Skellefteå

Skellefteå (Laponishtja Ume: Syöldate, Laponishtja e Jugut Skillehte ose Syöldete) është qytet në provincën Västerbotten, Suedi, ndodhet rreth 15 km nga Bottenviken dhe Skelleftehamn.

Skellefteå ndonjëhere quhet "Guldstaden" (Qyteti i Artë) për shkak të aktiviteteve të gjata të Boliden AB në zonë, si dhe fusha e famshme Skellefteå, një nga mineralet më të pasura në botë. Kompania energjitike në pronësi të plotë e komunës, Skellefteå Kraft, është kompania e dytë më e madhe në pronësi suedeze pas Vattenfall AB. Muzika dhe sporti, duke përfshirë hokej në akull, kanë karakterizuar historinë moderne të qytetit me p.sh Skellefteå AIK dhe festivali Trästock.

Historia
Emri Skellefteå është regjistruar për të qenë shqiptuar si Skelepht në vitin 1327. Në Carta marina emri është shqiptuar Skellitta. Origjina e emrit mbetet e panjohur.

Nga shekulli i 14-të, u bënë përpjekje për të krishterizuar Skellefteå. Sidoqoftë, për pjesën më të madhe të të gjithë territorit të madh suedez të Norrlandit nuk u kristianizua deri disa qindra vjet pas pjesës tjetër të Suedisë dhe shumë zona veriore si Skellefteå mbetën të paeksploruara edhe pas Mesjetës.

Jo para fundit të shekullit të 17-të, filluan të ktheheshin në krishterim popujt autoktonë samët të Suedisë Veriore, shumë për shkak të përpjekjeve të sundimtarit suedez Mathias Steuchius, i cili punoi shumë për ta arritur këtë.

Përfundimisht, arsyeja për interesin e papritur të zgjuar ndaj lumit Skellefteå dhe zonat përreth ishin bazat e mëdha të peshkimit verior të salmonit. Kërkesa në rritje për peshqit u nxit nga një zbatim më i rreptë i agjërimit njëmujor të Kishës Katolike, ku mishi u zëvendësua nga peshku.

Qyteti aktual i Skellefteå është një nga qytetet më të reja të Norrlandit. Ajo u themelua në vitin 1845 nga famullitari Nils Nordlander.

Klima
Regjistrimi i temperaturës për Skellefteå është gjithashtu rekordi i temperaturës për provincën Västerbotten. Temperatura më e lartë ishte 34.2 °C më 3 korrik 1968. Në të njëjtën kohë, Aeroporti i Skellefteå kishte 34.0 °C. Më e ftohti ishte në Myrheden, i cili është një vrimë e ftohtë e njohur, me -45.6 °C më 10 janar 1950. Myrheden gjithashtu ka rekordin më të ftohtë me -31.5 °C më 28 tetor 1968.

Skellefteå i përket zonës së klimës 5 në aspektin e trimërisë për bimët. Dallimet janë të mëdha në mes të pjesëve të ndryshme të komunës.

Binjakëzimet
 Rana, Norvegji
 Løgstør, Danimarkë
 Raahe, Finlandë
 Tallinn, Estoni
 Pardubice, Republika Çeke
 Tongling, Kinë

Njerëz të njohur
 Stieg Larsson, shkrimtarë
 Lars-Erik Berenett, aktor
 Orvar Bergmark, futbollistë dhe lojtar bandy
 Joakim Lindström, lojtar hokej i akullit
 Victoria Silvstedt, fotomodele
 Margot Wallström, ministre e punëve të jashtme dhe zv.kryeministër

 Referime 

Kategoria:Qytete në Suedi
Kategoria:Vende komunale në Suedi