Fortesa parahistorike e Bardhit të Madh

Fortesa parahistorike e Bardhit të Madh (Bellaçec) është një monument i trashëgimisë kulturore në Bardhin e Madh, Fushë Kosovë, Kosovë. Ky monument është i kategorisë "Arkeologjik", i miratuar me numër 02-389/77.

 Historiku 
Kalaja parahistorike Bardhit të Madh (Bellaçeci) ndodhet në majë të një kodre të ulët, një konfiguracion i mbrojtur natyral i terrenit nga veriu, jugu dhe lindja, në njërën anë, dhe pengesat e përshkimit dhe hendekut nga pjesa perëndimore, që e bënë këtë vendbanim të fortifikuar një fortesë e rëndësishme për kohën e saj. Për më tepër, lumi Drenica rrjedh poshtë rrëzës së kodrës, ndërsa pak metra më në veri, Malet e Çyçavicës përshkojnë peizazhin përreth. Kalaja antike është në formë trapezoidale, me përmasa 70x50 metra brenda kalasë, ndërsa, përreth anës së jashtme karakterizohet nga radhë traversash të përbëra nga gurë të përzier toke dhe lumenjsh. Kjo pozitë e jashtëzakonshme gjeostrategjike e kalasë ishte ideale që banorët të vëzhgonin një zonë të gjerë të rajonit të Fushë Kosovës. Gërmimet konfirmuan vazhdimësinë e dëshmuar bazuar në materialin e zbuluar, pas më shumë se 28 shekujsh. Gjetjet e enëve prej argjile janë zbukuruar kryesisht me kanelura dhe pikat, tipike për stilin dekorues dardane të antikitetit, përkatësisht epokës së hekurit të vonë, kjo gjithashtu konfirmon prodhimin lokal dhe rajonal të qeramikës. Gërmimet arkeologjike të kryera në këtë vend, kryesisht në formën e llogoreve provuese të kryera në disa sezone që nga fundi i viteve gjashtëdhjetë të shekullit të kaluar për të vazhduar deri pas Luftës së Kosovës (1997-1999). Në vitin 2011, një studim gjeofizik i kryer me pajisjen gjeomagnetike, ka regjistruar tipare nëntokësore të përbërjeve së fortesës, ambiente të cilat do të vijnë në dritë përmes gërmimeve të ardhshme. Vazhdimësia e vendbanimit ishte aktive gjatë shekujve VIII - V para Krishtit.   

 Shih edhe 
 Iliria
 Dardania
 Muzeu i Kosovës
 Arkeologjia e Kosovës
 Trashëgimia romake në Kosovë
 Vendbanimet neolitike në Kosovë
 Vendbanimet e kohës së metaleve në Kosovë

 Referime 

Lidhje të jashtme
Databaza e trashëgimisë kulturore të Kosovës 

Kategoria:Monumente kulturore në Fushë Kosovë