Nuselala

Nuselalë quhet çdonjëri prej gjitarëve të gjinisë Mustela. Gjinia Mustela përfshin nuselalat , qelbësat , buklën e madhe , ferretan dhe minkun . Anëtarët e kësaj gjinie janë grabitqarë të vegjël, aktivë, me trupa të gjatë dhe të hollë dhe këmbë të shkurtra. Familja Mustelidae (e cila gjithashtu përfshin vjedullat , lundërzat dhe baldosat e veriut) shpesh quhet "familja e nuselalave". 

Nuselalat ndryshojnë në gjatësi nga 173 në 217 mm (6,8 në 8,5 in),  femrat të jenë më të vogla se meshkujt, dhe zakonisht kanë gëzof të sipërme të kuqe ose kafe dhe zambakë të bardhë; disa popullata e disa llojeve kanë një pallto tërësisht të bardhë në dimër. Ata kanë organe të gjata dhe të holla, të cilat u mundësojnë atyre të ndjekin pretë e tyre në gëmusha. Bishtat e tyre mund të jenë të gjata nga 34 deri në 52 mm (1.3 në 2.0 in).

Nuselalat ushqehen me gjitarë të vegjël dhe herë pas here janë konsideruar vrasës të kafshëve shtëpiake sepse disa specie gjuajnë shpendë nga fermat ose lepujt . Ata, nga ana tjetër, hanë një numër të madh brejtësish. Ato mund të gjenden në të gjithë botën, përveç Australisë , Antarktidës dhe ishujve fqinj .

 Terminologjia 
Nga 17 speciet ekzistuese të klasifikuara aktualisht në gjininë Mustela , 10 e kanë emrin "nuselal". Ndër ato nuk janë bulkat e mëdha , qelbësat , ferretat, dhe minkët evropian . Minku amerikan dhe i zhdukuri minku i deti janë përfshirë shpesh në këtë gjini si Mustela vison dhe Mustela macrodon , respektivisht, por në vitin 1999 ata u zhvendos në gjini Neovison .Abramov, A.V. 1999. A taxonomic review of the genus Mustela (Mammalia, Carnivora). Zoosystematica Rossica, 8(2): 357-364

 Speciet 
Informacioni i mëposhtëm është sipas Sistemit të Integruar të Informacionit Taksonomik .
FotojaEmri shkencorEmri i zakonshëmGamaMustela africana Nuselala e AmazonësAmerika jugore120x120pxMustela altaica Nuselala e malitEvropë dhe Azia veriore e jugut149x149pxMustela erminea Bukla e madhe oseNuselala bisht-shkurtërEvropë dhe Azia verioreAmerika verioreAzia jugore (jovendas)Zelandae Re (jovendas)120x120pxMustela eversmannii Qelbësi i stepësEvropa dhe Azia verioreAzia jugoreMustela felipei Nuselala kolumbianeAmerika jugore120x120pxMustela frenata Nuselala bisht-gjatëAmerika verioreAmerikajugore120x120pxMustela itatsi Nuselala japonezeJaponia dhe ishulli Sakhalin(Rusi)120x120pxMustela kathiah Nuselala barkverdhëAzia jugore120x120pxMustela lutreola Minku evropianEvropëMustela lutreolina Nuselala e maleve indonezianeAzia jugore120x120pxMustela nigripes Nuselala këmbëzezAmerika veriore120x120pxMustela nivalis NuselalaEvropa dhe Azia veriore Amerika jugoreAzia jugore (jovendas)Zelanda e Re (jovendas)Mustela nudipes Nuselala malaianeAzia jugore120x120pxMustela putorius Qelbësi evropian/Ferreta (ssp. furo)Evropa dhe Azia verioreZelanda e Re (jovendas)120x120pxMustela sibirica Nuselala siberianeEvropa dhe Azia verioreAzia jugore120x120pxMustela strigidorsa Nuselala kurriziAzia jugore120x120pxMustela subpalmata Nuselala egjiptianeEgjipti verior
1 Divizioni i Evropës dhe Azisë Veriore përjashton Kinën.

Hibridet në këtë gjini përfshijnë hibridin qelbësin-ferret dhe hibridin qelbësin-mink .

 Nuselalat dhe kultura njerzore 
Nuselalat janë caktuar një larmi kuptimesh kulturore.

Në kulturën greke , një nuselalë në afërsi të shtëpisë së dikujt është një shenjë e fatit të keq, madje e keqe, "veçanërisht nëse ekziston në shtëpi një vajzë gati të martohet", pasi kafsha (bazuar në etimologjinë e saj greke) mendohej se ishte një nuse e pakënaqur që ishte shndërruar në një nuselal dhe për pasojë kënaqet në shkatërrimin e veshjeve të dasmave.  Sidoqoftë, në Maqedoninë fqinje , nuselalat përgjithësisht shihen si një ogur i fatit të mirë.

Në Mecklenburgin e hershëm , Gjermani , amulet nga nuselalat konsiderohej se kishin një magji të fortë; periudha midis 15 gushtit dhe 8 shtatorit ishte caktuar posaçërisht për vrasjen e nuselalave.

Në Montagne Noire ( Francë ), Ruthenia dhe kulturën e hershme mesjetare të Wends , nuselalat nuk ishin për qëllim të vriteshin.

Në Amerikën e Veriut, amerikanët vendas (në rajonin e Qarkut Chatham, Karolina e Veriut ) e konsideruan nuselalën të ishte një shenjë e keqe; kalimi në rrugën e saj nënkuptonte një "vdekje të shpejtë". Sipas Daniel Defoe gjithashtu, takimi me nuselalalt është një ogur i keq. Në zonat që flasin anglisht, nuselalat mund të jenë një fyerje, emër ose folje, për dikë që konsiderohet si i poshtër, lidhës ose i pabesueshëm. Në mënyrë të ngjashme, " fjala nuselalë " është një term kritik për fjalët ose shprehjet që janë të paqarta, mashtruese ose ekuivoke.

 Referime 
Kategoria:Gjitarë
Kategoria:Gjitarë të Evropës
Kategoria:Gjitarë të Amerikë veriore
Kategoria:Gjitarë të Amerikës jugore
Kategoria:Gjitarë të Azisë
Kategoria:Gjitarë të Afrikës
Kategoria:Kafshë mishngrënëse
Kategoria:Mishngrënës të Azisë
Kategoria:Mishngrënës të Afrikës
Kategoria:Mishngrënës të Europës
Kategoria:Mishngrënës të Amerikës veriore
Kategoria:Mishngrënës të Amerikës jugore
Kategoria:Mustelidë
Kategoria:Nuselala