Margarita Tutulani

Margarita Tutulani (Berat, 1925 - Gosë, 6 korrik 1943) ka qenë një veprimtare antifashiste e Lëvizjes Nacional-Çlirimtare pjesë e rezistencës shqiptare, u pushkatua nga pushtuesit italianë për veprimtarinë e saj në këtë lëvizje së bashku me të vëllanë Kristaq Tutulanin. Regjimi komunist pas çlirimit e shpalli Heroinë të Popullit.

Biografia
U lind në Berat, në lagjen Goricë, e bija e Miltiadh Tutulanit dhe Kristina Haxhistasës, e mbesa e Sotir Kolesë. Gjyshi i saj Dhimitër Tutulani, qe prej firmëtarëve të Deklaratës së Pavarsisë së Shqipërisë. Në vendlindje ndoqi dhe kreu shkollimin fillor dhe atë qytetës, më pas vijoi studimet në Institutin "Nana Mbretneshë" ku ra në kontakt me idetë komuniste.

Pas pushtimit italian mori pjesë në demostratën antifashiste në Tiranë më 1942, po atë vit u anëtarësua në Partinë Komuniste. U dëbua nga konvikti dhe u kthye në Berat, ku më 1943 u bë anëtare e Komitetit Qarkor për Beratin. Të angazhuar familjarisht me Lëvizjen Nacional-Çlirimtare, së bashku me të vëllanë, hartonin trakte dhe materiale për lëvizjen që ua shaptilografonte Sejfi Protopapa. Si dhe shfrytëzonin farmacinë Haxhistasa e shfrytëzonin në furnitore të partizanëve në mal.

Pas njëfarë kohe në ndjekje nga autoritetet, u arrestuan më 4 korrik 1943 në Berat dhe pas 2 ditëve i ekzektuan në rrethinat e Kavajës. Qyteti u shokua nga ekzekutimi i dy të rinjve, një foto e kufomave të tyre nisi më pas të qarkullonte dhe nxiti të rinjtë e të rejat t'i bashkoheshin rezistencës.

 Trashëgimia 
Dhjetë ditë pas ekzekutimi, bashkëqytetari Vexhi Buharaja i kushtoi një poezi elegjiake me titullin Margaritës. Pas ekzekutimit të saj me të vëllanë, u formua batalioni "Margarita Tutulani" nga të rinjtë e Beratit dhe trevave përreth, i cili më vonë u shkri në batalionin e parë të Brigadës së VII, pjesë përbërëse e Divizionit të Parë që shkoi deri në Jugosllavi.

Së bashku me të vëllanë merreshin me shkrime letrare dhe publicistikë. Pas çlirimit trashëgimia e tyre letrare u mblodh dhe u botua në një vëllim të veçantë të titulluar Shkrime të zgjedhura, botuar në Tiranë më 1966.

I është kushtuar një shtatore në Varrezat e Dëshmorëve të Kombit.

Referime

Kategoria:Lindje 1925
Kategoria:Vdekje 1943
Kategoria:Njerëz nga Berati
Kategoria:Heroina të Popullit
Kategoria:Shqiptarë të ekzekutuar
Kategoria:Nxënës të Institutit "Nana Mbretneshë"
Kategoria:Shqiptarë me prejardhje vllehe