Krasnodari

Krasnodari (Rusisht: Краснода́р) është një qytet dhe qendra administrative e Krasnodar Krai, Rusi, e vendosur në lumin Kuban, afërsisht 148 kilometra në verilindje të portit të Detit të Zi të Novorossiysk. Në dekadën e kaluar Krasnodari ka përjetuar rritje të shpejtë të popullsisë, duke u bërë qyteti i dhjetë më i madh në Rusi, me 1,154,885 banorë.

Qyteti filloi në vitin 1793 si një kështjellë e ndërtuar nga Kozakët, dhe u bë një qendër tregtare për Rusinë jugore. Qyteti pësoi dëme të mëdha në Luftën e Dytë Botërore, por u rindërtua dhe u rinovua pas luftës. Krasnodar është një qendër kryesore ekonomike në Rusinë jugore; Në vitin 2012, Forbes e quajti Krasnodarin qytetin më të mirë për biznes në Rusi. Krasnodar është shtëpia e pamjeve të shumta, duke përfshirë Stadiumin Krasnodar. Aeroporti i tij kryesor është Aeroporti Ndërkombëtar Krasnodar.

Emri
Krasnodar u themelua më 12 janar 1794 (kalendari gregorian)Charter of Krasnodar, Article 1 si Yekaterinodar (Екатеринода́р). Emri origjinal nënkuptonte "Dhurata e Katerinës", duke njohur si dhënien e tokës nga Katerina e Madhe në rajonin e Kubanit për Kozakët e Detit të Zi (krijuar nga ish-kozakët Zaporozhianë) dhe Shën Katerina e Aleksandrisë, e cila konsiderohet të jetë mbrojtësja e qytetit. Statusi i qytetit u dha në vitin 1867.Cities and Towns of Russia Encyclopedia, pp. 217–218

Më 7 dhjetor 1920, si rezultat i Revolucionit të Tetorit, Jekaterinodar u riemërua Krasnodar (Dhurata e të Kuqve). Emri i ri përbëhet nga Krasno- (Красно- – 'e kuqe', d.m.th. komunist, por edhe forma arkaike/poetike e 'bukur'); dhe dar (дар – 'dhuratë').

Historia
Qyteti u fillua në vitin 1793 si një kamp ushtarak, pastaj si një kështjellë e ndërtuar nga kozakët për të mbrojtur kufijtë perandorak dhe për të mbrojtur sundimin rus mbi Circassia, një pretendim të cilin Turqia Osmane e kontestoi. Në gjysmën e parë të shekullit 19, Yekaterinodar u shndërrua në një qendër të ngjeshur të Kozakëve Kuban, duke fituar statusin e qytetit zyrtar në vitin 1867. Deri në vitin 1888 rreth 45,000 njerëz jetuan në qytet, i cili ishte bërë një qendër jetësore tregtare për Rusinë Jugore. Në vitin 1897 u ngrit në Yekaterinodar një obelisk për të përkujtuar historinë dyqind vjeçare të Kozakëve Kuban.

Gjatë Luftës Civile Ruse (1917-1922) qyteti ndryshoi duart disa herë, duke ardhur radhazi nën kontrollin e Ushtrisë së Kuqe dhe të Ushtrisë Vullnetare. Shumë kozakë kubanë, si të përkushtuar kundër bolshevikëve, mbështetën Lëvizjen e Bardhë. Lavr Kornilov, një gjeneral i Bardhë, pushtoi qytetin në 10 prill 1918, vetëm për t'u vrarë një javë më vonë kur një predhë artilerie bolshevike shpërtheu në fermën ku ai kishte ngritur selinë e tij.

Gjatë Luftës së Dytë Botërore njësitë e ushtrisë gjermane pushtuan Krasnodarin midis 12 gushtit 1942 dhe 12 shkurtit 1943. Qyteti u dha dëme të mëdha në luftime, por u rindërtua dhe u rinovua pas luftës. Forcat gjermane, përfshirë Gestapo dhe "skuadrat e ekzekutimit të lëvizshëm të SS", vranë mijëra hebrenj, komunistë dhe "partizanë të supozuar të komunizmit." U përdorën të shtëna, varje, djegie dhe madje edhe furgonë me gaz.Lichtblau (2014), p. 47-48

Në verën e vitit 1943, Sovjetikët filluan gjyqet, përfshirë qytetarët e tyre, për bashkëpunim me nazistët dhe për pjesëmarrje në krime lufte. Gjykimi i parë i tillë u zhvillua në Krasnodar nga 14 deri në 17 korrik 1943. Gjykata e Krasnodarit shqiptoi tetë dënime me vdekje, të cilat u krye në mënyrë të përmbledhur në sheshin e qytetit përpara një turme prej rreth tridhjetë mijë njerëz.

Ekonomia
Krasnodar është qendra ekonomike e Rusisë Jugore. Për disa vjet, revista Forbes e quajti Krasnodar qytetin më të mirë për biznes në Rusi. Sektori industrial i qytetit ka më shumë se 130 ndërmarrje të mëdha dhe të mesme.

Krasnodar është një zonë tregtare shumë e zhvilluar dhe ka qarkullimin më të madh vjetor në Rrethi Federal Jugor të Rusisë. Qarkullimi i tregtisë me pakicë në vitin 2010 arriti në 290 miliardë rubla. Për person, Krasnodar ka numrin më të madh të qendrave tregtare në Rusi. Në vitin e krizës 2009, Krasnodar vazhdoi të rritet, ndërsa shumica e qyteteve treguan një prirje negative në shitjen e mallrave.

Krasnodar ka shkallën më të ulët të papunësisë midis qyteteve të Rrethit Federal Jugor me 0.3% të popullsisë në moshë pune. Për më tepër, Krasnodar mban vendin e parë për sa i përket pagës mesatare më të lartë - 21,742 rubla për person.

Turizmi përfshin një pjesë të madhe të ekonomisë së Krasnodarit. Ka më shumë se 80 hotele në Krasnodar. Hilton Garden Inn, e hapur në vitin 2013, është hoteli i parë i klasit botëror në qytet.Центральная  Югополис, 30.04.2013

Klima
Krasnodar ka një klimë të lagësht subtropikale. Dimrat janë të ftohtë dhe të lagësht, me mbulesë të paqëndrueshme të borës. Temperatura mesatare në janar, muaji më i ftohtë i zonës është 1 ° C. Kushtet e motit në dimër ndryshojnë shumë në qytet; temperaturat mund të kalojnë 20 °C për disa ditë, por temperaturat nën −20 °C nuk janë të rralla për Krasnodar pasi qyteti nuk mbrohet nga malet nga valët e ftohta. Verërat zakonisht janë të nxehta, me një mesatare korriku prej 24.1 °C.

Qyteti merr 735 milimetra reshjesh çdo vit, me përhapje të drejtë gjatë gjithë vitit. Stuhitë ekstreme janë të rralla në zonën e Krasnodarit. Temperaturat ekstreme kanë filluar nga 32.9 40 në 40,7 °C, të regjistruara në 11 janar 1940 dhe 30 korrik 2000, përkatësisht.

Binjakëzimet
Krasnodar binjakëzohet me:

 Tallahassee, Florida, SHBA
 Karlsruhe, Gjermania
 Burgas, Bullgaria
 Harbin, Kina
 Ferrara, Italia
 Sukhumi, Gjeorgjia
 Nancy, Franca

Partner
 Nottingham, Anglia, Mbretëria e Bashkuar
 Jerevani, Armenia

 Referime 

Kategoria:Qytete në Rusi