Ögedei Han

Ögedei (Mongolisht: Өгэдэй, Kinezisht: 窩闊台; c. 1186 – 11 dhjetor 1241) ishte djali i tretë i Xhingis Han dhe Kagani i dytë i Perandorisë Mongole, duke pasuar babanë e tij. Ai vazhdoi zgjerimin e perandorisë që babai i tij kishte filluar, dhe ishte një figurë botërore kur Perandoria Mongole arriti masën e saj më të largët perëndim dhe jug gjatë pushtimeve mongole të Evropës dhe Azisë Lindore.John Joseph Saunders The History of the Mongol Conquests, p. 74. Si të gjithë djemtë kryesorë të Xhingisit, ai mori pjesë gjerësisht në pushtimet në Kinë, Iran dhe Azinë Qendrore.

Biografia
Gjatë sundimit të tij pushtimi i dinastisë Jin u krye, duke hyrë në kontakt (dhe më pas në konflikt) me dinastinë Song të Kinës jugore, duke filluar në vitin 1235 një luftë që nuk do të mbaronte deri dyzet e pesë vjet më vonë, që nga nën sundimin e Kubilaji Han, me kontroll të plotë të Kinës.

Në mbretërimin e tij ai gjithashtu iu nënshtrua vasaliteve të mbretërisë së Koresë dhe pushtimi i Persisë mbaroi dhe filloi pushtimi mongol i Evropës, i komanduar nga nipi i tij Batu Han dhe i kryer nga gjeneralët e tij Subutai, Kaidu dhe Kadan. Nga stepat ruse, të kontrolluara më parë nga Orde e Artë, ushtritë mongoleze shkatërruan të gjithë rezistencën në Evropën Lindore, duke shkatërruar Lituaninë, Poloninë, Silesinë, Hungarinë, Kroacinë dhe Bullgarinë, dhe duke mposhtur ushtritë polake dhe hungareze në beteja të veçanta, Beteja e Legnicës dhe ajo e Sajos, përkatësisht. Sidoqoftë, vdekja e parakohshme e udhëheqësit nënkuptonte tërheqjen e ushtrive mongole, duke ngjallur kështu rrezikun e një nënshtrimi të plotë të Evropës në një luzmë barbare.

Zgjerimi mongol në të gjithë kontinentin aziatik solli stabilitetin politik, duke rivendosur trafikun tregtar përmes Rrugës së Mëndafshit midis Lindjes dhe Perëndimit.

Pas vdekjes së tij, djali i tij Güyük e pasoi atë në vitin 1246, pas pesë viteve të regjencës të vejushës Töregene Khatun.

 Referime 

Kategoria:Lindje 1186
Kategoria:Vdekje 1241
Kategoria:Hanët e mëdhenj të Perandorisë Mongole