Superqindvjeçarët

Superqindvjeçarët (njëjës, superqindvjeçari) është njē term nga fusha e gjerontologjisë me të cilin emërtohen individët që kanë arritur moshën 110 vjeç e tutje. Kjo moshë arrihet nga rreth 1 në 1.000 njēqindvjeçarë.  
 Hyrje 
Gjerontologu Anderson bashkë me një grup studiuesish arriti në përfundimin se superqindveçarët jetojnë një jetë tipikisht pa sëmundje të theksuara të lidhura me moshën derisa të arrihet jetëgjatësia maksimale e njeriut. 

Në vitin 1902, Margaret Ann Neve, e lindur në vitin 1792, u bë superqindvjeçarja e parë femër e verifikuar. Jeanne Calment nga Franca, e cila vdiq në vitin 1997 në moshën 122 vjeç dhe 164 ditë, kishte të dokumentuar jetëgjatësinë më të madhe të njeriut të njohur deri më tani. Njeriu i gjinisë mashkullore më i vjetër i verifikuar ndonjëherë është Jiroemon Kimura i Japonisë, i cili vdiq në vitin 2013 në moshën 116 vjeç dhe 54 ditë. 

Nga superqindvjeçarët shqiptarë, individët më të njohur, deri më tani janë: Fatime Ibrahimi, Halide Mehmeti, Hava Rexha, Tahir Morina, Xhemajl Jashari, Zaide Saliu.

 Incidenca 
Grupi i Kërkimeve të Gjerontologjisë mban një listë të lartë prej 30-40 njerëzish të gjallë të verifikuar si njerëzit më të vjetër. Studiuesit vlerësojnë, bazuar në një normë mbijetese prej 0.15% në 0.25% të njëqindvjeçarëve deri në moshën 110 vjeç, që duhet të ketë midis 300 dhe 450 superqindvjeçarë të gjallë në botë.   Një studim i kryer në vitin 2010 nga Instituti Max Planck për Kërkime Demografike gjeti 663 superqindvjeçarë të vlefshëm, të gjallë dhe të vdekur, dhe tregoi se vendet me numrin më të lartë të përgjithshëm (jo frekuencën) e superqindvjeçarëve (në renditje në rënie) ishin Shtetet e Bashkuara,  Japonia, Anglia plus Uellsi, Franca dhe Italia.   Superqindvjeçari i parë i verifikuar në historinë njerëzore ishte holandezi Geert Adriaans Boomgaard (1788–1899),  dhe vetëm në vitet 1980 mosha më e vjetër e verifikuar tejkaloi 115.

 Etimologjia 
Termi superqindvjeçar - supercentenarian ka ekzistuar që prej të paktën shekullit XIX.   Termi ultraqindvjeçar - ultracentenarian është përdorur gjithashtu për të përshkruar dikë mbi 100  - Norris McWhirter, redaktor i Librit të Rekordeve Guinness, e përdori këtë fjalë në korrespondencën e tij me studiuesin e pretendimeve të moshës së shtyrë dhe pleqërisë së thellë A. Ross Eckler Jr. në vitin 1976, ndërsa ishte popullarizuar më tej në vitin 1991 nga William Strauss dhe Neil Howe në librin e tyre Generations . Ndërkohë, semisupercentenarian është përdorur për emërtimin e intervalit të moshës 105-109 vjeç.  Referencat e hershme ndaj superqindvjeçarëve priren të nënkuptojnë thjesht "dikush që është mbi 100 vjeçar", por kufiri 110 vjet e tutje mbi të është kriteri i pranuar i gjerontologëve, gjeragogëve dhe demografëve.

 Shih edhe 
 Pleqëria
 Gjeragogjia
 Demografia
 Jetëgjatësia
 Gjerontologjia
 Shekulli i jetës
 Njëqindvjeçarët
 Njerëzit me të vjetër
 Njëqindvjeçarët shqiptarë

 Referime