Shtetet pas-sovjetike

Shtetet post-sovjetike, të njohura gjithashtu si ish-Bashkimi Sovjetik (FSU), ish-Republikat Sovjetike, janë 15 shtetet sovrane që ishin republika të Bashkimit Sovjetik, të cilat dolën dhe u rishfaqën nga Bashkimi Sovjetik pas shpërbërjes së tij në 1991.

Rusia është shteti kryesor de facto i njohur ndërkombëtarisht pasardhës i Bashkimit Sovjetik pas Luftës së Ftohtë; ndërsa Ukraina, me ligj, ka shpallur se është një pasardhës i shtetit si i SSR së Ukrainës ashtu edhe i Bashkimit Sovjetik, të cilët mbetën në mosmarrëveshje për pronat në pronësi të dikurshme sovjetike.

Tre shtetet baltike – Estonia, Letonia dhe Lituania – ishin të parët që shpallën pavarësinë e tyre nga BRSS, midis marsit dhe majit 1990, duke pretenduar vazhdimësi nga shtetet origjinale që ekzistonin përpara aneksimit të tyre nga Bashkimi Sovjetik në 1940. Pjesa e mbetur 12 republika të gjitha u ndanë më pas, të 12 prej të cilave u bashkuan me Bashkësinëë e Shteteve të Pavarura (CIS) dhe shumica e 12 u bashkuan me Organizatën e Traktatit të Sigurisë Kolektive (CSTO). Në të kundërt, shtetet baltike u fokusuan në anëtarësimin në Bashkimin Evropian (BE) dhe NATO. Zyrtarët e BE-së kanë theksuar rëndësinë e Marrëveshjeve të Asociimit ndërmjet BE-së dhe shteteve post-sovjetike.

Disa shtete të diskutueshme me shkallë të ndryshme njohjeje ekzistojnë brenda territorit të ish-Bashkimit Sovjetik: Transnistria në Moldavinë lindore, Abkhazia dhe Osetia e Jugut në Gjeorgjinë veriore dhe Arcahu në Azerbajxhanin jugperëndimor. Që nga viti 2014, Republika Popullore e Donetskut dhe Republika Popullore e Luhanskut në Ukrainën e largët lindore kanë pretenduar pavarësinë. Të gjitha këto shtete të panjohura, përveç Arcahut, varen nga mbështetja e armatosur dhe ndihma financiare ruse. Arcahu është i integruar në Armeninë në një nivel de fakto, i cili gjithashtu mban [[Marrëdhëniet mes Armenisë dhe Rusisë|bashkëpunim të ngushtë me Rusinë. Përpara aneksimit të saj me Rusinë në mars 2014, e cila nuk njihet nga shumica e vendeve, Krimea u deklarua shkurtimisht një shtet i pavarur.

Në gjuhën politike të Rusisë dhe disa shteteve të tjera post-sovjetike, termi afër jashtë vendit (rusisht ближнее зарубежье "blizhnee zarubezhe") i referohet republikave të pavarura që u shfaqën pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik. Rritja e përdorimit të termit në anglisht lidhet me pohimet e së drejtës së Rusisë për të mbajtur ndikim të rëndësishëm në rajon. Presidenti rus Vladimir Putin ka deklaruar se rajoni është një komponent i "sferës së ndikimit" të Rusisë dhe strategjikisht jetik për interesat ruse. Koncepti është krahasuar me Doktrinën Monroe.

 Shiko edhe 

 Bashkimi Sovjetik

 Referime 


Kategoria:Vende të mëparshme në Azi
Kategoria:Vende të mëparshme në Evropë
Kategoria:Shpërbërja e Bashkimit Sovjetik
Kategoria:Vitet 1990 në Bashkimin Sovjetik