Instituti Femnuer "Nana Mbretneshë"

Instituti Femnuer "Nana Mbretneshë" ishte një institucion i rëndësishëm edukativ e arsimor me karakter monoedukativ në Tiranën e viteve 1930'.
Historia
Ky institucion edukativ e arsimor u themelua në vitin 1933. Drejtor i parë i saj ka qenë Sotir Papahristo kurse mësuesit ishin: prof. Ahmet Gashi, Vasil Vinjau, Fatbardha Gega, Olga Luarasi, H. Babameto, E. Gjikondi, Dh. Xoxa, V. Mele,Hajrullah Koliqi:Historia e arsimit dhe e mendimit pedagogjik shqiptar, Universiteti i Prishtinës & Libri shkollor, Prishtinë, 2002, fq. 364. L. Aleksi, N. Bulka, Z.Kodra, S. Spasse, J. Filçe, M. Paluca, L. Shala etj. Fillimisht u themelua me dy degë: Dega Normale dhe Lice.

Në këtë institucion, kujdes i veçantë iu kushtua përgatitjes profesionale (pedagogjike) të nxënëseve dhe aftësimit të tyre për jetë, dhe me kalimin e kohës u shndërrua në një qendër të fuqishme të edukimit patriotik. Numri i nxënëseve ishte i madh. Vetëm në vitin e parë, kur u themelua, kishte rreth 380 nxënëse. Numri i nxënëseve shkoi vazhdimisht duke u rritur aq sa në vitin shkollor 1938/39 Instituti Femëror "Nana Mbretneshë" në Tiranë ishte shkolla e mesme më e madhe në Shqipëri, me gjithësej 27 mësimdhënës dhe 798 nxënëse. Ky institucion funksionoi edhe në periudhën e Luftës së Dytë Botërore 1939 - 1944, gjatë së cilës u quajt Instituti Femëror "Donika Kastrioti".

Kjo shkollë e mesme për vajza rihapet pas çlirimit të vendit, më 1 mars 1945, si Shkollë e Mesme Pedagogjike "17 nëntori" (për djem dhe për vajza). Ndikimi i kësaj shkolle, sidomos në emancipimin e femrës shqiptare, ka qenë shumë i madh.

Nxënëse të Institutit
Shumë prej nxënëseve të kësaj shkolle kundërshtuan fashistizimin e arsimit dhe të shkollës shqipe dhe një pjesë u rreshtuan në radhët e Ushtrisë Nacional Çlirimtare Shqiptare.Fjalor Enciklopedik Shqiptar. Akademia e Shkencave e Shqipërisë. Vëllimi II. Tiranë. 2008. fq. 1014. ISBN 978-99956-10-28-9 Disa prej këtyre nxënëseve dhanë jetën për çlirimin e Atdheut, si Heroinat e Popullit:

Margarita Tutulani, 
Shejnaze Juka dhe 
Dylbere Bylykbashi.

Nxënëse të tjera të kësaj shkolle ishin edhe:

 Bedi Pipa
 Didi Bicaku
 Drita Kosturi
 Drita Pelingu
 Eleni Myzeqari
 [Eleni Tiço]
 Eleonora Ikonomi
 Evanthi Zoraqi
 Fazilet Gjilani
 Ganimete Gjilani
 Liri Belishova
 Liri Gega
 Nermin Vlora
 Musina Kumbaro
 Musine Kokalari
 Mynevere Fico
 Ramize Gjebrea
 Shanisha Dosti
 Shpresa Hoxha
 Vera Tetova
 Viktori GjikondiAni Jaupaj: Meri Lalaj autorja e librit mbi ish nxeneset e Institutit Nana Mbretneshe nga propozimi i Liri Belishoves ne gjurmet e nje brezi qe po shuhet Vizituar më 13.08.2016.

 Shih edhe 
 Koedukimi
 Monoedukimi
 Historia e Shqipërisë
 Shkolla normale e Elbasanit
 Mbretëria Shqiptare 1928–1939

Referimet

Kategoria:Arsimi në Shqipëri
Kategoria:Shkolla shqipe
Kategoria:Instituti Femnuer "Nana Mbretneshë"