Shpella e Radacit

Shpella e Radacit është një monument natyror që ëdhtë vënë nën mbrojtje në vitin 1983, si  monumente  natyrore  me  sipërfaqe  prej  89.94  ha.  Shpella e Radacit bashkë me Burimin e Drinit të Bardhë gjenden  afër  fshatit  Radac, rreth 11 km larg qytetit të Pejës, pranë rrugës Pejë-Rozhajë. Këto dy bukuri të trashëgimisë natyrore gjenden në pjesën verilindore te vargmaleve te Bjeshkëve te Nemuna. 

 Vështrim 
Shpella e Radavcit është një shpellë tipike e burimeve, formimi  i  së cilës  është  i  lidhur  me  erozionin  dhe  punën  kimike  të  ujërave  nëntokësor  të  Drinit të Bardhë. Përbërja gjeologjike e shpellës është kryesisht gëlqerore, duke krijuar një mjedis të pasur me stalaktite, stalagmite dhe formacione të ndryshme karstike, të cilat i japin një pamje të veçantë. Shpella përmban disa galeri dhe korridore të ngushta, ndërsa në thellësi të saj janë identifikuar salla të mëdha me formacione guri të mrekullueshme. Përveç vlerave natyrore, ajo paraqet edhe interes shkencor për gjeologët dhe speleologët, të cilët vazhdojnë të studiojnë proceset e formimit dhe zhvillimit të saj.

Sipas monitorimeve të vazhdueshme, është konstatuar se Monumenti i Natyrës “Shpella e Radacit dhe Burimi i Drinit të Bardhë” është prekur nga ndërhyrjet e shumta të faktorit antropogjen. Ndërhyrjet kryesore janë bërë në zonën e burimit të Drinit të Bardhë, veçanërisht përreth ujëvarës, ku janë ndërtuar shtigje për vizitorët, shkallë, kioska dhe struktura të tjera që kanë ndikuar në peizazhin natyror. Po ashtu, është vërejtur ndikimi i madh nga shfrytëzimi i ujit për nevojat e hidrocentralit dhe furnizimit të popullsisë me ujë të pijshëm, çka ka sjellë ulje drastike të sasisë së ujit në ujëvarë, duke ndikuar drejtpërdrejt në ekosistemin e zonës.

Pavarësisht këtyre sfidave, Shpella e Radavcit mbetet një nga destinacionet më të rëndësishme turistike dhe natyrore të Kosovës. Për të ruajtur dhe mbrojtur këtë pasuri natyrore, nevojiten masa më të rrepta mbrojtjeje dhe menaxhim më i kujdesshëm i ndërhyrjeve njerëzore, në mënyrë që brezat e ardhshëm të mund të shijojnë bukurinë dhe rëndësinë e saj ekologjike.

 Shih edhe 
 Hidrocentrali i Radacit
 Ujëvara e Drinit të Bardhë
 Shpella e Radacit (lokalitet arkeologjik)

 Referime 

 Lidhje të jashtme 


 </ref> 
Kategoria:Shpella në Kosovë
Kategoria:Burime ujore në Kosovë
Kategoria:Radaci