Kali i Przewalski-t

Kali i Przewalski-t (Equus ferus przewalskii ose Equus przewalskii) i quajtur edhe takhi, kali i egër Mongol ose kali Dzungian, është një kal i rrallë dhe i rrezikuar me origjinë nga stepat e Azisë Qendrore. Pasi u zhduk në natyrë,ai është rifutur në habitatin e tij vendas që nga vitet 1990 në Mongoli në Parkun Kombëtar Khustain Nuruu, Rezervatin Natyror Takhin Tal dhe Khomiin Tal, si dhe disa zona të tjera në Azinë Qendrore dhe Evropën Lindore. Megjithatë,statusi i zbutjes së këtyre kafshëve është vënë në pikëpyetje.Pozicioni i tij taksonomik është ende i debatuar, me disa taksonomistë që e trajtojnë kalin e Przewalski si një specie,të tjerë si nënspecie të kalit të egër ose një varietet i egër i kalit të zbutur. Ai është emëruar nga gjeografi dhe eksploruesi rus Nikołaj Przewalski.

Kali i  Przewalskit është konsideruar prej kohësh i vetmi kalë i egër i mbetur, në kontrast me Mustangun amerikan ose Brumby australian, të cilët janë kuaj të egër që rrjedhin nga kafshët shtëpiake.Ky supozim u sfidua në vitin 2018 ,kur analizat e ADN-së së mbetjeve te kalit të lidhur me kulturën 5000-vjeçare Botai të Azisë Qendrore,zbuloi se kafshët ishin të prejardhjes Prezewalski.

 Taksonomia 
Kali i Przewalski-t u përshkrua zyrtarisht si një specie e re në vitin 1881 nga Ivan Semyonovich Polyakov, megjithëse pozicioni taksonomik i kalit të Przewalski mbetet i diskutueshëm dhe nuk ekziston një konsensus nëse është një specie e plotë (si Equus przewalskii), një nëngrup i kalit të egër (si Equus ferus przewalskii) apo edhe një nënpopullim i kalit shtëpiak.Shoqëria Amerikane e Mamalogistëve e konsideron kalin e Przewalksi dhe Tarpanin si nënspeciet e Equus ferus, dhe e klasifikon kalin shtëpiak si specie të veçantë Equus caballus.

 Karakteristikat 
Kali i Przewalski-t është i ndërtuar në mënyrë më të fortë në krahasim me kuajt e zbutur, me këmbë më të shkurtra, megjithëse është shumë më i vogël dhe më i shkurtër se të afërmit e tij të zbutur. Lartësia tipike është 122-142 cm, dhe gjatësia është rreth 2.1 metra dhe peshon rreth 300 kg . Gëzofi është përgjithësisht në të bardhë dhe varjon nga kafe e errët ne kafe më të zbehtë  dhe të verdhë-bardhë në bark, si dhe rreth surratit. Këmbët e kalit të Przewalski janë shpesh me vija të dobëta, gjithashtu tipike për shenjat primitive.Qafa qëndron e drejtë dhe nuk shtrihet aq përpara,"Przevalsky's Wild Horse", Nature, 30:391-392 (1884). ndërsa bishti është rreth  i gjatë,me flokë më të shkurtër se sa tek kuajt e zbutur. Thundrat e kalit të Przewalski janë më të gjata në pjesën e përparme dhe kanë brirë të dukshëm më të trashë se sa kuajt e tjerë, një përshtatje që përmirëson performancën e thundrave në terren.Patan-Zugaj, B., Hermann, C., & Budras, K.-D. (2013). 

 Referime 

 Leximi më tej 


















Kategoria:Gjitarë të Evropës