tetor 2009, Pg.29

 Kellogg Brown & Root 
parapamje| Foto ajrore e Kampit Bondsteel, KFOR, Task Force, Zyra për Marrëdhënie Publike Falcon, Ferizaj
Brown & Root duke ndihmuar në ndërtimin e Camp Bondsteel si një nga bazat më të mëdha ushtarake në vend, ka punësuar rreth 7000 punonjës. Që nga korriku i vitit 1999, kur forcat e KFOR-it hynë në Kosovë, qytetarëve të Kosovës iu ofrua mundësia për të punuar për kontraktorët e huaj Përmes Bondsteel shumë kosovarë panë mundësinë e punësimit në Afganistan dhe Irak . Që nga viti 2001 kur forcat ushtarake amerikane hynë në Afganistan, një numër i madh kosovarësh ishin punësuar atje si staf mbështetës i ushtrisë, përmes kompanisë kontraktuese KBR (Kellogg Brown & Root). Sipas të dhënave nga bankat që operojnë në Kosovë, shtrirja rajonale e punëtorëve kosovarë që punojnë në Afganistan është e përqendruar në Ferizaj me 56% të gjithsej punëtorëve në Afganistan. Instituti Gaphttp://www.institutigap.org/documents/77170_Analiza23.pdfKomuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Plani zhvillimor Urban i Ferizajit (2008–2015+)/Urban Development plan of Ferizaj (2008–2015+), Ferizaj, Tetor 2009, Pg.67
 Analiza SWOT 
Analiza SWOT për Bizneset
Përshkrimi Numri i lëndëve Numri i punonjësve Ndërmarrjet bujqësore 4 152 Pylltaria 1 62 Ndërmarrjet tregtare 7 353 Industria përpunuese 8 2443 Shërbimet publike 1 58 Ndërtimi 2 208 Riparime dhe mirëmbajtje 1 235 Hotele dhe restorante 2 46 Transporti 2 329 Ndërmarrje financiare (sigurime) 1 9 Total 25 3743 
Analiza SWOT për industrinë
Përparësitë Disavantazhet Mundësitë Tradita industriale infrastrukturës riaktivizimi i infrastrukturës ekzistuese Pozicioni i favorshëm gjeografik struktura e pafavorshme e bizneseve Rimëkëmbja e profesionistëve të burimeve njerëzore Ekzistenca e burimeve natyrore rritja e papunësisë ristrukturimi i proceseve të prodhimit bazuar në fleksibilitet Burimet Njerëzore shfrytëzimi i ulët i kapaciteteve industriale Investitorët nga diaspora) Ndërmarrjet tregtare Kuadri i pamjaftueshëm profesional krijimi i partneriteteve Ekzistenca e zonave të veçanta prodhuese industriale teknologji e vjetëruar Ekzistenca e bizneseve të vogla dhe të mesme prodhuese Buxheti i pamjaftueshëm Procesi i privatizimit politikë fiskale dhe kredi jo të përballueshme

Swot Analiza rreth tregtisë
Përparësitë Disavantazhet Mundësitë Kërcënimet Pozicioni gjeografik Infrastruktura Stimulimi i produkteve vendase Tregtia e zezë informale Tradita (Përvoja) Parashikimi i kapacitetit tregtar Burime natyrore  Ekzistenca e pranisë ndërkombëtare 

 Bujqësia 
Qyteti i Ferizajt ka toka pjellore bujqësore. Sektori i bujqësisë i rajonit të Ferizajt (duke përfshirë: Kaçanikun, Shtërpcën, Elez Hanin, Shtimen ) ka potencial për shkak të fondit të madh të tokës pjellore, e cila ka furnizuar shumë fabrika (si p.sh. fabrika e naftës). Cilësia e këtyre tokave bujqësore garanton kushte të favorshme për prodhimin e mallrave bujqësore (fruta, perime), të cilat mund të eksportohen jashtë qytetit/shtetit për shkak të pozicionit të mirë gjeografik. Bujqësia është sektori kryesor ekonomik që siguron pjesën më të madhe të të ardhurave në periudhën e pasluftës, sepse 2/3 e popullsisë jeton në zonat rurale. Produktet e fermerëve në sektorin privat plotësojnë nevojat e konsumit familjar, prandaj nuk ka mbetur asgjë për tregti. Ferizaj posedon 16,954 ha tokë bujqësore dhe 13,315 ha pyje, në total 30,269 ha. Drithërat janë baza bujqësore për popullsinë, blegtorinë dhe përpunimin industrial. Më herët ka pasur me dhjetëra hektarë mbjellje me pemë, por për shkak të aktivitetit të faktorit antropogjen, ato hektarë tokë kanë mbetur pas. Në fshatrat e Ferizajt kultivohen : grurë, misër, luledielli, soje, patate siç përshkruhet në tabelën e mëposhtme: Komuna e Ferizajit/Municipality of Ferizaj, Strategjia e zhvillimit ekonomik lokal 2005–2007/Strategy of local economic development 2005–2007, Ferizaj, March 2005, Pg.13
Drithërat Hektarë me plantacione Gruri 16710 misër 2960 Bimë foragjere 1970 Tërshërë 380 Perimet 380 Frutat 350 Patate 320 Elbi 150
Bujqësia është e përhapur në pjesët rurale të Kosovës, por jo intensive, pothuajse në të njëjtin nivel zhvillimi si degët e tjera të ekonomisë. Pas luftës, Kosova po përballet me ndryshime rrënjësore të sistemit ekonomik që ka trashëguar, transformimin e saj nga një sistem i centralizuar ekonomik në një ekonomi të tregut të hapur. Bashkim Çerkini, Master Degree Thesis, Academic Year 2011–2012, University of Business and Technology - UBT, Prishtina, May 2012, Pg.4

 Vertisol 
Ky lloj toke formohet në lugina (200–600 m lartësi). Vertisolet janë të pranishme në të gjitha format e relievit, por kryesisht në tarracat e sheshta liqenore nën klimë gjysmë të thatë. Kjo është një tokë shumë e zakonshme në Kosovë dhe mbulon sipërfaqe të konsiderueshme (108 444 ha ose rreth 10%) në komunat e Ferizajt, Lipjanit, Rahovecit, Vuçitrnit, Kamenicës, Gjilanit, Gllogocit, Prishtinës, etj. Country pasture/Forage resource profile , Dr. Muhamet A. Kamberi, Republic of Kosovo, Chapter II

 Tokë pseudogley 
Është i pranishëm në rajone gjysmë të lagështa dhe të lagështa me më shumë se 700 mm të reshjeve. Kjo tokë është e pranishme në Ferizaj, Gjakovë, Vitinë, Podujevë, Prizren, Gllogoc, Istok etj. me gjithsej 40 245 ha ose 3.7%. Country pasture/Forage resource profile , Dr. Muhamet A. Kamberi, Republic of Kosovo, Chapter II

 Tokë gjysmëgley 
Ky lloj toke zakonisht shoqërohet me fluvisole dhe zë vetëm 1,26% të sipërfaqes me më të pranishme në Rahovec, Lipljan, Gjilan, Vitinë, Gjakovë, Shtime, Ferizaj etj. Country pasture/Forage resource profile , Dr. Muhamet A. Kamberi, Republic of Kosovo, Chapter II

 Bletaria 
Bletaria është një nga degët më të rëndësishme dhe më të vjetra të bujqësisë në komunitetin tonë. Resurset e bletarisë në Ferizaj llogariten të jenë rreth 3000 koshere me bletë. Bashkia në dy vitet e fundit ka rritur interesimin e fermerëve për rimëkëmbjen e sektorit të bujqësisë dhe kultivimit të frutave. 

 Turizmi 
Krahas pasurive të shumta natyrore në Ferizaj si malet e Jezercit dhe Gryka e Jezercit, shfaqet një fenomen i rrallë hidrografik ku bifurkacioni i lumit Nerodime rrjedh në dy drejtime të ndara, njëri në detin Egje dhe tjetri në detin e Zi . Komisioni Evropian përmes organizatës Care International ka filluar të zbatojë projektin e zhvillimit të turizmit rural, i cili do të sjellë përfitime për banorët vendas dhe do të krijojë kushte të mira për akomodimin e vizitorëve në vendet rurale, përmes zhvillimit të një game të gjerë aktivitetesh sportive dhe rekreative. Jezerci ka male dhe livadhe dhe është i përshtatshëm për lloje të ndryshme argëtimi. Natyra e saj ofron mundësi rekreacioni me avionë aeronautikë, gjithashtu ofron mundësi për alpinizëm, kalërim, gjueti, peshkim, ski etj.
Nr Vendi Potencialet natyrore për zhvillimin e turizmit Lloji i turizmit Niveli Infrastruktura Pyll Kulturore Vera Transit Lokal Vendase Ndërkombëtare Nivel i ulët Niveli mesatar 1 Ferizaj (qytet) 1 1 1 1 1 1 6 Burrnik 1 1 1 10 Dardani (Tankosiq) 1 1 1 12 Gërlicë 1 1 1 14 Jezerc 1 1 1 16 Koshare 1 11 24 Neredime e Epërme 1 11 29 Prelez i Jerlive1 11 30 Prelez i Muhaxherëve1 11 34 Slivovë 11 1 36 Sojevë1 11 Total 2 2 1 7 10 1 1 1 11

 Analiza SWOT për turizmin 
Pikat e forta Dobësitë Mundësitë Pozicioni gjeografik praktik Mungesa e një planifikimi të mirë urban Shfrytëzimi i burimeve natyrore Burimet natyrore të disponueshme Mungesa e infrastrukturës së mirë Përmirësimi i infrastrukturës ekzistuese Bifurkacioni i lumit Neredime Buxheti i pamjaftueshëm Donacione nga investitorë dhe organizata të huaja Ekzistenca e zonave të veçanta për turizëm Mungesa e marketingut turistik Zhvillimi i zonave turistike të fundjavës

 Shih edhe 

 Rajoni i Ferizajt
 Ekonomia e Kosovës

 Referime 

Kategoria:Ekonomia e Kosovës
Kategoria:Komuna e Ferizajt