Papagalli rosela kokë-zbehtë

Papagalli rosela kokë-zbehtë (Platycercus adscitus), është një papagall me bisht të gjerë të gjinisë Platycercus me origjinë nga Australia verilindore. Është një papagall me madhësi të moderuar me një kokë të verdhë të zbehtë, faqe kryesisht të bardha, pjesën e prapme të zezë dhe të artë të zbukuruar dhe pjesën e brendshme blu të zbehtë. Njihen dy nënlloje , megjithëse disa autoritete e konsiderojnë atë specifik me rozelën lindore të Australisë juglindore.

Gjendet në pyje të hapura, ushqehet me fara dhe fruta. Ashtu si me roselat e tjera, rosela me kokë të zbehtë i ndërton  foletë në zgavrat e pemëve të mëdha. Madje u zbulua se kishte një fole në një zgavër pemësh 50 cm nën tokë dhe jo mbi tokë. Ai përshtatet lehtësisht me avikulturën dhe shitet si zog kafazi.

 Taksonomia 
Papagalli rosela kokë-zbehtë u përshkrua zyrtarisht në 1790 nga ornitologu anglez John Latham dhe iu dha emri binom Psittacus adscitus. Epiteti specifik është nga latinishtja asciscere që do të thotë "të miratosh". Latham nuk specifikoi një lokalitet por në 1912 Gregory Mathews caktoi atë lokalitet si Cooktown, Queensland në Australinë verilindore. Papagalli rosela kokë-zbehtë tani vendoset në gjininë Platycercus që u prezantua në vitin 1925 nga Nicholas Aylward Vigors.

Ekzistojnë dy nënspecie, adcitusi i nominuar (Cape York Gadishulli) dhe pallicepsi më i njohur (Queensland lindor), i njohur si rosela me faqe blu, që u përshkrua në 1832 nga artisti anglez Edward Lear në Ilustrimet e tij të Familjes së Psittacidae, ose Papagallët. Lidhja më e afërt mendohej të ketë qënë rozella lindore, e cila e zëvendëson atë në Australinë juglindore. Hibridet e të dyve në taksonomi  janë regjistruar aty ku vargjet e tyre takohen në verilindje të Uellsit të Ri Jugor dhe Queensland juglindor. Sidoqoftë, një studim mitokondrial i vitit 2017 zbuloi se lidhja më e afërt ishte në fakt rozella veriore dhe se rozella lindore ishte një degë e mëparshme.

Emra të tjerë të zakonshëm që shihen herë pas here përfshijnë roselën  e zbehte , rozelën Moreton Bay, roselën blu dhe roselën me faqe blu për nënspeciet veriore.Lendon, p. 196 Termi roselë me faqe të bardhë është përdorur për një specie ose superspecie që kombinon format me kokë të zbehtë dhe ato lindore.

 Përshkrim 
Rozela me kokë të zbehtë është 33 cm (13 in) e gjatë, e cila përfshin gjatësinë 15 cm të bishtit të saj. Pjesa e poshtme e saj është blu e zbehtë,  pjesa e sipërme e gjoksit dhe koka janë ngjyrë të verdhë kremoze të zbehtë, bishti është blu ne te zi  dhe jeshil . Pendët e shpatullave dhe shpinës janë me tehe të zeza me të verdhë të ndezur, duke krijuar një pamje të gërvishtur. Në këto kufij të racës veriore, e verdha është më e zbehtë me një nuancë blu të zbehtë. Faqet janë tërësisht të bardha në nëngrupin jugor, dhe pjesërisht të skuqura me blu në pjesët e poshtme në nënspecien veriore.  Sqepi është i  zbehtë blu ne te bardhë dhe këmbët gri të errët. Sytë janë të verdhë-kafe.  Gjinitë  janë të ngjashme në pamje, megjithëse femra është pak më e vogël dhe më e shurdhër.[13]

 Shpërndarja dhe habitati 
Nënspeciet e emeruar  adscitus gjenden nga Gadishulli Cape York në jug deri në Cardwell në Queensland qendrore-veriore. Ekziston një gamë e gjerë e formave të ndërmjetme, ndërsa nënlloji  jugor  palliceps shtrihet nga Townsville dhe tregon në brendësi të jugut në verilindje të Uellsit të Ri Jugor në afërsi të lumit Clarence.Lendon, p. 197 Është e zakonshme në të gjithë gamën e saj. Habitati i tij i preferuar është pylli i hapur, por është përshtatur mirë me modifikimin njerëzor të peizazhit rural dhe madje mund të bëhet dëmtues i pemishteve dhe kulturave të drithërave. Lugat e ujitjes ndihmojnë speciet në kufijtë perëndimorë më të thatë të gamës së tij.Forshaw, p. 240

Ajo u prezantua gjithashtu në Hawaii në 1877, por ishin zhdukur atje nga fundi i viteve 1920.

 Ushqyerja 
djathtas|parapamje|300x300px|Në Dayboro, juglindje Queensland.
Ajo ha barin , farat dhe frutat e pemëve, duke përfshirë çamçakëzin e kuq të lumit (Eucalyptus camaldulensis), lisin e lumit (Casuarina cunninghamiana), borën në verë (Melaleuca linariifolia) , melaleuca të tjera dhe guaskën e ashpër (Xanthium strumarium). 14] Zogjtë janë të pjesshëm ndaj gjembit skocez të futur (Onopordum acanthium).[16]

 Mbarështimi 
Sezoni i mbarështimit ndryshon sipas rajonit, me zogjtë jugorë  folezojnë nga shtatori në dhjetor dhe ato veriore më vonë nga shkurti në qershor.Forshaw, p. 240  Vendi i foleve është zakonisht një zgavër mbi 1 m thellë në një trung peme kudo deri në 30 m mbi tokë. Edhe pse u gjet në një fole në trung të zbrazët nën tokë. Një tufë prej pesë ose gjashtë (edhe pse janë regjistruar deri në nëntë) vezë të rrumbullakëta, të bardha dhe pak me shkëlqim, me përmasa 26 x 22 mm, është hedhur.

 Blegtori 
Lloji është relativisht i guximshëm dhe i lehtë për tu mbajtur në kultivim. Mund të jetë agresive dhe kështu rekomandohet të ndahet nga zogjtë e tjerë në robëri.Lendon, p. 199

 Referime 

 Tekstet e cituara 



Kategoria:IUCN Red List least concern species
Kategoria:Papagallët