Gjenova

Gjenova ose Xhenoa (  ; Liguriane: Zêna)  është një qytet në dhe kryeqyteti i rajonit italian të Ligurias, dhe qyteti i gjashtë më i madh në Itali . Në vitin 2023, 558,745 njerëz jetonin brenda kufijve administrativë të qytetit.  Ndërsa qyteti i tij metropolitane ka 813,626 banorë,  më shumë se 1.5 milionë njerëz jetojnë në zonën më të gjerë metropolitane që shtrihet përgjatë rivierës italiane . 

Në Gjirin e Gjenovës në Detin Ligurian, Gjenova ka qenë historikisht një nga portet më të rëndësishme në Mesdhe : aktualisht është më i ngarkuari në Itali dhe në Detin Mesdhe dhe i dymbëdhjeti më i ngarkuari në Bashkimin Evropian .  

Gjenova ishte kryeqyteti i një prej republikave më të fuqishme detare për më shumë se shtatë shekuj, nga shekulli i 11-të deri në 1797.  Veçanërisht nga shekulli i 12-të deri në shekullin e 15-të, qyteti luajti një rol udhëheqës në tregtinë tregtare në Evropë, duke u bërë një nga fuqitë detare më të mëdha të kontinentit dhe konsiderohet ndër qytetet më të pasura në botë.   Ai u quajt gjithashtu la Superba ("krenar") nga Petrarka për shkak të lavdisë së tij në dete dhe monumenteve mbresëlënëse.  Qyteti ka strehuar kantiere masive detare dhe fabrika çeliku që nga shekulli i 19-të, dhe sektori i tij solid financiar daton që nga Mesjeta. Banka e Shën Gjergjit, e themeluar në vitin 1407, është banka më e vjetër e njohur e depozitave shtetërore në botë dhe ka luajtur një rol të rëndësishëm në prosperitetin e qytetit që nga mesi i shekullit të 15-të.  Alta Macadam, Northern Italy: From the Alps to Bologna, Blue Guides, 10th edn.

Qendra historike, e njohur gjithashtu si qyteti i vjetër i Gjenovës është një nga më të mëdhatë dhe më të dendurit e populluar në Evropë.  Një pjesë e saj u regjistrua gjithashtu në Listën e Trashëgimisë Botërore (UNESCO) në 2006 si Genoa: Le Strade Nuove dhe sistemi i Palazzi dei Rolli . Qendra historike e qytetit të Xhenovas është gjithashtu e njohur për korsitë dhe rrugët e saj të ngushta që vendasit i quajnë "caruggi".  Xhenova është gjithashtu shtëpia e Universitetit të Gjenovës, i cili ka një histori që nga shekulli i 15-të, kur njihej si Genuense Athenaeum. Historia e pasur kulturore e qytetit në art, muzikë dhe kuzhinë e lejoi atë të bëhej Kryeqyteti Evropian i Kulturës 2004. Është vendlindja e Guglielmo Embriaco, Christopher Columbus, Andrea Doria, Niccolò Paganini, Giuseppe Mazzini, Renzo Piano dhe Grimaldo Canella, themeluesi i Shtëpisë së Grimaldit, ndër të tjera.

Genova, e cila formon cepin jugor të trekëndëshit industrial Milano-Torino-Gjenova të Italisë Veriperëndimore, është një nga qendrat kryesore ekonomike të vendit. 'Genoa Economy' , World66.com. 'Italy: Industry', Encyclopedia of the Nations, Advameg, Inc. Një numër i kompanive kryesore italiane janë të bazuara në qytet, duke përfshirë Fincantieri, Leonardo,  Ansaldo Energia,  Ansaldo STS, Erg, Piaggio Aerospace, Mediterranean Shipping Company dhe Costa Cruises .

Kategoria:Qytete në Itali