Shahnameja

parapamje|Shahnameja (Libri i Mbretërve) Ebu'l Kasim Firdeusi (935-1020)
Shahnameja ( , "Libri i Mbretërve"), është një poemë e gjatë epike e shkruar nga vjershëtari pers Firdeusi mes viteve 977 dhe 1010. Është eposi kombëtar i Iranit të Madh. Shahnameja është poema epike më e gjatë e shkruar prej një vjershëtari të vetëm, dhe përbëhet gjithsej nga rreth 50,000 "distikë" ose kupletë (dy vargje çifte). E rrëfen kryesisht të shkuarën mitologjike, e deri diku edhe atë historike, të Persisë, nga krijimi i botës e deri te pushtimi islamik në shekullin VII. Irani i sotëm, Azerbajxhani, Afganistani dhe tërë rajoni i ndikuar nga kultura persiane (si Gjeorgjia, Armenia, Turqia dhe në Dagestani) e çmojnë këtë ep kombëtar.
parapamje|346x346px|Faramarzi, biri i Rrustemit, vajton vdekjen e babait dhe xhaxhait të tij.

 Përbërja 
majtas|parapamje|283x283px|Vrasja e Khosraut II, në një dorëshkrim të Shahnamesë së Shah Tahmasp bërë nga Abd al-Samad më 1535
Firdeusi filloi Shahnamenë në vitin 977 dhe e përfundoi më 8 mars 1010. Shahnameja është monument i poezisë dhe historiografisë,duke qenë kryesisht paraqitje poetike e asaj që Firdeusi, paraardhësit dhe bashkëkohësit e tij e konsideronin si historia e lashtë të Iranit. Shumë përshkrime të tilla të historisë së Iranit ekzistonin në prozë, për shembul Shahnameja e Ebu Mensurit. 

 Ndikimi 
djathtas|parapamje|Një betejë skenë nga Baysonghori Shahnameh

 Shënime 

Kategoria:Iran
Kategoria:Letërsi