Inati

Inati ose zemërimi, është një gjendje emocionale intensive që përfshin një përgjigje të fortë të pakëndshme dhe jo bashkëpunuese ndaj një provokimi, lëndimi ose kërcënimi të përceptuar.

Një person që përjeton inat shpesh do të përjetojë efekte fizike, të tilla si rritja e rrahjeve të zemrës, presioni i lartë i gjakut dhe rritja e niveleve të adrenalinës dhe noradrenalinës. Disa e shohin inatin si një emocion që shkakton një pjesë të përgjigjes lufto ose fluturo. Inati bëhet ndjenja mbizotëruese në aspektin e sjelljes, njohjes dhe fiziologjisë kur një person bën zgjedhjen e vetëdijshme për të ndërmarrë veprime për të ndaluar menjëherë sjelljen kërcënuese të një force tjetër të jashtme.Raymond DiGiuseppe, Raymond Chip Tafrate, Understanding Anger Disorders, Oxford University Press, 2006, pp. 133–159.

Inati mund të ketë shumë pasoja fizike dhe mendore. Shprehja e jashtme e inatit mund të gjendet në shprehjet e fytyrës, gjuhën e trupit, përgjigjet fiziologjike dhe nganjëherë aktet publike të agresionit. Shprehjet e fytyrës mund të variojnë nga këndimi i brendshëm i vetullave deri në një vrenjtje të plotë.Michael Kent, Anger, The Oxford Dictionary of Sports Science & Medicine, Oxford University Press,  Ndërsa shumica e atyre që përjetojnë inat e shpjegojnë zgjimin e tij si rezultat i "çfarë u ka ndodhur", psikologët theksojnë se një person i zemëruar mund të gabojë shumë mirë sepse inati shkakton humbje në aftësinë e vetë-monitorimit dhe vëzhgueshmërisë objektive.Raymond W. Novaco, Anger, Encyclopedia of Psychology, Oxford University Press, 2000

Psikologët modernë e shohin inatin si një emocion normal, të natyrshëm dhe të pjekur, të përjetuar nga pothuajse të gjithë njerëzit ndonjëherë, dhe si diçka që ka vlerë funksionale për mbijetesën. Inati i pakontrolluar mund të ndikojë negativisht në mirëqenien personale ose sociale dhe të ndikojë negativisht tek ata që i rrethojnë. Ndërsa shumë filozofë dhe shkrimtarë kanë paralajmëruar kundër sulmeve spontane dhe të pakontrolluara të inatit, ka pasur mosmarrëveshje mbi vlerën e brendshme të inatit.Simon Kemp, K.T. Strongman, Anger theory and management: A historical analysis, The American Journal of Psychology, Vol. 108, No. 3. (Autumn, 1995), pp. 397–417 Për çështjen e trajtimit të inatit është shkruar që në kohët e filozofëve më të hershëm, por psikologët modernë, ndryshe nga shkrimtarët e mëparshëm, kanë vënë në dukje edhe efektet e mundshme të dëmshme të shtypjes së inatit.Simon Kemp, K.T. Strongman, Anger theory and management: A historical analysis, The American Journal of Psychology, Vol. 108, No. 3. (Autumn, 1995), pp. 397–417

Në popull për këto dy skaje janë të ngulitura shprehjet si kija inatin falja hakun dhe shprehja ja kam inatin aq shumë saqë e kisha mbyt.

 Shiko edhe 

 Zemërimi
 Tërbimi

 Referime 
Kategoria:Psikologji
Kategoria:Emocione
Kategoria:Shtatë mëkatet vdekjeprurëse
Kategoria:Dhunë