Bashkëtingëllorja paragjuhore

Bashkëtingëlloret paragjuhore janë bashkëtingëllore të artikuluara me pjesën e përparme fleksibël të gjuhës. Ndër vendet e artikulimit, vetëm bashkëtingëlloret paragjuhore mund të ndahen në sa më shumë lloje artikulimesh: apikale (duke përdorur majën e gjuhës), laminale (duke përdorur tehun e gjuhës), kube (me gjuhën e grumbulluar lart), ose nënapikale (duke përdorur pjesën e poshtme të gjuhës) si dhe artikulime të ndryshme postalveolare (disa prej të cilave përfshijnë edhe pjesën e pasme të gjuhës si artikulues): palato-alveolare, alveolo-palatale dhe retrofleksive. Vetëm pjesa e përparme e gjuhës (koronale) ka një shkathtësi të tillë midis vendeve kryesore të artikulimit, duke lejuar një larmi të tillë dallimesh.

 Vendet e artikulimit 
Vendet paragjuhore të artikulimit përfshijnë bashkëtingëlloret dentare në dhëmbët e sipërm, bashkëtingëlloret alveolare në mishrat e sipërm (kreshta alveolare), bashkëtingëlloret e ndryshme postalveolare (përfshirë palato-alveolare me kube, alveolo-palatale dhe retrofleksive apikale) menjëherë pas kësaj, bashkëtingëlloret subapikale retroflekulare mbrapsht kundër qiellzës së fortë, dhe bashkëtingëllore gjuhoro-buzore me gjuhën kundër buzës së sipërme. Bashkëtingëlloret alveolo-palatale dhe gjuhoro-buzore ndonjëherë sillen si bashkëtingëllore mesgjuhore dhe buzore, përkatësisht, më shumë sesa si paragjuhore.
+Bashkëtingëlloret paragjuhoreSimboli
IPAkuptimiVendi i artikulimitpasive(gojë)⟨s̪⟩dhëmbore⟨s̟⟩avancuar(dhëmboro-alveolare)⟨s͇⟩alveolare⟨s̠⟩e mbrapme(postalveolare)aktive(gjuhë)⟨s̺⟩apikale⟨s̻⟩laminale⟨ʂ⟩retrofleksivedytësore⟨sʲ⟩paragjuhore e palatalizuar⟨ɕ⟩alveolo-palatale⟨ʃ⟩palato-alveolare⟨sʷ⟩paragjuhore e buzorëzuar⟨sˠ⟩paragjuhore e velarizuar⟨sˤ⟩paragjuhore e faringalizuarKoha e fillimit të zërit⟨sʰ⟩paragjuhore e aspiruar

 Shembuj 
Në filologjinë arabe dhe malteze, shkronjat e diellit përfaqësojnë bashkëtingëllore paragjuhore.

 Shiko edhe 

 Vendi i artikulimit

 Referime 

 Leximi më tej 


Kategoria:Bashkëtingëllore paragjuhore
Kategoria:Fonetikë artikulative