Helenët

Helenët ishin një grup fisesh të lashta që jetonin në zonën e Detit Egje. Kolonitë dhe komunitete greqishtfolës kanë qenë themeluar historikisht në shumë vende të Mesdheut, por helenët kanë qenë gjithmonë të përqëndruar rreth Detit Egje, ku gjuha greke ka qenë e folur që nga lashtësia. 

 Historia dhe Etimologjia 
Proto-Helenët mundesisht mbërriti në zonën e quajtur tani Greqi, në pjesën jugore e  gadishullit Ballkanik, në fund të mijëvjeçarit të 3-të para Krishtit., Megjithëse, një migrimi më vonë, në rrugë detare, nga Anatolinë lindore drejt Armenisë moderne, ka qenë gjithashtu sugjeruar. Ka pasur të paktën dy migrime. Migrim i pari: jonianët dhe ajelionianet [latinisht: Aeleonian]. Ky migrimi ka rezultuar Greqinë Mikenase, në shekullin e 16-të. Dhe së dyti, pushtimi dorian (ose dorik) përreth pes shekullin e 11-të, duke zhvendosur grekët arkado-qipriotë, të cilët zbritën nga periudha Mikenase. Të dy migrime të ndodhin në periudha të mprehta, Mikenase në tranzicion në Epokën e Bronzit dhe migrimi dorik në rënies i Epokës së Bronzit. Ne diturisë aktuale, supozimi standarde është të të grupojë grekët jonike së bashku me grupin arkado-qipriot, si pasardhës i një migrimit i vetëm mes Epokën e Bronzit në kundërshtimin e dyfishtë me grupin perëndimore grekëve dorik.

Mikenase ishin në fund të fundit populli greko-folës i parë, vërtetuar nëpërmjet burimeve historike, shënime me shkrim në shkrimin Linear B., dhe nëpërmjet jehonat e tyre letrare në veprat e Homerit, disa shekuj më vonë. Mikenase shpejt depërtuan në Detin Egje dhe në shekullin e 15-të kishte arritur në Rodos, Kretë, Qipro, ku Teucer thuhet se ka themeluar koloninë edhe në brigjet e Anadollit.. Rreth 1200 BC dorianët, një tjetër greko-folëse populli, e ndjekur nga Epiri  Historianët kanë besuar se pushtimit dorian shkaktoi kolapsin e qytetërimit Mikenase, por ka të ngjarë që sulmi kryesor ishte bërë nga Raiders bregdetarë, "nga popujt e detit", të cilët lundruan në Mesdheun lindor, rreth 1180 pes.Chadwick John. (1976).The Mycenean world.Cambridge Univ. Press .p 178 ISBN 0-521-21077-1 Pushtimi dorik u pasua nga një periudhë të dobët vertetuar të migrimeve, i quajtur në mënyrë të përshtatshme "Mosha greke errët", por nga 800 pes peizazhi e Greqisë Arkaike dhe Klasike ishin i dukshëm. Në epikave homerike, grekët e prehistorisë shihen si paraardhësit e qytetërimit të hershëm klasike të kohës së vet Homerit. ndërsa panteoni Mikenas përfshihen shumë prej hyjnive (p.sh. Zeusi, Poseidoni dhe Hadesi), dëshmuar në fenë greke e mëvonshme.
 Shih edhe 
 Greqia e lashtë

 Referime 

Kategoria:Grekë të lashtë
Kategoria:Fise të lashta në Ballkan